2020 - Wikipedia
Naar inhoud springen
Van Wikipedia
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2020
(MMXX) waor e
sjrikkeljaor wat begós op 'ne goonsdag
op de
Gregoriaanse kalender
Gebäörtenisse
bewirk
brón bewèrke
De nui
krenkde
COVID-19
, die ind 2019 in China begós verspreit ziech euver de ganse wereld en weurt tot
pandemie
verklaord.
In
Oos-Afrika
weujt 'n zwoer
sprinkhaoneplaog
, de ergste in tientalle jaore.
jannewarie
Wetensjappers make bekind tot de
Murchisonmeteoriet
, dee in 1969 in Australië woort gevoonde, stökskes siliciumcarbide vaan 7 mieljard jaor aajd bevat. Dit materiaol, twie'nhaaf mieljard jaor awwer es de Eerd zelf, is daomèt 't ajdste materiaol oets op Eerd gevoonde.
Australië
weurt geplaog door oongekinde bosbran.
- In de zoo vaan
Krieëvel
(Krefeld) brent 'n apeverblief aof, dinkelek door 'nen illegaole
wunsballon
. Allein twie chimpansees euverleve de brand.
1 - In 'ne flat in
Arnhem
weurt brand gestiech. 'ne Maan vaan 38 en zien dochter vaan veer koume um; twie jónge vaan 13 en 12 weure gearresteerd.
- D'n
Iraanse
ginneraol
Qasim Soleimani
weurt op beveel vaan president
Trump
door de Amerikaanse lochmach oet de loch gesjote. Heer voor op dat memint in e convooj bij 't vleegveld vaan
Baghdad
- D'n Indonesische serieverkrachter
Reynhard Sinaga
weurt in 't Vereinig Keuninkriek sjöldig bevónge aan 159 seksueel misdrieve en tot laeveslang gevangenissjtraof veroerdeild. Hae is de groetste serieverkrachter oet de Britse rechshistorie.
- 'n Oekraïens vleegmesjien stort neer kortbij
Teheran
. Alle 176 inzittende koume um, 't groetste deil Iraanse en Canadese staotsbörgers. 't Mesjien bliek bij oongelök door lochaofweergesjöt te zien neergehaold.
8 - Es vergeljing veur d'n aanval op ziene generaal vuurt Iran rakètte aaf op Amerikaanse bases in
Irak
10
- Sultan
Qaboes
vaan
Oman
, dee 't land viefteg jaor heet geregeerd, störf en weurt opgevolg door ziene 65-jaorege neef
Haitham
13
- 't
Homohouwelek
weurt in
Noord-Ierland
gelegaliseerd.
15
Wikipedia
, sinds aprèl 2017 geblokkeerd in
Turkije
, weurt op las vaan de rechter weer door alle Turkse providers touwgelaote.
18
- Prins
Harry
en zien vrouw prinses
Meghan
trèkke ziech trök oet 't Brits Keuninklek Hoes en laote hun keuninkleke titels en take valle.
21
- De Amerikaanse gezóndjheidsautoriteit CDC maak bekèndj det 'nen inwoener van
Seattle
de nuuj krenkde
2019-nCoV
haet opgeloupe. Dit is 't ierste geval boete Azië.
22
- De pelitie begint 'n zeukactie op 'ne kèrkef in
Heugem
. Hei zouw 't liek vaan de in 1993 verdwene
Tanja Groen
kinne begrave ligke. De actie lievert evels niks op.
23
- De
Angolese
zakevrouw
Isabel dos Santos
, bekind es de 'riekste vrouw vaan Afrika', weurt formeel aongeklaog veur fraude en witwesse.
24
- Óngerzeukers van de
Université Libre de Bruxelles
make de vónds bekèndj van 't audste macroscopisch fossiel van 'ne
käöm
. 't Wortelechtig fossiel is tösje de 715 en 810 miljoen jaor aud.
27
- Emeritus-keuning
Albèr II van 't Belsj
guuf toe det
Delphine Boël
zien biologische dochter is.
31
- 't
Vereineg Keuninkriek
verliet de
Europese Unie
31 - In de
zaak-Tine Nys
waere dokter Joris Van Hove, 'nen hoesdokter en 'ne psychiater vriegesjpraoke van maord. Van Hove hauw in 2010
euthanasie
doon plaege op de
chronisch depressieve
Tine Nys.
fibberwarie
De epidemie vaan 't
nui coronavirus
breit ziech oet nao
Italië
en
Iran
, boe miejer lui aon de krenkde sterve.
- De door Rippublikeine gedomineerde Amerikaanse
Senaot
verwerp de aofzètting vaan president Trump.
5 -
Thomas Kemmenich
FDP
) weurt mit sjteun van de
CDU
en de rechspopulistische
AfD
premier van
Thuringe
. Óm de sjteun van die lèste partie óntsjteit direk ónras; Kemmenich treujt einen daag later aaf.
- Krimmeneel
Saïd R.
, dae èng in verbandj weurt gebrach mit
Ridouan T.
, weurt in Colombia gearresteerd.
- In
Korat
Thailand
) sjut 'ne militair zeker 26 börgers doed ietot 'r zelf door veilegheidstróppe weurt doedgesjote.
12
- In
Kirchroa
en
Amsterdam
óntploffe
bómbreve
, aafkumstig van 'ne aafpaersjer. De explosieve waore in bei gevalle nog neet bezörg.
14
- De
UEFA
slut de Ingelse voetbalclub
Manchester City
veur twie jaor oet vaan
Europees voetbal
um 't breke vaan de financieel regele.
19
- In
Hanau
Hesse
) sjut 'ne maan mèt extreemrechse motieve nege lui in 'ne shishabar doed, boenao heer zien moojer en ziechzelf umbringk.
23
- Door
Ellen
, d'n derde wintersjtörm in korten tied, waere diverse vastelaovendsoptochte aafgelas of oetgesjtèld.
24
- In
Volksmarsen
(Hesse) veurt 'ne maan in op 'ne vastelaovesoptoch.
27
- Veur 't iers weurt in Nederlandj e geval van
COVID-19
vasgesjtèld. De man, dae in 't zjwaor getroffe Lombardije is gewaes, is in quarantaine gezat.
