ทะเลสาบวิกตอเรีย - วิกิพีเดีย

ทะเลสาบวิกตอเรีย - วิกิพีเดีย
ข้ามไปเนื้อหา
พิกัด
1°S
33°E
1°S 33°E
-1; 33
จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ทะเลสาบวิกตอเรีย
ทะเลสาบวิกตอเรียที่มองเห็นเพียงบางส่วน ถ่ายบน
สถานีอวกาศนานาชาติ
ทะเลสาบวิกตอเรีย
ที่ตั้ง
กลุ่มทะเลสาบใหญ่แอฟริกา
พิกัด
1°S
33°E
1°S 33°E
-1; 33
ชื่อในภาษาแม่
Nam Lolwe
โดลูโอ
'Nnalubaale
ลูแกนดา
Nyanza
คินยาเรอวานดา
Ukerewe
สวาฮีลี
แหล่งน้ำไหลเข้าหลัก
แม่น้ำคาเกรา
แหล่งน้ำไหลออก
แม่น้ำไวต์ไนล์
(มีอีกชื่อว่า "แม่น้ำไนล์วิกตอเรีย" เนื่องจากเป็นแม่น้ำที่ไหลออกจากทะเลสาบนี้)
พื้นที่รับน้ำ
169,858 ตารางกิโลเมตร (65,583 ตารางไมล์)
แอ่งลึก 229,815 ตารางกิโลเมตร (88,732 ตารางไมล์)
ประเทศในลุ่มน้ำ
บุรุนดี
เคนยา
รวันดา
แทนซาเนีย
และ
ยูกันดา
ช่วงยาวที่สุด
359 กิโลเมตร (223 ไมล์)
ช่วงกว้างที่สุด
337 กิโลเมตร (209 ไมล์)
พื้นที่พื้นน้ำ
59,947 ตารางกิโลเมตร (23,146 ตารางไมล์)
ความลึกโดยเฉลี่ย
41 เมตร (135 ฟุต)
ความลึกสูงสุด
81 เมตร (266 ฟุต)
ปริมาณน้ำ
2,424 ลูกบาศก์กิโลเมตร (582 ลูกบาศก์ไมล์)
ความยาวชายฝั่ง
7,142 กิโลเมตร (4,438 ไมล์)
ความสูงของพื้นที่
1,135 เมตร (3,724 ฟุต)
เกาะ
985 เกาะ (
เกาะอูเกเรเว
ประเทศแทนซาเนีย;
หมู่เกาะซเซเซ
ประเทศยูกันดา;
เกาะมาโบโก
ประเทศเคนยา)
เมือง
บูโกบา
ประเทศแทนซาเนีย
อึมวันซา
ประเทศแทนซาเนีย
มูโซมา
ประเทศแทนซาเนีย
คิซูมู
ประเทศเคนยา
เคนดูเบย์
ประเทศเคนยา
โฮมาเบย์
ประเทศเคนยา
กัมปาลา
ประเทศยูกันดา
เอนเทบเบ
ประเทศยูกันดา
จินจา
ประเทศยูกันดา
ความยาวแนวชายฝั่ง
ไม่ได้ถูกวัดอย่างละเอียด
ทะเลสาบวิกตอเรีย
อังกฤษ
Lake Victoria
) เป็นหนึ่งใน
กลุ่มทะเลสาบใหญ่แอฟริกา
(African Great Lakes) ที่มีพื้นที่ผิวประมาณ 59,947 ตารางกิโลเมตร (23,146 ตารางไมล์)
ทะเลสาบนี้มีขนาดตามพื้นที่ใหญ่ที่สุดในทวีปแอฟริกา และเป็นทะเลสาบ
เขตร้อน
ที่ใหญ่ที่สุดในโลก
และยังเป็นทะเลสาบ
น้ำจืด
ที่มีขนาดใหญ่อันดับ 2 ของโลกในแง่พื้นที่ เป็นรองเพียง
ทะเลสาบสุพีเรีย
ในทวีปอเมริกาเหนือ
ส่วนในแง่ปริมาตร ทะเลสาบวิกตอเรียเป็นทะเลสาบภาคพื้นทวีปที่ใหญ่เป็นอันดับ 9 ของโลก โดยบรรจุน้ำประมาณ 2,424 ลูกบาศก์กิโลเมตร (1.965 × 10
เอเคอร์-ฟุต)
10
มีความลึกเฉลี่ย 40 เมตร (130 ฟุต) และจุดลึกสุดอยู่ที่ 80-84 เมตร (262-276 ฟุต)
10
11
บริเวณลุ่มน้ำ
ของทะเลสาบกินพื้นที่ 169,858 ตารางกิโลเมตร (65,583 ตารางไมล์)
12
ทะเลสาบนี้มีชายฝั่งยาว 7,142 กิโลเมตร (4,438 ไมล์) เมื่อคำนวณด้วยมาตราส่วน 1:25,000
13
ซึ่งรวมชายฝั่งของหมู่เกาะที่ยาวร้อยละ 3.7 ของความยาวทั้งหมด
14
น่านน้ำของทะเลสาบอยู่ในพื้นที่สามประเทศ ได้แก่
เคนยา
ซึ่งครอบครองน่านน้ำร้อยละ 6 (4,100 ตารางกิโลเมตร / 1,600 ตารางไมล์)
ยูกานดา
ซึ่งครอบครองน่านน้ำร้อยละ 45 (31,000 ตารางกิโลเมตร / 12,000 ตารางไมล์) และ
แทนซาเนีย
ซึ่งครอบครองน่านน้ำร้อยละ 49 (33,700 ตารางกิโลเมตร / 13,000 ตารางไมล์)
15
ทะเลสาบนี้รับน้ำจากแม่น้ำหลายสาย โดยมี
แม่น้ำคาเกรา
เป็นแหล่งน้ำไหลเข้าที่สำคัญที่สุด และระบายน้ำออกทางแม่น้ำไนล์ที่จินจาในยูกันดา ซึ่งโดยทั่วไปเรียกว่าแม่น้ำไนล์วิกตอเรียในช่วงต้นน้ำ
16
จึงถือเป็นแหล่งกักเก็บน้ำสำคัญของระบบแม่น้ำไนล์
17
ถึงแม้ว่าทะเลสาบนี้มีชื่อท้องถิ่นหลายชื่อ (
โดลูโอ
Nam Lolwe
ลูแกนดา
'Nnalubaale
คินยาเรอวานดา
Nyanza
; และ
สวาฮีลี
Ukerewe
18
19
แต่ก็ได้รับการตั้งชื่อใหม่ตามพระนามของ
สมเด็จพระราชินีนาถวิกตอเรีย
โดย
จอห์น แฮนนิง สปีก
(John Hanning Speke) นักสำรวจ
ชาวบริติช
คนแรกที่จดบันทึกถึงทะเลสาบขณะเดินทางสำรวจร่วมกับ
ริชาร์ด ฟรานซิส เบอร์ตัน
ใน ค.ศ. 1858
20
21
ทะเลสาบนี้ยังเป็นแหล่งอาศัยของปลาจำนวนมากที่ไม่พบในบริเวณอื่น โดยเฉพาะ
วงศ์ปลาหมอสี
แต่การนำปลาสายพันธุ์
รุกราน
เช่น
ปลากะพงแม่น้ำไนล์
เข้ามา ได้ทำให้
สิ่งมีชีวิตเฉพาะถิ่น
จำนวนมากลดลงหรือ
สูญพันธุ์
ไป
22
23
ชื่อ
แก้
ทะเลสาบแห่งนี้มีชื่อในภาษาท้องถิ่นหลายภาษา สะท้อนถึงความสำคัญทางวัฒนธรรมของชุมชนรอบทะเลสาบมาเป็นเวลานาน ก่อนคริสต์ศตวรรษที่ 19 นักเดินทางและพ่อค้าอาหรับรู้จักพื้นที่นี้ในชื่อ "อูเกเรเว" (Ukerewe) หรือชื่อใกล้เคียงกัน
