లెనిన్ - వికీపీడియా
Jump to content
వికీపీడియా నుండి
వ్లాదిమిర్ లెనిన్
Владимир Ленин
1920లో లెనిన్
సోవియట్ యూనియన్ ప్రభుత్వ ఛైర్మన్
In office
1923 జులై 6 – 1924 జనవరి 21
అంతకు ముందు వారు
ఆఫీసు స్థాపితం
తరువాత వారు
అలెక్సీ రైకోవ్
రష్యన్ సోవియట్ ఫెడెరేటివ్ సోషలిస్ట్ రిపబ్లిక్ ప్రభుత్వ ఛైర్మన్
In office
1917 నవంబరు 8 – 1924 జనవరి 21
అంతకు ముందు వారు
ఆఫీసు స్థాపితం
తరువాత వారు
అలెక్సీ రైకోవ్
రష్యన్ అసెంబ్లీ మెంబరు
In office
1917 నవంబరు 25 – 1918 జనవరి 20
Serving with పవెల్ డిబెంకో
అంతకు ముందు వారు
ఎలక్టోరేట్ స్థాపితం
తరువాత వారు
ఎలక్టోరేట్ రద్దు
నియోజకవర్గం
బాల్టిక్ ఫ్లీట్
వ్యక్తిగత వివరాలు
జననం
వ్లాదిమిర్ ఇల్లిచ్ ఉల్యనోవ్
1870-04-22
1870 ఏప్రిల్ 22
సింబిర్స్క్, రష్యన్ సామ్రాజ్యం
మరణం
1924 జనవరి 21
(1924-01-21)
(వయసు: 53)
గోర్కి, మాస్కో గవర్నరేట్,రష్యన్ సోవియట్ ఫెడెరేటివ్ సోషలిస్ట్ రిపబ్లిక్, సోవియట్ యూనియన్
ఖననం
లెనిన్ మౌసోలియం, మాస్కో, రష్యన్ ఫెడరేషన్
జాతీయత
రష్యన్
సోవియట్
రాజకీయ పార్టీ
రష్యన్ సోషియల్ డెమోక్రటిక్ లేబర్ పార్టీ
(1898–1903)
రష్యన్ సోషియల్ డెమోక్రటిక్ లేబర్ పార్టీ (బోల్షెవిక్)
(1903–12)
బోల్షెవిక్ పార్టీ]
(1912–18)
కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ సోవియట్ యూనియన్
(1918–24)
ఇతర రాజకీయ
పదవులు
లీగ్ ఆఫ్ స్ట్రగుల్ ఫర్ ది ఎమాన్సిపేషన్ ఆఫ్ ది వర్కింగ్ క్లాస్
(1895–1898)
జీవిత భాగస్వామి
నడేజ్డా కృపస్కాయా
m.
1898)
బంధువులు
అలెగ్జాండర్ ఉల్యనోవ్
(సోదరుడు)
అన్నా ఉల్యనోవా
(సోదరి)
దిమిత్రీ ఇలిచ్ ఉల్యనోవ్
(సోదరుడు)
మరియా ఇల్యినిచ్నా ఉల్యనోవా
(సోదరి)
ఇంకా ముగ్గురు సోదర సోదరీమణులు
తల్లిదండ్రులు
ఇల్యా ఉల్యనోవ్
మరియా అలెక్సాండ్రోవా ఉల్యనోవా
కళాశాల
సెయింట్ పీటర్స్ బర్గ్ ఇంపీరియల్ యూనివర్శిటీ
సంతకం
Central institution membership
1917–1924: Full member,
6th
7th
8th
9th
10th
11th
12th
Politburo
1917–1924: Full member,
6th
7th
8th
9th
10th
11th
12th
Central Committee
1905–1907: Full member,
3rd
Central Committee
మిలిటరీ స్థానం
1918–1920: ఛైర్మన్, కౌన్సిల్ ఆఫ్ లేబర్ అండ్ డిఫెన్స్
సోవియట్ యూనియన్ లీడర్
First holder
స్టాలిన్
వ్లాదిమిర్ ఇలిచ్ ఉల్యనోవ్'
ఒక రష్యను విప్లవకారుడు. రాజకీయవేత్త, రాజకీయ సిద్ధాంతకర్త. సోవియటు రష్యా మొదటి ప్రభుత్వ అధిపతిగా వ్లాదిమిరు లెనిను ( 1917 జననం 1924లో మరణం) మరణం తరువాత ప్రభుత్వ మర్యాదలతో అంత్యక్రియలు జరిగాయి.
సోవియట్ యూనియన్
బోల్షెవిక్సు స్థాపకుడు. నాయకుడిగా, లెనిన్ అక్టోబరు విప్లవంకు నాయకత్వం వహించాడు. ఇది ప్రపంచంలోనే మొట్టమొదటి సోషలిస్టు రాజ్యాన్ని స్థాపనగా గుర్తించబడింది. ఆయన ప్రభుత్వపాలన కాలంలో రష్యను అంతర్యుద్ధంలో గెలిచి సోవియటు యూనియను కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆధ్వర్యంలో ఏక-పార్టీ రాజ్యాన్ని సృష్టించింది. సైద్ధాంతికంగా మార్క్సిస్టు, సిద్ధాంతంతో కూడిన ఆయన పరిణామాలను లెనినిజం అంటారు.
లెనిను రష్యను సామ్రాజ్యంలోని సింబిర్స్కులో మధ్యతరగతి కుటుంబంలో జన్మించాడు. ఆయన సోదరుడు 1887లో జార్ను హత్య నేరంలో కుట్ర పన్నినందుకు ఉరితీయబడిన తర్వాత విప్లవాత్మక సోషలిస్టు రాజకీయాలను స్వీకరించాడు. విద్యార్థుల నిరసనలలో పాల్గొన్నందుకు ఆయన కజాను ఇంపీరియలు విశ్వవిద్యాలయం నుండి బహిష్కరించబడ్డాడు. 1893లో సెయింటు పీటర్స్బర్గుకు వెళ్లి ప్రముఖ మార్క్సిస్టు కార్యకర్తగా మారడానికి ముందు న్యాయ పట్టా పొందాడు. 1897లో లెనినును అరెస్టు చేసి మూడు సంవత్సరాలు సైబీరియాకు బహిష్కరించారు. ఆ తర్వాత ఆయన పశ్చిమ ఐరోపాకు వెళ్లి రష్యను సోషలు డెమోక్రటికు లేబరు పార్టీలో ప్రముఖ వ్యక్తి అయ్యాడు. 1903లో పార్టీ లెనిను బోల్షెవికు వర్గం, మెన్షెవికులుగా విడిపోయింది. లెనిను పెట్టుబడిదారీ విధానాన్ని కూలదోసి
సోషలిజంను
స్థాపించడంలో శ్రామికవర్గాన్ని నడిపించడానికి వాన్గార్డు పార్టీ కోసం పనిచేసాడు. 1905 విప్లవం సమయంలో లెనిను కొంతకాలం రష్యాకు తిరిగి వచ్చాడు.
మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం
సమయంలో ఆయన దానిని యూరపు అంతటా శ్రామికవర్గ విప్లవంగా మార్చాలని ప్రచారం చేశాడు. 1917 ఫిబ్రవరి విప్లవం తర్వాత రష్యాకు చెందిన జార్ 2 వ నికోలసును తొలగించిన తరువాత లెనిను రష్యాకు తిరిగి వచ్చి అక్టోబరు విప్లవంలో ప్రముఖ పాత్ర పోషించాడు. దీనిలో బోల్షెవికులు తాత్కాలిక ప్రభుత్వాన్ని పడగొట్టారు.
లెనిను ప్రభుత్వం భూమి మీద ప్రైవేటు యాజమాన్యాన్ని రద్దు చేసింది. ప్రధాన పరిశ్రమలు, బ్యాంకులను జాతీయం చేసింది. బ్రెస్టు-లిటోవ్స్కు ఒప్పందం మీద సంతకం చేయడం ద్వారా యుద్ధం నుండి వైదొలిగింది. కమ్యూనిస్టు ఇంటర్నేషనలు ద్వారా ప్రపంచ విప్లవాన్ని ప్రోత్సహించింది. బోల్షెవికులు మొదట్లో వామపక్ష సోషలిస్టు విప్లవకారులతో అధికారాన్ని పంచుకున్నారు. కానీ రష్యను అంతర్యుద్ధం సమయంలో కమ్యూనిస్టు పార్టీలో అధికారాన్ని కేంద్రీకరించి రెడ్ టెర్రరులో వ్యతిరేకతను అణచివేశారు. దీనిలో పదివేల మంది మరణించడం, లేదా జైలు పాలవడం జరిగింది. 1921 నాటి రష్యను కరువు, ప్రజా తిరుగుబాట్లకు ప్రతిస్పందిస్తూ. లెనిను 1921లో తన యుద్ధ కమ్యూనిజం విధానాన్ని తిప్పికొట్టాడు. నూతన ఆర్థిక విధానంతో ఆర్థిక వ్యవస్థను స్థిరీకరించాడు. ఎర్ర సైన్యం అంతర్యుద్ధంలో అనేక బోల్షివికు వ్యతిరేక, వేర్పాటువాద సైన్యాలను ఓడించింది. ఆ తర్వాత సామ్రాజ్యం నుండి విడిపోయిన కొన్ని రష్యను కాని దేశాలు 1922లో సోవియటు యూనియనులో తిరిగి ఐక్యమయ్యాయి; మరికొన్ని ముఖ్యంగా
పోలాండ్
వంటి దేశాలు స్వాతంత్ర్యం పొందాయి. 1924లో మరణించే ముందు లెనిను 1922 - 1923లో మూడు బలహీనపరిచే దెబ్బలను ఎదుర్కొన్నాడు.
జోసెఫ్ స్టాలిన్
అధికారంలోకి రావడంతో ముగిసిన అధికార పోరాటాన్ని తిరిగి ప్రారంభించింది.
