Papers by Prof. Dr. Şahin Ahmetoğlu
Turkish journal of shiite studies, Jun 30, 2019
Nevbahtîler, Abbâsî halifesi Mansur döneminde Müslüman olmuş ve Abbâsî halifelerinin hizmetine gi... more Nevbahtîler, Abbâsî halifesi Mansur döneminde Müslüman olmuş ve Abbâsî halifelerinin hizmetine girmiş İran asıllı bir ailedir. Aile mensupları siyasi, iktisadi ve içtimai alanda çok önemli eserler telif etmişlerdir. Bu ailenin Şiî düşüncenin gelişmesinde ciddi etkilerinin bulunduğu bilinmektedir. İsmail b. Ali Nevbahtî ve Ebû Muhammed Nevbahtî, Nevbahtî ailesinin ilmî alanda meşhur şahsiyetlerindendir. Onların eserleri mütekellimlerin derslerine konu olmuştur. Yine bu ailenin meşhurlarından Hasan b. Ruh, Şiî-İmâmiyye'nin 12. İmâmı'nın naibliğini yapmıştır. Onlar, telifleri ile birlikte Müslüman düşünceyi derinden etkileyen felsefe ve astronomi eserlerini Arapçaya tercüme etmişlerdir. Ailenin fertleri arasından edipler ve şairler de yetişmiştir. Nevbahtîlerin kelâmî konulara yönelmesi Bağdat ilim ekolünün güçlenmesine sebep olmuştur. Kelâmî ve felsefi konularda İslâm fırkalarıyla özellikle de Mu'tezile ile ilmi münazaralar yapmışlardır. İbn Babeveyh ve Nevbahtî ailesi arasında özellikle istidlal konularında ihtilaflar meydana gelmiştir. Bu durum Şiî düşüncenin gelişimini yakından etkilemiştir. Bağdat'taki Şeyh Müfîd mektebi bu tartışmaların ve yönelişlerin sonucunda ortaya çıkmıştır.
e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi
İslâm Mezhepleri Tarihi yazıcılığı zengin bir birikime sahiptir. Nitekim yüz yıllardır mezhepler ... more İslâm Mezhepleri Tarihi yazıcılığı zengin bir birikime sahiptir. Nitekim yüz yıllardır mezhepler hakkında çok sayıda çalışmanın kaleme alındığını görmekteyiz. Bu çalışmalardan birçoğu tespit edilerek neşri yapılmış, birçoğu ise araştırılmak için kendi sırasını beklemektedir. Çalışmamızda konu edindiğimiz ve muhtemelen müstensih tarafından “Şerhü kavli aleyhisselam:“Setefteriku Ümmetî alâ Selâse ve Seb’îne Fırkaten ve Ta‘dîdiha bi-Esmâihâ” olarak isimlendirilen risâle, Ebû’l-Kâsım Abdilvâhid b. Ahmed el-Kirmânî’ye nispet edilmiş olup 4.-5./10.-11. yüzyıllar içerisinde kaleme alındığı tahmin edilmektedir. Risâlenin içeriğinden müellifin Ashâbu’l-Hadîs çizgisine mensup olduğu anlaşılmaktadır. Çalışmamızda, Kirmânî’ye nispet edilen ve “73 fırka” hadisi eksenli olarak hazırlanan bu risâleyi farklı yönlerden inceleyerek değerlendirmeler yapmayı hedefledik. Bunun için risâlenin ilk önce İslâm Mezhepleri Tarihi bilimi içerisindeki yerini ele aldık. Arkasından risâlenin genel özellikleri hak...
Keyhüsrev Esfendiyar b. Azerkeyvan’ın “Debestân-i Mezâhib” Adlı Eseri
Abbas İkbâl Aştiyâni’nin Hanedân-e Nevbahtî Adlı Eseri
DergiPark (Istanbul University), Sep 1, 2010
This article addresses the understanding of charismatic authority and its charecteristics in the ... more This article addresses the understanding of charismatic authority and its charecteristics in the history, especially in the history of Islamic Sects. Charismatic leadership has crucial effect on communities in particular and societies in general. Therefore, charismatic leaders were seen as the saviour and the source of happiness by the crowds.In this study, Ali was depicted as one of essential figures in the Islamic history, as a charismatic leader, stressing ultimate trust to him among the followers. This paper focuses on portraying Ali as having superhuman power, divinity, and innocence. The study also points different perceptions of imam Ali beyond his real historical portray of charismatic personality.