18
24
ต่อมาในปี ค.ศ. 1858 จอห์น แฮนนิง สปีกได้ตั้งชื่อ "Lake Victoria" เพื่อถวายพระเกียรติแด่สมเด็จพระราชินีนาถวิกตอเรีย หลังจากที่เขาเดินทางมาถึงชายฝั่งด้านใต้ของทะเลสาบระหว่างการสำรวจหาแหล่งกำเนิดของแม่น้ำไนล์
25
26
ธรณีวิทยา
แก้
แผนที่ภูมิประเทศของทะเลสาบวิกตอเรีย
ทะเลสาบวิกตอเรียเป็นทะเลสาบที่มีอายุทางธรณีวิทยาค่อนข้างน้อยเมื่อเทียบกับทะเลสาบใหญ่บางแห่งในแอฟริกา แอ่งของทะเลสาบเกิดขึ้นจากการเปลี่ยนแปลงทางเปลือกโลกที่เกี่ยวข้องกับ
ระบบรอยแยกแอฟริกาตะวันออก
ทำให้ลำน้ำที่เคยไหลไปทางตะวันตกถูกกั้นและเกิดแอ่งสะสมน้ำขนาดใหญ่ขึ้นระหว่างแนวรอยแยก
27
หลักฐานทางตะกอนวิทยาและบรรพภูมิอากาศชี้ว่าทะเลสาบวิกตอเรียเคยแห้งขอดอย่างน้อยหนึ่งครั้งในช่วงปลายยุคน้ำแข็งไพลสโตซีน โดยระดับน้ำลดต่ำที่สุดอยู่ระหว่างประมาณ 18,000-14,000 ปีก่อนปัจจุบัน และทะเลสาบกลับมาเต็มแอ่งอีกครั้งในช่วงต้น
สมัยชุ่มชื้นของแอฟริกา
28
29
เหตุการณ์ดังกล่าวมีความสำคัญต่อการอธิบายวิวัฒนาการอย่างรวดเร็วของสิ่งมีชีวิตเฉพาะถิ่นในทะเลสาบ โดยเฉพาะปลาหมอสีจำนวนมาก
30
อุทกวิทยาและลักษณะทางกายภาพ
แก้
แบบจำลองภูมิประเทศใต้น้ำของทะเลสาบวิกตอเรีย
10
ทะเลสาบวิกตอเรียตั้งอยู่บนที่ราบสูงแอฟริกาตะวันออก และมีลักษณะเป็นแอ่งตื้นขนาดใหญ่เมื่อเทียบกับพื้นที่ผิวทั้งหมด ความลึกเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณ 40 เมตร และมีจุดลึกที่สุดราว 81 เมตร
10
การศึกษาภูมิประเทศใต้น้ำสมัยใหม่แสดงให้เห็นว่าบริเวณที่ลึกที่สุดของทะเลสาบอยู่ทางด้านตะวันออกใกล้ชายฝั่งเคนยา ขณะที่ด้านตะวันตกและด้านใต้มีแนวโน้มตื้นกว่า
31
น้ำในทะเลสาบร้อยละสูงมาจากน้ำฝนที่ตกลงบนผิวน้ำโดยตรง มากกว่าการไหลเข้าจากแม่น้ำสายใหญ่เพียงสายเดียว
14
นอกจาก
แม่น้ำคาเกรา
แล้ว ในภาคเคนยายังมีแม่น้ำสายสำคัญหลายสาย เช่น
แม่น้ำซิโอ
แม่น้ำนโซยา
แม่น้ำยาลา
แม่น้ำนยานโด
และ
แม่น้ำซอนดูมิริอู
ที่ไหลลงสู่ทะเลสาบ
16
น้ำจากทะเลสาบระบายออกเพียงทางเดียวที่จินจา ประเทศยูกันดา และก่อเป็นต้นน้ำสายสำคัญของระบบแม่น้ำไนล์ตอนบน
16
สภาพทางอุทกวิทยาของทะเลสาบมีความไวต่อความผันแปรของปริมาณฝนและการระเหยอย่างมาก เนื่องจากการรับน้ำจากฝนโดยตรงมีสัดส่วนสูงเมื่อเทียบกับปริมาตรน้ำไหลเข้าจากลำน้ำสาขา
14
งานศึกษาทางสิ่งแวดล้อมในช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 20 และต้นคริสต์ศตวรรษที่ 21 ยังแสดงให้เห็นว่าระดับน้ำและคุณภาพน้ำของทะเลสาบสามารถเปลี่ยนแปลงได้มากจากอิทธิพลร่วมของภูมิอากาศ การจัดการน้ำ และการใช้ที่ดินในลุ่มน้ำ
11
32
ระบบนิเวศและความหลากหลายทางชีวภาพ
แก้
ทะเลสาบวิกตอเรียมีชื่อเสียงด้านความหลากหลายทางชีวภาพของสิ่งมีชีวิตน้ำจืด โดยเฉพาะปลาหมอสีในกลุ่ม
Haplochromis
ซึ่งเคยมีจำนวนหลายร้อยชนิดและเกือบทั้งหมดเป็นสิ่งมีชีวิตเฉพาะถิ่นของระบบทะเลสาบนี้
30
33
ความหลากหลายนี้มักถูกยกเป็นตัวอย่างสำคัญของการแผ่กระจายทางวิวัฒนาการอย่างรวดเร็วในทะเลสาบเขตร้อน
30
นอกจากปลาหมอสีแล้ว ระบบนิเวศรอบทะเลสาบยังรองรับสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมและสัตว์เลื้อยคลานหลายชนิด เช่น
ฮิปโปโปเตมัส
นากไม่มีเล็บแอฟริกา
จระเข้ไนล์
และสัตว์น้ำจืดอื่น ๆ ที่พึ่งพาพื้นที่ชุ่มน้ำตามชายฝั่ง
34
35
อย่างไรก็ตาม รายงานของ IUCN ระบุว่าลุ่มน้ำวิกตอเรียมีชนิดพันธุ์น้ำจืดประเมินแล้วอย่างน้อย 651 ชนิด ในจำนวนนี้ 204 ชนิดเป็นชนิดเฉพาะถิ่น และประมาณร้อยละ 76 ของชนิดเฉพาะถิ่นเหล่านี้อยู่ในภาวะเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์
36
สภาพน้ำของทะเลสาบเปลี่ยนแปลงอย่างมากในคริสต์ศตวรรษที่ 20 จากภาวะ
ยูโทรฟิเคชัน
หรือการสะสมธาตุอาหารเกิน ซึ่งสัมพันธ์กับการเพิ่มของสาหร่าย การลดลงของออกซิเจนในน้ำลึก และการเปลี่ยนแปลงองค์ประกอบของสิ่งมีชีวิตในระบบนิเวศ
37
ปลา
แก้
ในอดีตทะเลสาบวิกตอเรียมีชนิดปลาพื้นเมืองจำนวนมากอย่างผิดปกติ โดยเฉพาะปลาหมอสีฮาพโลโครมีนซึ่งมีการประมาณว่ามีมากกว่า 500 ชนิด และแทบทั้งหมดเป็นชนิดเฉพาะถิ่นของทะเลสาบหรือระบบลุ่มน้ำใกล้เคียง
30
38