29
- De
Vereinigde Sjtaote
en de
Taliban
teikene in
Doha
e vreidesakkaord. Dit veurzuut ónger mie drin det de internationaal tróppe zich binne de 18 maondj oet
Afghanistan
tröktrèkke.
miert
- 'ne Man van 86 sjtörf es ierste Nederlanjer aan COVID-19.
- De Italiaanse regering lègk wiedgaonde quarantainemaotraegele op aan diverse regio's in 't noorde, die de volgenden daag waere oetgebreid nao de res van 't landj. De maotraegele zeen gemeindj óm de verbreiing van COVID-19 taege te gaon.
10
- Keuning
Willem-Alexander van de Nederlenj
beujt op sjtaotsbezeuk in
Indonesië
excuses aan veur 't Nederlands geweld in de
Politioneel Acties
11
- D'n
TEFAF
weurt veurtijeg aofgebroke in verband mèt besmettingsgevaor vaan 't nui coronavirus.
15
- In
Frankriek
vènje lokaal verkezinge plaats. 't Lök
LREM
, de partie van presidentj
Macron
, neet óm veut aan de gróndj te kriege.
20
Martin van Rijn
(PvdA) volg
Bruno Bruins
op es minister veur Medische Zörg. 't Is hiel bezónger det emes van 'n oppositiepartie es minister tot 't kabinèt toetreujt.
20 - D'n Utrechsen tramsjötter
Gökmen T.
krieg laeveslank veur veer maorde en diverse poginge tot maord mit
terroristisch
motief.
24
- 't Nederlands kabinèt sjrap de èndjexames. Lierlinge die noe in de exameklas zitte, kriege e diploma op basis van sjaolexames.
27
- 't Nederlands tillevisieprigram
De wereld draait door
weurt nao 15 sezoene veur de lèste kier oetgezunde.
27 - 't Amerikaans
Hoes van Aafgevaerdigde
sjtump in mit e noedpakkèt van 2 biljoen dollar. Dees astronomische som is gemeindj óm de daor de coronacrisis geraakde bedrieve te óngersjteune.
27 -
Naord-Macedonië
kump es dertigste landj bie de
NAVO
28
- Italië geit es ierste landj op de waereld de grens van 10.000 sjterfgevel aan COVID-19 veurbie.
aprèl
Bernie Sanders
trèk zich trök oet de verkezing veur de
Democratische
presidentskandidatuur. Dit beteikentj de facto det
Joe Biden
in november d'n Democratische presidentskandidaat weurt.
8 -Zeve Belzje voetbalclubs, wo-ónger
Standard Luuk
, weurt de proflicentie óntzag.
Racing Gènk
is nog neet gans zaeker van licentie.
19
- Op versjillende plaatsje in
Nova Scotia
Canada
) sjöt 'ne man 22 willekäörige luuj doed. Hae weurt daonao zelf door de pelitie doedgesjote.
20
- In de
Deurzer Pieël
brik 'ne natuurbrandj oet, dae zal oetgreuje tot de groetste oets in Nederlandj.
20 - Es gevolg van zoewel de
COVID-19
-crisis es de productiekreeg tösje
Róslandj
en
Saoedi-Arabië
weurt e vaat Amerikaanse
aerdaolie
veur 'ne negatieve pries verhanjeldj.
20 - In
Israël
vörmp de zittende premier
Benjamin Netanyahu
'n noedcoaltie mit
Benny Gantz
. Hiemit kómp 'n èndj aan 'n lang politieke patsjtèlling.
22
- 't Compleet dörp
Hèrkebósj
weurt oet veurzörg óntruump naodet 'ne natuurbrandj in
De Meinweg
zich sjterk haet oetgebreid.
26
- De Chinese regering meltj det de lèste COVID-19-patiënt in
Wuhan
oet 't hospitaal is óntsjlaoge.
mei
- 't
TNO
maak de óntdèkking van
Mulciber
bekèndj, 'n doej
vulkaan
oet 't
Jura
ónger 't Nederlands deil van de
Noordzie
20
- De zjwaore cycloon
Amphan
kump in
India
en
Bangladesh
aan landj.
22
- 'n Vlöch van
Pakistan International Airlines
mit 99 luuj aan baord sjtort denaer in
Karachi
. 97 van hun kómme daobie óm.
22 - Óngerzeukers aan de
Universiteit Utrech
make de óntdèkking van
Gelrincola winterswijkensis
bekèndj, e
kelderverke
det in 't
Trias
laefde en dem zie fossiel bie
Winterswijk
is gevónge.
25
- Temidde van groete chaos vènje in
Suriname
parlemèntsverkezinge plaatsj. De
VHP
van oppositieleier
Chan Santokhi
pak 20 zetele, dewiel de regerende
NDP
van presidentj
Desi Bouterse
zjwaor verluus en op 16 oetkump.
25 - In de Amerikaanse sjtad
Minneapolis
kump
George Floyd
óm bie 'n helhenjige arrestie. De kómmende daag veurt dit tot
zjwaor proteste
26
- 't
Homohouwelek
weurt in
Costa Rica
ingeveurd.
27
- 't Aantal bevestigde doeje aan
COVID-19
in de
Vereinigde Sjtaote
geit de 100.000 veurbie.
28
- 't Chinees
Volkscongres
käört 'n wèt good die China de vrie handj gief veur in de
Hongkongse
veiligheidssituatie in te griepe.
30
- Mit de lancering van 'n
Falcon 9
-rakèt haet
SpaceX
de primeur van de ierste bemande ruumdevlöch door e commercieel bedrief. 't Is veur 't iers in neuge jaor det de VS nog ens 'n bemande rakèt de ruumde in sjete.
juni
- De Nederlandse quarantainemaotraegele in verbandj mit de
COVID-19
-pandemie waere sjterk versóppeld. Zoe kanne kaffees en theaters, al is 't ónger sjtreng veurwaerde, weer aop.
- De cementmeule vaan de
ENCI
in Mestreech geit nao 94 jaor touw. De aofveur vaan 't geproduceerd cement zal nog tot ind augustus doorgoon.
- 'n Demonsjtratie in
Brussel
taege racisme en pelitiegeweld
löp henjig oet de handj.