1991లో దాని రద్దు వరకు లెనిను మరణానంతరం సోవియటు యూనియనులో విస్తృతమైన వ్యక్తిత్వ ఆరాధన అంశంగా ఉన్నారు. స్టాలిను హయాంలో ఆయన మార్క్సిజం–లెనినిజం సైద్ధాంతిక ప్రముఖుడిగా, అంతర్జాతీయ కమ్యూనిస్టు ఉద్యమం మీద ప్రముఖ ప్రభావాన్ని చూపాడు. వివాదాస్పదమైన, అత్యంత విభజనకారిగా ఉన్న లెనిను, సోషలిజం వైపు అడుగులు వేసిన విప్లవాత్మక ప్రభుత్వాన్ని స్థాపించినందుకు ఆయన మద్దతుదారులచే ప్రశంసించబడ్డాడు. అయితే ఆయన విమర్శకులు సామూహిక హత్యలు రాజకీయ అణచివేతను పర్యవేక్షించిన నియంతృత్వాన్ని స్థాపించినందుకు ఆయనను ఖండిస్తున్నారు. నేడు ఆయన 20వ శతాబ్దపు అత్యంత ముఖ్యమైన, ప్రభావవంతమైన వ్యక్తులలో ఒకరిగా విస్తృతంగా పరిగణించబడ్డాడు.
ప్రారంభ జీవితం
మార్చు
బాల్యం: 1870–1887
మార్చు
లెనిన్ (
ఎడమ
) తన సోదరి ఓల్గాతో మూడు సంవత్సరాల వయస్సులో
లెనిన్ 1870 ఏప్రిల్ 22న సింబిర్స్కులోని స్ట్రెలెట్స్కాయా ఉలిట్సాలో వ్లాదిమిరు ఇలిచ్, ఉలియానోవులకు జన్మించాడు. ఇప్పుడు ఉలియానోవ్స్కు, ఆరు రోజుల తర్వాత
బాప్టిజం పొందాడు
చిన్నతనంలో ఆయనను
వోలోడియా
అని పిలిచేవారు. ఇది సాధారణ మారుపేరు వైవిధ్యం వ్లాదిమిరు.
ఆయన ఎనిమిది మంది పిల్లలలో మూడవవాడు. ఆయనకు ఇద్దరు పెద్ద తోబుట్టువులు, అన్నా (జననం 1864),
అలెగ్జాండర్
(జననం 1866) ఉన్నారు. వారి తర్వాత మరో ముగ్గురు పిల్లలు,
ఓల్గా
(జననం 1871), డిమిత్రి (జననం 1874), మరియా (జననం 1878) జన్మించారు. తరువాత ఇద్దరు తోబుట్టువులు బాల్యంలోనే మరణించారు.
ఆయ్న తండ్రి, ఇలియా నికోలాయెవిచు ఉలియానోవు రష్యను ఆర్థోడాక్సు చర్చి భక్తుడు. ఆయన పిల్లలకు దానిలో బాప్టిజం ఇచ్చాడు. అయినప్పటికీ ఆయన తల్లి, లూథరను అయిన మరియా అలెగ్జాండ్రోవ్నా ఉలియానోవా (నీ బ్లాంకు), పెంపకం ద్వారా
క్రైస్తవ మతం
పట్ల ఎక్కువగా ఉదాసీనంగా ఉండేది. ఈ అభిప్రాయం ఆమెను ప్రభావితం చేసింది. పిల్లలు.
ఇల్యా ఉలియానోవు మాజీ సెర్ఫులు కుటుంబానికి చెందినవారు; ఇలియా తండ్రి జాతి అస్పష్టంగానే ఉంది. ఆయన రష్యన్లు, చువాషు, మోర్డ్విను, లేదా కల్మికు వంశపారంపర్యంగా ఉన్నాడనే సూచనలు ఉన్నాయి.
దిగువ తరగతి నేపథ్యం ఉన్నప్పటికీ ఆయన మధ్యతరగతి స్థాయికి ఎదిగాడు. పెంజా ఇన్స్టిట్యూటు ఫర్ ది నోబిలిటీ.
1863 మధ్యలో ఇలియా మరియాను వివాహం చేసుకున్నాడు.
ఆమె ధనవంతురాలైన స్వీడిషు లూథరను తల్లి, రష్యను యూదు తండ్రి క్రైస్తవ మతంలోకి మారారు. తండ్రి వైద్యుడిగా పనిచేశాడు.
చరిత్రకారుడు పెట్రోవ్స్కీ-షెర్ను ప్రకారం లెనిను తన తల్లి సగం-యూదు వంశపారంపర్యత గురించి తెలియకపోవచ్చు దీనిని అన్నా తన మరణం తర్వాత మాత్రమే కనుగొన్నాడు .
వారి వివాహం జరిగిన వెంటనే, ఇలియా నిజ్నీ నొవుగోరోడులో ఉద్యోగం సంపాదించి ఆరు సంవత్సరాల తర్వాత సింబిర్స్కు జిల్లాలోని ప్రాథమిక పాఠశాలల డైరెక్టరుగా ఎదిగారు. ఆ తర్వాత ఐదు సంవత్సరాల తర్వాత ఆయన ప్రావిన్సు కోసం ప్రభుత్వ పాఠశాలల డైరెక్టరుగా పదోన్నతి పొందారు, ఆధునీకరణ కోసం ప్రభుత్వ ప్రణాళికలలో భాగంగా 450 కి పైగా పాఠశాలల పునాదిని పర్యవేక్షించారు. 1882 జనవరిలో విద్య పట్ల ఆయన అంకితభావం ఆయనకు ఆర్డరు ఆఫ్ సెయింటు వ్లాదిమిరును సంపాదించిపెట్టింది. ఇది ఆయనకు వంశపారంపర్య కులీనుడు అనే హోదాను ఇచ్చింది.
10
లెనిను తల్లిదండ్రులు ఇద్దరూ రాచరికవాదులు, ఉదారవాద సంప్రదాయవాదులు, సంస్కరణవాది జార్ 2వ అలెగ్జాండరు ప్రవేశపెట్టిన 1861 విముక్తి సంస్కరణకు కట్టుబడి ఉన్నారు; వారు రాజకీయ రాడికల్సును తప్పించుకున్నారు. విధ్వంసక ఆలోచనల కోసం పోలీసులు వారిని ఎప్పుడూ నిఘాలో ఉంచారని ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.
11
ప్రతి వేసవిలో వారు కోకుష్కినోలోని ఒక గ్రామీణ మేనరులో సెలవులు గడిపారు.
12
తన తోబుట్టువులలో లెనిను తన సోదరి ఓల్గాకు అత్యంత సన్నిహితుడు. ఆమె అతను తరచుగా తన చుట్టూ ఆధిపత్యం చెలాయించేవాడు; ఆయన చాలా పోటీతత్వ స్వభావాన్ని కలిగి ఉంటాడు. విధ్వంసకరంగా ఉంటాడు. కానీ సాధారణంగా తన దుష్ప్రవర్తనను అంగీకరించడు.
13
ఒక ఉత్సాహవంతుడైన క్రీడాకారుడుగా ఆయన తన ఖాళీ సమయంలో ఎక్కువ భాగం బయట లేదా చదరంగం ఆడుతూ గడిపాడు. పాఠశాలలో, క్రమశిక్షణా, సంప్రదాయవాద సింబిర్స్కు జిమ్నాసియం క్లాసికలులో రాణించాడు.
14
1886 జనవరిలో లెనిను 15 సంవత్సరాల వయసులో ఆయన తండ్రి మెదడు రక్తస్రావంతో మరణించాడు.
15
తదనంతరం ఆయన ప్రవర్తన అస్థిరంగా, ఘర్షణాత్మకంగా మారింది. ఆయన దేవుని మీద తన నమ్మకాన్ని త్యజించాడు.
16
ఆ సమయంలో లెనిను అన్నయ్య అలెగ్జాండరు (ఆయన సాషా అని ప్రేమగా తెలిసినవాడు) సెయింటు పీటర్స్బర్గు విశ్వవిద్యాలయంలో చదువుతున్నాడు. జార్ 3వ అలెగ్జాండరు సంపూర్ణ రాచరికానికి వ్యతిరేకంగా రాజకీయ ఆందోళనలో పాల్గొని అలెగ్జాండరు చేత నిషేధించబడిన వామపక్షవాదుల రచనలను అధ్యయనం చేసి ప్రభుత్వ వ్యతిరేక నిరసనలను నిర్వహించాడు. ఆయన జార్ను హత్య చేయడానికి సిద్ధంగా ఉన్న విప్లవాత్మక విభాగంలో చేరాడు. బాంబును నిర్మించడానికి ఎంపిక చేయబడ్డాడు. దాడి జరగడానికి ముందే కుట్రదారులను అరెస్టు చేసి విచారించారు. 1887 మేలో అలెగ్జాండరును ఉరితీసి ఉరితీశారు.
17
తన తండ్రి, సోదరుడి మరణాల భావోద్వేగ గాయం ఉన్నప్పటికీ లెనిను చదువు కొనసాగించాడు. అసాధారణ ప్రదర్శన కోసం తన తరగతిలో ఉన్నత స్థాయిలో బంగారు పతకంతో పాఠశాల నుండి పట్టభద్రుడయ్యాడు. కజానువిశ్వవిద్యాలయంలో న్యాయశాస్త్రం చదవాలని నిర్ణయించుకున్నాడు. .
18
విశ్వవిద్యాలయం - రాజకీయ రాడికలైజేషన్: 1887–1893
మార్చు
1887 ఆగస్టులో కజాను విశ్వవిద్యాలయంలో ప్రవేశించిన తర్వాత లెనిను సమీపంలోని ఒక ఫ్లాటులోకి మారాడు.
19
అక్కడ ఉన్నప్పుడు ఆయన మిలిటెంటు వ్యవసాయ సోషలిస్టు లాజరు బోగోరాజు నడిపే విప్లవాత్మక విభాగంలో చేరాడు. ఇది నరోద్నయ వోల్యా (
ప్రజల సంకల్పం
)ను పునరుద్ధరించాలని కోరుకునే వామపక్షాలతో కూడి ఉంటుంది. అదే సమయంలో ఆయన ఒక నిర్దిష్ట ప్రాంతంలోని పురుషులను సూచించే విశ్వవిద్యాలయ సమాజం ఒక రూపం అయిన కమ్యూనిటీలో చేరాడు.