ปลากลุ่มนี้ปรับตัวให้กินอาหารหลากหลายรูปแบบ เช่น แพลงก์ตอน สัตว์ไม่มีกระดูกสันหลัง ซากอินทรียวัตถุ และปลาอื่น ๆ ทำให้เกิดการแบ่งบทบาทเชิงนิเวศอย่างละเอียดภายในทะเลสาบ
39
ตั้งแต่คริสต์ทศวรรษ 1980 เป็นต้นมา จำนวนชนิดของปลาหมอสีลดลงอย่างรุนแรงจากผลรวมของการล่าโดยปลากะพงแม่น้ำไนล์ การเสื่อมโทรมของคุณภาพน้ำ และการเปลี่ยนแปลงถิ่นอาศัย
22
40
อย่างไรก็ดี บางชนิดสามารถอยู่รอดได้ในพื้นที่หลบภัยตามกอปาปิรุส ชายฝั่งหิน หรือทะเลสาบบริวาร และมีบางชนิดที่กลับมาพบอีกครั้งหลังจากประชากรปลากะพงแม่น้ำไนล์ลดลงในบางช่วง
41
39
นอกจากปลาหมอสีแล้ว ปลาพื้นเมืองอื่นของทะเลสาบยังรวมถึงปลานิลพื้นเมือง เช่น
Oreochromis esculentus
และ
Oreochromis variabilis
ซึ่งปัจจุบันต่างอยู่ในสถานภาพเสี่ยงอย่างยิ่ง
42
43
ส่วนปลาที่ไม่ใช่ปลาหมอสีซึ่งพบในทะเลสาบยังมีทั้งปลาดุกหลายสกุล ปลากลุ่มไซปรินิด ปลาปอดแอฟริกา และปลาช้างแอฟริกาบางชนิด
16
สัตว์อื่น ๆ
แก้
บริเวณพื้นที่ชุ่มน้ำและชายฝั่งของทะเลสาบเป็นแหล่งอาศัยสำคัญของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมกึ่งน้ำ เช่น ฮิปโปโปเตมัส นากไม่มีเล็บแอฟริกา นากคอลายจุด และแอนทีโลปอย่างซิตาตุงกา
44
สัตว์เลื้อยคลานที่เกี่ยวข้องกับระบบนิเวศของทะเลสาบ ได้แก่ จระเข้ไนล์ เต่าน้ำจืดหลายชนิด และกิ้งก่าน้ำไนล์
35
ทะเลสาบยังมีหอยน้ำจืดและหอยสองฝาหลายชนิด บางชนิดเป็นชนิดเฉพาะถิ่นของลุ่มน้ำวิกตอเรีย และบางสกุล เช่น
Biomphalaria
กับ
Bulinus
มีความสำคัญทางสาธารณสุขเพราะเป็นพาหะกลางของพยาธิที่ก่อโรคพยาธิใบไม้เลือด
45
46
การประมง
แก้
ชาวประมงและเรือประมงริมฝั่งทะเลสาบวิกตอเรีย
ทะเลสาบวิกตอเรียรองรับการประมงน้ำจืดภายในแผ่นดินที่สำคัญที่สุดแห่งหนึ่งของทวีปแอฟริกา
47
ในอดีต การประมงของทะเลสาบพึ่งพาปลาพื้นเมืองหลายกลุ่ม เช่น ปลานิลพื้นเมือง ปลาหมอสีฮาพโลโครมีน ปลาดุก และปลาปอดแอฟริกา
48
49
งานสำรวจประมงอย่างเป็นระบบครั้งแรกของทะเลสาบวิกตอเรียดำเนินการในช่วง ค.ศ. 1927-1928 โดยไมเคิล เกรแฮม ซึ่งให้ข้อมูลพื้นฐานสำคัญเกี่ยวกับองค์ประกอบชนิดปลาและความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นจากเครื่องมือประมงสมัยใหม่
50
รายงานดังกล่าวระบุว่าปลานิลพื้นเมือง
Tilapia esculenta
หรือ
ngege
เคยเป็นปลาเศรษฐกิจที่สำคัญมากของทะเลสาบ ก่อนที่จะลดจำนวนลงจากการทำประมงเกินขนาดและการแข่งขันกับปลาที่ถูกนำเข้ามาในเวลาต่อมา
50
ตั้งแต่ช่วงครึ่งหลังของคริสต์ศตวรรษที่ 20 โครงสร้างการประมงเปลี่ยนแปลงอย่างมากหลังมีการนำ
ปลากะพงแม่น้ำไนล์
และปลานิลต่างถิ่นบางชนิดเข้าสู่ทะเลสาบ ส่งผลให้การจับปลาเชิงพาณิชย์เปลี่ยนไปพึ่งพาปลากะพงแม่น้ำไนล์ ปลานิลไนล์ และ
ปลาซาร์ดีนทะเลสาบวิกตอเรีย
หรือดากาอา (
Rastrineobola argentea
) มากขึ้น
39
49
ในช่วงสูงสุดของการทำประมงเชิงพาณิชย์ ปลากะพงแม่น้ำไนล์เคยมีปริมาณจับได้ต่อปีสูงมาก แต่ต่อมาทรัพยากรลดลงและทำให้ประเด็นเรื่องการจัดการประมงอย่างยั่งยืนมีความสำคัญมากขึ้น
39
องค์กร Lake Victoria Fisheries Organization จัดตั้งขึ้นในปี ค.ศ. 1994 เพื่อประสานการจัดการทรัพยากรประมงและการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำของประเทศสมาชิกในภูมิภาค
51
หน่วยงานดังกล่าวมีบทบาทในการจัดทำข้อมูลประมงร่วมกัน กำหนดแนวทางอนุรักษ์ทรัพยากร และสนับสนุนการใช้ประโยชน์จากทะเลสาบในระดับภูมิภาค
52
ปัญหาสิ่งแวดล้อม
แก้
ปัญหาสิ่งแวดล้อมของทะเลสาบวิกตอเรียมีหลายด้านและเชื่อมโยงกัน ทั้งการนำชนิดพันธุ์ต่างถิ่นเข้ามา การทำประมงเกินขนาด มลพิษจากเมืองและเกษตรกรรม ตลอดจนการเพิ่มของธาตุอาหารในน้ำ
23
49
นักวิจัยจำนวนมากมองว่าการสูญหายของชนิดพันธุ์ปลาหมอสีจำนวนมากในทะเลสาบแห่งนี้เป็นหนึ่งในตัวอย่างเด่นของการสูญพันธุ์ที่เกิดจากกิจกรรมมนุษย์ภายในระบบนิเวศน้ำจืด
22
ชนิดพันธุ์ต่างถิ่นรุกราน
แก้
การนำปลาต่างถิ่นเข้าสู่ทะเลสาบวิกตอเรียเริ่มขึ้นอย่างจริงจังในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1950 โดยมีจุดมุ่งหมายเพื่อเพิ่มผลผลิตประมงเชิงพาณิชย์
53
ชนิดที่มีผลกระทบสูงที่สุดคือ
ปลากะพงแม่น้ำไนล์
Lates niloticus
