Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi
Source: https://bilecik.edu.tr/ziraat/Icerik/Toprak_Su_Bitki_Analiz_Laboratuvar%C4%B1_3f7ea
Archived: 2026-04-23 17:09
Site içeriklerinde arama yapabilirsiniz...
EN
Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi
TANITIM
HAKKIMIZDA
YÖNETİM
BÖLÜMLER
ÖĞRENCİ
FORMLAR
KVKK
LABORATUVAR
İKİNCİ DİPLOMA
TANITIM
Tanıtım
Dekanın Mesajı
Tarihçe
Logomuz
Uygulama ve Araştırma Alanı
Aday Öğrenci
ALES Puan Türleri
HAKKIMIZDA
Hakkımızda
Personel
Fakülte Komisyonları
Misyon ve Vizyon
Yetki, Görev ve Sorumluluklar
Örgüt Yapısı
Görev Tanımları
İş Akış Süreçleri
Birim Öz Değerlendirme Raporları
Stratejik Plan, Amaç, Hedef ve Faaliyetler
Stratejik Plan İzleme ve Değerlendirme Raporu
Akademik Personel
İdari Personel
YÖNETİM
Yönetim
Dekan
Dekan Yardımcıları
Fakülte Sekreteri
Fakülte Kurulu
Fakülte Yönetim Kurulu
Bölüm Başkanları
BÖLÜMLER
Bölümler
Bahçe Bitkileri Bölümü
Bitki Koruma Bölümü
Biyosistem Mühendisliği Bölümü
Tarla Bitkileri Bölümü
ÖĞRENCİ
Bölümler Hakkında Genel Bilgi
Eğitim Bilgi Sistemi
Ders Programları
Akademik Takvim
Öğrenci İşleri Uygulama Rehberi
Kariyer Danışmanları
Yükseköğretim Mevzuatı
Staj Evrakları
Mezun Bilgi Sistemi
IAESTE TÜRKİYE
Uluslararası Değişim Programı
Bölümler Hakkında Genel Bilgi
Eğitim Bilgi Sistemi
Ders Programları
Akademik Takvim
Öğrenci Kartı Kayıp/Değiştirme Durumu
Kütüphane İlişik Kesme
Vize Sınavı Mazeret Talebi
Sınav Sonucuna İtiraz
Kayıt Yenileme
Kayıt Dondurma
Staj
Yatay Geçiş
Çift Ana Dal ve Yan Dal Programları
Ziraat Mühendisliği Programı İkinci Sınıf Bölüm Yerleştirme
YÖK Destek Bursu
Ders İntibak
Türkiye Mezunları Portalı (TMP)
Tek Ders Sınavı
Uluslararası Öğrenci Değişim programları
Bologna
Kariyer Danışmanları
Yönetmelikler
Yönergeler
Esas ve Usuller
FORMLAR
Formlar
Öğrenci Formlar
Personel Formları
Genel Formlar
Staj Yönergesi
Akademik Formlar
Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi
TOPRAK-SU-BİTKİ ANALİZ LABORATUVARI
Toprak-Su-Bitki Analiz Laboratuvarı
06 Mart 2026 Cuma
Toprak Analiz Laboratuvarı işlem süreçleri ile ilgili bilgiler aşağıda yer almaktadır.
Toprak analizi yaptıracak üretici sağlıklı sonuç alabilmek için öncelikle toprak numune alma yöntemlerine uygun olarak toprak numunesi alması geremektedir. Numune, Ortak Laboratuvarlar Binasında bulunan Numune Kabul Noktasına teslim edilir. Teslim sırasında Ziraat Bankası – Bilecik Şubesinde Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü adına kayıtlı
TR09 0001 0001 1854 5583 9150 01
numaralı hesaba analiz ücreti/ücretleri yatırılıp dekont beyan edilir. Sonuç raporu ve fatura, analiz tamamlandığında ilgiliye teslim edilir.
Detaylı bilgi için;
02282141803 – 0228 214 1688
numaralı telefonlardan veya
ziraat@bilecik.edu.tr
adresinden bize ulaşabilirsiniz.
Kargo adresi:
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Ortak Laboratuvarlar Binası 2. Kat Toprak Bitki Su Analiz Laboratuvarı Gülümbe Kampüsü Bilecik/Merkez
Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi Toprak Laboratuvarı Çiftçiler İçin Aydınlatma Metni
Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi Toprak Laboratuvarı Çiftçiler Açık Rıza Metni
Toprakların Verimlilik Durumlarını Tespit Etmek Amacı ile Numune Alınmasının Önemi
Tarımsal üretimde amaç; mümkün olan en yüksek verimi en kaliteli ürünü elde etmektir. Bu amaca ulaşmak için en etkili faktör; DENGELİ ve DÜZENLİ gübreleme yapmaktır. Bu ise ancak TOPRAK ANALİZİ ile mümkündür.