20
ఆ బృందం ఆయనను విశ్వవిద్యాలయం కౌన్సిలుకు క్మ్యూనిటీ ప్రతినిధిగా ఎన్నుకుంది. ఆయన విద్యార్థి సంఘాలను నిషేధించిన ప్రభుత్వ ఆంక్షలకు వ్యతిరేకంగా డిసెంబరులో జరిగిన ప్రదర్శనలో పాల్గొన్నాడు. పోలీసులు లెనినును అరెస్టు చేసి. ప్రదర్శనలో ప్రధాన నాయకుడిగా ఆయనను ఆరోపించారు; ఆయనను విశ్వవిద్యాలయం నుండి బహిష్కరించారు. రష్యను సామ్రాజ్యం అంతర్గత వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ ఆయనను ఆయన కుటుంబానికి చెందిన కోకుష్కినో ఎస్టేటుకు బహిష్కరించింది.
21
అక్కడ ఆయన నికోలాయి చెర్నిషెవ్స్కీ 1863 విప్లవ అనుకూల నవల
ఏమి చేయాలి?
22
నవల చదివి అందులో ఉన్న భావాలతో ప్రభావితుడయ్యాడు.
లెనిను తల్లి తన కొడుకు తీవ్రవాదం పట్ల ఆందోళన చెందింది. కజాను నగరానికి తిరిగి రావడానికి ఆయనను అనుమతించమని అంతర్గత మంత్రిత్వ శాఖను ఒప్పించడంలో కీలక పాత్ర పోషించింది. కానీ విశ్వవిద్యాలయం.
23
సోవియటు చరిత్ర తరువాత కజానుకు తిరిగి వచ్చిన తర్వాత లెనిను నికోలాయు ఫెడోసీవు మార్క్సిస్టు విప్లవాత్మక సర్కిలుతో సంబంధం కలిగి ఉన్నాడని దాని ద్వారా ఆయన కార్లు మార్క్సు 1867 పుస్తకం
కాపిటలు
ను కనుగొన్నాడని పేర్కొంది. అయితే 1888 వరకు ఫెడోసీవు ఒక మార్క్సిస్టు అధ్యయన బృందాన్ని స్థాపించలేదు. ఆ సమయానికి లెనిను అప్పటికే నగరం విడిచిపెట్టాడు; దీని అర్థం లెనిను ఫెడోసీవు కలవలేదు.
24
లెనిన్
కార్ల్ మార్క్స్
రచనల ద్వారా ప్రభావితమయ్యాడు.
1889 సెప్టెంబరులో ఉలియానోవు కుటుంబం సమారా నగరానికి వెళ్లింది. అక్కడ లెనిను అలెక్సీ స్క్లియారెంకో సోషలిస్టు చర్చా వర్గంలో చేరారు.
25
ఆయన రాజకీయ అభిప్రాయాల గురించి జాగ్రత్తగా ఉన్న ఆయన తల్లి తన కొడుకు వ్యవసాయం వైపు దృష్టి సారిస్తాడనే ఆశతో సమారా ఒబ్లాస్టులా అలకేవ్కా గ్రామంలో ఒక కంట్రీ ఎస్టేటును గతంలో కొనుగోలు చేసింది. ఆయనకు వ్యవసాయ నిర్వహణలో పెద్దగా ఆసక్తి లేదు. ఆయన తల్లి త్వరలోనే భూమిని అమ్మేసింది. ఆ ఇంటిని వేసవి నివాసంగా ఉంచుకుంది.
26
సమారాలో ఉన్నప్పుడు లెనిను మార్క్సిజాన్ని స్వీకరించడం ప్రారంభించాడు. మార్క్సు రష్యను భాషా అనువాదం ఫ్రెడరికు ఎంగెల్సు 1848 రాజకీయ కరపత్రం,
ది కమ్యూనిస్టు మానిఫెస్టో
27
రష్యా భూస్వామ్య విధానం నుండి పెట్టుబడిదారీ విధానం వైపు కదులుతోందని అందువలన సోషలిజంను రైతులు కాకుండా శ్రామికవర్గం లేదా పట్టణ కార్మిక వర్గం అమలు చేస్తుందనే ప్లెఖానోవు వాదనతో ఏకీభవిస్తూ ఆయన రష్యను మార్క్సిస్టు జార్జి ప్లెఖానోవు రచనలను చదవడం ప్రారంభించాడు.
28
ఈ మార్క్సిస్టు దృక్పథం వ్యవసాయ-సోషలిస్టు నరోడ్నికు ఉద్యమం దృక్పథానికి విరుద్ధంగా ఉంది. ఇది రైతు కమ్యూనులను ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా రష్యాలో సోషలిజాన్ని స్థాపించవచ్చని తద్వారా పెట్టుబడిదారీ విధానాన్ని దాటవేయవచ్చని పేర్కొంది. ఈ నరోద్నికు దృక్పథం 1860లలో
నరోద్నాయ వోల్యా
తో అభివృద్ధి చెందింది. ఆ తర్వాత రష్యను విప్లవాత్మక ఉద్యమంలో ప్రబలంగా ఉంది.
29
లెనిను వ్యవసాయ-సోషలిస్టు వాదన ఆవరణను తిరస్కరించాడు. కానీ ప్యోటరు టకాచెవు, సెర్గీ నెచెవు వంటి వ్యవసాయ-సోషలిస్టులచే ప్రభావితమయ్యాడు. అనేక మంది నరోద్నికులతో స్నేహం చేశాడు.
30
1890 మేలో ఒక గొప్ప వ్యక్తి వితంతువుగా సామాజిక ప్రభావాన్ని నిలుపుకున్న మరియా, లెనిను తన పరీక్షలకు బాహ్య అనుమతి ఇవ్వమని అధికారులను ఒప్పించింది. సెయింటు పీటర్సుబర్గు విశ్వవిద్యాలయంలో ఆయన గౌరవాలతో ఫస్ట్-క్లాసు డిగ్రీకి సమానమైన డిగ్రీని పొందాడు.ఆయన సోదరి ఓల్గా టైఫాయిడుతో మరణించినప్పుడు గ్రాడ్యుయేషను వేడుకలు దెబ్బతిన్నాయి.
31
లెనిను సమారాలో చాలా సంవత్సరాలు ఉండి మొదట ప్రాంతీయ కోర్టుకు లీగలు అసిస్టెంటుగా తరువాత స్థానిక కోర్టుకు లీగలు అసిస్టెంటుగా న్యాయవాదిగా పనిచేశాడు.
32
ఆయన రాడికలు రాజకీయాలకు ఎక్కువ సమయం కేటాయించాడు, స్క్లియారెంకో సమూహంలో చురుకుగా ఉంటూ మార్క్సిజం రష్యాకు ఎలా వర్తిస్తుందనే దాని గురించి ఆలోచనలను రూపొందించాడు. ప్లెఖానోవు రచనల నుండి ప్రేరణ పొందిన లెనిను, రష్యను సమాజం మీద డేటాను సేకరించి సామాజిక అభివృద్ధి మార్క్సిస్టు వివరణకు మద్దతు ఇవ్వడానికి, నరోద్నికుల వాదనలను ఎదుర్కోవడానికి దానిని ఉపయోగించాడు.
33
ఆయన రైతు ఆర్థిక శాస్త్రం మీద ఒక పత్రాన్ని రాశారు; దానిని లిబరలు జర్నలు
రష్యను థాటు
తిరస్కరించింది.
34
విప్లవాత్మక కార్యాచరణ
మార్చు
ప్రారంభ క్రియాశీలత - జైలు శిక్ష: 1893–1900
మార్చు
పోలీస్ మగ్ షాట్ ఆఫ్ వ్లాదిమిర్ లెనిన్, 1895
1893 చివరలో లెనిను
సెయింట్ పీటర్స్బర్గ్
కు వెళ్లాడు.
35
అక్కడ ఆయన న్యాయవాది సహాయకుడిగా పనిచేశాడు, మార్క్సిస్టు సోషలు డెమోక్రటికు పార్టీ ఆఫ్ జర్మనీ తర్వాత సోషలు-డెమోక్రాట్సు అని పిలుచుకునే మార్క్సిస్టు విప్లవాత్మక విభాగంలో ఉన్నత స్థానానికి ఎదిగాడు.
36
సోషలిస్టు ఉద్యమంలో మార్క్సిజాన్ని సమర్థిస్తూ, రష్యా పారిశ్రామిక కేంద్రాలలో విప్లవాత్మక సెల్సు స్థాపనను ప్రోత్సహించాడు.
37
1894 చివరి నాటికి ఆయన మార్క్సిస్టు కార్మికుల వలయానికి నాయకత్వం వహిస్తున్నాడు. పోలీసులను తప్పించుకోవడానికి తన బాటలను జాగ్రత్తగా కవరు చేశాడు. గూఢచారులు.
38
ఆయన మార్క్సిస్టు పాఠశాల ఉపాధ్యాయురాలు నదేజ్దా "నాద్య" క్రుప్స్కయాతో ప్రేమ సంబంధాన్ని ప్రారంభించాడు.
39
ఆయన నరోద్నికు వ్యవసాయ-సోషలిస్టులను విమర్శిస్తూ "ప్రజల స్నేహితులు" అంటే ఏమిటి" అనే రాజకీయ కరపత్రాన్ని కూడా రచించాడు. వారు సోషలు-డెమోక్రాట్లతో ఎలా పోరాడుతారు
; 1894లో దాదాపు 200 కాపీలు చట్టవిరుద్ధంగా ముద్రించబడ్డాయి.