) ซึ่งเป็นผู้ล่าขนาดใหญ่และขยายประชากรอย่างรวดเร็วในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1980
39
54
การเพิ่มขึ้นของปลาชนิดนี้มีส่วนสำคัญต่อการลดลงของปลาหมอสีพื้นเมืองจำนวนมาก ทั้งจากการล่าโดยตรงและการแข่งขันในระบบนิเวศ
22
55
ปลานิลต่างถิ่นหลายชนิด เช่น ปลานิลไนล์และปลานิลจุดน้ำเงิน ก็มีบทบาทในการเปลี่ยนโครงสร้างประชากรปลาพื้นเมืองของทะเลสาบเช่นกัน
49
การเปลี่ยนแปลงดังกล่าวไม่ได้กระทบเฉพาะชนิดปลา แต่ยังส่งผลต่อการหมุนเวียนสารอาหาร ห่วงโซ่อาหาร และความมั่นคงของการประมงในระยะยาว
39
ผักตบชวา
แก้
หนึ่งในปัญหาที่เป็นที่รู้จักมากที่สุดคือการแพร่กระจายของ
ผักตบชวา
Eichhornia crassipes
) ซึ่งเป็นพืชต่างถิ่นรุกรานที่ขยายตัวอย่างรวดเร็วตามแนวชายฝั่งและอ่าวปิด โดยเฉพาะในช่วงปลายคริสต์ทศวรรษ 1990 พืชชนิดนี้ขัดขวางการเดินเรือ การประมง การผลิตไฟฟ้าพลังน้ำ และคุณภาพน้ำ
56
57
พรมผักตบชวาที่หนาแน่นยังสร้างสภาวะขาดออกซิเจนในน้ำ ทำให้เกิดปัญหาต่อปลาพื้นเมือง การสูบน้ำเข้าระบบอุตสาหกรรม และการเข้าถึงชายฝั่งของชุมชนริมทะเลสาบ
58
ภายหลังมีการควบคุมโดยใช้ทั้งแรงงานคน เครื่องจักร และการปล่อยด้วงงวงที่กินผักตบชวา ทำให้การระบาดลดลงในหลายช่วง แม้ปัญหาจะยังเกิดซ้ำเป็นระยะ
59
มลพิษและยูโทรฟิเคชัน
แก้
อีกปัญหาสำคัญคือมลพิษจากน้ำเสียชุมชน ขยะอุตสาหกรรม และสารอาหารจากพื้นที่เกษตรรอบทะเลสาบ ซึ่งมีส่วนทำให้เกิดยูโทรฟิเคชันและการลดลงของออกซิเจนในน้ำลึก
37
60
การขยายตัวของเมืองขนาดใหญ่ริมทะเลสาบ เช่น คัมปาลา คิซูมู อึมวันซา และบูโกบา เพิ่มแรงกดดันต่อคุณภาพน้ำอย่างต่อเนื่อง
61
นอกจากนี้ รายงานของ IUCN ยังระบุว่ามลพิษ การใช้ทรัพยากรชีวภาพเกินระดับ เกษตรกรรม และชนิดพันธุ์รุกรานเป็นภัยคุกคามหลักต่อความหลากหลายทางชีวภาพของลุ่มน้ำวิกตอเรีย
62
ประวัติการสำรวจ
แก้
เส้นทางการสำรวจของเฮนรี มอร์ตัน สแตนลีย์รอบทะเลสาบวิกตอเรีย
ข้อมูลที่มีการบันทึกเกี่ยวกับทะเลสาบวิกตอเรียในระยะแรกมาจากพ่อค้าอาหรับที่ใช้เส้นทางการค้าภายในแอฟริกาตะวันออกเพื่อแลกเปลี่ยนทองคำ งาช้าง และสินค้าอื่น ๆ
63
ชาวยุโรปคนแรกที่บันทึกการเห็นทะเลสาบอย่างชัดเจนคือจอห์น แฮนนิง สปีก ในปี ค.ศ. 1858 ระหว่างการเดินทางร่วมกับริชาร์ด ฟรานซิส เบอร์ตันเพื่อสำรวจแอฟริกากลางและค้นหาแหล่งกำเนิดของแม่น้ำไนล์
64
ข้อเสนอของสปีกที่ว่าทะเลสาบวิกตอเรียเป็นต้นน้ำของแม่น้ำไนล์กลายเป็นประเด็นถกเถียงในหมู่นักสำรวจอยู่ระยะหนึ่ง จนในเวลาต่อมา
เฮนรี มอร์ตัน สแตนลีย์
ได้เดินเรือรอบทะเลสาบในช่วง ค.ศ. 1875-1876 และยืนยันความสำคัญของทางน้ำไหลออกทางตอนเหนือของทะเลสาบ
65
66
ต่อมาในคริสต์ศตวรรษที่ 20 มีการสำรวจและทำแผนที่ทะเลสาบอย่างเป็นระบบมากขึ้น รวมทั้งการควบคุมระดับน้ำเพื่อการผลิตไฟฟ้าพลังน้ำที่จินจาในยูกันดา
67
การคมนาคมและการใช้ประโยชน์
แก้
เรือข้ามฟากระหว่างอูเกเรเวกับอึมวันซา
ทะเลสาบวิกตอเรียเป็นเส้นทางคมนาคมทางน้ำสำคัญระหว่าง
ยูกันดา
แทนซาเนีย
และ
เคนยา
มาตั้งแต่ต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 โดยท่าเรือสำคัญได้แก่ คิซูมู อึมวันซา บูโกบา เอนเทบเบ พอร์ตเบลล์ และจินจา
68
นอกจากการคมนาคมแล้ว เมืองและชุมชนจำนวนมากยังพึ่งพาทะเลสาบแห่งนี้ในด้านน้ำอุปโภคบริโภค การชลประทาน การประมง และการผลิตพลังงานไฟฟ้า
69
ที่ทางน้ำไหลออกของทะเลสาบบริเวณจินจา มีการก่อสร้างเขื่อนโอเวนฟอลส์ในอดีต ซึ่งปัจจุบันรู้จักในชื่อ
เขื่อนนาลูบาอาเล
และต่อมามีการพัฒนาโรงไฟฟ้าพลังน้ำเพิ่มเติมในพื้นที่เดียวกัน ระบบนี้มีบทบาทสำคัญต่อการผลิตไฟฟ้าของยูกันดา แต่ก็ทำให้ประเด็นเรื่องการบริหารระดับน้ำของทะเลสาบกลายเป็นเรื่องทางสิ่งแวดล้อมและการเมืองระดับภูมิภาค
70
ตั้งแต่ต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 เป็นต้นมา เรือข้ามฟากในทะเลสาบมีบทบาทสำคัญต่อการเชื่อมโยงทางเศรษฐกิจของภูมิภาค และต่อมาได้มีการให้บริการเรือขนส่งทางรถไฟระหว่างเคนยาและแทนซาเนียด้วย
71
อย่างไรก็ดี ทะเลสาบแห่งนี้ก็เคยเกิดอุบัติเหตุทางเรือครั้งใหญ่หลายครั้ง เช่น การอับปางของเรือ
MV Bukoba
ในปี ค.ศ. 1996 และเรือ
MV Nyerere
ในปี ค.ศ. 2018 ซึ่งทำให้มีผู้เสียชีวิตจำนวนมาก
72
73