15
- D'n
Hoeggerichshaof
van de
Vereinigde Sjtaote
verbeujt discriminatie op gróndj van seksueel geaardheid of gesjlachsidentiteit.
juli
- De euvergroete miejerheid van de Russe sjtump veur 'n nuuj gróndjwèt die ónger mie de presidentj in sjtaot sjtèlt ènjeloes aan de mach te blieve.
10
- D'n Amerikaanse presidentj
Donald Trump
verlient ziene vertroeweling
Roger Stone
gratie. Stone waor tot 40 maondj gevangenis veroerdeild ómdet hae in Trump zie veurdeil hauw geloge.
12
- De zittende presidentj van
Pole
, conservatief-nationalis
Andrzej Duda
, wintj mit 'n miniem miejerheid de Poolse presidentsverkezinge van de liberalere
Rafał Trzaskowski
16
- Bie mejwerke daor 't watersjap in de buurt van
Postert
weurt bie óngelök 't lèste laefgebeed van 't
duuster pimpernelbluiwke
verweus.
20
- t
Emiratisch
ruumdetuug
al-Amal
, de ierste interplanetair missie oet de Arabische wereld, weurt gelanceerd. 't Tuug mót in fibberwarie 2021 bie
Mars
aankómme.
30
- 't
NASA
-ruimtetuig
Mars Perseverance
, wat ouch op Mars moot lande en dao 't potentieel veur minseleke bereizing en bewoening moot oonderzeuke, weurt gelanceerd.
30 - D'n tribbenaal in Mestreech veroerdeilt Thijs H. tot 18 jaor gevangenis en tbs veur 't begaon van drie maorde op willekäörige wandelaere in Heële en Den Haag.
augustus
Orkaan
Laura raos euver 't Caribisch gebeed en de Vereinigde Sjtaote. Ze zal minstens 50 doeje en enorm materieel sjaoj veroerzake.
- Bie twie zjwaor explosies inne have vanne
Libanese
huidjstad [[Beiroet] valle zikker 157 doeje en viefdoezend gewónde. De óntploffing woort veroerzaak door 'ne groete wieväölheid opgesjlage ammoniumnitraat.
5 - In
Ayodhya
lègk d'n
Indiase
premier
Narendra Modi
d'n ierste stein veur de Ram-tempel. De boew is extreem ómsjtraeje, ómdat d'n tempel kump op 'n plaatsj wo in 1992 'n moskee woort platgebrendj.
- In
Wit-Róslandj
waere presidentsverkezinge gehawwe, die de zittende presidentj
Aleksandr Loekasjenko
mit mie es tachetig percentj hej gewónne. De oppositie en diverse lenj vechte d'n oetsjlaag aan; pelitie en ordedeenste houwe daen opsjtandj hel denaer.
11
Joe Biden
, d'n Democratische kandidaat veur de Presidentsverkezinge, keus zich
Kamala Harris
es kandidaat-vice-presidentj.
14
Bart De Wever
N-VA
) en
Paul Magnette
PS
) gaeve hun opdrach es 'preformateurs' aan de keuning trök. 't Is ze neet gelök veur 'n meugelike coalitie te vènje.
18
Ibrahim Boubacar Keïta
en
Boubou Cissé
, presidentj en premier van
Mali
, waere in 'ne coup door 't laeger aafgezat.
25
- De
WHO
verklaort det wilje
polio
in
Afrika
gans is oetgereujd.
28
- De Japanse premier
Shinzo Abe
nump óm gezóndjheidsraejes óntsjlaag.
september
- 't Vlöchtelingekamp
Moria
op
Lesbos
brentj bekans compleet oet. De doezende vlöchtelinge sjlaon op de vlöch.
21
- De
SP.A
wilt neet mie wiejer óngerhanjele mit de
MR
. Hiedaor löp de formatie mit de 'Vivaldi-coalitie' (liberale, greune en socialiste) sjtök. De Keuning weigert aevel 't óntsjlaag van de preformateurs.
27
- Nao oplejjendj geweld in
Hoeg-Karabach
kunjig
Armenië
de mobilisatie aaf.
29
- t Aantal gerezjistreerde doeje van
COVID-19
euversjtieg 't miljón.
oktober
- De bevolking van
Nuuj-Caledonië
sjtump in e twiede rifferendum opnuuj taege ónaafhenkelikheid van
Frankriek
10
Armenië
en
Azerbeidzjan
kómme 'nen tiejeleke waopesjtilsjtandj euverein.
11
- De
Nigeriaanse
regering óntbèntj de
Special Anti-Robbery Squad
nao zjwaor proteste taege wiedverbreid machsmisbroek binne dat korps.
12
- D'r
juchtleërkeëver
Osmoderma eremita
) is vuur 't ieësj seër 1946 weër i Nederlank jezieë, en waal in d'r
Jaiajaad
Kirchroa
15
- Nao waeke van politieke chaos treujt de
Kirgizische
presidentj
Sooronbaj Zjeenbekov
aaf.
Sadyr Zjaparov
volg häöm veurluipig op.
20
- 't Amerikaans ruumdetuug
OSIRIS-REx
nump e mónster van de asteroïed
101955 Bennu
. 't Tuug mót dit mónster mit trök numme nao de Aerd, wo gelierde 't wille óngerzeuke.
29
- Bie 'nen terroristischen aansjlaag op 'n kirk in
Nice
kómme drie luuj óm 't laeve.
30
Turkieë
en
Griekelandj
waere geraak daor 'ne krachtigen
aerdsjóddel
31
Vleegveld Berlin-Brandenburg
geit nao 'n vertraging van jaore en 'n enorm euversjreiing van 't budget ènjelek aop.
november
- Orkaan Goni kump in de
Filipiene
aan landj. Hae zal oetènjelek 24 doeje eise en enorm materieel sjaoj veroerzake.
- In
Wene
kómme bie 'nen aansjlaag op 'n synagoog veer luuj óm, diverse rake gewóndj.
IS
eis d'n aansjlaag op.
2 - Bie 'n sjeetpartie op de campus van de universiteit van
Kaboel
waere 35 luuj doedgesjote.
- De presidentsverkezinge in de
Vereinegde Staote
weure gewonne door
Joe Biden
, dee de zittende president
Donald Trump
versleit.
3 - Orkaan Eta kump aon land in
Nicaragua
. De volgende daog zal 'r in Midde-Amerika veur mie es 150 doeje en groete sjaoj zörge.