40
తన సోషలు-డెమోక్రాట్లకు,
స్విట్జర్లాండ్లో
ఉన్న రష్యను మార్క్సిస్టుల సమూహం లేబరు విముక్తికి మధ్య సంబంధాలను సుస్థిరం చేసుకోవాలనే ఆశతో లెనిను గ్రూపు సభ్యులు ప్లెఖానోవు పావెలులను కలవడానికి ఆ దేశాన్ని సందర్శించాడు.
41
ఆయన మార్క్సు అల్లుడిని పాల్ లాఫార్గు కలవడానికి 1871 పారిసు కమ్యూను గురించి పరిశోధించడానికి పారిసుకు వెళ్లాడు. దీనిని ఆయన శ్రామిక వర్గానికి ప్రారంభ నమూనాగా ప్రభుత్వం భావించింది. .
42
తన తల్లి ఆర్థిక సహాయంతో ఆయన
బెర్లిన్కి
వెళ్లే ముందు స్విసు హెల్తు స్పాలో బస చేశాడు. అక్కడ ఆయన స్టాట్సుబిబ్లియోథెకులో ఆరు వారాల పాటు చదువుకున్నాడు. మార్క్సిస్టు విల్హెల్ముని కలిశాడు. లీబ్నెచ్టు.
43
అక్రమ విప్లవాత్మక ప్రచురణల గుట్టతో రష్యాకు తిరిగి వచ్చిన ఆయన సమ్మె చేస్తున్న కార్మికులకు సాహిత్యాన్ని పంపిణీ చేస్తూ వివిధ నగరాలకు వెళ్లారు.
44
రాబోచీ డెలో
కార్మికుల కారణం
) అనే వార్తాపత్రికను రూపొందించడంలో పాల్గొన్నప్పుడు సెయింటు పీటర్స్బర్గులో అరెస్టు చేయబడిన 40 మంది కార్యకర్తలలో ఆయన కూడా ఉన్నారు. ఆయన మీద దేశద్రోహం అభియోగాలు మోపారు.
45
లెనిను (సెంటరులో కూర్చున్నాడు) లీగు ఆఫ్ స్ట్రగులు ఫర్ ది ఇమాన్సిపేషను ఆఫ్ ది వర్కింగు క్లాసు, 1897]లోని ఇతర సభ్యులతో
చట్టపరమైన ప్రాతినిధ్యం లేదా బెయిలు నిరాకరించిన లెనిను తన మీద ఉన్న అన్ని ఆరోపణలను తిరస్కరించాడు. కానీ శిక్ష విధించే ముందు ఒక సంవత్సరం పాటు జైలులో ఉన్నాడు.
46
ఆయన ఈ సమయాన్ని సిద్ధాంతీకరించడం రాయడం కోసం గడిపాడు. ఈ రచనలో రష్యాలో పారిశ్రామిక పెట్టుబడిదారీ విధానం పెరగడం వల్ల పెద్ద సంఖ్యలో రైతులు నగరాలకు తరలివెళ్లారని, అక్కడ వారు ఒక శ్రామికవర్గాన్ని ఏర్పాటు చేశారని ఆయన గుర్తించారు. తన మార్క్సిస్టు దృక్కోణం నుండి ఈ రష్యను శ్రామికవర్గం వర్గ చైతన్యాన్ని అభివృద్ధి చేస్తుందని ఇది వారిని జారిజం, కులీనవర్గం, బూర్జువాలను హింసాత్మకంగా పడగొట్టడానికి, సోషలిజం వైపు కదిలే శ్రామికవర్గ నియంతృత్వాన్ని స్థాపించడానికి దారితీస్తుందని లెనిను వాదించాడు.
47
1897 ఫిబ్రవరిలో లెనిను విచారణ లేకుండా తూర్పు సైబీరియాలో మూడు సంవత్సరాల బహిష్కరణకు గురయ్యాడు. తన వ్యవహారాలను చక్కబెట్టుకోవడానికి అతనికి సెయింటు పీటర్సుబర్గులో కొన్ని రోజులు అవకాశం లభించింది. ఈ సమయాన్ని కార్మిక తరగతి విముక్తి కోసం పోరాట సమితిగా పేరు మార్చుకున్న సోషలు-డెమొక్రాట్లను కలవడానికి ఉపయోగించుకున్నారు.
48
తూర్పు సైబీరియాకు ఆయన ప్రయాణం 11 వారాలు పట్టింది. అందులో ఎక్కువ భాగం ఆయన తల్లి, సోదరీమణులతో కలిసి ఉన్నాడు. ప్రభుత్వానికి ఒక చిన్న ముప్పుగా భావించి ఆయనను మినుసిన్స్కీ జిల్లాలోని షుషెన్స్కోయికు బహిష్కరించారు. అక్కడ ఆయనను పోలీసుల నిఘాలో ఉంచారు; అయినప్పటికీ ఆయన ఇతర విప్లవకారులతో ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాలు జరపగలిగాడు. వారిలో చాలామంది ఆయనను సందర్శించారు. యెనిసీ నదిలో ఈత కొట్టడానికి, బాతులు, స్నిపులను వేటాడేందుకు విహారయాత్రలకు వెళ్లడానికి అనుమతించబడ్డారు.
49
1898 మేలో నదియా ఆయనతో కలిసి బహిష్కరణకు గురయ్యింది. 1896 ఆగస్టులో సమ్మె నిర్వహించినందుకు అరెస్టు చేయబడింది. ఆమెను మొదట ఉఫాకు నియమించారు. కానీ అధికారులను ఆమెను షుషెనుస్కోయికు తరలించమని ఒప్పించారు. అక్కడ ఆమె లెనిను 1898 జూలై 10న వివాహం చేసుకున్నారు.
50
నాడియా తల్లి ఎలిజవేటా వాసిలీవ్నాతో కుటుంబ జీవితంలో స్థిరపడ్డారు. షుషెన్స్కోయిలో ఈ జంట ఆంగ్ల సోషలిస్టు సాహిత్యాన్ని భాషలోకి అనువదించారు. రష్యను.
51
అక్కడ లెనిను
ఎ ప్రొటెస్టు బై రష్యను సోషలు-డెమొక్రాట్సు
అనే పుస్తకాన్ని జర్మనీ మార్క్సిస్టు రివిజనిస్టులును విమర్శిస్తూ ఎడ్వర్డు బెర్న్స్టెయిను లాగా రాశారు. ఆయన సోషలిజానికి శాంతియుత, ఎన్నికల మార్గాన్ని సమర్థించారు.
52
ఆయన కూడా
రష్యాలో పెట్టుబడిదారీ విధానం అభివృద్ధి
(1899) ఇప్పటివరకు ఆయన రాసిన అతి పొడవైన పుస్తకం. ఇది వ్యవసాయ-సోషలిస్టులను విమర్శించింది. రష్యను ఆర్థిక అభివృద్ధి మీద మార్క్సిస్టు విశ్లేషణను ప్రోత్సహించింది. వ్లాదిమిరు ఇలిను అనే మారుపేరుతో ప్రచురించబడింది. ప్రచురణ తర్వాత దీనికి ప్రధానంగా పేలవమైన సమీక్షలు వచ్చాయి.
53
మ్యూనిచు, లండను, జెనీవా: 1900–1905
మార్చు
1900లో లెనిన్
తన బహిష్కరణ తర్వాత, లెనిను ప్స్కోవులో ప్రారంభంలో స్థిరపడ్డాడు. 1900.
54
అక్కడ ఆయన రష్యను మార్క్సిస్టు పార్టీ కొత్త విభాగం ఆయన ఇస్క్రా (
స్పార్కు
) అనే వార్తాపత్రిక కోసం నిధులు సేకరించడం ప్రారంభించాడు. ఇది ఇప్పుడు తనను తాను రష్యను సోషలు డెమోక్రటికు లేబరు పార్టీ అని పిలుస్తోంది. (ఆర్ఎస్డిఎల్పి).
55
1900 జూలైలో లెనిను రష్యా నుండి పశ్చిమ ఐరోపాకు బయలుదేరాడు; స్విట్జర్లాండులో ఆయన ఇతర రష్యను మార్క్సిస్టులను కలిశారు. కోర్సియరు సమావేశంలో వారు మ్యూనిచు నుండి ఈ పత్రికను ప్రారంభించాలని అంగీకరించారు. సెప్టెంబరులో లెనిను అక్కడికి మకాం మార్చారు.
56
ప్రముఖ యూరోపియను మార్క్సిస్టుల సహకారాలను కలిగి ఉన్న ఇస్క్రాను అక్రమంగా రవాణా చేశారు. రష్యా,
57
1850ల నుండి దేశంలో అత్యంత విజయవంతమైన భూగర్భ ప్రచురణగా అవతరించింది.
58
ఆయన మొదట డిసెంబరు 1901లో లెనిను అనే మారుపేరును స్వీకరించాడు. బహుశా సైబీరియను నది ఆధారంగా ఉండవచ్చు. లీనా;
59
ఆయన తరచుగా ఎన్. లెనిను పూర్తి మారుపేరును ఉపయోగించాడు. ఎన్ దేనికీ సరిపోకపోయినా అది నికోలైను సూచిస్తుందని ఒక ప్రసిద్ధ అపోహ తరువాత తలెత్తింది.
60
ఈ మారుపేరుతో 1902లో ఆయన ఇప్పటివరకు తన అత్యంత ప్రభావవంతమైన ప్రచురణ అయిన
ఏమి చేయాలి?
అనే కరపత్రాన్ని ప్రచురించాడు. ఇది ఆవశ్యకత మీద ఆయన ఆలోచనలను వివరించింది. వాన్గార్డు పార్టీ కోసం శ్రామికవర్గాన్ని విప్లవం వైపు నడిపించడానికి.
61
పాఠకుల టికెట్టు పొందడానికి ఆయన "
జాకబు రిక్టరు
" అనే పేరును కూడా ఉపయోగించాడు. బ్రిటిషు మ్యూజియం రీడింగు రూం వద్ద.
62
నాడియా మ్యూనిచులో లెనినుతో కలిసి ఆయన కార్యదర్శి అయ్యారు.