ในปี ค.ศ. 2022 ยังเกิดอุบัติเหตุเครื่องบินโดยสารของสายการบิน Precision Air ตกในทะเลสาบใกล้เมืองบูโกบาอีกด้วย
74
75
อ้างอิง
แก้
Hamilton, Stuart (Salisbury University) (2016). "Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015" (Data Set). Harvard Dataverse.
doi
10.7910/DVN/Z5RMYD
{{
cite journal
}}
Cite journal ต้องการ
journal=
help
Hamilton, Stuart (Salisbury University) (2016). "Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015" (Data Set). Harvard Dataverse.
doi
10.7910/DVN/PWFW26
{{
cite journal
}}
Cite journal ต้องการ
journal=
help
Hamilton, Stuart (2018). "Lake Victoria Statistics from this Dataverse" (Data Set). Harvard Dataverse.
doi
10.7910/DVN/FVJJ4A
{{
cite journal
}}
Cite journal ต้องการ
journal=
help
Database for Hydrological Time Series of Inland Waters (DAHITI) – Victoria, Lake
, retrieved 20 April 2017.
For a comprehensiwe list of these islands, see:
sw:Ziwa Viktoria
Stuart, Hamilton (2016-10-05). "Shoreline, Lake Victoria, vector polygon, ~2015" (Data Set) (ภาษาอังกฤษ). Harvard Dataverse.
doi
10.7910/dvn/pwfw26
{{
cite journal
}}
Cite journal ต้องการ
journal=
help
Stuart, Hamilton (2018-11-13). "Lake Victoria Statistics from this Dataverse" (Data Set) (ภาษาอังกฤษ). Harvard Dataverse.
doi
10.7910/dvn/fvjj4a
{{
cite journal
}}
Cite journal ต้องการ
journal=
help
Saundry, Peter.
"Lake Victoria"
"Lake Victoria"
Encyclopædia Britannica
Stuart, Hamilton; Taabu, Anthony Munyaho; Noah, Krach; Sarah, Glaser (2018-05-17). "Bathymetry TIFF, Lake Victoria Bathymetry, raster, 2017, V7" (Data Set) (ภาษาอังกฤษ). Harvard Dataverse.
doi
10.7910/dvn/soeknr
{{
cite journal
}}
Cite journal ต้องการ
journal=
help
United Nations,
Development and Harmonisation of Environmental Laws Volume 1: Report on the Legal and Institutional Issues in the Lake Victoria Basin
, United Nations, 1999, page 17
Stuart, Hamilton (2017-11-12). "Basin, Lake Victoria Watershed (inside), vector polygon, ~2015".
Harvard Dataverse
(Data Set) (ภาษาอังกฤษ).
doi
10.7910/dvn/z5rmyd
Hamilton, Stuart (2016-10-11). "Shoreline, Lake Victoria, vector line – 2015 – LakeVicFish Dataverse" (Data Set). Harvard Dataverse.
doi
10.7910/dvn/5y5ivf
{{
cite journal
}}
Cite journal ต้องการ
journal=
help
C.F. Hickling (1961).
Tropical Inland Fisheries
. London:
Longmans
J. Prado, R.J. Beare, J. Siwo Mbuga & L.E. Oluka, 1991.
A catalogue of fishing methods and gear used in Lake Victoria
. UNDP/FAO Regional Project for Inland Fisheries Development (IFIP), FAO RAF/87/099-TD/19/91 (En). Rome, Food and Agricultural Organization.
vanden Bossche, J.-P.; Bernacsek, G.M. (1990).
Source Book for the Inland Fishery Resources of Africa, Issue 18, Volume 1
Food and Agriculture Organization
United Nations
. p.
291.
ISBN
978-92-5-102983-1
. สืบค้นเมื่อ
4 January
2016
"Lake Victoria"
Encyclopædia Britannica
"The Victoria Nyanza. The Land, the Races and their Customs, with Specimens of Some of the Dialects"
World Digital Library
. 1899. คลังข้อมูลเก่าเก็บจาก
แหล่งเดิม
เมื่อ 29 May 2016
. สืบค้นเมื่อ
18 February
2013
"Lake Ukerewe"
nTZ: An Information Resource for Northern Tanzania
. David Marsh
. สืบค้นเมื่อ
17 October
2020
Alberge, Dalya (11 September 2011).
"How feud wrecked the reputation of explorer who discovered Nile's source"
The Guardian
. สืบค้นเมื่อ
29 December
2013
Moorehead, Alan (1960).
"Part One: Chapters 1-7"
The White Nile
. Harper & Row.
ISBN
978-0-06-095639-4
Witte; Goldschmidt; Goudswaard; Ligtvoet; van Oijen; Wanink (1992). "Species extinction and concomitant ecological changes in Lake Victoria".