- De
Vereinigde Arabische Emirate
make hun sjtraofrech liberaalder. Alcoholgebroek, samewoene en zelfmaord waere gedecriminaliseerd, en
iervraak
weurt vanaaf noe es maord behanjeld.
10
Armenië
Azerbeidzjan
en
Róslandj
sjlete 'n euvereinkóms veur 'n inj te make ane
kreeg euvere betwisde regio
Hoeg-Karabach
. Presidentj
Poetin
sjik twiedoezend soldaote nao de frontlinie veur de vraej te beware.
11
- De ganse prodemocratische oppositie van
Hong Kong
sjtap oet protes op naodet de Chinese regering veer van hun collega's haet óntsjlage.
20
- Jos B. weurt tot 12 jaor gevangenissjtraof veroerdeild veur 't misbroeke en al of neet expres verwörge van
Nicky Verstappen
, plus zès maondj veur 't bezit van
kènjerporno
23
Thierry Baudet
sjtop es aanveurder es liestrèkker van 't
Forum voor Democratie
, de partie die hae zelf haet opgerich. In de daag die volge brik in de partie groete chaos oet, dae oetènjelik rizzelteert in zienen trökkier.
25
- Aan d'n
Ezerbaak
weurt 'n veur Nederlandj nuuj soort sjlek gevónge,
Daudebardia rufa
december
- In
Trier
veurt 'ne man expres in op winkelend pebliek. Hiebie kómme vief luuj óm.
- Op de
Matinee op de Vrije Zaterdag
geit
May
van
Louis Andriessen
in premièr. 't Is 't lèste werk van Andriessen, dae aan de krenkde van Alzheimer liet.
14
- Door 't touwnummend aontal COVID-19-gevel stèlt De Nederlandse regering veur d'n twiede kier wiedgaonde quarantainemaotregele in. Oonder mie neet-essentieel winkele weure geslote.
19
- De regering van 't
Vereinig Keuninkriek
lègk 't zuudoeste van 't landj zjwaor quarantainemaotraegele op naodet hie 'n nuuj, zier besjmettelike
mutatie
van 't
SARS-CoV-2
('t virus wat COVID-19 veroerzaak) hel óm zich haer griep. Versjillende lenj verbeeje of beperke reize van en nao 't landj.
24
- De
EU
en 't Vereinig Keuninkriek sjlete 'n hanjelsakkoord wat per 1 jannewarie mót ingaon. Dit akkoord waor nujig ómdet dan d'n euvergankstied vanaaf de
Brexit
aaflöp.
27
- Veur 't hoes in
Naer
van Jos Emants, misdaodjournalis van
De Limburger
, weurt 'nen handjgranaat gelag.
29
- In
Kroatië
vèntj 'nen
aerdsjóddel
mit 'n krach van 6,4 plaats. Zeker zès luuj kómme hiebie óm en tientalle rake gewóndj. De sjók is bis in Duutsjlandj te veule.
Sport
bewirk
brón bewèrke
Hiel väöl sporteveneminte woorte aofgelas in verband mèt de COVID-19-pandemie. Vaanaof miert kaom 't sportleve euver bekaans de ganse wereld stèl te ligke. In de naozomer en 't naojaor zien diverse aofgelasde eveneminte toch weer doorgegaange.
1 jannewarie
- De Sjot
Peter Wright
wint 't wereldkampioensjap
darte
door in de finaal de Nederlander
Michael van Gerwen
mèt 3-7 te versloon.
17 jannewarie
- De Spanjool
Carlos Sainz sr.
wint de
Dakarrally
bij de oto's, d'n Amerikaan
Ricky Brabec
bij de motore.
20 jannewarie
2 fibberwarie
Novak Djokovic
wint de
Australian Open
bij de manslui, en
Sofia Kenin
bij de vrouwlui.
2 fibberwarie -
Mathieu van der Poel
weurt mèt 'n zeldzaom euvermach wereldkampioen
cyclocross
. Heer zèt d'n ierste concurrent op 1 menuut en 20 seconde.
2 fibberwarie - De
Kansas City Chiefs
winne de 54e
Super Bowl
door mèt 31-20 vaan de
San Francisco 49ers
te winne.
7 fibberwarie
Roger Federer
en
Rafael Nadal
sjpaele in 't
Cape Town Stadium
in Kaapstad 'ne benefietmatch veur 48.000 luuj - e bezeukersrecord veur 'nen
tennismatch
. Federer wint in drei sets (6-4, 3-6, 6-3).
14 fibberwarie
- Mèt e nui wereldrecord (12.33,86) pak de Canadees
Graeme Fish
es ierste neet-Nederlander 't wereldkampioensjap op de 10 kilometer sjaatse.
16 fibberwarie
Kim Clijsters
maak in
Dubai
häöre rentree in 't professioneel
tennis
. Ze verluis in twie sets (6-3, 7-6 (8-6)) vaan
Gabriñe Muguruza
22 fibberwarie
- De Brit
Tyson Fury
versjleit d'n Amerikaan
Deontay Wilder
in 'ne rematch óm de waereldtitel zjwaorgewich in 't
bókse
mit 'nen technische knock-out in de zaevende runj.
2 april
- t Belsj voetbalsezón weurt definitief beènjig.
Club Brugge
weurt oetgerope tot landskampión.
5 april
- Op d'n daag det de
Runj van Vlaondere
hej mótte plaatsvènje, weurt 'n 'virtueel runj' gevare, wobie de renners de lèste 32 kilometer op d'n hometrainer aafwirke.
Greg Van Avermaet
wintj dees óngebrukelike koers.
16 juni
FC Bayern München
weurt veur d'n achste kier op rie kampión hierevoetbal van Duutsjlandj.
25 juni
Liverpool FC
weurt door e verlees van
Manchester City
veur 't iers saer 1990 kampión voetbal van Èngelandj.
1 augustus
- Mit de
Strade Bianche
weurt veur d'n ierste kier saer miert weer 'ne groete fietsrenklassieker gevare. De Belsj
Wout van Aert
wintj bie de mansluuj, de Nederlandse
Annemiek van Vleuten
bie de vrouwluuj.