Toprak analizi, bitki besin maddesi düzeylerini belirleyerek, o toprakta yetiştirilecek bitkilerin gereksinim duyduğu gübrenin cinsini ve miktarını ortaya koymaktır. İyi bir gübreleme, ancak bitkinin gereksinim duyduğu gübre cinsinin ve miktarının bilinmesi, bu gübrelerin en uygun zaman ve şekilde toprağa uygulanması ile mümkündür.
Analiz sonucuna göre gübre kullanımı çiftçi için en ekonomik yoldur. Analize dayanmadan gerçekleştirilen gübreleme toprağa, çevreye, ekonomiye ve çiftçinin bütçesine zarar verecektir.
Gübreleme Yapılmazsa
Toprak Analizi Yaptırmadan Gübrelemenin Sakıncaları
1- Bitkinin ihtiyacından fazla gübre kullanılabilir.
Bu bitkinin verimini ve ürün kalitesini olumsuz etkiler. Topraktaki diğer bitki besin maddelerinin alımını engeller.
2-
Bitkinin ihtiyacından az gübre kullanılabilir.
Bu durumda bitki gübreden tam olarak yararlanamaz. Verim ve kalite düşer.
3- Yanlış zamanda, yanlış cins ve miktarda gübre kullanılabilir.
Yanlış gübre cinsi bitkinin verimini düşürebilir veya bitki veriminde hiçbir artış olmayabilir. Bu yüzden de gübreye sarf edilen para boşa gider.
4- Topraklarımız verimsizleşir.
Numuneyi Doğru Almak
Toprak analizi sonuçlarının beklenen faydaları sağlayabilmesi için toprak örneklerinin mutlaka usulüne uygun olarak alınması gereklidir. Usulüne göre alınmamış bir toprak numunesi, analizleri çok hassas bir şekilde ve en ileri yöntemler uygulanarak yapılmış olsa bile analizden elde edilen sonuç hiçbir değer taşımaz. Bu nedenle doğru numune almak çok önemlidir.
Toprak numunesi tarla veya bahçeyi iyi temsil etmelidir. Laboratuvara gelen toprak numunesinin az bir kısmı üzerinde yapılan analizlerin sonucu geniş bir alana uygulanmaktadır. Bu nedenle toprak numunelerinin, alındıkları alanların toprak özelliklerini tam olarak yansıtacak şekilde alınmasına çok dikkat edilmelidir. Tarlanın rastgele her yerinden toprak numunesi alınmaz.
Nerelerden Toprak Numunesi Alınmaz?
Harman yeri veya hayvan yatmış olan yerler,
Sap, kök veya yabani otların yığın halinde yakıldığı yerler,
Tarlanın tümsek veya su birikmesi olan çukur noktalarında,
Dere, orman, su arkı ve yollara yakın arazi kısımları,
Sıraya ekim yapılan ürünlerde sıra üzeri,
Hayvan gübresinin bulunduğu yerler,
Önceden gübre yığılmış yerler,
Binalara yakın alanlar,
Eski çit yerleri,
Yol kenarları,
Ağaç altları (Tarla tarımı yapılan yerler için),
Karınca ve köstebeklerin toprak yığdığı yerler,
Hafriyat veya arazi tesviyesi yapılan yerler, araziyi temsil etmediği için bu noktalarda numune alınmaz.
Tarla içinde küçük bir kumlu saha varsa ve buradan da numune almak gerekiyorsa ayrı bir numune olarak alınmalı, tarlanın diğer bölümlerinden alınan numunelerle karıştırılmamalıdır.
Toprak Numunesi Alınma Zamanı ve Derinliği
Toprak örnekleri seracılıkta ve tek yıllık bitki yetiştiriciliğinde ekim veya dikimden, yetişmiş meyve ağaçları için ise gübreleme zamanından yaklaşık 1-2 ay önce alınmalıdır. Don olan günlerde ve çamurlu araziden toprak numunesi alınmaz. Numune alınacak yerin toprağı ayağa yapışmayacak kadar kuru veya tavlı olmalıdır.
Numune alma derinliği, toprağın işleme derinliğine göre değişir. Gübreleme yönünde bizi daha çok işlenen toprak tabakası ilgilendirir. Çünkü tarla bitkilerinin çoğu besin maddelerini bu kısımdan alır. Gübreleme maksadıyla toprak numunesi 0-30 cm derinliğinden alınmalıdır.
Meyve bahçelerinde 0-30 cm derinlikten numune alınmalıdır. Toprak örneği alırken örneklemenin ağaç tacı izdüşümünden yapılması gerekmektedir. Alınacak numune sayısı ve derinliği ağacın cinsine ve yaşına göre değişir. Eğer ağaç dikimi ve benzeri amaçlarla numune alınacaksa, 0-30, 30-60, 60-90 cm’den örnek alınmalıdır.
Örnek Toprak Nasıl Alınır?
Tarlanın bir ucundan girerek öbür ucuna kadar örnekler alınarak ilerlenir. Ancak bu örnekler tarlanın bir ucundan öbür ucuna doğru düz bir çizgi üzerine ilerleyerek dosdoğru olmayıp zig-zaglar yaparak alınmalıdır. Numune alınacak tarlayı iyi temsil etmesine dikkat edilmelidir.