Netherlands Journal of Zoology
42
(2–3): 214–32.
doi
10.1163/156854291X00298
Sayer, C.A.; Máiz-Tomé, L.; Darwall, W.R.T. (2018). Darwall, W.; Smith, K.; Allen, D.; Holland, R.; Harrison, I.; Brooks, E. (บ.ก.).
Freshwater biodiversity in the Lake Victoria Basin: Guidance for species conservation, site protection, climate resilience and sustainable livelihoods
. Cambridge, UK and Gland, Switzerland: IUCN.
ISBN
978-2-8317-1873-6
"Lake Victoria"
Encyclopædia Britannica
"John Hanning Speke"
Encyclopædia Britannica
"Nile River - Study and exploration"
Encyclopædia Britannica
Ouma, J. P. B. M. (1970). "Fluvial Differentiation in the Basin of Lake Victoria".
Journal of Hydrology (New Zealand)
(2): 221–223.
JSTOR
43944206
J.C. Stager; T.C. Johnson (2008). "The late Pleistocene desiccation of Lake Victoria and the origin of its endemic biota".
Hydrobiologia
596
(1): 5–16.
doi
10.1007/s10750-007-9158-2
deMenocal, Peter; Ortiz, Joseph; Guilderson, Tom; Adkins, Jess; Sarnthein, Michael; Baker, Linda; Yarusinsky, Martha (January 2000). "Abrupt Onset and Termination of the African Humid Period".
Quaternary Science Reviews
(ภาษาอังกฤษ).
19
(1–5): 347–361.
Bibcode
2000QSRv...19..347D
doi
10.1016/S0277-3791(99)00081-5
ISSN
0277-3791
Verheyen, Erik; Salzburger, Walter; Snoeks, Jos & Meyer, Axel (2003).
"Origin of the Superflock of Cichlid Fishes from Lake Victoria, East Africa"
Science
300
(5617): 325–329.
Bibcode
2003Sci...300..325V
doi
10.1126/science.1080699
PMID
12649486
S2CID
84478005
{{
cite journal
}}
: CS1 maint: multiple names: authors list (
ลิงก์
Hamilton, Stuart; Munyaho, Anthony Taabu; Krach, Noah; Glaser, Sarah (2018-05-17). "Bathymetry TIFF, Lake Victoria Bathymetry, raster, 2016 – LakeVicFish Dataverse".
Harvard Dataverse
(Data Set).
doi
10.7910/dvn/soeknr
Keriako, Tobiko (2021).
"Rising Water Levels in Kenya's Rift Valley Lakes, Turkwel Gorge Dam and Lake Victoria"
(PDF)
Government of Kenya and UNDP
. สืบค้นเมื่อ
2022-03-16
Meier; Marques; Mwaiko; Wagner; Excoffier; Seehausen (2017).
"Ancient hybridization fuels rapid cichlid fish adaptive radiations"
Nature Communications
Bibcode
2017NatCo...814363M
doi
10.1038/ncomms14363
PMC
5309898
PMID
28186104
{{
cite journal
}}
ไม่รู้จักพารามิเตอร์
article-number=
ถูกละเว้น (
help
Kingdon, J. (1997).
The Kingdon Guide to African Mammals
. London, England: Academic Press.
ISBN
0-12-408355-2
Spawls, Stephen; Howell, Kim; Drewes, Robert C. & Ashe, James (2002).
Field Guide to the Reptiles of East Africa: All the Reptiles of Kenya, Tanzania, Uganda, Rwanda and Burundi
(1st
ed.). Princeton, NJ: Princeton University Press.
ISBN
978-0-12-656470-9
{{
cite book
}}
: CS1 maint: multiple names: authors list (
ลิงก์
Sayer, C.A.; Máiz-Tomé, L.; Darwall, W.R.T. (2018).
Freshwater biodiversity in the Lake Victoria Basin: Guidance for species conservation, site protection, climate resilience and sustainable livelihoods
. Cambridge, UK and Gland, Switzerland: IUCN.
doi
10.2305/IUCN.CH.2018.RA.2.en
R.E. Hecky; F.W.B. Bugenyi; P. Ochumba; J.F. Talling; R. Mugidde; M. Gophen; L. Kaufman (1994).
"Deoxygenation of the deep water of Lake Victoria, East Africa"
Limnology and Oceanography
39
(6): 1476–1481.
Bibcode
1994LimOc..39.1476H
doi
10.4319/lo.1994.39.6.1476
JSTOR
2838147
Turner; Seehausen; Knight; Allender; Robinson (2001).
"How many species of cichlid fishes are there in African lakes?"
Molecular Ecology
10
(3): 793–806.
Bibcode
2001MolEc..10..793T
doi
10.1046/j.1365-294x.2001.01200.x
PMID
11298988
S2CID
12925712
Lowe-McConnell, R (2009). "Fisheries and cichlid evolution in the African Great Lakes: progress and problems".
Freshwater Reviews
(2): 131–151.
doi
10.1608/frj-2.2.2
S2CID
54011001
van Rijssel; Witte (2013). "Adaptive responses in resurgent Lake Victoria cichlids over the past 30 years".
Evolutionary Ecology
27
(2): 253–267.
Bibcode
2013EvEco..27..253V
doi
10.1007/s10682-012-9596-9
S2CID
2291741
Chapman; Chapman; Chandler (1996). "Wetland ecotones as refugia for endangered fishes".
Biological Conservation
78
(3): 263–270.
Bibcode
1996BCons..78..263C
doi
10.1016/S0006-3207(96)00030-4
Twongo, T.K.; Bayona, J.D.R. & Hanssens, M. (2006).
Oreochromis esculentus
IUCN Red List of Threatened Species
2006
doi
10.2305/IUCN.UK.2006.RLTS.T15457A4587658.en
{{
cite journal
}}
ไม่รู้จักพารามิเตอร์
article-number=
ถูกละเว้น (
help
Twongo, T.K.; Bayona, J.D.R. & Hanssens, M. (2006).
Oreochromis variabilis
IUCN Red List of Threatened Species
2006
doi
10.2305/IUCN.UK.2006.RLTS.T15458A4587788.en
{{
cite journal
}}
ไม่รู้จักพารามิเตอร์
article-number=
ถูกละเว้น (
help
Kingdon, J. (1997).
The Kingdon Guide to African Mammals
. London, England: Academic Press.
ISBN
0-12-408355-2
Seddon, M.; Appleton, C.; Van Damme, D.; Graf, D. (2011). "Freshwater Molluscs of Africa: Diversity, Distribution, and Conservation". ใน Darwall, W.; Smith, K.; Allen, D.; Holland, R.; Harrison, I.; Brooks, E. (บ.ก.).
The Diversity of Life in African Freshwaters: Under Water, Under Threat. An Analysis of the Status and Distribution of Freshwater Species Throughout Mainland Africa
. pp.
92–119.
ISBN
978-2-8317-1345-8
Senthilingam, M. (9 February 2016).