1 augustus -
Antwerp FC
pak veur d'n driede kier de
Belzje hierevoetbalbaeker
door mit 1-0 te winne van
Club Brugge
14 augustus
FC Bayern München
wintj mit 't historisch rizzeltaat van 2-8 van
FC Barcelona
en geit door nao de haaf finales van de
UEFA Champions League
21 augustus
Sevilla FC
wintj veur de zèsde kier de
UEFA Europa League
daor mit 3-2 van
Inter Milan
te winne.
23 augustus
- FC Bayern München wintj de UEFA Champions League door mit 1-0 van
Paris Saint-Germain
te winne.
29 augustus
- De Britse
Elizabeth Deignan
wintj de zevende editie van
La Course
29 augustus -
20 september
- De Sloveen
Tadej Pogačar
wint de
Runde vaan Fraankriek
31 augustus
13 september
Dominic Thiem
wint de
US Open
bij de manslui, en
Naomi Osaka
bij de vrouwlui.
8 september
Cristiano Ronaldo
maak in 'ne match taege
Zjwaede
zienen hóngersten interlandjgool.
11
19 september
Anna van der Breggen
wint de
Giro Rosa
24
27 september
- Wereldkampioensjappe fietsrenne
24 september:
Anna van der Breggen
weurt kampioen tiedfietse bij de vrouwlui
25 september
Filippo Ganna
weurt kampioen tiedfietse bij de manslui
26 september
: Anna van der Breggen weurt ouch kampioen bij de vrouwlui in de koers
27 september:
Julian Alaphilippe
weurt kampioen in de koers bij de manslui
27 september - FC Bayern München verluis mèt 4-1 vaan
TSG 1899 Hoffenheim
. Heimèt kump 'n ind aon 'n serie vaan 23 opeinvolgende matche die de club had gewonne.
27 september -
11 oktober
Rafael Nadal
wint
Roland Garros
bij de manslui, en
Iga Świątek
bij de vrouwlui.
30 september
Marc Hirschi
wint de
Waolse Pijl
bij de manslui, en
Anna van der Breggen
bij de vrouwlui.
25 oktober
- De Brit
Tao Geoghegan Hart
wint de
Runde vaan Italië
4 oktober
- De Sloveen
Primož Roglič
wint
Luik-Bastenake-Luik
bij de manslui; de Britse
Lizzie Deignan
wint bij de vrouwlui.
7 oktober
- De Fransoos
Julian Alaphilippe
wint de
Braobantse Pijl
18 oktober
Mathieu van der Poel
wintj de
Runj van Vlaandere
bie de mansluuj, en
Chantal van den Broek-Blaak
bie de vrouwluuj.
20 oktober
8 november
Primož Roglič
wint de
Runde vaan Spanje
24 oktober
VVV-Venlo
verluus in eige hoes
mèt 0-13 vaan
AFC Ajax
. Dezen oetslaag brik diverse records en weurt wereldwied opgemerk.
25 oktober
- Mèt de ierste plaots op de
Grand Prix
vaan
Portimão
haolt
Lewis Hamilton
zien 92e euverwinning in de
Formule 1
. Heer verbrik daomèt 't aajd record vaan
Michael Schumacher
15 november
- Lewis Hamilton wintj de Grand Prix van Turkije en haolt hiemit ziene zevende waereldtitel. Zoedaonde kump hae ouch hie-in op gelieke huugde mit Michael Schumacher.
15 november - 'ne Chinesen investeerder köp de Vlaamse
sjportdoef
New Kim veur e recordbedraag van 1,6 miljón euro.
14 december
- 't
Nederlands
dressuurpaerd
Totilas
, veural bekèndj van zien kure mit
Edward Gal
, sjtörf op 20-jäörige laeftied nao 'ne
koliek
. Totilas weurt algemein gezeen es 't bèste dressuurpaerd oets.
Aofgelas um de COVID-19-pandemie
bewirk
brón bewèrke
19 aprèl
Amstel Gold Race
; later nog gepland op
10 oktober
meh daonao door de nui opleving vaan de krenkde en de bijbehurende maotregele esnog gans aofgelas
3 mei
- Veur 't iers sinds 1985 zouw op 't circuit vaan
Zandvoort
'n
Formule 1
-race weure gehawwe.
12 juni
12 juli
Europees kampioensjap hierevoetbal
in gans Europa (oetgestèld tot 2021)
24 juli
29 augustus
Olympische Zomerspeule
in
Tokio
(oetgestèld tot 2021)
Prieze
bewirk
brón bewèrke
26 jannewarie
Grammy Awards
Billie Eilish
haolt vief prieze binne (boe-oonder de veer belaankrieke categorieë bèste nuien arties, leedsje vaan 't jaor, opname vaan 't jaor en album van 't jaor), häör broor en producer
Finneas O'Connell
nog ins vijf.
9 fibberwarie
Academy Awards
. De pries veur bèste film geit nao
Gisaengchung
('Parasiet') van de Zuid-Koreaanse rezjisseur
Bong Joon-ho
; dit weurt d'n ierste neet-Ingelstaolege film dee oets deen Oscar pak.
Joaquin Phoenix
en
Renée Zellweger
weure bèsten acteur en bèste actries.
3 miert
: De
Pritzker Prize
geit nao de Ierse arsjitektes
Yvonne Farrell
en
Shelley McNamara
26 augustus
: De Nederlandsen oteur
Marieke Lucas Rijneveld
weurt es ierste Nederlanjer bekroend mit d'n
International Booker Prize
Nobelprieze
5 oktober
- Genaeskónde:
Harvey J. Alter
Michael Houghton
en
Charles M. Rice
"óm de óntdèkking van 't
hepatitis-C
-virus."
6 oktober
- Natuurkónde:
Roger Penrose
"óm de óntdèkking det de vörming van
zjwarte laoker
'n solide veursjpelling van de algemein relativiteitstheorie is"
Reinhard Gensel
en
Andrea Ghez
"óm de óntdèkking van e
supermassief zjwart laok
in 't midde van de Milkwaeg.
7 oktober
- Sjemie:
Emmanuelle Charpentier
en
Jennifer Doudna
"veur de oetvènjing van 'n methood veur genoomaanpassing"
8 oktober
- Literatuur:
Louise Glück
"óm häör ónmiskènbaar poëtische sjtum die mit sjtrakke sjoenheid 't individueel besjtaon universeel maak."
