Argeria — Wikipèdia
Vejatz lo contengut
Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Argeria
Noms oficials
الجمهورية الجزائرية الديمقراطية الشعبية (
arabi
al-Jumhūriyyah al-Jazāʾiriyyah ad-Dīmuqrāṭiyyah ash‑Shaʿbiyyah
ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰ ⵜⴰⵎⴳⴷⴰⵢⵜ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ (
tamazight
Tagduda tamegdayt taɣerfant tazzayrit
Bandièra
Escut d
armas
Imne
: Sououd-e-Melli
Devisa
: La revolucion del pòble e pel pòble
Localizacion
Capitala
e ciutat mai granda
Argièr
28° N
1° E
Lengas oficialas
Arabi
Tamazight
(I)
Lenga estrangièra
Francés
Gentilici
Argerian, Argeriana
Forma de govèrn
Republica
President
Primièr ministre
Abdelmadjid Tebboune
Sifi Ghrieb
Independéncia
de
França
Data
5 de julhet
de
1962
Superfícia
11
en
• Totala
2 381 741
km²
• Aiga
Negligible
Populacion
35
en
• Totala (2010)
36 423 000
ab.
Densitat
13,5 ab./
km²
Moneda
dinar argerian
DZD
Indicatiu telefonic
213
Fus orari
+1
Domeni internet
.dz
(I).
Lo
tamazight
es reconegut coma lenga nacionala, mentre que lo
francés
es fòrça espandit dins l'administracion.
Argeria
nt 1
nt 2
oficialament la
Republica Argeriana Democratica e Populara
nt 3
es lo país mai grand d'
Africa del Nòrd
. Confronta
Tunisia
al nòrd-èst,
Libia
a l'èst,
Nigèr
al sud-èst,
Mali
al sud,
Mauritània
al sud-oèst e
Marròc
a l'oèst. Es bordat per la Mar
Mediterranèa
al nòrd.
Sa capitala n'es
Argièr
e lo gentilici es
argerian -a
Istòria
modificar
modificar lo còdi
Article detalhat:
Istòria d'Argeria
Preïstòria
modificar
modificar lo còdi
Gravadura neolitica datant de
4 000
avC.
Lei cavaments arqueologicas an mostrat que la preséncia de l'èstre uman e de sei ancessors sus lo territòri argerian acomencèt i a dos milions d'annadas. Divèrsei culturas preïstoricas i apareguèron entre -
100 000
e -
20 000
pendent lo Paleolitic. Aquò contunièt durant lo Neolitic gràcias a un clima pus umid que lo clima contemporanèu ambé la cultura capsiana dins lo nòrd-èst dau país e unei movements similars dins lo sud.
Antiquitat
modificar
modificar lo còdi
Extension dei províncias romanas dins lo nòrd-oèst d'Africa.
Pendent l'Antiquitat, la region foguèt magerament dominada per lei berbèrs e per la vila de Cartage. Durant lei guèrras punicas, Massinissa formèt l'estat de Numibia dins lo nòrd dau país e s'alièt ambé lei Romans per luchar còntra lo poder de Cartage que foguèt finalament destrucha en
146
avC. Pasmens, a la mòrt de Massinissa en
148 avC
, se debanèt una crisi de succession encoratjada per Roma que va entraïnar la division dau reiaume entre sei dos eiretiers. En
112
avC, l'invasion de Numibia orientala e l'execucion d'unei marchands romans per lei Numibians occidentaus de Jugurtu entraïnèt l'intervencion dirècta de l'armada romana que capturèt Jugurta en
104
avC ambé l'ajuda de Mauretània. Numibia es alora devesida entre Mauretània per la mitat occidentala e un rèi vassau de Roma per la partida orientala.
Durant la guèrra civila entre Cesar e Pompèa, la region sostenguèt lo segond e foguèt brèvament ocupada dirèctament per lei Romans après sa desfacha. Un rèi vassau foguèt tornarmai installat en
25 avC
mai la realitat dau poder foguèt exercida per un legat roman. Fins a la fin de l'
Empèri Roman
, la region será sota lo contraròtle d'un representent dirèct de l'emperaire en causa de divèrsei revòutas còntra la dominacion romana.