63
లెనిను ఇస్క్రా కోసం రాసినట్లుగా, వారు తమ రాజకీయ ఆందోళనను కొనసాగించారు. సైద్ధాంతిక భిన్నాభిప్రాయాలను, బాహ్య విమర్శకులను, ముఖ్యంగా సోషలిస్టు రివల్యూషనరీ పార్టీ మీద దాడి చేస్తూ ఆర్ఎస్డిఎల్పి కార్యక్రమాన్ని రూపొందించారు. (ఎస్ఆర్),
64
1901లో స్థాపించబడిన నరోద్నికు వ్యవసాయ-సోషలిస్టు సమూహం.
65
మార్క్సిస్టుగా మిగిలిపోయినప్పటికీ ఆయన రష్యను రైతుల విప్లవాత్మక శక్తి మీద నరోద్నికు దృక్పథాన్ని అంగీకరించాడు. తదనుగుణంగా 1903లో
గ్రామ పేదలకు
అనే కరపత్రాన్ని రాశాడు.
66
తప్పించుకోవడానికి బవేరియను పోలీసులతో లెనిను ఏప్రిల్ 1902లో ఇస్క్రాతో లండనుకు వెళ్లాడు,
67
అక్కడ ఆయన తన తోటి రష్యను-ఉక్రేనియను మార్క్సిస్టు లియోను ట్రోత్స్కీతో స్నేహం చేశాడు.
68
లెనిను ఎరిసిపెలాసుతో అనారోగ్యానికి గురయ్యాడు. ఇస్క్రా సంపాదకీయ బోర్డులో అంత ప్రముఖ పాత్ర పోషించలేకపోయాడు; ఆయన లేనప్పుడు, బోర్డు తన కార్యకలాపాల స్థావరాన్ని జెనీవాకు తరలించింది.
69
రెండవ ఆర్ఎస్డిఎల్పి కాంగ్రెసు జూలై 1903లో లండనులో జరిగింది.
70
సమావేశంలో లెనిను మద్దతుదారులకు, జూలియసు మార్టోవు మద్దతుదారులకు మధ్య విభేదాలు తలెత్తాయి. పార్టీ సభ్యులు పార్టీ నాయకత్వం నుండి స్వతంత్రంగా తమను తాము వ్యక్తపరచుకోగలరని మార్టోవు వాదించారు; లెనిను దీనికి అంగీకరించలేదు, పార్టీ మీద పూర్తి నియంత్రణతో బలమైన నాయకత్వం అవసరమని నొక్కి చెప్పాడు.
71
లెనిను మద్దతుదారులు మెజారిటీలో ఉన్నారు. ఆయన వారిని "మెజారిటేరియన్లు" (రష్యనులో బోల్షెవిక్లు;
బోల్షెవిక్స్
) అని పిలిచాడు; ప్రతిస్పందనగా, మార్టోవు తన అనుచరులను "మైనారిటేరియన్లు" (మెన్షెవిక్స్;
మెన్షెవిక్స్
) అని పిలిచాడు.
72
సమావేశం తర్వాత బోల్షెవికులు మెన్షెవికుల మధ్య వాదనలు కొనసాగాయి; బోల్షెవికులు తమ ప్రత్యర్థులను అవకాశవాదులు, సంస్కరణవాదులు అని వారు క్రమశిక్షణ లేనివారని ఆరోపించారు, మెన్షెవికులు లెనినును నిరంకుశుడు, నిరంకుశ పాలకుడు అని ఆరోపించారు.
73
మెన్షెవికుల మీద కోపంతో లెనిను ఇస్క్రా సంపాదకీయ బోర్డు నుండి రాజీనామా చేసి 1904 మేలో
ఒక అడుగు ముందుకు రెండు అడుగులు వెనుక
74
ఆ ఒత్తిడి లెనినును అనారోగ్యానికి గురి చేసింది. కోలుకోవడానికి ఆయన స్విట్జర్లాండులో సెలవులు గడిపాడు.
75
బోల్షెవికు వర్గం బలం పుంజుకుంది; 1905 వసంతకాలం నాటికి మొత్తం ఆర్ఎస్డిఎల్పి కేంద్ర కమిటీ బోల్షెవికు,
76
డిసెంబరులో వారు ముందుకు (
ఫార్వర్డు
)అనే వార్తాపత్రికను స్థాపించారు.
77
1905 విప్లవం - దాని పర్యవసానాలు: 1905–1914
మార్చు
1905 జనవరిలో సెయింటు పీటర్సుబర్గులో నిరసనకారుల మీద జరిగిన బ్లడీ సండే ఊచకోత రష్యను సామ్రాజ్యంలో పౌర అశాంతి చెలరేగడానికి దారితీసింది. 1905 దీనిని
విప్లవం
అని పిలుస్తారు.
78
లెనిను బోల్షెవికులను హింసాత్మక సంఘటనలలో గొప్ప పాత్ర పోషించాలని కోరారు, హింసను ప్రోత్సహించారు.
79
అలా చేయడంలో ఆయన "సాయుధ తిరుగుబాటు", "సామూహిక ఉగ్రవాదం", "పెద్దల భూములను స్వాధీనం చేసుకోవడం" గురించి ఎస్ఆర్ నినాదాలను స్వీకరించాడు. ఫలితంగా ఆయన సనాతన మార్క్సిజం నుండి వైదొలిగాడని మెన్షెవికు ఆరోపణలు వచ్చాయి.
80
ప్రతిగా బోల్షెవికులు మెన్షెవికులతో పూర్తిగా విడిపోవాలని ఆయన పట్టుబట్టాడు; చాలా మంది బోల్షెవికులు నిరాకరించారు, రెండు గ్రూపులు 1905 ఏప్రిల్లో లండనులో జరిగిన మూడవ ఆర్ఎస్డిఎల్పి కాంగ్రెసుకు హాజరయ్యారు.
81
లెనిను తన అనేక ఆలోచనలను ఆగస్టు 1905లో ప్రచురించబడిన
ప్రజాస్వామ్య విప్లవంలో సామాజిక ప్రజాస్వామ్యం రెండు వ్యూహాలు
అనే కరపత్రంలో ప్రస్తుతించాడు. ఇక్కడ
రష్యా
ఉదారవాద బూర్జువా వర్గం రాజ్యాంగ రాచరికంకి మారడం ద్వారా సంతృప్తి చెందుతుందని తద్వారా విప్లవానికి ద్రోహం చేస్తుందని ఆయన అంచనా వేశారు; బదులుగా, జారిస్టు పాలనను పడగొట్టడానికి, "శ్రామికవర్గం, రైతుల తాత్కాలిక విప్లవాత్మక ప్రజాస్వామ్య నియంతృత్వాన్ని" స్థాపించడానికి శ్రామికవర్గం రైతులతో ఒక కూటమిని నిర్మించాల్సి ఉంటుందని ఆయన వాదించారు.
82
తిరుగుబాటు ప్రారంభమైంది. బలగాలకు వ్యతిరేకంగా బలగాలు. వీధి పోరాటాలు ఉధృతంగా జరుగుతున్నాయి, బారికేడ్లు విసిరివేయబడుతున్నాయి, రైఫిళ్లు పగులగొడుతున్నాయి, తుపాకులు విజృంభిస్తున్నాయి. రక్త నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి, స్వేచ్ఛ కోసం అంతర్యుద్ధం ఉప్పొంగుతోంది. మాస్కో దక్షిణ ప్రాంతాలు, కాకసస,
పోలాండ్
సెయింటు పీటర్సుబర్గు శ్రామిక వర్గంలో చేరడానికి సిద్ధంగా ఉన్నాయి. కార్మికుల నినాదం ఇలా మారింది: మరణం లేదా స్వేచ్ఛ!
— 1905 విప్లవంపై లెనిన్
83
ప్రభుత్వాన్ని పడగొట్టడంలో విఫలమైన 1905 విప్లవానికి ప్రతిస్పందనగా జార్ 2వ నికోలసు తన అక్టోబరు మ్యానిఫెస్టోలో వరుస ఉదారవాద సంస్కరణలను అంగీకరించాడు. ఈ వాతావరణంలో లెనిను సెయింటు పీటర్సుబర్గుకు తిరిగి రావడం సురక్షితమని భావించాడు.
84
మరియా ఆండ్రీయేవా నడిపే రాడికలు లీగలు వార్తాపత్రిక
నోవాయా జిజ్ను
న్యూ లైఫ్
) సంపాదకీయ బోర్డులో చేరి ఆయన దానిని ఎదుర్కొంటున్న సమస్యలను చర్చించడానికి ఉపయోగించాడు. ఆర్ఎస్డిఎల్పి.
85
పార్టీ విస్తృత సభ్యత్వాన్ని కోరుకోవాలని ఆయన ప్రోత్సహించారు. విజయవంతమైన విప్లవానికి రెండూ అవసరమని నమ్మి హింసాత్మక ఘర్షణను నిరంతరం పెంచాలని సూచించారు.
86
బోల్షెవికు కార్యకలాపాలకు ఆర్థిక సహాయం చేయడానికి సభ్యత్వ రుసుములు, కొంతమంది ధనవంతులైన సానుభూతిపరుల నుండి వచ్చే విరాళాలు సరిపోవని గుర్తించిన లెనిను, పోస్టాఫీసులు, రైల్వే స్టేషన్లు, రైళ్లు మరియు బ్యాంకులను దోచుకునే ఆలోచనను ఆమోదించారు. లియోనిడు క్రాసిను నాయకత్వంలో, బోల్షెవికుల బృందం ఇటువంటి నేరపూరిత చర్యలను ప్రారంభించింది. వీటిలో అత్యంత ప్రసిద్ధమైనది 1907 జూన్ లో జరిగింది,
జోసెఫ్ స్టాలిన్
నాయకత్వంలో పనిచేస్తున్న బోల్షెవికుల బృందం జార్జియాలోని టిఫ్లిసులో స్టేటు బ్యాంకులో సాయుధ దోపిడీ చేసింది.