Örneği alınacak toprağın üzerindeki ot, sap gibi şeyler el ile temizlenir. Numune alınacak kürek ile topraktan V harfi şeklinde bir çukur açıp, daha sonra bu çukurun düzgün tarafından takriben 3-4 cm kalınlığında bir toprak dilimi alınmalıdır. Numune toprak yüzeyinden itibaren 15-20 cm derinlikten alınır. Bahçe küreği üzerindeki toprak numunesinin sağında solunda tıraşlanır tırtıraşlanır.
tıraşlanır. Alınan numunenin üst kısmının atılmamasına dikkat edilerek 8-10 ayrı yerden alınan topraklar bir bez üzerine veya bir kova içerisinde iyice karıştırılmalıdır.
Karıştırırken keseklerin iyice parçalanması sağlanmalı, ele geçen bitki ve taş parçaları temizlenmelidir.
Sonra kova içerisinde iyice karışmış olan topraktan yanımızda götürdüğümüz numune naylon veya bez torbaya 1-1,5 kg kadar toprak örneği konur. Alınan numune etiketlenerek en kısa sürede analiz yapılacak laboratuvara ulaştırılır.
Meyve bahçelerinde numune alırken ağaç taç izdüşümü üzerinden ağaç büyüklüğüne göre 2-4 noktadan numune alınmalıdır. Numuneler 0-30 cm derinlikten alınmalıdır. Yeni tesis edilecek bahçelerde ise numuneler 0-30 cm, 30-60 cm ve 60-90 cm derinliklerden ayrı ayrı alınarak farklı torbalara konularak etiketlenmelidir. Bu karışımlardan en fazla 1,5 kg toprak örneği iri taş, çöp ve diğer yabancı maddelerden temizlenerek ayıklanır, etiketlenerek bir numune torbasına konulur ve vakit geçirmeden laboratuvara ulaştırılır.
Üniversitemizde Verilen Hizmet
Gelen örnekler üniversitemizde kayıt altına alınır. Analizleri yapılarak sonuçlar rapor halinde 15 gün içinde çiftçiye verilir. Analiz sonuçları bakanlığın hazırlamış olduğu yazılım ile; toprak analiz raporlarında saf madde olarak tavsiye edilen azot, fosfor ve potasyum miktarlarını vermektedir. Ayrıca kullanılacak gübre çeşidine göre dönüşümleri yapılarak çiftçinin doğru kullanacağı şekilde rapor verilmektedir.
BŞEÜ Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi
Toprak Analiz Ücret Tablosu
Analiz Adı
2026 Birim Fiyat TL
(KDV Dahil)
Bünye (Saturasyon)
450 TL
EC (Tuzluluk)
480 TL
pH
480 TL
Kireç
430 TL
Organik Madde
770 TL
Yarayışlı Fosfor (P2O5)
740 TL
Yarayışlı Potasyum (KO2)
740 TL
Standart Toprak Verimlilik Analizi
PAKET 1
(Bünye (Saturasyon), Tuz, pH, Kireç, Fosfor, Potasyum, Organik Madde)
975 TL
1. Su Numunelerinin Alındıkları Yerler
Su numunesinin alınmasında, örneğin alındığı su varlığını en iyi bir şekilde temsil etmesine çok dikkat edilmelidir. Aslına ve usulüne uygun olarak alınmayan su numunelerinin analiz sonuçları esas suyun özelliklerini tam olarak yansıtamayacağı için yapılan bütün emek ve masraflar boşa gider. Böylece su analizlerinden beklenen faydada sağlanamamış olur.
Tarımda kullanılan sular
1. Akarsular
2. Durgun sular
3. Yeraltı suları
Olarak üçe ayrılırlar.
Akarsuların en önemlileri nehir, ırmak, çay, dere ve çeşme sularıdır. Durgun sular, göl ve birikinti sularıdır. Yeraltı suları ise kuyu, derin kuyu, artezyen suları olarak düşünülebilir.
Numuneler akarsuların durgun olmayan ve en hızlı bir şekilde akan yerinin orta kısmından alınır. Göllerde ise gölün en çok suyu olan derin kısımlarının üstünden, biraz derininden ve daha derininden olmak üzere çeşitli derinliklerinden numuneler alınır. Göle akan dere ağızlarından numune alınmaz.
Tulumba ile çekilen kuyu sularından numune almak için önce tulumba veya motopomp 15–20 dakika boşa çalıştırılır ve sonra numune alınır.
Gerekirse kuyu suyunun değişik derinliklerinden de numune alınabilir.
Sulama suyunun kalitesin, belirlemek amacıyla alınacak su numuneleri genellikle sulanacak alana açılan kanalın baş tarafından alınmalıdır.