"The Snails Spreading Fever Across Africa"
. CNN.
Kim Geheb (1997).
The Regulators and the regulated: fisheries management, options and dynamics in Kenya's Lake Victoria Fishery
(วิทยานิพนธ์ PhD). University of Sussex. คลังข้อมูลเก่าเก็บจาก
แหล่งเดิม
เมื่อ 7 October 2011
. สืบค้นเมื่อ
12 October
2010
"Lake Victoria Fisheries: An introduction"
. Lake Victoria Fisheries Organization. คลังข้อมูลเก่าเก็บจาก
แหล่งเดิม
เมื่อ 15 September 2016
. สืบค้นเมื่อ
27 March
2017
Njiru; Waithaka; Muchiri; van Knaap; Cowx (2005).
"Exotic introductions to the fishery of Lake Victoria: What are the management options?"
Lakes & Reservoirs: Research and Management
10
(3): 147–155.
Bibcode
2005LRRM...10..147N
doi
10.1111/j.1440-1770.2005.00270.x
. คลังข้อมูลเก่าเก็บจาก
แหล่งเดิม
เมื่อ 2 February 2021
. สืบค้นเมื่อ
20 December
2020
Graham, M. (1929).
The Victoria Nyanza and Its Fisheries: A Report on the Fish Survey of Lake Victoria 1927-1928 and Appendices
. London: Crown Agents for the Colonies.
"Welcome to Lake Victoria Fisheries Organization"
Lake Victoria Fisheries Organization
. สืบค้นเมื่อ
8 April
2026
"Lake Victoria Fisheries Organization"
East African Community
. สืบค้นเมื่อ
8 April
2026
Pringle, R.M. (2005). "The Origins of the Nile Perch in Lake Victoria".
BioScience
55
(9): 780–787.
doi
10.1641/0006-3568(2005)055
0780:TOOTNP
2.0.CO
Froese, Rainer and Pauly, Daniel, eds. (2017).
Lates niloticus
in
FishBase
. March 2017 version.
อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ

ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อ
Pringle2005
Luilo, G.B. (August 01, 2008). Lake Victoria water resources management challenges and prospects: a need for equitable and sustainable institutional and regulatory frameworks
African Journal of Aquatic Science
33, 2, 105-13.
"Water Hyacinth Re-invades Lake Victoria"
NASA Earth Observatory
. 21 February 2007
. สืบค้นเมื่อ
8 April
2026
Gichuki, J.; Guebas, F. Dahdouh; Mugo, J.; Rabour, C.O.; Triest, L.; Dehairs, F. (2001). "Species inventory and the local uses of the plants and fishes of the Lower Sondu Miriu wetland of Lake Victoria, Kenya".
Hydrobiologia
458
(1–3): 99–106.
Bibcode
2001HyBio.458...99G
doi
10.1023/A:1013192330498
S2CID
34576879
Albright, T.P.; Moorhouse, T.G.; McNabb, T.J. (2004). "The Rise and Fall of Water Hyacinth in Lake Victoria and the Kagera River Basin, 1989-2001".
Journal of Aquatic Plant Management
42
: 73–84.
Nantaba, Florence; Wasswa, John; Kylin, Henrik; Palm, Wolf-Ulrich; Bouwman, Hindrik; Kümmerer, Klaus (January 2020).
"Occurrence, distribution, and ecotoxicological risk assessment of selected pharmaceutical compounds in water from Lake Victoria, Uganda"
Chemosphere
239
Bibcode
2020Chmsp.23924642N
doi
10.1016/j.chemosphere.2019.124642
ISSN
0045-6535
PMID
31521936
S2CID
202581465
{{
cite journal
}}
ไม่รู้จักพารามิเตอร์
article-number=
ถูกละเว้น (
help
"Water Hyacinth Re-invades Lake Victoria"
. NASA. 21 February 2007.
Sayer, C.A.; Máiz-Tomé, L.; Darwall, W.R.T. (2018).
Freshwater biodiversity in the Lake Victoria Basin: Guidance for species conservation, site protection, climate resilience and sustainable livelihoods
. Cambridge, UK and Gland, Switzerland: IUCN.
doi
10.2305/IUCN.CH.2018.RA.2.en
"Lake Victoria"
Encyclopædia Britannica
"John Hanning Speke"
Encyclopædia Britannica
แม่แบบ:DNB Cite
"Kenya, Africa - Lake Victoria in Kenya"
. Jambo Kenya Network. คลังข้อมูลเก่าเก็บจาก
แหล่งเดิม
เมื่อ 17 June 1997
. สืบค้นเมื่อ
14 July
2008
"Lake Victoria"
Encyclopædia Britannica
"Lake Victoria"
Encyclopædia Britannica
"Lake Victoria"
Encyclopedia Britannica
(ภาษาอังกฤษ)
. สืบค้นเมื่อ
2020-08-24
{{
cite web
}}
ข้อความ "Size, Map, Countries, & Facts" ถูกละเว้น (
help
Fred Pearce (9 February 2006).
"Uganda pulls plug on Lake Victoria"
New Scientist
2538
: 12. คลังข้อมูลเก่าเก็บจาก
แหล่งเดิม
เมื่อ 13 October 2008
. สืบค้นเมื่อ
2 September
2017
"Lake Victoria"
Encyclopædia Britannica
Harris, Edward (29 September 2002).
"Diver's recover 180 bodies from Africa's worst ferry disaster"
Panama City News Herald
. Panama City, Florida. p.
โดยทาง Newspaperarchive.com.
"Ferry tragedy: More than 200 feared dead in Tanzania"
The East African
(ภาษาอังกฤษ).
Mukhtar, Idris; Said-Moorhouse, Lauren; Madowo, Larry (6 November 2022).
"19 dead after commercial aircraft crashes into Lake Victoria in Tanzania"
CNN
Dausen, Nuzulack (6 November 2022).
"Passenger plane crashes into Lake Victoria in Tanzania, 19 dead"
Reuters
แหล่งข้อมูลอื่น
แก้
วิกิมีเดียคอมมอนส์
มีสื่อที่เกี่ยวข้องกับ
ทะเลสาบวิกตอเรีย
วิกิซอร์ซ
มีบทความจาก
สารานุกรมบริตานิกา ฉบับ ค.ศ. 1911
เกี่ยวกับ
Lake Victoria
Decreasing levels of Lake Victoria Worry East African Countries
New Scientist article
เก็บถาวร
13 ตุลาคม 2008 ที่
เวย์แบ็กแมชชีน
on Uganda's violation of the agreed curve for hydroelectric water flow.