Iğdır Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, May 1, 2014
Öz: Doğu Hanefîliğinin kelâmî yönü olan Mâturîdîliğin Hicri IV. asırda ortaya çıkışı, Eş'arîliğin... more Öz: Doğu Hanefîliğinin kelâmî yönü olan Mâturîdîliğin Hicri IV. asırda ortaya çıkışı, Eş'arîliğin ortaya çıkışı ile aynı döneme rastlamaktadır. Mâturîdîlik hakkındaki çalışmalar onun tüm yönlerini kapsamamaktadır, hatta daha çok inanç ve görüşlerinin eleştirisini ele almaktadır. Bununla birlikte Mâturîdîliğin inançları, görüşleri ve diğer mezheplerle olan benzerlikleri ve farklılıkları bu çalışmanın odak merkezi değildir. Çalışmada daha çok Mâturîdîliğin tarihçiler ile Milel ve Nihal yazarlarınca nasıl tanıtıldığına, tarihi bakımdan ortaya çıkışına, coğrafi yayılışına, zamanla merkez ve batı bölgelerinde nasıl genişlediğine dikkat çekilmiştir.
The Nawbahtis were Iranian families who became Muslims during the Abbasid caliph Mansur and enter... more The Nawbahtis were Iranian families who became Muslims during the Abbasid caliph Mansur and entered the service of the Abbasid caliphs. Family members have published very important works in the political, economic and social fields. It is known that this family has serious effects on the development of Shiite thought. Ismail b. Ali Nawbahti and Abu Muhammad Nawbahti are among the famous figures of the Nawbahti family. Their works have been the subject of the lessons of the mutakallim. Hasan b. Ruh was the regent of the 12th Imam of the Shi'i-Imamiyya. They have translated into Arabic the works of philosophy and astronomy that have profoundly influenced Muslim thought along with their royalties. Among the members of the family, poets and poets were raised. The tendency of the Nawbahti to theological issues led to the strengthening of the Baghdad school of science. They had scientific debates on Islamic and philosophical issues with Islamic frigates, especially Mu’tezila. There ha...
Hint cografyasina Islâm’in girisi hicretin ilk yillarina kadar uzanmaktadir. Ilk asirlardan itiba... more Hint cografyasina Islâm’in girisi hicretin ilk yillarina kadar uzanmaktadir. Ilk asirlardan itibaren Muslumanlar bolgeye cok sayida sefer duzenlemis, boylece bolgenin Islâmlasma sureci hizlanmistir. Islâm’in gelisi ile birlikte Hint cografyasinda siyasi dengeler degismis, dini ve kulturel alanda birtakim farkliliklar meydana gelmistir. Mezhepler Tarihi acisindan bakildiginda ise bolgede cok sayida farkli dusunce ekollerinin yer aldigi gorulmektedir. Hint cografyasindaki bu ekollerin farkli egilimler gosterdigi soylenebilir. Calismamizin asil konusu olan Şiiligin bolgeye girisi ve yayilisi ile ilgili bircok iddia one surulmustur. Bu iddialarin merkezinde Hz. Ali doneminde bolgeye seferler duzenlenmesi, Hz. Ali taraftarlari olarak bilinen kisilerin bolgeye goc etmis olmalari, ayrica Emeviler ve Abbasiler doneminde Hâsimilere yapilan baski ve zulumlerden dolayi Hint bolgesine giden Ali ogullari ile ilgili rivayetler yer almaktadir. Makalede Şiilik ve alt kollari olan Zeydiyye, Ismâiliy...