2 Su Numunelerinin Alınma Zamanı
Sular özellikleri bakımından mevsimden mevsime ve hatta aydan aya büyük değişiklik gösterebildikleri gibi aynı ay içinde bile sularda büyük değişiklikler görülebilir. Örneğin yağmurdan sonra kabaran dere, çay sularının tuz kapsamları büyük ölçüde değişebilir.
Çiftçiyi daha çok sulama mevsimindeki suyun kalitesi ilgilendireceğine göre; en uygun numuneler sulama mevsiminde alınan numunelerdir.
3 Su Numunelerinin Alınma Şekli ve Laboratuvara Gönderilmesi
Alınan su numuneleri, 1.5-2 litrelik cam şişe ve plastikten (polietilen) yapılmış numune kaplarına konur. Numune kaplarının çok temiz olmasına dikkat edilir. Temiz olan bu kap (şişe) ayrıca numunesi alınacak su ile 4-5 defa yıkanır, sonra su şişenin ağzına kadar doldurulur. Şişe ile tıpa arasında boşluk bırakılmaz. Bu şekilde numune alınan şişenin ağzı temiz mantar veya plastik bir tıpa ile kapatılır. Ayrıca tıpa düşmesin diye bir iple şişenin ağzı bağlanır. Şişenin ağzına birde etiket bağlanır. Aynı şekilde bir etikette şişe üzerine yapıştırılır. Bu etiketlerin üzerine numuneyi alanın adı, numunenin alındığı yer ve tarih ile numune numarası yazılır.
Numunenin alındığı yerde ayrıca, örneği ilişikte gösterilmiş olan bir bilgi kâğıdı doldurulur.
Bu şekilde alınan su numunelerinin bulunduğu şişelerin, birbirine çarparak kırılmaması için gerekli önlemler alınır. Ayrıca doldurulan bilgi kâğıdı da katlanarak sandığa konur ve sandık kapatılarak çivilenir. Numune kabı olarak cam şişe kullanıldı ise sandığın üzerine adresten ayrı olarak “kırılacak eşya” yazılır.
Bu şekilde hazırlanan numuneler posta, kargo veya herhangi bir vasıta ile yada kişinin kendisi tarafından en yakın toprak analiz laboratuvarına gönderilir yada getirilir. Aynı zamanda numune sahibi toprak analiz laboratuvarına analiz istemini bildirir bir dilekçe ile de müracaat eder.
Genel olarak, numunenin alınması ile laboratuvarda analize başlanması arasında geçen süre azaldıkça, analiz sonuçları daha güvenilir olabilmektedir. Su numunelerinin alındıktan sonra analize alınıncaya kadar uzun süre beklemesi halinde; suda cereyan edecek kimyasal ve biyolojik faaliyetler numunenin bileşimini değiştirebilmektedir. Bu nedenle su numuneleri alınır alınmaz en kısa zamanda ve en seri vasıta ile laboratuvara gönderilmek suretiyle analize alınmaları sağlanmalıdır.
Laboratuvarda yapılan gerekli analizler sonunda numunelerin sulama yönünden kaliteleri ve bununla ilgili tavsiyeleri bildirir rapor laboratuvar yetkililerince düzenlenerek nımune sahibinin adresine gönderilir.
BŞEÜ Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi
Sulama Suyu Analizi Ücret Tablosu
Analiz Adı
2026 Birim Fiyat TL
(KDV Dahil)
pH
300 TL
EC (Tuzluluk)
300 TL
Sodyum (Na)
400 TL
Potasyum (K)
400 TL
Kalsiyum
400 TL
Magnezyum
400 TL
Toplam Sertlik
(Kalsiyum+Magnezyum)
560 TL
Karbonat
400 TL
Bikarbonat
400 TL
Klorür
350TL
Sülfat
640 TL
Bor
480 TL
Standart Sulama Suyu Analizi
PAKET 1
(pH, EC, Ca, CA+Mg, Na, K, B, CO3, HCO3, Cl,SO4)
2300 TL
BŞEÜ Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi
Yaprak Analiz Ücret Tablosu
Analiz Adı
2026 Birim Fiyat TL
(KDV Dahil)
Toplam Azot (Dumas)
2200 TL
Standart Yaprak Analizi (Toplam N, P, K, Ca, Mg, Fe, Mn, Zn, Cu)
2500 TL
Analiz Yapılacak Numunenin Etiketine Yazılması Gerekenler
1. Ad Soyad
2. TC Kimlik No
3.Doğum Tarihi (gün/ay/yıl)
4. Cep Telefon Numarası
5. Örneğin kaç cm derinlikten alındığı
6. Ada/Parsel Bilgisi
7. Geçen Yıl Ekilen Bitki
8. Geçen Yıl Verilen Gübre
9. Bu Yıl Ekilecek Bitki
10. Tarım Türü(Kuru/Sulu)
Etiket ve Dekont ile birlikte toprak numunesinin gönderileceği/getirileceği adres
:
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Ortak Laboratuvarlar Binası 2. Kat Toprak Bitki Su Analiz Laboratuvarı Gülümbe Kampüsü Bilecik/Merkez
Galeri
Toprak-Su-Bitki Analiz Laboratuvarı
Bu siteyi kullanarak
çerez politikalarını
kabul etmiş sayılırsınız.
