Radio — Vikipediya
Məzmuna keç
Vikipediya, azad ensiklopediya
Bu adın digər istifadə formaları üçün bax:
Radio (dəqiqləşdirmə)
Bu məqalədəki məlumatların
yoxlanıla bilməsi
üçün əlavə mənbələrə ehtiyac var
Lütfən, məqaləyə
etibarlı mənbələr
əlavə edərək
onu təkmilləşdirməyə kömək edin. Mənbəsiz məzmun problemlər yarada və silinə bilər. Problemlər həll edilməmiş şablonu məqalədən çıxarmayın. Daha ətraflı məlumat və ya məqalədəki problemlərlə bağlı müzakirə aparmaq üçün
məqalənin müzakirə səhifəsinə
diqqət yetirə bilərsiniz.
Aşağıdakı
seriyaya aiddir
Antenalar
Əsas tiplər
Dipol
Fraktal
Dövr
Monopol
Peyk antenası
Televiziya
Radio
Komponentlər
Balun
BUC
Koaksial kabel
Taraz antena (yer sistemi)
Qəbuledicisi
Peyk çeviricisi
Passiv radiator
Radioqəbuledici
Rotator
Kötük
Radioverici qurğu
Tənzimləyici
Cüt xətt
Sistemlər
Antena ferması
Həvəskar radiorabitə
Mobil şəbəkə
Hotspot
Muni-Fi
Radio
Radio dirəkləri və qüllələri
Wi-Fi
Simsiz rabitə
Təhlükəsizlik və tənzimləmə
Simsiz cihazın radiasiyası və sağlamlığı
Simsiz elektron cihazlar və sağlamlıq
Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqı
BTİ Radio Qaydaları
Ümumdünya Radiorabitə Konfransı
Radiasiya mənbələri
regionları
Boresight
Fokus buludu
Torpaq müstəvisi
Əsas lob
Yaxın və uzaq sahə
Yan lob
Şaquli və üfüqi
Xüsusiyyətlər
Massiv qazancı
Direktivlik
Antena səmərəliliyi
Elektrik uzunluğu
Antenanın ekvivalent radiusu
Faktor
Friz ötürmə tənliyi
Qazanc
Hündürlük
Radiasiya modeli
Radiasiya müqaviməti
Radiodalğaların yayılması
Radiodalğaların spektrumu
Siqnal-küy nisbəti
Saxta emissiya
Siyahı
Şüanın yönləndirilməsi
Şüanın əyilməsi
Şüanın formalaşdırılması
Kiçik hüceyrə
BLAST
Kütləvi
MIMO
Yenidən konfiqurasiya edilə bilən antena
Yayılmış spektr
WSDMA
Radio
lat.
radio
— şüalandırıram, şüa buraxıram;
radius
— şüa) —
kütləvi informasiya vasitəsi
olub, naqilsiz əlaqənin bir növüdür. Radiosiqnalların ötürülməsi və qəbul edilməsi prosesini təmin edən qurğu vasitəsilə təmin edilir. Bu qurğu radioqəbuledici adlanır. Radioəlaqənin iş prinsipi radioötürücü və radioqəbuledici qurğular arasında əlaqə yaradılmasına əsaslanır.
Radio-əlaqənin yaradılması
Radionun geniş yayılma səbəbi onun yığcamlığıdır. Bu o deməkdir ki, radionu çox rahatlıqla bir yerdən başqa yerə daşımaq olur. İstər istirahət vaxtı, istər sükan arxasında və istərsə də küçədə gəzərkən radioya qulaq asmaq insanlar üçün xoş olur.
Radioda əsas əyləncə növü kimi musiqi və xəbərlərə qulaq asırlar. Eyni zamanda radio-tamaşalar, radio-tədris də geniş yayılmışdır.
Tarixi
redaktə
vikimətni redaktə et
Əsas məqalə:
Radionun tarixi
1985-ci ildə çap olunmuş 1984 təqdimatında
Ceyms Klerk Maksvell
elektromaqnetizm nəzəriyyəsini təklif edir və işıq, radio və rentgen şüalarının sərbəst fəzada yayılan elektromaqnit dalğalarının növü olduğunu riyazi sübutlarla göstərir.
1886 və 1888-ci illər arasında
Henrix Rudolf Hers
elektromaqnit dalğalarını fəzada şüalandıraraq Maksvellin elektromaqnit nəzəriyyəsini təsdiq edən təcrübənin nəticələrini çap etdi.
Bu ixtiradan sonar bir sıra alimlər Hers dalğalarını (bu tip elektromaqnit dalğaları üçün radio sözünün istifadəsi 20 il çəkdi) göndərmək və qəbul etməklə bağlı təcrübələr apardılar.
Radionun ilk ixtiraçılarından biri
Eduard Brenlinin
(Édouard Eugène Désiré Branly) əsas kəşflərindən biri radiokonduktorun yaradılmasıdır. Brenli "radio" termininin də müəllifidir.
Radionun ixtiraçılarından biri də
italiyalı
radiotexnik və sahibkar,
Qulyelmo Markoni
(Guglielmo Marchese Marconi) hesab edilir. 1909-cu ildə o, "simsiz teleqrafiya sahəsindəki xidmətlərinə görə"
fizika
üzrə
Nobel mükafatına
layiq görülmüşdür.
İstinadlar
redaktə
vikimətni redaktə et
Kütləvi informasiya vasitələri
ölü keçid
"Maxwell"
. www.sparkmuseum.com
İstifadə tarixi:
21 oktyabr
2025
Baierlein, Ralph.
Newton to Einstein: The Trail of Light: An Excursion to the Wave-Particle Duality and the Special Theory of Relativity
(ingilis)
. Cambridge University Press. 1992.
ISBN
978-0-521-42323-6
Heinrich Hertz, Heinrich Rudolph Hertz.
Electric Waves: Being Researches on the Propagation of Electric Action with ...
(English)
. Macmillan. 1893.
"22. Word Origins"
. earlyradiohistory.us
İstifadə tarixi:
22 oktyabr
2025
Əliquliyev R. M., Salmanova P. M. İnformasiya cəmiyyəti: maraqlı xronoloji faktlar. Bakı: "İnformasiya Texnologiyaları" nəşriyyatı, 2013, 169 səh.
Həmçinin bax
redaktə
vikimətni redaktə et
Vikianbarda
Radio
ilə əlaqəli mediafayllar var.
Fizika
Səs
Radio Studio 54 Network
Radio rabitə
Televiziya
Radiorabitənin prinsipləri
Radio
haqqında olan bu məqalə
qaralama halındadır
. Məqaləni
redaktə edərək
Vikipediyanı zənginləşdirin.
Mənbə — "
Kateqoriyalar
Radio qaralamaları
Radio
Kütləvi informasiya vasitələri
Britaniya ixtiraları
İtaliya ixtiraları
Media formatları
Gizli kateqoriya:
Vikipediya:Mənbə azlığı olan məqalələr
Radio
Mövzu əlavə et