En 256, lo crestianisme s'espandiguèt dins la region e la màger part de populacion se convertiguèt durant lo sègle IV. Pasmens, en causa dei tensions malaisadas entre la província e lo poder centrau, se desvolopèt l'eresia donastista causant lo mandadís d'un còrs expedicionari roman per la reprimir dins leis annadas 310. Après de tensions novèlas causadas per una secta extremista dei donadonistas, lo movement foguèt declarat eretic per l'emperaire en
409
e exterminat durant la premiera mitat dau sègle V. Pasmens, en 430, lo nòrd d'Africa foguèt envaït per lei Vandals qu'i formèron un estat e i installèt lo crestianisme arian. Vengut una poissança regionala importanta, lo reiaume vandal foguèt conquist e destruch per lei Bizantins en
533
534
Edat Mejana
modificar
modificar lo còdi
Au sègle VII, la feblesa dau poder centrau bizantin en fàcia de l'expansion musulmana entraïnèt la conquista de la region per leis armadas aràbias. Lei tribús berbèras assaièron de luchar mai foguèron finalament vencudas en
708
. Argeria va pauc a pauc s'islamizar. Après lo declin dau poder abbassida, divèrseis estats se formèron dins la region qu'èran vassaus teorics dau Califa de Bagdad o oficialament independents. Una tièra de conflictes se debanèron au sègle XI entre lei tribús berbèras dau sud e leis estats mai urbans dau nòrd. En
1152
, aquel ensems foguèt unificat per leis Almohades que dirigiguèron lo Magreb e
Al Andalús
fins a
1269
Pasmens, leis Almohades s'afondrèron sota la pression dau movement de la Reconquista. Au sègle XIII, la region foguèt alora devesida entre lo
Sultanat d'Abd al-Wadid
ocupant lo centre de Magreb e lo
Sultanat Hafsida
centrat sus la Tunisia e l'èst d'Argeria. Au sègle XVI, deguèron faciar leis atacas europèas d'après la Reconquista e l'invasion deis Otomans. Lei premiers capitèron d'ocupar unei pòrts que foguèron solidament fortificats e lei segonds prenguèron lo contraròtle complet de la region a la fin dau sègle XVI.
Lo periòde de la Regéncia
modificar
modificar lo còdi
En
1515
, foguèt creat la Regéncia d'Argier qu'èra un estat vassau de l'Empèri Otoman que va dominar Argeria fins a
1830
. Dins aquò, en causa de la feblesa numerica dau contingent turc ocupant Argeria, lo govèrn d'Argeria deguèt obtenir lo sostèn de tribús localas. Ansin, lo poder centrau demorèt relativament feble e aguèt de dificultats regularas per dominar totei lei caps locaus dins lei montanhas o lo desert. Per exemple, unei reiaumes cabils venguèron independents e lo demorèron fins ai sègles XVIII e XIX. De mai, l'economia dau país foguèt totjorn fragila e en partida dependenta dei profiechs de la piratariá. Ansin, la Regéncia aguèt de relacions tesadas ambé leis autreis estats mediteranèus. En revènge, l'absència d'interés economics importants e la distància a respèct dei centres dau poder otoman permetèron a la Regéncia de venir progressivament independenta
La colonizacion francesa
modificar
modificar lo còdi
Representacion de l'incident diplomatic de
1827
en França e la Regéncia.
Au començament dau sègle XIX, la Regéncia deguèt faciar de dificultats gròssas quand son sostèn a la piratariá entraïnèt de reaccions militaras importantas deis Estats Units e de certaneis estats europèus. Dins leis annadas 1820, lei relacions se degradèron fòrtament ambé França a prepaus dau pagament d'un deute contractat per lo govèrn revolucionari e de la fortificacion d'un entrepaus argerians utilizats per lei marchands francés. En
1827
, un incident diplomatic entre un consul francés e lo dey d'
Argier
foguèt utilizat coma pretèxte per una invasion francesa que son objectiu èra de restaurar l'imatge de França e de sa familha reiala.