<
EN
Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi
TANITIM
HAKKIMIZDA
YÖNETİM
BÖLÜMLER
ÖĞRENCİ
FORMLAR
KVKK
LABORATUVAR
İKİNCİ DİPLOMA
TANITIM
Tanıtım
Dekanın Mesajı
Tarihçe
Logomuz
Uygulama ve Araştırma Alanı
Aday Öğrenci
ALES Puan Türleri
HAKKIMIZDA
Hakkımızda
Personel
Fakülte Komisyonları
Misyon ve Vizyon
Yetki, Görev ve Sorumluluklar
Örgüt Yapısı
Görev Tanımları
İş Akış Süreçleri
Birim Öz Değerlendirme Raporları
Stratejik Plan, Amaç, Hedef ve Faaliyetler
Stratejik Plan İzleme ve Değerlendirme Raporu
Akademik Personel
İdari Personel
YÖNETİM
Yönetim
Dekan
Dekan Yardımcıları
Fakülte Sekreteri
Fakülte Kurulu
Fakülte Yönetim Kurulu
Bölüm Başkanları
BÖLÜMLER
Bölümler
Bahçe Bitkileri Bölümü
Bitki Koruma Bölümü
Biyosistem Mühendisliği Bölümü
Tarla Bitkileri Bölümü
ÖĞRENCİ
Bölümler Hakkında Genel Bilgi
Eğitim Bilgi Sistemi
Ders Programları
Akademik Takvim
Öğrenci İşleri Uygulama Rehberi
Kariyer Danışmanları
Yükseköğretim Mevzuatı
Staj Evrakları
Mezun Bilgi Sistemi
IAESTE TÜRKİYE
Uluslararası Değişim Programı
Bölümler Hakkında Genel Bilgi
Eğitim Bilgi Sistemi
Ders Programları
Akademik Takvim
Öğrenci Kartı Kayıp/Değiştirme Durumu
Kütüphane İlişik Kesme
Vize Sınavı Mazeret Talebi
Sınav Sonucuna İtiraz
Kayıt Yenileme
Kayıt Dondurma
Staj
Yatay Geçiş
Çift Ana Dal ve Yan Dal Programları
Ziraat Mühendisliği Programı İkinci Sınıf Bölüm Yerleştirme
YÖK Destek Bursu
Ders İntibak
Türkiye Mezunları Portalı (TMP)
Tek Ders Sınavı
Uluslararası Öğrenci Değişim programları
Bologna
Kariyer Danışmanları
Yönetmelikler
Yönergeler
Esas ve Usuller
FORMLAR
Formlar
Öğrenci Formlar
Personel Formları
Genel Formlar
Staj Yönergesi
Akademik Formlar
Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi
TOPRAK-SU-BİTKİ ANALİZ LABORATUVARI
Toprak-Su-Bitki Analiz Laboratuvarı
06 Mart 2026 Cuma
Toprak Analiz Laboratuvarı işlem süreçleri ile ilgili bilgiler aşağıda yer almaktadır.
Toprak analizi yaptıracak üretici sağlıklı sonuç alabilmek için öncelikle toprak numune alma yöntemlerine uygun olarak toprak numunesi alması geremektedir. Numune, Ortak Laboratuvarlar Binasında bulunan Numune Kabul Noktasına teslim edilir. Teslim sırasında Ziraat Bankası – Bilecik Şubesinde Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü adına kayıtlı
TR09 0001 0001 1854 5583 9150 01
numaralı hesaba analiz ücreti/ücretleri yatırılıp dekont beyan edilir. Sonuç raporu ve fatura, analiz tamamlandığında ilgiliye teslim edilir.
Detaylı bilgi için;
02282141803 – 0228 214 1688
numaralı telefonlardan veya
ziraat@bilecik.edu.tr
adresinden bize ulaşabilirsiniz.
Kargo adresi:
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Ortak Laboratuvarlar Binası 2. Kat Toprak Bitki Su Analiz Laboratuvarı Gülümbe Kampüsü Bilecik/Merkez
Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi Toprak Laboratuvarı Çiftçiler İçin Aydınlatma Metni
Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi Toprak Laboratuvarı Çiftçiler Açık Rıza Metni
Toprakların Verimlilik Durumlarını Tespit Etmek Amacı ile Numune Alınmasının Önemi
Tarımsal üretimde amaç; mümkün olan en yüksek verimi en kaliteli ürünü elde etmektir. Bu amaca ulaşmak için en etkili faktör; DENGELİ ve DÜZENLİ gübreleme yapmaktır. Bu ise ancak TOPRAK ANALİZİ ile mümkündür.
Toprak analizi, bitki besin maddesi düzeylerini belirleyerek, o toprakta yetiştirilecek bitkilerin gereksinim duyduğu gübrenin cinsini ve miktarını ortaya koymaktır. İyi bir gübreleme, ancak bitkinin gereksinim duyduğu gübre cinsinin ve miktarının bilinmesi, bu gübrelerin en uygun zaman ve şekilde toprağa uygulanması ile mümkündür.