9 oktober
- Vrei: 't
Waereldveujingsprogram
"veur zien insjpanninge veur hónger te bekampe, veur zien biedraag aan de verbaetering van veurwaerde veur vrei in door conflik geraak gebeed en óm 't hanjele es drievende krach achter insjpanninge óm 't gebroek van hónger es waope in oerlog en conflik te veurkómme."
12 oktober
- Economie:
Paul R. Milgrom
en
Robert B. Wilson
"veur verbaeteringe aan de
veilingstheorie
en de oetvènjing van nuuj veilingformate."
Gestorve
bewirk
brón bewèrke
3 jannewarie
Qasim Soleimani
Iraanse
generaol (62, geliquideerd)
6 jannewarie
Philip Cracco
Belzje
zakemaan (56,
kaanker
7 jannewarie
Neil Peart
Canadesen
drummer (67, hersekaanker)
7 jannewarie -
Elizabeth Wurtzel
Amerikaanse
sjriefster (52, boorskaanker)
9 jannewarie
Rudolf de Korte
Nederlandse
politicus (
VVD
; 83)
9 jannewarie -
Tom Mulder
, Nederlandsen deejay (72)
10 jannewarie
Qaboes
, sultan vaan
Oman
(79)
10 jannewarie -
Werther Vander Sarren
, Belzjen acteur (78)
12 jannewarie
Paulo Gonçalves
Portugese
motorcoureur (40, veroongelök)
12 jannewarie -
Roger Scruton
Britse
filosoof (75)
12 jannewarie -
Aart Staartjes
, Nederlandsen acteur (81, gevolge vaan 'n oongelök)
16 jannewarie
Christopher Tolkien
, Britse sjriever, editeur vaan de werke vaan
J.R.R. Tolkien
(95)
19 jannewarie
Jimmy Heath
, Amerikaanse jazzsaxofonis (93)
19 jannewarie -
Chris de Wagt
, Nederlandse voetballer (34, kaanker)
21 jannewarie
Terry Jones
, Britse kemik (77, complicaties vaan
primair progressief afasie
24 jannewarie
Edwin Straver
, Nederlandse motorcoureur (48, gevolge vaan 'ne val)
24 jannewarie -
Rob Rensenbrink
, Nederlandse voetballer (72,
PSMA
26 jannewarie
Kobe Bryant
, Amerikaanse basketter (41, helikoptercrash)
27 jannewarie
Johnny Blenco
, Nederlands-Limbörgse volkszenger (81)
1 fibberwarie
Andy Gill
, Britse pospunkgitaris (64, aosemkrenkde)
4 fibberwarie
Daniel arap Moi
Keniaanse
politicus (95)
5 fibberwarie
Kirk Douglas
, Amerikaansen acteur (103)
7 fibberwarie
Li Wenliang
Chinesen
dokter (33,
COVID-19
13 fibberwarie
Carlo de Leeuw
, Nederlandse voetballer en materiaolmaan (59, tongkaanker)
14 fibberwarie
Reinbert de Leeuw
, Nederlandsen dirizjènt, pianis en componis (81)
16 fibberwarie
Barry Hulshoff
, Nederlandse voetballer (73)
19 fibberwarie
Jos van Kemenade
, Nederlandse politicus (82)
19 fibberwarie -
Pop Smoke
, Amerikaanse rapper (20, doedgesjote)
24 fibberwarie
Katherine Johnson
, Amerikaanse ingenieus (101)
25 fibberwarie
Hosni Moebarak
, Egypte politicus (91)
28 fibberwarie
Bob Fosko
, Nederlandse muzikant (64, kaanker)
6 miert
McCoy Tyner
, Amerikaanse jazzmuzikant (81)
8 miert
Max von Sydow
Zweedsen
acteur (90)
11 miert
Charles Wuorinen
, Amerikaanse componis (81)
14 miert
Genesis P-Orridge
, Britse muzikant en conceptuele kunsteneer (70)
15 miert
Vittorio Gregotti
Italiaansen
arsjitek (92, COVID-19)
17 miert
Johny Voners
, Belzjen acteur (74, kaanker)
18 miert
Alfred Worden
, Amerikaansen astronaut (88)
20 miert
Kenny Rogers
, Amerikaanse countryzenger (81)
21 miert
Lorenzo Sanz
, Spaonse sportbestuurder (76, COVID-19)
22 miert
Gabi Delgado
, Duitse muzikant (
D.A.F.
; 64)
24 miert
Manu Dibango
Kameroens
-Franse muzikant (86, COVID-19)
24 miert -
Gerard Schurmann
, Nederlandse componis en dirizjènt (96)
24 miert -
Albert Uderzo
, Franse stripteikeneer (92)
25 miert
Kees Bakker
, Nederlandse sportbestuurder (76, COVID-19)
25 miert -
Liesbeth List
, Nederlandse zengeres (78)
26 miert
Mark Blum
, Amerikaansen acteur (69, COVID-19)
26 miert -
Michel Hidalgo
, Franse voetballer en voetbaltrainer (87)
26 miert -
Peter Kemper
, Nederlandse voetballer (77)
27 miert
Carl Friedman
, Nederlandse sjriefster (67)
29 miert
Patrick Devedjian
, Franse politicus (75, COVID-19)
29 miert -
Joe Diffie
, Amerikaanse countryzenger (61, COVID-19)
29 miert -
Alan Merrill
, Amerikaanse muzikantj (69, COVID-19)
29 miert -
Krzysztof Penderecki
Poolse
componis (86)
30 miert
Petra Hillenius
, Nederlandse zwumster (52,
ALS
30 miert -
Dirk Van Duppen
, Belzjen dokter en politicus (63, alvleisklierkaanker)
30 miert -
Bil Withers
, Amerikaanse soulzenger (81)
31 miert
Wallace Roney
, Amerikaanse jazzmuzikant (59, COVID-19)
1 aprèl
Ellis Marsalis jr.