En
1830
, un còrs expedicionari francés conquistèt Argier e comencèt la conquista dau país que será lònga e murtriera. Leis etapas majoras d'aquela conquista foguèron la guèrra còntra l'emir Abd el-Kader (1839-1847), lo sètge de Zaatcha (1848), la capitulacion dei Beni-M’zab (1852) e l'invasion de Cabilia que se revòutèt sensa succès unei còps fins a 1872. Lo
Sahara
serà conquistat en
1902
Après lei victòrias francesas, la region venguèt una colonia de poblament europèu e de departaments i foguèron creats a partir de
1848
. De regimes de lèis separadas foguèron adoptadas per lei ciutadans europèus magerament francés e leis abitants indigèns. A partir dau començament dau sègle XX, d'intellectuaus argerians indigèns acomencèron de revendicar l'indepéndia dau país. Inicialament feble, aqueu movement se renforcèt après l'afebliment francés consecutiu a la
Segonda Guèrra Mondiala
. En
1954
, la desfacha francesa còntra lo Vietminh e l'independéncia d'
Indochina
entraïnèt l'acomençaça de l'insureccion independista sota la direccion dau
FLN
(Front de Liberacion Nacionala). Fòrça saunosa, s'acabèt en
1962
per una desfacha francesa novèla e la reconoissança de l'independéncia d'Argeria dins sei frontieras contemporanèas.
La Republica d'Argeria democratica e populara
modificar
modificar lo còdi
Manifestacion de jòia après la proclamacion de l'independéncia en
1962
Argeria venguèt independenta lo 3 de julhèt de 1962. Pasmens, de tensions e de conflictes apareguèron rapidàment entre lei caps de l'insureccion e entre lo govèrn centrau e certanei minoritats coma lei Cabils. Lo 19 de junh de 1965, lo president Ahmed Ben Bella foguèt rebutat per un còp d'estat dirigit per lo ministre de la Defensa Houari Boumédiène. Decidiguèt de gardar lo sistèma de partit unic de son predecessor e chausiguèt de renfòrçar l'independéncia dau país per la nacionalizacion d'indústrias estrategicas (petròli, gas...) e de s'inspirar dei principis socialistas per desvolopar l'economia. A sa mòrt en
1978
, Boumédiène foguèt remplaçat per Chadli Bendjedid que diririguèt lo país fins a
1992
. Durant aqueu periòde, la diplomàcia argeriana obtenguèt divèrsei succès coma lo melhorament dei relacions ambé França mai lo caractèr autocratic dau regime entraïnèt una agitacion intèrna que forcèt lo regime d'acceptar una democratizacion e l'organizacion d'eleccions liuras.
Lo 26 de decembre de 1991, la victòria deis islamistas dau
FIS
au premier torn deis eleccions legislativas entraïnèt la demission dau president Chadli. Un Aut Comitat d'Estat foguèt creat per lo remplaçar e lo procès electorau foguèt arrestat. Aquò marquèt lo començament de la guèrra civila argeriana que s'acabèt en
2002
. D'eleccions presidencialas foguèron organizadas en
1994
e veguèron lo succès de Liamine Zeroual maugrat d'accusacions de fraudas massivas puei d'Abdelaziz Bouteflika en
1999
totjorn ambé d'accusacions similaras.
Geografia
modificar
modificar lo còdi
Article detalhat:
Geografia d'Argeria
Geografia fisica
modificar
modificar lo còdi
Topogràfia d'Argeria.
Argeria es lo país pus grand d'Africa amb una superficia egala a
2 381 741
km² e dau monde aràbi. Lo nòrd es dominat per lei cadenas de montanhas de l'
Atlàs
e lo sud per lo desert
saharian
Au nòrd, lei montalhas deis Atlas tellenc e saharian, mai au sud, forman dos ensems de relèus quasi parrallèl que se reünisson dins l'èst dau país. Entre lei doas cadenas, se situan de plans e de platèus auts. Lo ponch culminant d'aqueu sistèma montanhós se situa dins sa region orientala au mont Chelia (
2 328
m).
La partida sahariana dau sud representa 80% de la superficia d'Argeria. La region nòrd d'aqueu desert es compausada d'ergs que son separats per de platèus rocassós. D'autreis ergs se situan dins lo sud-oèst. Au sud, lo massís montanhós d'Hoggar assosta la cima pus auta dau país au mont Tahat (
3 003
m). A l'èst d'Hoggar, se troba lo platèu de Tassili n'Ajjer qu'es un ensems geologic fòrça arid e rocassós amb una altitud mejana d'aperaquí
1 000
m.
Clima
modificar
modificar lo còdi
Lo
clima
d'Argeria seguís la division fisica dau territòri. Lo nòrd tèn un clima mediterranèu e lo sud tèn un clima desertic amb una amplitud termica importanta. Lei vents son fòrça variables au nòrd e au sud mai sei velocitats agantan rarament mai de 120 km/h. Son relativament presents dins la region de Sahara.