Nevbahtiler Abbâsi halifesi Mansur doneminde Musluman olmus ve Abbâsi halifelerinin hizmetine gir... more Nevbahtiler Abbâsi halifesi Mansur doneminde Musluman olmus ve Abbâsi halifelerinin hizmetine girmis Iran asilli bir ailedir. Aile mensuplari siyasi, iktisadi ve ictimai alanda cok onemli eserler telif etmislerdir. Bu ailenin Şii dusuncenin gelismesinde ciddi etkilerinin bulundugu bilinmektedir. Ismail b. Ali Nevbahti ve Ebu Muhammed Nevbahti, Nevbahti ailesinin ilmi alanda meshur sahsiyetlerindendir. Onlarin eserleri mutekellimlerin derslerine konu olmustur. Yine bu ailenin meshurlarindan Hasan b. Ruh Şii-Imâmiyye’nin 12. Imâmi’nin naibligini yapmistir. Onlar, telifleri ile birlikte Musluman dusunceyi derinden etkileyen felsefi ve astronomi eserlerini Arapcaya tercume etmislerdir. Ailenin fertleri arasindan edipler ve sairler de yetismistir. Nevbahtilerin kelâmi konulara yonelmesi Bagdat ilim ekolunun guclenmesine sebep olmustur. Kelâmi ve felsefi konularda Islâm firkalariyla ozellikle de Mu’tezile ile ilmi munazaralar yapmislardir. Ibn Babeveyh ve Nevbahti ailesi arasinda ozellikl...
İslam Mezhepleri Tarihi’nde Karizmatik Liderlik Anlayışı: Hz. Ali Örneği
Bu calismada karizmatik liderlik anlayis, onun tarihdeki yeri ve ozellikle Islam mezhepleri tarih... more Bu calismada karizmatik liderlik anlayis, onun tarihdeki yeri ve ozellikle Islam mezhepleri tarihindeki onemi ele alinmaktadir. Liderlerin karizmatik yapilariyla toplumlari derinden etkileleyerek arkalarindan surukledikleri, toplumlarin da kendi kurtulusunu, mutlulugunu onlara siginmakta bulduklari ortaya konmustur. Arastirmamizda Islam tarihinin onemli sahsiyetlerden biri olan Hz. Ali, karizmatik lider olarak ele alinmis olup, sevenleri tarafindan karizmatik liderin haiz oldugu vasiflarla nitelendigi konusuna dikkat cekilmistir. Onu zaman zaman yucelterek insanustu guce ulastiran, uluhiyet atfeden, masum, hatasiz oldugunu savunan sahis ve firkalara deginilmistir. Karizmatik liderlik algisinin gercek tarihsel kisiligin otesinde farkli niteliklere sahip Hz. Ali tiplerinin olustugu ortaya konulmustur.
The Scholarly researches in the field of History of Islamic Sects in the Islamic World and the We... more The Scholarly researches in the field of History of Islamic Sects in the Islamic World and the West gained momentum from the early 20th century made consi-derable progress at the and of the cen-tury. It is seen that these reearches ba-sicly focus on the academic researches, publications, editions, glossaries and translations. In this paper we shall deal with the life, works, and heresiographical approach of Professor Muhammad Jawad Mashkur, one of the 20th century scholar who has been known through his works on history, lenguage and in the field of History of Islamic Sects in particular, and composed many works and translations.
M. C. Meskur ve H. Ğ. Isfahâni’nin tercumesini sundugumuz “Suriye’de Alevilik” isimli makalesi su... more M. C. Meskur ve H. Ğ. Isfahâni’nin tercumesini sundugumuz “Suriye’de Alevilik” isimli makalesi su basliklar ile konuyu ele almaktadir: Şii Ricâl Eserlerinde Muhammed b. Nusayr, Aleviler’e Gore Nusayri Isimlendirmesinin Sebebi, Alevi veya Nusayrilerin Eski Inanclari, Gunumuz Alevilerinin Inanclari, Osmanlilar Zamaninda Aleviler, Alevilerin Yasadiklari Mekânlar ve Topluluklari, Alevi Camileri. Oncelikle makalede Muhammed b. Nusayr’in Şii ricâl eserlerinde nasil bilindigi konusunda bilgi verilmektedir. Daha sonra Aleviler’e gore Nusayri isimlendirmesinin sebebi, Alevi veya Nusayrilerin eski inanclari, eserleri, ogretilerinin dayandigi diger din ve mezhepler, tenasuh inanclari gibi konular ele alinmaktadir. Ayrica gunumuz Alevileriyle Nusayrilerin ortak ve ayrilan yonleri, Osmanlilar doneminde Aleviler’in durumu, onlara yoneltilen iskenceler, Nusayriyye’nin yeniden Alevi olarak isimlendirilmesi uzerinde durulmaktadir. Daha sonra ise Suriye’de ve Turkiye’de Aleviler’in yogun yasadigi bo...