87
ఆయన బోల్షెవికుల మధ్య సయోధ్య ఆలోచనను క్లుప్తంగా సమర్థించినప్పటికీ, మెన్షెవికులు,
88
లెనిను హింస, దోపిడీని సమర్థించడాన్ని మెన్షెవికులు 1906 ఏప్రిలులో
స్టాక్హోం
జరిగిన నాల్గవ కాంగ్రెసులో ఖండించారు.
89
లెనిను రష్యా నుండి ఫిన్లాండుకు పారిపోయిన తర్వాత ఆయన సెట్టింగులో పాల్గొన్నాడు. కుయోక్కల, గ్రాండ్ డచీ ఆఫ్ ఫిన్లాండులో బోల్షెవికు కేంద్రాన్ని ఏర్పాటు చేశారు. ఇది అప్పట్లో రష్యన్ సామ్రాజ్యం నియంత్రణలో ఉన్న స్వయంప్రతిపత్తి కలిగిన రాష్ట్రంగా ఉండేది, ఇది 1907 మేలో లండనులో జరిగిన ఐదవ కాంగ్రెసులో బోల్షెవికులు ఆర్ఎస్డిఎల్పి ఆధిపత్యాన్ని తిరిగి పొందే ముందు.
90
రష్యా శాసనసభ, రెండవ డూమాను రద్దు చేయడం ద్వారా, విప్లవకారులను అరెస్టు చేయమని దాని రహస్య పోలీసు ఓఖ్రానాను ఆదేశించడం ద్వారా, లెనిన్
ఫిన్లాండ్
నుండి
స్విట్జర్లాండ్
పారిపోయాడు..
91
అక్కడు ఆయన టిఫ్లిసులో దొంగిలించబడిన గుర్తించదగిన సీరియలు నంబరులు ఉన్న ఆ నోట్లను మార్పిడి చేసుకోవడానికి ప్రయత్నించాడు.
92
అలెగ్జాండరు బొగ్డనోవు, ఇతర ప్రముఖ బోల్షెవికులు బోల్షెవికు సెంటరును పారిసుకు మార్చాలని నిర్ణయించుకున్నారు; లెనిను అంగీకరించనప్పటికీ ఆయన 1908 డిసెంబరులో నగరానికి మారాడు.
93
లెనిను పారిసును ఇష్టపడలేదు, దానిని "ఒక ఫౌల్ హోలు" అని విమర్శించాడు. అక్కడ ఉన్నప్పుడు ఆయన తన బైకును పడగొట్టిన ఒక వాహనదారుడి మీద కేసు పెట్టాడు.
94
రష్యా శ్రామికవర్గం విజయవంతమైన విప్లవాత్మక వాహనంగా మారడానికి సోషలిస్టు సంస్కృతిని అభివృద్ధి చేసుకోవాలనే బోగ్డనోవు అభిప్రాయాన్ని లెనిను చాలా విమర్శించాడు. బదులుగా విప్లవంలో శ్రామిక వర్గాలను నడిపించే సోషలిస్టు మేధావుల నాయకత్వాన్ని లెనిను ఇష్టపడ్డాడు. ఇంకా ఎర్నెస్టు మాక్ ప్రభావంతో బొగ్డనోవు ప్రపంచంలోని అన్ని భావనలు సాపేక్షమైనవని నమ్మాడు. అయితే లెనిను మానవ పరిశీలన నుండి స్వతంత్రంగా ఒక నిష్పాక్షిక వాస్తవికత ఉందనే సనాతన మార్క్సిస్టు దృక్పథానికి కట్టుబడి ఉన్నాడు.
95
బొగ్డనోవు, లెనిను ఏప్రిలులో కాప్రిలోని మాగ్జిం గోర్కీ విల్లాలో కలిసి సెలవులు గడిపారు. 1908;
96
పారిసుకు తిరిగి వచ్చిన తర్వాత లెనిను తనమ్ బోగ్డనోవు అనుచరుల మధ్య బోల్షెవికు వర్గంలో చీలికను ప్రోత్సహించాడు. తరువాతి వారు మార్క్సిజం నుండి వైదొలిగారని ఆరోపించారు.
97
1914లో లెనిన్
1908 మేలో లెనిను కొంతకాలం లండనులో నివసించాడు. అక్కడ ఆయన
భౌతికవాదం, అనుభవవాద-విమర్శ
ను వ్రాయడానికి బ్రిటిషు మ్యూజియం రీడింగు రూంను ఉపయోగించాడు. ఇది బోగ్డనోవు సాపేక్షవాదం "బూర్జువా-ప్రతిచర్య అబద్ధం"గా ఆయన వర్ణించిన దాని మీద దాడి.
98
లెనిను వర్గవాదం పెరుగుతున్న సంఖ్యలో బోల్షెవికులను దూరం చేయడం ప్రారంభించింది. మాజీ సన్నిహిత మద్దతుదారులు అలెక్సీ రైకోవు, లెవు కామెనెవుతో సహా.
99
పార్టీలో లెనిను మద్దతుదారుడిగా వ్యవహరించడానికి ఒక గూఢచారి, రోమను మాలినోవ్స్కీను పంపడం ద్వారా ఓఖ్రానా ఆయన వర్గవాద వైఖరిని ఉపయోగించుకున్నాడు. వివిధ బోల్షెవికులు మాలినోవ్స్కీ మీద తమ అనుమానాలను లెనినుకు వ్యక్తం చేశారు. అయితే గూఢచారి నకిలీతనం గురించి లెనినుకు తెలుసా అనేది అస్పష్టంగా ఉంది; ఓఖ్రానాకు తప్పుడు సమాచారాన్ని అందించడానికి ఆయన మాలినోవ్స్కీని ఉపయోగించి ఉండవచ్చు.
100
1910 ఆగస్టులో లెనిను
కోపెన్హాగన్లో
జరిగిన 8వ కాంగ్రెసు రెండవ అంతర్జాతీయ సమావేశానికి ఆర్ఎస్డిఎల్పి ప్రతినిధిగా హాజరయ్యారు. ఆ తర్వాత తన తల్లితో కలిసి స్టాక్హోంలో సెలవు గడిపారు.
101
తన భార్య, సోదరీమణులతో కలిసి ఆయన ఫ్రాన్సుకు వెళ్లి, మొదట బాంబనులో స్థిరపడ్డాడు. తరువాత పారిసు.
102
ఇక్కడ ఆయన ఫ్రెంచి బోల్షెవికు ఇనెస్సా అర్మాండుకి సన్నిహిత మిత్రుడయ్యాడు; కొంతమంది జీవిత చరిత్ర రచయితలు 1910 నుండి 1912 వరకు వారికి వివాహేతర సంబంధం ఉందని సూచిస్తున్నారు.
103
ఇంతలో 1911 జూన్ లో జరిగిన పారిసు సమావేశంలో ఆర్ఎస్డిఎల్పి సెంట్రలు కమిటీ తమ కార్యకలాపాలను రష్యాకు తిరిగి తరలించాలని నిర్ణయించుకుంది, బోల్షెవికు సెంటరు, దాని వార్తాపత్రికను మూసివేయాలని ఆదేశించింది.
ప్రొలెటారి
104
పార్టీలో తన ప్రభావాన్ని పునర్నిర్మించుకోవాలని ప్రయత్నిస్తూ లెనిను 1912 జనవరిలో
ప్రాగ్లో
పార్టీ సమావేశం ఏర్పాటు చేశాడు. 18 మంది అటెండర్లలో 16 మంది బోల్షెవికులు అయినప్పటికీ ఆయన తన వర్గవాద ధోరణులకు తీవ్రంగా విమర్శించబడ్డాడు. తన పార్టీహోదాను పెంచుకోవడంలో విఫలమయ్యాడు. .
105
ఆస్ట్రో-హంగేరియను సామ్రాజ్యంలోని సాంస్కృతికంగా పోలిషు భాగమైన గలిసియా, లోడోమెరియా రాజ్యంలోని క్రాకోవుకి వెళ్లి, ఆయన జాగిల్లోనియను విశ్వవిద్యాలయం లైబ్రరీని ఉపయోగించి పరిశోధన.
106
ఆయన రష్యన్ సామ్రాజ్యంలో పనిచేస్తున్న ఆర్ఎస్డిఎల్పితో సన్నిహిత సంబంధంలో ఉన్నాడు. డూమా బోల్షెవికు సభ్యులను వారి పార్లమెంటరీ కూటమి నుండి విడిపోయేలా మెన్షెవికులను ఒప్పించాడు..
107
1913 జనవరిలో లెనిను "అద్భుతమైన జార్జియను" అని పిలిచే స్టాలిను ఆయనను సందర్శించాడు. సామ్రాజ్యంలో రష్యను కాని జాతుల భవిష్యత్తు గురించి చర్చించారు.
108
లెనిను, ఆయన భార్య ఇద్దరి ఆరోగ్యం క్షీణించడంతో ,
109
నాడియాకు శస్త్రచికిత్స చేయించుకోవడానికి బెర్నుకి వెళ్లే ముందు వారు గ్రామీణ పట్టణానికి వెళ్లారు బియాలీ డునాజెకు.
110
మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం: 1914–1917
మార్చు
కాలనీల విభజన, విదేశీ భూభాగాన్ని దోచుకోవడం కోసం [మొదటి ప్రపంచ] యుద్ధం జరుగుతోంది; దొంగలు గొడవ పడ్డారు– దొంగలందరి ప్రయోజనాలను దేశం లేదా మాతృభూమి ప్రయోజనాలతో గుర్తించడానికి దొంగలలో ఒకరి నిర్దిష్ట సమయంలో ఓటములను సూచించడం ఒక మనస్సాక్షి లేని బూర్జువా అబద్ధం.
— మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం గురించి లెనిన్ తన వివరణ మీద
111
మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం
ప్రారంభమైనప్పుడు లెనిను గలీసియాలో ఉన్నాడు.
