Ndiyam - Wikipedia
Jump to content
Iwde to Wikipedia
ndiyam
type of chemical entity
Subclass of
oxide
dihydrogen chalcogenide
Has use
nuclear reactor coolant
hydroponics
refrigerant
potential energy
Studied by
water science
Conjugate acid
hydronium
Conjugate base
hydroxide ion
Chemical formula
H₂O
Canonical SMILES
Phase point
triple point
critical point
Safety classification and labelling
Regulation (EC) No. 1272/2008
NFPA 704: Standard System for the Identification of the Hazards of Materials for Emergency Response
Hashtag
water
Subject has role
natural resource
primary metabolite
Unicode character
Has list
Q35587366
From Wikidata
Ndiyam
(e ganndal kimiiyu
) Ko memtinaari (maceer) Sariindi e dow
leydi
haa e boowal Leydi, teeŋti noon e nder ko Wuuri, gam alaa ko Wuurata nguurndam ɗam ngannduɗen ɗam tawa ndiyam heƴaani heen.
Neɗɗo tan ina waɗi ndiyam ko ina abboo e 65% e teddeendi mum, ndiyam ina mooɓi ko ina abboo e 72% e wertaango leydi, 97% e majjam ko kaaɗɗam, ko heddi koo woni mbelɗam hono caaɗli (canɗi), beeli e ilameeje e maaje.
No ndiyam woodiri e leydi
Ko heewi na haalee heen, ko ɓuri jalaade ko ndiyam ummii ko e weeyo, haayre ndiyam moolanaande yani e leydi, ilni ndi haa ndi hawri, oon saha tawi ko e ndi wuli sanne, ɗam ƴeri faade dow, toɓooji nduumii ko juuti haa ɗam waawi deeƴude e dow leydi, tawi laral leydi dow ngal ɓuuɓi waawi huufude ndiyam e mbaadiiji kala e ballal kammu.
Ndiyam ko soppoo-joloo waɗata hakkunde leydi e kammu, so naange wulii, hello ndiyam maaje dow ngo suurka yanta e waaƴo puɗi, cuurki kii ƴeɓa (roondoo dow), nde wonnoo dow na ɓuuɓi, cuurki kii rennda fenndo, wonta duule, tedda, toɓa, saakitoo e dow leydi, kadi refta ɗo rewnoo wonta duule.
Ndiyam
Ndiyam na tawee e mbaadiiji 3, ɓooɗde(haayre), ndeelam e henndu (cuurki), ɗam fuɗɗotoo fenndaade ko 0°C, ɗam wonta haayre so nguleeki jokkii ustaade, ɗam wontata henndu (cuurki) ko 100°c, hakkunde 0°C e 100°C ɗam tawetee e mbaadi ndeelam, ngoo waylo-waylo noon fawi ko e
ɓittigol kammu
(pression atmosphérique)
Ndiyam ko geɗe ɗiɗe ndenndi laati ɗam, mittere Oksijen (oksaari), e mitte ɗiɗi Hidrojen (hidraari),
Seerndude mitte ɗee saɗtaani, so
kuɓɓam
(électricité) rewnaama heen tan ɗe ceertat, Oksjen yaltira bannge (+), Hidrojen bannge (-),
Ndiyam na e boowal Leydi (weeyo), dow tagopeeje, e kaaƴe kayhaytooje e ndeer weeyo, ɗuum addani neɗɗo fooɗanaade weeyo ngam hoɗoyde e dow tagopeeje ko areeta.
Nafoojii Ndiyam (Uses of Water)
taƴto
taƴto ɗaɗi wiki
Ko foofaata faat ɗon yaara ndiyam, ɓii aadama ɗon naftarow ndiyam adadow 70% e gese maɓɓe eɓe nduraa liɗɗi, eɓe ndema ƴandowjii maɓɓe (Agriculture and Fishing). Ɗowmɗon waɗa jahaale be laanawal (boat) eɗun hoƴa kareejii diiga felle goɗɗiɗe eder ndiyam, ɗowmɗon loota kolte, felle, nokkowje, wowroojii e maajam, ɗowmɗon fewna felle e maajam, ɗowmɗon fewna ndiyam e ƴandowjii be Malamalloo( kaaƴa ndiyam), leɗɗe gese ɗon yaara ndiyam ɗon hawta nyamdow be maajam koɗown ƴi'ete Photosynthesis. Dabbaajii ngaɗooɗi ƴeewowgo maaji nder ndiyam ɗon naftarow e maajam, ɗownɗon faɗɗa hiite e maajam, ɗowmɗon defeera ƴamdowji e maajam.
Waylitaaki ndiyam (Waylo-waylo ngonka)
taƴto
taƴto ɗaɗi wiki
Ɗandon watta diiga ndiyam ɗan warta hendu (evaporation), diiga hendu ɗan warta ndiyam (absorption), diiga hendu ɗan warta kaaƴa ndiyam/ice block (Condensation), diiga kaaƴa ndiyam ɗan warta hendu (Sublimation), diiga kaaƴa ndiyam ɗan warta ndiyam (melting), diiga ndiyam ɗan warta kaaƴa ndiyam (Freezing).
Teddowgo ndiiyam Density
taƴto
taƴto ɗaɗi wiki
Diyam labɗan ɗan walaa tuundi (impurities) Ɗanwon mangow density 1.000 Kg/m3
Jaɓungol hiite (Ko jolngo kuuraa)
taƴto
taƴto ɗaɗi wiki
Ndiyam labɗan ɗon jaɓa hiite seɗɗa seɗɗa, tuundi to nastoi nder maajam ɗanɗon jaaɓa hiite masin ndenkam. Ɗown howraa hiite eɗun henda hankowde hydrogen e Oxygen kanjam ɓe ngi'ata(Electrolysis), lawol gol yiɗi hiite masin adadow( 285.8 kj/mol kobo 15.9 MJ/Kg).
Nder Downiyaaroow men tatawru
taƴto
taƴto ɗaɗi wiki
Diyam ɗanɗum hebta nder downiyaaroow men dow e les maarow kanjowm ƴi'e Hydrosphere. Adadow maajam yaarii 333 million cubic milles (1.358 billion cubic metre).
Tuugnorgal
taƴto
taƴto ɗaɗi wiki
Ittaa ko to "
Fedde
Kimiiyu
Ndiyam
Ɓeydi toɓɓere
US