e-Makalat Mezhep Araştırmaları Dergisi, Apr 5, 2013
İslam Dünyası ve Batı'da yapılan İslam Mezhepleri Tarihi alanındaki bilimsel araştırmalar 20. yüz... more İslam Dünyası ve Batı'da yapılan İslam Mezhepleri Tarihi alanındaki bilimsel araştırmalar 20. yüzyılın başlarından itibaren hız kazanarak asrın sonlarına doğru önemli bir çıkış yakalamıştır. Bu çalışmaların, genel olarak akademik araştırmalar, yayın, tashîh, tâlikat, haşiyeler ve tercümeler üzerine yoğunlaştığı görülmektedir. Çalışmamızda 20. yüzyılın bilim adamlarından, tarih, dil, kültür, özellikle de İslam Mezhepleri Tarihi alanında bilimsel çalışmaları ile tanınan, çok sayıda eseri, tercümesi ve makalesi bulunan Prof. Dr. Muhammed Cevad Meşkûr'un hayatı, eserleri ve Mezhepler Tarihçiliğini inceleyeceğiz.
Entrance of Shi’ism to Indian Geography, 2020
The entrance of Islam to the Indian Geography dates back to the first years of hejira. Muslims or... more The entrance of Islam to the Indian Geography dates back to the first years of hejira. Muslims organized many expeditions to the region, thus the region entered the process of Islamization. With the advent of Islam, political balances changed in the Indian Geography and some differences occurred in the religious and cultural fields.
As for History of Sects, it is seen that there are many different schools of thought in the region. It can be said that these schools in the Indian Geography show different trends. Many claims have been made about the entry and spread of Shiite, which is the main subject of our study. At the center of these allegations, there are rumors about the expeditions to the region during the Ali period, the people known as the supporters of
Ali who emigrated to the region, and the Ali’s sons who went to the India region due to the oppression and persecution of the Hashimis during the Umayyads and the Abbasids.
In the article, it was tried to objectively evaluate when and how the Zaydiyya, Ismailisim, Qarmatism and Isnâ ‘Asharî Shî’is, which are Shiites and their subordinates entered the region and also to which regions they spread.
As for History of Sects, it is seen that there are many different schools of thought in the region. It can be said that these schools in the Indian Geography show different trends. Many claims have been made about the entry and spread of Shiite, which is the main subject of our study. At the center of these allegations, there are rumors about the expeditions to the region during the Ali period, the people known as the supporters of
Ali who emigrated to the region, and the Ali’s sons who went to the India region due to the oppression and persecution of the Hashimis during the Umayyads and the Abbasids.
In the article, it was tried to objectively evaluate when and how the Zaydiyya, Ismailisim, Qarmatism and Isnâ ‘Asharî Shî’is, which are Shiites and their subordinates entered the region and also to which regions they spread.