Analiz sonucuna göre gübre kullanımı çiftçi için en ekonomik yoldur. Analize dayanmadan gerçekleştirilen gübreleme toprağa, çevreye, ekonomiye ve çiftçinin bütçesine zarar verecektir.
Gübreleme Yapılmazsa
Toprak Analizi Yaptırmadan Gübrelemenin Sakıncaları
1- Bitkinin ihtiyacından fazla gübre kullanılabilir.
Bu bitkinin verimini ve ürün kalitesini olumsuz etkiler. Topraktaki diğer bitki besin maddelerinin alımını engeller.
2-
Bitkinin ihtiyacından az gübre kullanılabilir.
Bu durumda bitki gübreden tam olarak yararlanamaz. Verim ve kalite düşer.
3- Yanlış zamanda, yanlış cins ve miktarda gübre kullanılabilir.
Yanlış gübre cinsi bitkinin verimini düşürebilir veya bitki veriminde hiçbir artış olmayabilir. Bu yüzden de gübreye sarf edilen para boşa gider.
4- Topraklarımız verimsizleşir.
Numuneyi Doğru Almak
Toprak analizi sonuçlarının beklenen faydaları sağlayabilmesi için toprak örneklerinin mutlaka usulüne uygun olarak alınması gereklidir. Usulüne göre alınmamış bir toprak numunesi, analizleri çok hassas bir şekilde ve en ileri yöntemler uygulanarak yapılmış olsa bile analizden elde edilen sonuç hiçbir değer taşımaz. Bu nedenle doğru numune almak çok önemlidir.
Toprak numunesi tarla veya bahçeyi iyi temsil etmelidir. Laboratuvara gelen toprak numunesinin az bir kısmı üzerinde yapılan analizlerin sonucu geniş bir alana uygulanmaktadır. Bu nedenle toprak numunelerinin, alındıkları alanların toprak özelliklerini tam olarak yansıtacak şekilde alınmasına çok dikkat edilmelidir. Tarlanın rastgele her yerinden toprak numunesi alınmaz.
Nerelerden Toprak Numunesi Alınmaz?
Harman yeri veya hayvan yatmış olan yerler,
Sap, kök veya yabani otların yığın halinde yakıldığı yerler,
Tarlanın tümsek veya su birikmesi olan çukur noktalarında,
Dere, orman, su arkı ve yollara yakın arazi kısımları,
Sıraya ekim yapılan ürünlerde sıra üzeri,
Hayvan gübresinin bulunduğu yerler,
Önceden gübre yığılmış yerler,
Binalara yakın alanlar,
Eski çit yerleri,
Yol kenarları,
Ağaç altları (Tarla tarımı yapılan yerler için),
Karınca ve köstebeklerin toprak yığdığı yerler,
Hafriyat veya arazi tesviyesi yapılan yerler, araziyi temsil etmediği için bu noktalarda numune alınmaz.
Tarla içinde küçük bir kumlu saha varsa ve buradan da numune almak gerekiyorsa ayrı bir numune olarak alınmalı, tarlanın diğer bölümlerinden alınan numunelerle karıştırılmamalıdır.
Toprak Numunesi Alınma Zamanı ve Derinliği
Toprak örnekleri seracılıkta ve tek yıllık bitki yetiştiriciliğinde ekim veya dikimden, yetişmiş meyve ağaçları için ise gübreleme zamanından yaklaşık 1-2 ay önce alınmalıdır. Don olan günlerde ve çamurlu araziden toprak numunesi alınmaz. Numune alınacak yerin toprağı ayağa yapışmayacak kadar kuru veya tavlı olmalıdır.
Numune alma derinliği, toprağın işleme derinliğine göre değişir. Gübreleme yönünde bizi daha çok işlenen toprak tabakası ilgilendirir. Çünkü tarla bitkilerinin çoğu besin maddelerini bu kısımdan alır. Gübreleme maksadıyla toprak numunesi 0-30 cm derinliğinden alınmalıdır.
Meyve bahçelerinde 0-30 cm derinlikten numune alınmalıdır. Toprak örneği alırken örneklemenin ağaç tacı izdüşümünden yapılması gerekmektedir. Alınacak numune sayısı ve derinliği ağacın cinsine ve yaşına göre değişir. Eğer ağaç dikimi ve benzeri amaçlarla numune alınacaksa, 0-30, 30-60, 60-90 cm’den örnek alınmalıdır.
Örnek Toprak Nasıl Alınır?
Tarlanın bir ucundan girerek öbür ucuna kadar örnekler alınarak ilerlenir. Ancak bu örnekler tarlanın bir ucundan öbür ucuna doğru düz bir çizgi üzerine ilerleyerek dosdoğru olmayıp zig-zaglar yaparak alınmalıdır. Numune alınacak tarlayı iyi temsil etmesine dikkat edilmelidir.