Organizacion politica e forma de l'estat
modificar
modificar lo còdi
Forma de l'Estat
modificar
modificar lo còdi
Argeria es una republica caracterizada per un poder presidenciau fòrt que seis institucions son organizadas per una constitucion adoptada lo 10 de setembre de
1963
e revisats tres còps en
1976
1989
1996
Lo poder executiu es dirigit per lo President de la Republica qu'es tanben lo cap suprèm dei fòrças armadas e lo Ministre de la Defensa. A lo drech de nomar lo cap dau govèrn e sei ministres sus prepausicion dau Premier Ministre. Es elegit au sufragi universau dirèct per cinc annadas. Dempuei
2008
, i a plus de limitacion au nombre de mandats presidenciaus successius.
Lo Parlament es compausat de doas chambras que son
lo Parlament de la Nacion qu'es l'assemblada auta. Es compausat de 144 membres que lo tèrç son designats per lo President de la Republica e lo rèsta per leis autoritats municipalas e regionalas. La duracion dau mandat es de sièis annadas e la mitat dau Parlament es renovelada cada tres ans.
l'Assemblada populara nacionala qu'es l'assemblada bassa. Es compausat de 389 membres elegits au sufrafi universau dirèct per cinc annadas.
Lo Parlament contraròtla l'accion dau govèrn. L'iniciativa dei lèis es tenguda per lo cap dau govèrn e per lei deputats.
Dins aquò, se fau notar lo ròtle important dei fòrças armadas dins lei procès de presa de decision. Tènon totjorn un poder important en causa dau mantenement de sei drechs especiaus dins lo quadre de la lucha anti-terrorista còntra lo
Grop Salafista per la Predicacion e lo Combat
e d'autrei movemens islamistas. De mai, la corrupcion es un problema regular deis institucions argerianas, especialament en causa d'accusacions de frauda pendent leis eleccions. Ansin, l'indici de percepcion de la corrupcion argerian èra egau a 2,9 en
2011
De mai, l'independéncia de la Justicía qu'es dirigida per una Cors Suprèm es relativament recenta car adoptada ambé la revision constitucionala de 1996. Son influéncia es donc encara limitada per lo caractèr recent de son independéncia, per lei drechs de l'armada en matèria de repression dei movements de guerilha armats e per la corrupcion de la societat.
Simbòls de l'estat
modificar
modificar lo còdi
Esquema detalhat dau drapèu argerian.
Lo drapèu modèrn d'Argeria foguèt inicialament lo drapèu oficiau dau FLN. Foguèt adoptat en
1962
e sei caracteristicas defenidas l'annada seguenta. Foguèt format per la mescla d'unei drapèus adoptats per lei movements nacionalistas de la premiera mitat dau sègle XX e una forma fòrça similara foguèt utilizat durant lei chaples de Setif en mai de 1945. Es utilizat sus totei lei bastiments oficiaus militars o civius.
L'imne argerian es dich
Kassaman
. Foguèt escrich per
Moufdi Zakaria
en
1955
durant la guèrra d'independéncia. La musica es l'òbra de l'Egipcian
Mohamed Fawzi
Organizacion territòriala
modificar
modificar lo còdi
Tres nivèus d'unitats territòrialas existisson sus lo territòri argerian que son
lei 48 províncias dichas
wilayas
lei 553 districts dichs
daïras
lei
1 541
municipalitats dichas
baladiyahs
Segon la Constitucion, lei províncias tènon una autonòmia economica limitada e d'assembladas pròprias elegidas per cinc annadas au sufragi universau dirèct. Cada província tèn tanben un representant dau poder executiu centrau dich
wali
Lengas
modificar
modificar lo còdi
Panèu redigit en aràbi, en berbèr e en francés.
La lenga nacionala e oficiala d'Argeria es l'aràbi classic. Lo
tamazight
o berbèr a l'estatut de lenga nacionala dempuei abriu de 2002. Aquelei doas lengas tènon una varietat dialectala importanta. L'aràbi quotidian pus utilizat es un dialècte dich dardja que tèn d'estructuras e de mòts venent dau berbèr, dau francés, dau turc e de l'espanhòu. Lei percentatges de locutors d'aquelei lengas son mau coneguts. S'estima que l'aràbi es parlat per 70 a 85% de la populacion e lo berbèr per 35 a 50%.