112
ఈ యుద్ధం రష్యను సామ్రాజ్యాన్ని ఆస్ట్రో-హంగేరియను సామ్రాజ్యానికి వ్యతిరేకంగా చేసింది. ఆయన రష్యను పౌరసత్వం కారణంగా లెనిను అరెస్టు చేయబడ్డాడు. ఆయన జారిస్టు వ్యతిరేక ఆధారాలు పొందే వరకు కొంతకాలం జైలులో ఉంచబడ్డాడు. వివరించబడింది.
113
లెనిను, ఆయన భార్య తిరిగి వచ్చారు బెర్ను,
114
1916 ఫిబ్రవరిలో జ్యూరిచుకి మకాం మార్చే ముందు.
115
జర్మనీ సోషలు డెమోక్రటికు పార్టీ జర్మనీ యుద్ధ ప్రయత్నానికి మద్దతు ఇస్తోందని లెనిను కోపంగా ఉన్నాడు. ఇది రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం ప్రత్యక్ష ఉల్లంఘన. సోషలిస్టు పార్టీలు ఈ సంఘర్షణను వ్యతిరేకిస్తాయని, రెండవ అంతర్జాతీయాన్ని పనిచేయనిదిగా చూస్తాయని ఇంటర్నేషనలు స్టట్గార్టు తీర్మానం పేర్కొంది.
116
ఆయన 1915 సెప్టెంబరులో జిమ్మెర్వాల్డు కాన్ఫరెన్సుకు, ఏప్రిల్లో కింథాలు కాన్ఫరెన్సుకు హాజరయ్యాడు. 1916,
117
ఖండం అంతటా ఉన్న సోషలిస్టులను "సామ్రాజ్యవాద యుద్ధాన్ని" ఖండం అంతటా ఉన్న "అంతర్యుద్ధం"గా మార్చమని కోరుతూ, బూర్జువా వర్గానికి వ్యతిరేకంగా కార్మికవర్గం కులీనుల వర్గం పోటీ పడుతోంది.
118
1916 జూలైలో లెనిను తల్లి మరణించింది. కానీ ఆయన ఆమె అంత్యక్రియలకు హాజరు కాలేకపోయాడు.
119
ఆమె మరణం ఆయనను తీవ్రంగా ప్రభావితం చేసింది. శ్రామికుడిని చూడకముందే తాను కూడా చనిపోతానేమోనని భయపడి ఆయనను నిరాశకు గురయ్యాడు. విప్లవం.
120
1917 సెప్టెంబరులో లెనిను
సామ్రాజ్యవాదం, పెట్టుబడిదారీ విధానం అత్యున్నత దశ
ను ప్రచురించాడు. ఇది సామ్రాజ్యవాదం అనేది మోనోపోలీ క్యాపిటలిజం ఉత్పత్తి అని వాదించింది. పెట్టుబడిదారులు వేతనాలు తక్కువగా, ముడి పదార్థాలు చౌకగా ఉన్న కొత్త ప్రాంతాలకు విస్తరించడం ద్వారా తమ లాభాలను పెంచుకోవడానికి ప్రయత్నించారు. పోటీ, సంఘర్షణ పెరుగుతుందని, సామ్రాజ్యవాద శక్తుల మధ్య యుద్ధం కార్మికవర్గ విప్లవం ద్వారా పడగొట్టబడి సోషలిజం స్థాపించబడే వరకు కొనసాగుతుందని ఆయన నమ్మాడు.
121
ఆయన ఈ సమయంలో ఎక్కువ సమయం జార్జి విల్హెల్ము ఫ్రెడరికు హెగెలు, లుడ్విగు ఫ్యూయరుబాచు,
అరిస్టాటిల్
రచనలను చదవడానికి గడిపాడు. వీరందరూ ఈ కాలంలో కీలక ప్రభావాలను చూపారు. మార్క్సు.
122
ఇది లెనిను మార్క్సిజం వివరణను మార్చింది; ముందుగా నిర్ణయించిన శాస్త్రీయ సూత్రాల ఆధారంగా విధానాలను అభివృద్ధి చేయవచ్చని ఆయన ఒకప్పుడు విశ్వసించినప్పటికీ ఒక విధానం సరైనదా కాదా అనేదానికి ఏకైక పరీక్ష దాని ఆచరణ అని ఆయన తేల్చిచెప్పారు.
123
ఆయన ఇప్పటికీ తనను తాను సనాతన మార్క్సిస్టుగా భావించాడు. కానీ సామాజిక అభివృద్ధి గురించి మార్క్సు కొన్ని అంచనాల నుండి అతను విభేదించడం ప్రారంభించాడు; శ్రామికవర్గం "సోషలిస్టు విప్లవం" కంటే ముందు మధ్యతరగతి వర్గాల "బూర్జువా-ప్రజాస్వామ్య విప్లవం" జరగాలని మార్క్సు విశ్వసించినప్పటికీ రష్యాలో శ్రామికవర్గం మధ్యంతర విప్లవం లేకుండా జారిస్టు పాలనను పడగొట్టగలదని లెనిను విశ్వసించాడు.
124
ఫిబ్రవరి విప్లవం - జూలై రోజులు: 1917
మార్చు
ఏప్రిల్ 1917లో జ్యూరిచ్ నుండి సెయింట్ పీటర్స్బర్గ్ వరకు లెనిన్ ప్రయాణ మార్గం, జర్మనీ భూభాగం గుండా సీల్డు రైలులో ప్రయాణంతో సహా
1917 ఫిబ్రవరిలో సెయింటు పీటర్సుబర్గులో ఫిబ్రవరి విప్లవం ప్రారంభమైంది. మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం ప్రారంభంలో పెట్రోగ్రాడుగా పేరు మార్చబడింది, పారిశ్రామిక కార్మికులు ఆహార కొరత, క్షీణిస్తున్న ఫ్యాక్టరీ పరిస్థితుల మీద సమ్మె చేయడంతో. ఈ అశాంతి రష్యాలోని ఇతర ప్రాంతాలకు వ్యాపించింది. తనను హింసాత్మకంగా పడగొట్టే ప్రమాదం ఉందని భయపడి, జార్ 2వ నికోలసు పదవీ విరమణ చేశాడు. స్టేటు డూమా దేశం మీద నియంత్రణను చేపట్టింది, రష్యను తాత్కాలిక ప్రభుత్వాన్ని స్థాపించి సామ్రాజ్యాన్ని కొత్త రష్యను రిపబ్లికుగా మార్చింది.
125
లెనిను స్విట్జర్లాండులోని తన స్థావరం నుండి దీని గురించి తెలుసుకున్నప్పుడు. ఆయన ఇతర అసమ్మతివాదులతో కలిసి సంబరాలు చేసుకున్నాడు.
126
బోల్షెవికుల బాధ్యతను స్వీకరించడానికి ఆయన రష్యాకు తిరిగి రావాలని నిర్ణయించుకున్నాడు, కానీ కొనసాగుతున్న సంఘర్షణ కారణంగా దేశంలోకి చాలా మార్గాలు మూసుకుపోయాయని కనుగొన్నాడు. జర్మనీ ద్వారా వారికి ఒక మార్గాన్ని చర్చించడానికి ఆయన ఇతర అసమ్మతివాదులతో ఒక ప్రణాళికను రూపొందించాడు. ఆ సమయంలో రష్యాతో యుద్ధంలో ఉంది. ఈ అసమ్మతివాదులు తమ రష్యను శత్రువులకు సమస్యలను కలిగిస్తారని గుర్తించి జర్మనీ ప్రభుత్వం 32 మంది రష్యను పౌరులను వారి భూభాగం గుండా రైలులో ప్రయాణించడానికి అనుమతించడానికి అంగీకరించింది, వారిలో లెనిను, ఆయన భార్య ఉన్నారు.
127
రాజకీయ కారణాల వలన లెనిను, జర్మన్లు లెనిను జర్మనీ భూభాగం గుండా సీల్డు రైలు క్యారేజులో ప్రయాణించారని కవరు స్టోరీకి అంగీకరించారు. కానీ వాస్తవానికి రైలు నిజంగా సీల్ చేయబడలేదు. ప్రయాణీకులను అనుమతించారు ఉదాహరణకు ఫ్రాంకుఫర్టులో రాత్రి గడపడానికి దిగండి.
128
ఆ బృందం జ్యూరిచు నుండి సాస్నిట్జు వరకు రైలులో ప్రయాణించి ఫెర్రీ ద్వారా స్వీడనులోని ట్రెల్లెబోర్గుకు అక్కడి నుండి హపరాండా–టోర్నియో సరిహద్దు క్రాసింగుకు, తరువాత హెల్సింకికు వెళ్లి చివరి రైలులో పెట్రోగ్రాడు ప్రయాణించారు..
129
ఏప్రిల్ 1917లో లెనిన్ పెట్రోగ్రాడు ఫిన్లాండు స్టేషనుకు చేరుకున్న రైలును లాగిన ఇంజిన్ భద్రపరచబడలేదు. కాబట్టి లెనిన్ ఫిన్లాండుకు పారిపోయి ఆ సంవత్సరం చివరిలో రష్యాకు తిరిగి వచ్చిన ఇంజిన్ నంబర్ 293, స్టేషన్లోని ఒక ప్లాట్ఫారమ్ వద్ద ఏర్పాటు చేయబడిన శాశ్వత ప్రదర్శనగా పనిచేస్తుంది.
130
ఏప్రిల్లో పెట్రోగ్రాడులోని ఫిన్లాండు స్టేషనుకు చేరుకున్న లెనిను, తాత్కాలిక ప్రభుత్వాన్ని ఖండిస్తూ బోల్షెవికు మద్దతుదారులను ఉద్దేశించి ప్రసంగించారు. మళ్ళీ ఖండం అంతటా యూరోపియను శ్రామికవర్గ విప్లవానికి పిలుపునిచ్చారు.