Örneği alınacak toprağın üzerindeki ot, sap gibi şeyler el ile temizlenir. Numune alınacak kürek ile topraktan V harfi şeklinde bir çukur açıp, daha sonra bu çukurun düzgün tarafından takriben 3-4 cm kalınlığında bir toprak dilimi alınmalıdır. Numune toprak yüzeyinden itibaren 15-20 cm derinlikten alınır. Bahçe küreği üzerindeki toprak numunesinin sağında solunda tıraşlanır tırtıraşlanır.
tıraşlanır. Alınan numunenin üst kısmının atılmamasına dikkat edilerek 8-10 ayrı yerden alınan topraklar bir bez üzerine veya bir kova içerisinde iyice karıştırılmalıdır.
Karıştırırken keseklerin iyice parçalanması sağlanmalı, ele geçen bitki ve taş parçaları temizlenmelidir.
Sonra kova içerisinde iyice karışmış olan topraktan yanımızda götürdüğümüz numune naylon veya bez torbaya 1-1,5 kg kadar toprak örneği konur. Alınan numune etiketlenerek en kısa sürede analiz yapılacak laboratuvara ulaştırılır.
Meyve bahçelerinde numune alırken ağaç taç izdüşümü üzerinden ağaç büyüklüğüne göre 2-4 noktadan numune alınmalıdır. Numuneler 0-30 cm derinlikten alınmalıdır. Yeni tesis edilecek bahçelerde ise numuneler 0-30 cm, 30-60 cm ve 60-90 cm derinliklerden ayrı ayrı alınarak farklı torbalara konularak etiketlenmelidir. Bu karışımlardan en fazla 1,5 kg toprak örneği iri taş, çöp ve diğer yabancı maddelerden temizlenerek ayıklanır, etiketlenerek bir numune torbasına konulur ve vakit geçirmeden laboratuvara ulaştırılır.
Üniversitemizde Verilen Hizmet
Gelen örnekler üniversitemizde kayıt altına alınır. Analizleri yapılarak sonuçlar rapor halinde 15 gün içinde çiftçiye verilir. Analiz sonuçları bakanlığın hazırlamış olduğu yazılım ile; toprak analiz raporlarında saf madde olarak tavsiye edilen azot, fosfor ve potasyum miktarlarını vermektedir. Ayrıca kullanılacak gübre çeşidine göre dönüşümleri yapılarak çiftçinin doğru kullanacağı şekilde rapor verilmektedir.
BŞEÜ Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi
Toprak Analiz Ücret Tablosu
Analiz Adı
2026 Birim Fiyat TL
(KDV Dahil)
Bünye (Saturasyon)
450 TL
EC (Tuzluluk)
480 TL
pH
480 TL
Kireç
430 TL
Organik Madde
770 TL
Yarayışlı Fosfor (P2O5)
740 TL
Yarayışlı Potasyum (KO2)
740 TL
Standart Toprak Verimlilik Analizi
PAKET 1
(Bünye (Saturasyon), Tuz, pH, Kireç, Fosfor, Potasyum, Organik Madde)
975 TL
1. Su Numunelerinin Alındıkları Yerler
Su numunesinin alınmasında, örneğin alındığı su varlığını en iyi bir şekilde temsil etmesine çok dikkat edilmelidir. Aslına ve usulüne uygun olarak alınmayan su numunelerinin analiz sonuçları esas suyun özelliklerini tam olarak yansıtamayacağı için yapılan bütün emek ve masraflar boşa gider. Böylece su analizlerinden beklenen faydada sağlanamamış olur.
Tarımda kullanılan sular
1. Akarsular
2. Durgun sular
3. Yeraltı suları
Olarak üçe ayrılırlar.
Akarsuların en önemlileri nehir, ırmak, çay, dere ve çeşme sularıdır. Durgun sular, göl ve birikinti sularıdır. Yeraltı suları ise kuyu, derin kuyu, artezyen suları olarak düşünülebilir.
Numuneler akarsuların durgun olmayan ve en hızlı bir şekilde akan yerinin orta kısmından alınır. Göllerde ise gölün en çok suyu olan derin kısımlarının üstünden, biraz derininden ve daha derininden olmak üzere çeşitli derinliklerinden numuneler alınır. Göle akan dere ağızlarından numune alınmaz.
Tulumba ile çekilen kuyu sularından numune almak için önce tulumba veya motopomp 15–20 dakika boşa çalıştırılır ve sonra numune alınır.
Gerekirse kuyu suyunun değişik derinliklerinden de numune alınabilir.
Sulama suyunun kalitesin, belirlemek amacıyla alınacak su numuneleri genellikle sulanacak alana açılan kanalın baş tarafından alınmalıdır.
2 Su Numunelerinin Alınma Zamanı
Sular özellikleri bakımından mevsimden mevsime ve hatta aydan aya büyük değişiklik gösterebildikleri gibi aynı ay içinde bile sularda büyük değişiklikler görülebilir. Örneğin yağmurdan sonra kabaran dere, çay sularının tuz kapsamları büyük ölçüde değişebilir.