En fòra de l'aràbi e dau berbèr, lo francés es relativament present. Ambé 16 milions de locutors francofòns, Argeria será lo segond país francofòn dau monde après
França
. Ansin, meme se lo govèrn a una politica activa d'arabizacion e es pas membre de l'Organizacion de la Francofònia, aquela lenga demora totjorn utilizada per leis elèits de la societat. Enfin, se fau notar l'existéncia d'una minoritat de locutors espanhòus dins la vila d'Oran que foguèt conquista e ocupada per Espanha de
1509
1792
Economia
modificar
modificar lo còdi
Article detalhat:
Economia d'Argeria
Logo de Sonatrach, companhiá nacionala d'esplecha deis idrocarburs.
Dempuei
1962
, lo govèrn argerian a desvolopat una economia planificada fòrtament centralizada que seis objectius èra de permetre l'independéncia economica dau país. Per aquò, se debanèt una tièra de nacionalizacions d'entrepresas, magerament estrangieras. Puei, un esfòrç d'industrializacion foguèt acomençada. Dins aquò, a partir de
1986
, la demenicion dau pretz de petròli entraïnèt de dificultats financieras per lo govèrn centrau que deguèt acceptar un plan d'ajustament estructurau dau FMI en
1988
e s'engatjar vèrs l'adopcion d'un regime economic mai liberau.
Au començament dau sègle XXI, Argeria es caracterizada per l'importància de l'indústria de petròli e leis exportacions d'idrocarburs son la basa de l'economia representant 46% dau PIB argerian en
2006
. Ansin, lo país es lo 4
en
exportator de gas naturau e lo 9
en
de petròli. En fòra d'aquelei sectors, existís de jaciments de fèrre importants dins lo sud-oèst e d'aur, de zinc e d'urani dins lo sud. L'agricultura tèn tanben una plaça importanta e representava 8% dau PIB en
2006
. Pasmens, aquela produccion es gaire exportada mai magerament destinada au mercat interior argerian.
L'indústria non ligada a l'esplecha d'idrocarburs es un sector limitat de l'economia que representava solament 5% dau PIB en
2006
. Lei servicis representavan lo rèsta, siá 41%. Lei domenis principaus son lei servicis marchands e lo sector de la construccion.
Cultura
modificar
modificar lo còdi
Gràcias a son istòria vièlha e sa riquessa lingüistica, Argeria tèn un patrimòni cultura important e dinamic. D'efèct, lo país assosta un nombre grand de vestigis arqueologics que sept son classats au patrimòni de l'UNESCO
. De mai, lo torisme tèn tanben pas de politica de desvolopament pròpria e la manca d'infrasturas adaptadas au torisme internacionau es fòrça importanta, subretot en comparason dei vesins marroquin e tunisian.
Leis autreis aspècts culturaus an una situacion melhora gràcias a la riquessa etnica dau país e sa posicion de crosiera entre leis influéncias europèas, magerament francesa, e africanas. Ansin, Argeria foguèt una fònt d'inspiracion per lei pintors francés tre lo sègle XIX e la pintura es demorada activa après l'independéncia ambé d'artistas coma
Mohammed Racim
. Lei domenis dau teatre e dau cinèma son tanben relativament dinamics. Pasmens, leis arts pus famós de la cultura argeriana son la literatura e la musica. Lo premier foguèt inicialament fòrtament inspirat per lo besonh d'afirmar l'identitat nacionalau dau país ambé d'autors coma
Mohammed Racim
Katem Yacine
. Puei, leis escribans foguèron marcats per la guèrra civila dins d'òbras coma
Le Serment des Barbares
de Boualem Sansal o
L’Attentat
de
Yasmina Khadra
. Se fau notar qu'aquela literatura tèn un nombre important d'autors en francés qu'an un succès grand dins aqueu país. De son caire, la musica d'Argeria tèn divèrseis estils fòrça diferents. Lei pus coneguts son la musica classica d'inspiracion arabo-andalosa, lo raï aparegut au començament dau sègle XX e la musica cabila.
Religion
modificar
modificar lo còdi
S'existís pas de recensament oficiau en matèria de religion, s'estima generalament que 98 a 99% de la populacion es musulmana. Lo sumnisme a l'estatut de religion d'estat e leis afaires religiós son dirigidas e organizadas per un Ministèri deis Afaires Religiós e un Aut Conseu Islamic que son ròtle es definit per la Constitucion. Lo clergat es pagat per lo govèrn.