eMakalat Mezhep Araştırmaları Dergisi, 2022
Maqālāt and fıraq type works have an important place among the sources of the History of Islamic ... more Maqālāt and fıraq type works have an important place among the sources of the History of Islamic Sects. One of the most important features of these works is that they are shaped according to the sect or mentality. Among these, the works written by the authors belonging to the line of Ashāb al-Hadith have been called a Maqālāt tradition as they contain some unique features. One of the most important features of the Maqālāt authors in this tradition is the fact that they bring the hadith "73 sects", which is claimed to belong to the Prophet, to the fore in their work classification. The hadith is mentioned, which has many versions in terms of both its content and its authenticity has been used in the context of sect classification by many Maqālāt authors belonging to various sects. In our study aimed to evaluate the epistle attributed to Abū al-Qāsim Abd al-Wāhid b. Ahmad al-Kirmānī who belongs to the line of Ashāb al-Hadith views the sects according to the hadith "73 sects", from various aspects such as form, style, and content. Information about al-Kirmānī’s life and works is very limited. It is estimated that he lived in Hamadan, Iran, before 525 AH. One of the important points here is that al-Kirmānī lived after two important heresiography authors, Abu al-Hasen al-Ash'ari (d. 324/935-36) and Abu al-Huseyn Muhammad ibn Ahmad al-Malatī (d. 377/987). When the epistle attributed to the author is examined, it is possible to see that he was significantly influenced by Ash'ari, and most of the information he gave overlaps with the information in Ash'ari's Maqālāt. As far as we can determine, there are three publications of al-Kirmānī’s epistle, which we have discussed in our study: Sven Dedering, Iranian researcher Mohammad Taki Dānishpejuh (1911-1996), and Ahmad Farid al-Mezīdī. When the studies are examined, it has been determined that the manuscript copy of the text, which is the source of all three publications, is Sulaimaniya Library Ragıp Pasha No. 1463 in Istanbul between 66a-69a. The fact that the reference to alKirmānī is written in red at the top of the text and that this information is not supported by other sources suggests that the epistle may have been attributed to al-Kirmānī by the scribe. As a matter of fact, apart from this copy, we have identified another manuscript copy of the epistle. Afterwards, we discussed the classification system of the epistle and made comparative evaluations with the works of the previous and subsequent periods. In addition to this, we have mentioned the method and content of the epistle in detail and added its Turkish translation and manuscript versions at the end of the text.
ÖZET İslam Mezhepleri Tarihi başlangıçtan günümüze kadar birçok evrelerden geçmiş ve bu süreçte h... more ÖZET İslam Mezhepleri Tarihi başlangıçtan günümüze kadar birçok evrelerden geçmiş ve bu süreçte her mezhebin kendi yazılı edebiyatı oluşmuş, mezheplerle ilgili çok sayıda eser kaleme alınmıştır. Bu eserlerin birçoğu günümüze kadar ulaşmış olsa da günümüze ulaşmayan çok sayıda eserin olduğu bilinmektedir. Bununla birlikte mevcut kaynaklardan yola çıkarak alanın zengin bir birikime sahip olduğunu söylemek mümkündür. Günümüzde İslam Mezhepleri Tarihi kendine özgü özellikleri ile ilmi disiplinler arasında önemli bir yer edinmiş durumdadır ve İslâm düşünce tarihine en az diğer bilim dalları kadar geniş katkıları olan önemli bir bilim dalıdır. Bilimsel nitelikli çalışmalarda sağlıklı verilere ulaşmak, sorunlu konuların tespiti, analizlerin titizlikle ve objektif bir şekilde yapılması bilim adına önemli mesafelerin katedilmesine ön ayak olmaktadır. Bilime önemli katkılar sağlayan çalışmaların özgünlüğü geçmişi aydınlatmada yardımcı olmakla birlikte aynı zamanda günümüz problemlerinin çözümüne de katkı sağlamaktadır. Diğer taraftan güncelliğini korumaya devam eden İslam Mezhepleri Tarihi hem Tükiye Üniversitelerin ilgili fakültelerinde okutulmakta, hem de diğer eğitim-öğretim kurumlarının ders müfredatında yer almaktadır. Her ilmi disiplinin uygulama yöntemleri ve şekilleri vardır. İslam Mezhepleri Tarihi dersinin de bu anlamda kullandığı metotlar bulunmaktadır. Makalemizde İslam Mezheplerinin tanımı yapılarak, alanla ilgili kavramlar açıklığa kavuşturulacak, alanın kaynakları ve yazıcılık geleneklerinden bahsedilecek, bununla birlikte mezheplerle ilgili güncel konulara değinilerek, bazı önemli metodolojik yöntemler hakkında bilgi verilecektir.
After the downfall of Samanids, in the Transoxiana step easterward of Khorasan, governance of Kar... more After the downfall of Samanids, in the Transoxiana step easterward of Khorasan, governance of Karakhanids whom one of Turkish-Islamic peoples began two centuries ago and continued until seven years before than Mongols’ attacks to the region (609-1213). In 5th and 6th centuries of the Hegira Alawi Sayyids and Shiite Ismailis have come to Transoxiana by many causes such as socio-political, cultural, economic and they have located to this region. In this article, it will be exam-ined deployment of Shiite parties towards Transoxiana in aforementioned centuries.