Çiftçiyi daha çok sulama mevsimindeki suyun kalitesi ilgilendireceğine göre; en uygun numuneler sulama mevsiminde alınan numunelerdir.
3 Su Numunelerinin Alınma Şekli ve Laboratuvara Gönderilmesi
Alınan su numuneleri, 1.5-2 litrelik cam şişe ve plastikten (polietilen) yapılmış numune kaplarına konur. Numune kaplarının çok temiz olmasına dikkat edilir. Temiz olan bu kap (şişe) ayrıca numunesi alınacak su ile 4-5 defa yıkanır, sonra su şişenin ağzına kadar doldurulur. Şişe ile tıpa arasında boşluk bırakılmaz. Bu şekilde numune alınan şişenin ağzı temiz mantar veya plastik bir tıpa ile kapatılır. Ayrıca tıpa düşmesin diye bir iple şişenin ağzı bağlanır. Şişenin ağzına birde etiket bağlanır. Aynı şekilde bir etikette şişe üzerine yapıştırılır. Bu etiketlerin üzerine numuneyi alanın adı, numunenin alındığı yer ve tarih ile numune numarası yazılır.
Numunenin alındığı yerde ayrıca, örneği ilişikte gösterilmiş olan bir bilgi kâğıdı doldurulur.
Bu şekilde alınan su numunelerinin bulunduğu şişelerin, birbirine çarparak kırılmaması için gerekli önlemler alınır. Ayrıca doldurulan bilgi kâğıdı da katlanarak sandığa konur ve sandık kapatılarak çivilenir. Numune kabı olarak cam şişe kullanıldı ise sandığın üzerine adresten ayrı olarak “kırılacak eşya” yazılır.
Bu şekilde hazırlanan numuneler posta, kargo veya herhangi bir vasıta ile yada kişinin kendisi tarafından en yakın toprak analiz laboratuvarına gönderilir yada getirilir. Aynı zamanda numune sahibi toprak analiz laboratuvarına analiz istemini bildirir bir dilekçe ile de müracaat eder.
Genel olarak, numunenin alınması ile laboratuvarda analize başlanması arasında geçen süre azaldıkça, analiz sonuçları daha güvenilir olabilmektedir. Su numunelerinin alındıktan sonra analize alınıncaya kadar uzun süre beklemesi halinde; suda cereyan edecek kimyasal ve biyolojik faaliyetler numunenin bileşimini değiştirebilmektedir. Bu nedenle su numuneleri alınır alınmaz en kısa zamanda ve en seri vasıta ile laboratuvara gönderilmek suretiyle analize alınmaları sağlanmalıdır.
Laboratuvarda yapılan gerekli analizler sonunda numunelerin sulama yönünden kaliteleri ve bununla ilgili tavsiyeleri bildirir rapor laboratuvar yetkililerince düzenlenerek nımune sahibinin adresine gönderilir.
BŞEÜ Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi
Sulama Suyu Analizi Ücret Tablosu
Analiz Adı
2026 Birim Fiyat TL
(KDV Dahil)
pH
300 TL
EC (Tuzluluk)
300 TL
Sodyum (Na)
400 TL
Potasyum (K)
400 TL
Kalsiyum
400 TL
Magnezyum
400 TL
Toplam Sertlik
(Kalsiyum+Magnezyum)
560 TL
Karbonat
400 TL
Bikarbonat
400 TL
Klorür
350TL
Sülfat
640 TL
Bor
480 TL
Standart Sulama Suyu Analizi
PAKET 1
(pH, EC, Ca, CA+Mg, Na, K, B, CO3, HCO3, Cl,SO4)
2300 TL
BŞEÜ Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi
Yaprak Analiz Ücret Tablosu
Analiz Adı
2026 Birim Fiyat TL
(KDV Dahil)
Toplam Azot (Dumas)
2200 TL
Standart Yaprak Analizi (Toplam N, P, K, Ca, Mg, Fe, Mn, Zn, Cu)
2500 TL
Analiz Yapılacak Numunenin Etiketine Yazılması Gerekenler
1. Ad Soyad
2. TC Kimlik No
3.Doğum Tarihi (gün/ay/yıl)
4. Cep Telefon Numarası
5. Örneğin kaç cm derinlikten alındığı
6. Ada/Parsel Bilgisi
7. Geçen Yıl Ekilen Bitki
8. Geçen Yıl Verilen Gübre
9. Bu Yıl Ekilecek Bitki
10. Tarım Türü(Kuru/Sulu)
Etiket ve Dekont ile birlikte toprak numunesinin gönderileceği/getirileceği adres
:
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Ortak Laboratuvarlar Binası 2. Kat Toprak Bitki Su Analiz Laboratuvarı Gülümbe Kampüsü Bilecik/Merkez
Galeri
Toprak-Su-Bitki Analiz Laboratuvarı
Bu siteyi kullanarak
çerez politikalarını
kabul etmiş sayılırsınız.
<