, Amerikaanse jazzmuzikant (85, COVID-19)
1 aprèl -
Adam Schlesinger
, Amerikaanse rockmuzikant (52, COVID-19)
4 aprèl
Arnold Heertje
, Nederlandsen econoom (86)
6 aprèl
Honor Blackman
, Britse actries (94)
7 aprèl
John Prine
, Amerikaanse folkzenger (73, COVID-19)
10 aprèl
Louis van Dijk
, Nederlandse pianis (78,
krenkde vaan Alzheimer
10 aprèl -
Frits Flinkevleugel
, Nederlandse voetballer (80)
10 aprèl -
Hans Verhagen
, Nederlandsen diechter (81)
11 aprèl
John Conway
, Britse wiskundege (82)
12 aprèl
Stirling Moss
, Britsen otocoureur (90)
15 aprèl
Lee Konitz
, Amerikaanse jazzsaxofonis (92, COVID-19)
17 aprèl
Norman Hunter
, Britse voetballer (76, COVID-19)
23 aprèl
Norbert Blüm
, Duitse politicus (84)
23 aprèl -
DJ Smos
, Belzjen dj (53, hartstèlstand)
25 aprèl
Per Olov Enquist
, Zweedse sjriever (85)
28 aprèl
Eddy Pieters Graafland
, Nederlandse voetbalkeeper (86)
29 aprèl
Rishi Kapoor
Indiasen
acteur (67, kaanker)
29 aprèl -
Janis Lusis
Sovjetse
daan wel
Letsen
atleet (80, kaanker)
29 aprèl -
Maj Sjöwall
, Zweedse detectivesjriefster (84)
30 aprèl
Tony Allen
Nigeriaansen
drummer (79)
3 mei
Dave Greenfield
, Britse rockmuzikant (71, COVID-19)
6 mei
Florian Schneider
, Duitse popmuzikant (73)
6 mei -
Millie Small
Jamaicaanse
popmuzikante (73,
bereurte
8 mei
Roy Horn
, Duits Amerikaansen illusionis (75, COVID-19)
9 mei
Andre Harrell
, Amerikaanse rapper en oondernummer (59)
9 mei -
Little Richard
, Amerikaanse rockmuzikant (87, knokekaanker)
10 mei
Betty Wright
, Amerikaanse soulzangeres (66)
15 mei
Phil May
, Britse popmuzikant (75, gevolge vaan 'ne val)
18 mei
Michel Piccoli
, Fransen acteur (94)
22 mei
Ashley Cooper
Australischen
tennisser (83)
22 mei -
Jerry Sloan
, Amerikaanse basketcoach (78,
krenkde vaan Parkinson
24 mei
Jimmy Cobb
, Amerikaanse jazzdrummer (91)
26 mei
Stanley Ho
Hongkongsen
oondernummer (98)
26 mei -
Liesbeth Migchelsen
, Nederlandse voetbalster (49)
30 mei
Bobby Joe Morrow
, Amerikaanse snelluiper (84)
30 mei -
Eric Schreurs
, Nederlandse stripteikeneer (61)
31 mei
Christo
Bulgaarse
kunsteneer (84)
31 mei -
Roger decock
, Belzje fietsrenner (93)
2 juni
Jan Zeeman
, Nederlandsen oondernummer (78)
3 juni
Marc de Hond
, Nederlandsen theatermeker (42, blaoskaanker)
8 juni
Bonnie Pointer
, Amerikaanse soulzengeres (69)
9 juni
Pierre Nkurunziza
Burundese
politicus (55, attak)
13 juni
Tineke Verburg
, Nederlandse presentatries (64)
18 juni
Vera Lynn
, Britse zengeres (103)
19 juni
Ian Holmes
, Britsen acteur (88)
26 juni
Kelly Asbury
, Amerikaansen animator (60, kanker)
30 juni
Walter Nita
, Nederlands-Limburgse zenger en drummer (ónbekèndj)
3 juli
Earl Cameron
, Britsen acteur (102)
4 juli
Niels De Vriendt
, Belzje fietsrenner (20, val)
6 juli
Ennio Morricone
, Italiaanse componis (91, val)
8 juli
Naya Rivera
, Amerikaanse actries (33, verdrinking)
10 juli
Lara van Ruijven
, Nederlandse shorttrackster (27, oto-immuunkrenkde)
12 juli
Kelly Preston
, Amerikaanse actries (57, boorskaanker)
12 juli -
Wim Suurbier
, Nederlandse voetballer (75, hersebleujing)
15 juli
Arnol Cox
, Nederlandse (Eindhovese) straotfiguur (67)
17 juli
John Lewis
, Amerikaanse börgerrechtenactivis (80)
21 juli
Tim Smith
, Britse muzikant (
Cardiacs
) (59)
21 juli -
Kansai Yamamoto
Japanse
mode-oontwerper (76)
24 juli
Jan Verroken
, Belzje politicus (103)
25 juli
Peter Green
, Britse rockmuzikant (
Fleetwood Mac
) (73)
26 juli
Olivia de Havilland
, Amerikaanse actries (104)
26 juli -
Guy Lutgen
, Belzje politicus (84)
27 juli
Denise Johnson
, Britse zengeres (
Primal Scream
) (56)
30 juli
Maarten Biesheuvel
, Nederlandse sjriever (81)
31 juli
Wim Scherphuijzen Rom
, Nederlandse bankeer (87)
4 augustus
Ilse Uyttersprot
, Belzje politica (53, vermaord)
11 augustus
Trini Lopez
, Amerikaanse zenger en acteur (81, COVID-19)
15 augustus
Arthur Docters van Leeuwen
, Nederlandse zjuris en topambteneer (75)
15 augustus -
Robert Trump
, Amerikaanse zakemaan (71)
21 augustus
Atzo Nicolaï
, Nederlandse politicus en oondernummer (60, kaanker)
24 augustus
Robbe De Hert
, Belzje rezjisseur (77, gevolge vaan
sókkerkrenkde
26 augustus
Joe Ruby
, Amerikaansen animator (87)
28 augustus
Chadwick Boseman
, Amerikaansen acteur (40, dermkaanker)
2 september
Ad Simonis
, Nederlandse geisteleke en kèrkbestuurder (88)
4 september
Birol Ünel
Turks
-Duitsen acteur (59, kaanker)
6 september
Bruce Williamson
, Amerikaanse soulzenger (49, COVID-19)
9 september
Ronald Bell
, Amerikaanse funk- en discomuzikant (
Kool & The Gang
) (68)
9 september -
Patrick Davin
, Belzjen dirizjènt (58)
10 september
Diana Rigg
, Britse actries (82)