Dams Draining Lake Victoria
เก็บถาวร
10 มีนาคม 2012 ที่
เวย์แบ็กแมชชีน
A Naturalist on Lake Victoria, with an Account of Sleeping Sickness and the Tse-tse Fly
(1920). T.F. Unwin Ltd, London; Biodiversity Archive
Video of Lake Victoria
Institutions of the East African Community:
Lake Victoria Fisheries Organisation
มหาสมุทร
ทะเล
และช่องแคบที่สำคัญของ
โลก
มหาสมุทรอาร์กติก
ช่องแคบ
คารา
เบริง
ทะเล
กรีนแลนด์
ขาว
คารา
ชุกชี
ไซบีเรียตะวันออก
แบเร็นตส์
โบฟอร์ต
เปโชรา
พรินซ์กุสตาฟอะดอล์ฟ
ลัปเตฟ
ลิงคอล์น
อ่าว
เจมส์
แบฟฟิน
อามันด์เซน
ฮัดสัน
มหาสมุทรแอตแลนติก
ช่องแคบ
แคตทีแกต
ซิซิลี
ดาร์ดะเนลส์
เดนมาร์ก
เดรก
เดวิส
โดเวอร์
ตุรกี
บริสตอล
บอสพอรัส
ฟลอริดา
ยิบรอลตาร์
สแกเกอร์แรก
อังกฤษ
ทะเล
ครีต
เคลติก
แคริบเบียน
ซาร์แกสโซ
ดำ
ติร์เรเนียน
เทรซ
นอร์เวย์
บอทเนีย
แบลีแอริก
บอลติก
มาร์มะรา
มีร์โทอัน
เมดิเตอร์เรเนียน
ลีกูเรีย
เหนือ
แลบราดอร์
อะซอฟ
อัลโบรัน
อาร์เจนไทน์
เอเดรียติก
อีเจียน
ไอริช
ไอโอเนียน
เฮบริดีส
อ่าว
กวานาบารา
กัมเปเช
กินี
เชสพีก
ซิดรา
เซนต์ลอว์เรนซ์
บอทเนีย
บอทเนีย (เหนือ)
บิสเคย์
ฟันดี
ฟินแลนด์
รีกา
เวเนซุเอลา
เม็กซิโก
ฮอนดูรัส
มหาสมุทรอินเดีย
ช่องแคบ
บาบุลมันดับ
ซุนดา
บาสส์
พอล์ก
มะละกา
โมซัมบิก
ฮอร์มุซ
ทะเล
แดง
ติมอร์
แลกคาดิฟ
อันดามัน
อาหรับ
อ่าว
กัจฉ์
เกรตออสเตรเลียนไบต์
ขัมภัต
ชาร์ก
เซนต์วินเซนต์
เบงกอล
เปอร์เซีย
เมาะตะมะ
สุเอซ
สเปนเซอร์
อะกาบา
เอเดน
โอมาน
มหาสมุทรแปซิฟิก
ช่องแคบ
การีมาตา
เกาหลี
คุก
ซุนดา
เดรก
ไต้หวัน
ทอร์เรส
บาสส์
เบริง
มากัซซาร์
ลาเปรูส
ลูซอน
ทะเล
กาโมเตส
คอรัล
โคโร
จีนตะวันออก
จีนใต้
ชวา
ชิลี
เซรัม
ซาวู
ซีบูยัน
ซูลู
เซเลบีส
โซโลมอน
ญี่ปุ่น
แทสมัน
บันดา
บาหลี
บิสมาร์ก
เบริง
โบฮอล
ปั๋วไห่
โฟลเร็ซ
ฟิลิปปิน
โมลุกกะ
วัซายัน
เหลือง
อาราฟูรา
อินแลนด์
โอค็อตสค์
ฮัลมาเฮรา
อ่าว
กาลิฟอร์เนีย
เกาหลี
เกาหลีตะวันออก
คาร์เพนแทเรีย
แคลิฟอร์เนีย
เจนดราวาซีห์
เชลีคอฟ
ตังเกี๋ย
เตอวนเตเปก
ไทย
บริสตอล
ปานามา
ปาปัว
เหลียวตง
อะนาดีร์
อะแลสกา
มหาสมุทรใต้
ช่องแคบ
เดรก
ทะเล
เดวิส
เบลลิงส์เฮาเซิน
รอสส์
เวดเดลล์
สโกเชีย
อามันด์เซน
ทะเลปิด
ทะเล
แคสเปียน
ซอลตัน
เดดซี
อารัล
ทะเลสาบ
แอฟริกา
ชาด
ชิลวา
แทนกันยีกา
เทอร์แคนา
วิกตอเรีย
เอเชีย
เขมร
เซวาน
บัลคัช
ไบคาล
วาน
อูร์เมีย
สงขลา
หน่ำโฉ
อิสซิกกัล
ยุโรป
ไปปัส
วแนร์น
ลาโดกา
โอเนกา
ไซมา
อเมริกาเหนือ
เกรตซอลต์
เกรตแบร์
เกรตเลกส์
พีระมิด
หมวดหมู่
ฐานข้อมูลการควบคุมรายการหลักฐาน
นานาชาติ
VIAF
GND
FAST
ประจำชาติ
สหรัฐ
สเปน
อิสราเอล
อื่น ๆ
Yale LUX
บทความเกี่ยวกับ
ภูมิศาสตร์
นี้ยังเป็น
โครง
คุณสามารถช่วยวิกิพีเดียได้โดยการ
เพิ่มเติมข้อมูล
เข้าถึงจาก "
หมวดหมู่
บทความที่มีข้อความภาษาโดลูโอ
บทความที่มีข้อความภาษาลูแกนดา
ทะเลสาบนานาชาติในทวีปแอฟริกา
ทะเลสาบในประเทศเคนยา
ทะเลสาบในประเทศแทนซาเนีย
ทะเลสาบในประเทศยูกันดา
จุดบรรจบสามเขตแดน
สถานที่ที่ตั้งชื่อตามพระนามของสมเด็จพระราชินีนาถวิกตอเรีย
บทความเกี่ยวกับ ภูมิศาสตร์ ที่ยังไม่สมบูรณ์
หมวดหมู่ที่ซ่อนอยู่:
CS1 errors: missing periodical
Coordinates on Wikidata
บทความที่มีข้อความภาษาคินยาเรอวานดา
บทความที่มีข้อความภาษาสวาฮีลี (มหภาษา)
บทความที่ใช้กล่องข้อมูล body of water ที่ไม่มีข้อความทางเลือก
บทความที่ใช้กล่องข้อมูล body of water ที่ไม่มีรูปภาพการวัดความลึกน้ำ
บทความที่มีข้อความภาษาอังกฤษ
CS1 แหล่งที่มาภาษาอังกฤษ (en)
CS1 maint: multiple names: authors list
CS1 errors: unsupported parameter
CS1 errors: unrecognized parameter
แม่แบบคอมมอนส์หมวดหมู่ลิงก์ตรงกับวิกิสนเทศ
Webarchive template wayback links
บทความทั้งหมดที่ยังไม่สมบูรณ์
หน้าที่มีข้อผิดพลาดการอ้างอิง
ทะเลสาบวิกตอเรีย
เพิ่มหัวข้อ