La practica religiosa es liura per l'islam mai limitada per leis autreis religions. Lei limitacions principalas regardan lo proselitisme qu'es enebit e la necessitat per lei membres dei clergats d'èstre agregats per l'Estat.
Bibliografia
modificar
modificar lo còdi
{{{títol}}}.
Berti.
ISBN 9961-69-027-7
{{{títol}}}.
Mengès.
ISBN 2856204317
{{{títol}}}.
Découverte (reedicion de 2004).
ISBN 2707144665
{{{títol}}}.
Presses universitaires de France - PUF.
ISBN 21304215985
{{{títol}}}.
Payot et Rivages.
ISBN 2228887897
{{{títol}}}.
Scarecrow Press, Inc..
ISBN 081085340X
{{{títol}}}.
PUF 1958 (reedicion de 2001).
ISBN 2-13-052175-4
Ligams extèrnes
modificar
modificar lo còdi
Nòtas
modificar
modificar lo còdi
En occitan, la forma comuna es
Argeria
, que deriva de la lenga aràbia "Al Dzejaïr". En considerant aquela etimologia, se pòt trobar tanben la varianta
Algeria
e pel meteis biais lo gentilici
algerian, -a
en
arabi
الجزائر
Barr al Jazair
; en
tamazight
: ⴷⵣⴰⵢⵔ,
Dzayer
en
arabi
الجمهورية الجزائرية الديمقراطية الشعبية
; en tamazight: ⵜⴰⴳⴷⵓⴷⴰ ⵜⴰⵎⴳⴷⴰⵢⵜ ⵜⴰⵖⵔⴼⴰⵏⵜ ⵜⴰⴷⵣⴰⵢⵔⵉⵜ,
Tagduda tamegdayt taɣerfant tazzayrit
Referéncias
modificar
modificar lo còdi
Population and HIV/AIDS
- 2010
Nacions Unidas
Preconizacions del Conselh de la Lenga Occitana
(en occitan)
p.
121.
Academia Occitana-Consistòri del Gai Saber
(2008–2024).
Diccionari General de la Lenga Occitana (DGLO)
S'es aquela independéncia foguèt jamai formalizada per un tractat, èra venguda una realitat estent qu'en 1830, l'Empèri Otoman se sentiguèt pas regardat per l'invasion francesa.
Se fau notar qu'aquel indici es calculat per l'ONG d'origina alemanda Transparency International e non per una institucion oficiala
Pasmens, se fau notar que lei sites argerians classats per l'UNESCO o per lei servicis dau patrimòni nacionau son gaire entretenguts e son menaçats per de degradacions nombrosas. Ansin, l'UNESCO a menaçat de suprimir certanei sites argerians de son classament.
Liga Aràbia
Arabia Saudita
Argeria
Bahrayn
Comòras
Egipte
Emirats Arabis Units
Iraq
Jiboti
Jordania
Kowait
Liban
Libia
Mauritània
Marròc
Oman
Palestina
Qatar
Somalia
Sodan
Siria
Tunisia
Iemèn
Païses
d'
Africa
Africa del Nòrd
Argeria
Egipte
Libia
Marròc
Mauritània
Sahara Occidental
Sodan
Tunisia
Africa de l'Oèst
Benin
Burkina Faso
Cap Verd
Còsta d'Evòri
Gàmbia
Ghana
Guinèa
Guinèa Bissau
Libèria
Mali
Nigèr
Nigèria
Senegal
Sierra Leone
Tògo
Africa Centrala
Cameron
Centreafrica
Republica de Còngo
Republica Democratica de Còngo
Gabon
Guinèa Eqüatoriala
São Tomé e Príncipe
Chad
Africa de l'Èst
Burundi
Jiboti
Eritrèa
Etiopia
Kenya
Oganda
Rwanda
Seichèlas
Sodan del Sud
Somalia
Tanzania
Africa Australa
Angòla
Botswana
Comòras
eSwatini
Lesotho
Madagascar
Malawi
Maurici
Moçambic
Namibia
Sud-Africa
Zambia
Zimbabwe
Autras entitats politicas
Azawad
Sahara Occidental
Somaliland
parcialament african
país insular
non membre de l'
Union Africana
pas reconegut per l'ensemble de la comunitat internacionala mas membre de l'
Union Africana
Recuperada de «
Categorias de la pagina
Paginas amb arguments formatnum non numerics
Argeria
Argeria
Apondre un subjècte