12 september
Navid Afkari
Iraanse
worsteleer (26 of 27, geëxecuteerd)
12 september -
Toots Hibbert
, Jamaicaanse
reggaemuzikant
(77)
14 september
Al Kasha
, Amerikaanse filmcomponis (83)
15 september
Caroline Kaart
, Brits-Nederlandse operazengeres (88)
16 september
Winston Groom
, Amerikaanse sjriever (77)
18 september
Ruth Bader Ginsburg
, Amerikaanse opperrechter (87, dermkaanker)
24 september
Corine Spier-Rottschäfer
, Nederlands model,
Miss World
1959 (82)
29 september
Aster Berkhof
, Belzje sjriever (100)
29 september -
Timothy Ray Brown
, Amerikaan dee es ierste mins genaas vaan
AIDS
(54,
leukemie
29 september -
Sabah al-Ahmad al-Jaber al-Sabah
, emir vaan
Koeweit
(91)
3 oktober
Thomas Jefferson Byrd
, Amerikaansen acteur (70, vermaord)
4 oktober
Jan des Bouvrie
, Nederlandsen oontwerper (78, prostaotkaanker)
4 oktober -
Kenzo Takada
, Japanse mode-oontwerper (81, COVID-19)
6 oktober
Eddie van Halen
, Nederlands-Amerikaanse gitaris (
Van Halen
) (65, keelkaanker)
6 oktober -
Johnny Nash
, Amerikaanse zenger (80)
7 oktober
Mario Molina
Mexicaanse
sjemicus,
Nobelpries
in de Sjemie 1995 (77)
8 oktober
Mohammed-Reza Shajarian
, Iraanse musicus (80, neerkaanker)
10 oktober
Carmen Miranda
, Spaonse actries (89, krenkde vaan Alzheimer)
13 oktober
Conchata Ferrell
, Amerikaanse actries (77, hartstèlstand)
13 oktober -
Ab Krook
, Nederlandse sjaatscoach (76, herse-imfark)
20 oktober
Spencer Davies
, Britse rockmuzikant (81)
21 oktober
Viola Smith
, Amerikaanse drumster (107)
25 oktober
Lee Kun-hee
Zuid-Koreaanse
zakemaan (78)
25 oktober -
Thomas Oppermann
, Duitse politicus (66)
30 oktober
Nobby Stiles
, Britse voetballer (78)
31 oktober
Sean Connery
, Britsen acteur (90)
31 oktober -
MF DOOM
, Brits-Amerikaanse rapper (49)
6 november
Geoffry Palmer
, Britsen acteur (93)
6 november -
Ken Spears
, Amerikaansen animator (82,
dementie
11 november
Chalifa bin Salman al-Chalifa
Bahreinse
politicus (84)
13 november
Peter Sutcliffe
, Britse massamaordeneer (74, COVID-19)
15 november
Soumitra Chatterjee
, Indiasen acteur (85, COVID-19)
15 november -
Lutgart Simoens
, Belzje radiopresentatries (92)
16 november
Harry van Raaij
, Nederlandse voetbalbestuurder (84)
18 november
Pim Doesburg
, Nederlandse voetbalkeeper (77)
18 november -
Willy Kuipers
, Belzje politicus (83, COVID-19)
25 november
Diego Maradona
Argentijnse
voetballer (60, hartstèlstand)
28 november
David Prowse
, Britsen acteur (85, COVID-19)
2 december
Valéry Giscard d'Estaing
, Franse staotsmaan (94, COVID-19)
2 december -
Frank Kramer
, Nederlandse voetballer en prizzentator (73)
7 december
Ursul de Geer
, Nederlandse prizzentator (74)
7 december -
Martin Ros
, Nederlandsen oetgever (83, COVID-19)
10 december
Paolo Rossi
, Italiaanse voetballer (64)
11 december
Roland D'Ieteren
, Belzjen oondernummer (78, COVID-19)
11 december -
René Innemee
, Nederlands-Limbörgse popmuzikant (69)
11 december -
Kim Kid-duk
, Zuid-Koreaanse rezjisseur (59, COVID-19)
12 december
John le Carré
, Britse thrillersjriever (89)
12 december -
Charley Pride
, Amerikaanse countryzenger (86, COVID-19)
19 december
Bram van der Vlugt
, Nederlandsen acteur (86, COVID-19)
22 december
Stella Tennant
, Brits model (50)
23 december
Leslie West
, Amerikaanse rockmuzikant (75, attak)
24 december
Ivry Gilits
Israëlische
violis (98)
29 december
Pierre Cardin
, Franse modeoontwerper (98)
oonbekind
bekindgemaak op 14 juni -
Ilona Lucassen
, Nederlandse judoka (23)
bekindgemaak op 15 juni -
Aad van den Heuvel
, Nederlandse presentator (84)
doed gevoonde op 1 september -
Erick Morillo
, Amerikaansen dj (49, dinkeleke zelfmaord)
verdwene op 23 oktober, doed gevoonde op 31 oktober -
Kastiop
, Belsj-Limbörgse YouTuber (22, meugeleke zelfmaord)
Variabel fies- en gedinkdaog
bewirk
brón bewèrke
Chinees Nuijaor
25 jannewarie
Vastelaovend
25 fibberwarie
Holi
9 miert
Poerim
10 miert
Paose
(joeds):
16 aprèl
Paose
(westers):
12 aprèl
Paose (oosters):
19 aprèl
Ramadan
24 aprèl
23 mei
Hiemelvaartsdaag
(westers):
21 mei
Sókkerfies
24 mei
Pinkstere
(westers):
30 mei
Offerfies
30 juli
Prinskesdaag
19 september
Jom Kippoer
28 september
Chanoeka
11
18 december
opmerkinge
Mèt 'vastelaovend' weurt hei lètterlek de veuraovend vaan de vastentied gemeind; in de volksmoond dus 'vastelaovesdinsdag'.
Vaan Paose aofhenkeleke fieste in de oosters-orthodoxe kèrke kinne mèt hölp vaan bovestoonde data weure berekend.
Joedse fiesdaog beginne bij zoonsoondergaank d'n daag
veur
wat de kalender hei aongief.
Aafkomstig van Wikipedia, de Vriej Encyclopedie. "
Categorieë
2020
Einentwintigste iew
2020
Voog köpke toe
US