131
తరువాతి రోజుల్లో ఆయన బోల్షెవికు సమావేశాలలో మాట్లాడాడు. మెన్షెవికులతో సయోధ్య కోరుకునే వారిని విమర్శించాడు. బోల్షెవికుల కోసం తన ప్రణాళికల రూపురేఖలను తన "ఏప్రిల్ థీసెసు"ను వెల్లడించాడు. ఆయన ప్రయాణంలో వ్రాసినది
స్విట్జర్లాండ్
132
ప్రభావవంతమైన పెట్రోగ్రాడు సోవియటు మీద ఆధిపత్యం వహించిన మెన్షెవికులు, సోషలు రివల్యూషనరీలు ఇద్దరినీ తాత్కాలిక ప్రభుత్వానికి మద్దతు ఇచ్చినందుకు, వారిని సోషలిజానికి ద్రోహులుగా ఖండించినందుకు ఆయన బహిరంగంగా ఖండించారు. ప్రభుత్వాన్ని జారిస్టు పాలన వలె సామ్రాజ్యవాదంగా పరిగణించి, జర్మనీ, ఆస్ట్రియా-హంగేరీలతో తక్షణ శాంతిని, సోవియటుల పాలనను, పరిశ్రమ, బ్యాంకుల జాతీయీకరణను, భూమిని రాష్ట్రంగా స్వాధీనం చేసుకోవడాన్ని ఆయన సమర్థించారు. ఇవన్నీ శ్రామికవర్గ ప్రభుత్వాన్ని స్థాపించి సోషలిస్టు సమాజం వైపు ముందుకు సాగాలనే ఉద్దేశ్యంతో. దీనికి విరుద్ధంగా, మెన్షెవికులు రష్యా సోషలిజంలోకి మారడానికి తగినంత అభివృద్ధి చెందలేదని విశ్వసించారు. లెనిను కొత్త రిపబ్లికును అంతర్యుద్ధంలోకి నెట్టడానికి ప్రయత్నిస్తున్నారని ఆరోపించారు.
133
రాబోయే నెలల్లో లెనిను తన విధానాల కోసం ప్రచారం చేశాడు. బోల్షెవికు సెంట్రలు కమిటీ సమావేశాలకు హాజరయ్యాడు. బోల్షెవికు వార్తాపత్రిక
ప్రావ్దా
కోసం విస్తృతంగా రాశాడు. కార్మికులు, సైనికులు, నావికులు, రైతులను తన లక్ష్యానికి మార్చుకునే లక్ష్యంతో పెట్రోగ్రాడులో బహిరంగ ప్రసంగాలు చేశాడు.
134
బోల్షెవికు మద్దతుదారులలో పెరుగుతున్న నిరాశను గ్రహించిన లెనిను, ప్రభుత్వ ప్రతిస్పందనను పరీక్షించడానికి పెట్రోగ్రాడులో సాయుధ రాజకీయ ప్రదర్శనను సూచించాడు.
135
ఆరోగ్యం క్షీణిస్తున్న నేపథ్యంలో ఆయన ఫిన్నిషు గ్రామమైన నీవోలాలో కోలుకోవడానికి నగరం నుండి బయలుదేరాడు.
136
బోల్షెవికుల సాయుధ ప్రదర్శన, జూలై డేసు, లెనిను ఉన్నప్పుడే జరిగింది దూరంగా కానీ ప్రదర్శనకారులు ప్రభుత్వ దళాలతో హింసాత్మకంగా ఘర్షణ పడ్డారని తెలుసుకున్న తర్వాత ఆయన పెట్రోగ్రాడుకు తిరిగి వచ్చి ప్రశాంతంగా ఉండాలని పిలుపునిచ్చాడు.
137
హింసకు ప్రతిస్పందిస్తూ, ప్రభుత్వం లెనిను, ఇతర ప్రముఖ బోల్షెవికులను అరెస్టు చేయాలని ఆదేశించింది. వారి కార్యాలయాల మీద దాడి చేసింది. ఆయన జర్మనీ
ఏజెంట్
అని బహిరంగంగా ఆరోపించింది.
138
అరెస్టు నుండి తప్పించుకుంటూ, లెనిన్ పెట్రోగ్రాడు సురక్షిత గృహాల శ్రేణిలో దాక్కున్నాడు.
139
తాను చంపబడతాననే భయంతో, లెనిను, ఆయన తోటి సీనియరు బోల్షెవికు గ్రిగరీ జినోవివు మారువేషంలో పెట్రోగ్రాడు నుండి తప్పించుకుని రజ్లివుకు మకాం మార్చాడు.
140
అక్కడ, లెనిను
రాష్ట్రం, విప్లవం
అనే పుస్తకం మీద పని ప్రారంభించాడు. ఇది శ్రామికవర్గ విప్లవం తర్వాత సోషలిస్టు రాజ్యం ఎలా అభివృద్ధి చెందుతుందని, అప్పటి నుండి రాష్ట్రం క్రమంగా ఎలా క్షీణిస్తుందో, స్వచ్ఛమైన కమ్యూనిస్టును ఎలా వదిలివేస్తుందో సమాజం వివరించింది.
141
ప్రభుత్వాన్ని కూల్చివేసేందుకు బోల్షెవికు నేతృత్వంలోని సాయుధ తిరుగుబాటు కోసం ఆయన వాదించడం ప్రారంభించారు. కానీ పార్టీ కేంద్ర కమిటీ రహస్య సమావేశంలో ఈ ఆలోచన తిరస్కరించబడింది.
142
ఆ తర్వాత లెనిను రైలులో, కాలినడకన ఫిన్లాండ్కు బయలుదేరి ఆగస్టు 10న హెల్సింకి చేరుకున్నాడు. అక్కడ ఆయన సానుభూతిపరులతో బోల్షెవికుకు చెందిన సురక్షితమైన గృహాలలో దాక్కున్నాడు.
143
అక్టోబరు విప్లవం: 1917
మార్చు
ఇజాకు బ్రాడ్స్కీ చే స్మోల్నీ ఇన్స్టిట్యూటు ముందు లెనిను చిత్రీకరణ
1917 ఆగస్టులో లెనిను ఫిన్లాండులో ఉన్నప్పుడు రష్యను సైన్యం కమాండరు-ఇన్-చీఫ్ జనరలు లావరు కోర్నిలోవు తాత్కాలిక ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా సైనిక తిరుగుబాటు ప్రయత్నంగా కనిపించే విధంగా పెట్రోగ్రాడుకు దళాలను పంపాడు. ప్రీమియరు అలెగ్జాండరు కెరెన్స్కీ సహాయం కోసం దాని బోల్షెవికు సభ్యులతో సహా పెట్రోగ్రాడు సోవియటు వైపు మొగ్గు చూపారు. విప్లవకారులు నగరాన్ని రక్షించడానికి కార్మికులను రెడ్ గార్డ్సుగా సంఘటితం చేయడానికి అనుమతించారు. పెట్రోగ్రాడు చేరుకునేలోపే తిరుగుబాటు ఆగిపోయింది. కానీ ఈ సంఘటనలు బోల్షెవికులు బహిరంగ రాజకీయ రంగంలోకి తిరిగి రావడానికి వీలు కల్పించాయి.
144
సోషలిజానికి విరుద్ధంగా ఉన్న కుడి-విప్లవ శక్తుల నుండి ప్రతి-విప్లవం వస్తుందని భయపడి పెట్రోగ్రాడు సోవియటులో ఆధిపత్యం వహించిన మెన్షెవికులు, సోషలిస్టు-విప్లవకారులు బోల్షెవికులతో సంబంధాలను సాధారణీకరించడానికి ప్రభుత్వంపై ఒత్తిడి తీసుకురావడంలో కీలక పాత్ర పోషించారు.
145
మెన్షెవికులు, సోషలిస్టు-విప్లవకారులు ఇద్దరూ తాత్కాలిక ప్రభుత్వంతో అనుబంధం, యుద్ధం ప్రజాదరణ లేని కొనసాగింపు కారణంగా వారు చాలా ప్రజాదరణ కోల్పోయారు. బోల్షెవికులు దీనిని సద్వినియోగం చేసుకున్నారు. త్వరలోనే బోల్షెవికు అనుకూల మార్క్సిస్టు ట్రోత్స్కీ పెట్రోగ్రాడు సోవియటు నాయకుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.
146
సెప్టెంబరులో బోల్షెవికులు మాస్కో, పెట్రోగ్రాడు సోవియటుల రెండింటిలోని కార్మికుల విభాగాలలో మెజారిటీని పొందారు.
147
పరిస్థితి సురక్షితంగా ఉందని గుర్తించడం అతనితో లెనిను పెట్రోగ్రాడుకు తిరిగి వచ్చాడు.
148
అక్కడ ఆయన అక్టోబరు 10న బోల్షెవికు సెంట్రలు కమిటీ సమావేశానికి హాజరయ్యాడు. అక్కడ తాత్కాలిక ప్రభుత్వాన్ని కూల్చివేసేందుకు పార్టీ సాయుధ తిరుగుబాటుకు నాయకత్వం వహించాలని ఆయన మళ్ళీ వాదించాడు. ఈసారి వాదన రెండు ఓట్లకు వ్యతిరేకంగా పది ఓట్లతో గెలిచింది.
149
ఈ ప్రణాళిక విమర్శకులైన జినోవివు, కామెనెవు, రష్యను కార్మికులు పాలనకు వ్యతిరేకంగా హింసాత్మక తిరుగుబాటుకు మద్దతు ఇవ్వరని, యూరపు అంతా శ్రామికవర్గానికి అనుకూలంగా ఉందని లెనిను చేసిన వాదనకు స్పష్టమైన ఆధారాలు లేవని వాదించారు. విప్లవం.
150
పార్టీ దాడిని నిర్వహించడానికి ప్రణాళికలు ప్రారంభించింది. అక్టోబరు 24న స్మోల్నీ ఇన్స్టిట్యూటులో తుది సమావేశం నిర్వహించింది.
151
ఇది సైనిక విప్లవ కమిటీ (ఎంఆర్సి) స్థావరం ఇది కార్నిలోవు ఆరోపించిన సమయంలో పెట్రోగ్రాడు సోవియటు చేత బోల్షెవికులకు ఎక్కువగా విధేయులైన సాయుధ మిలీషియా. తిరుగుబాటు.
152
అక్టోబరులో ఎంఆర్సి పెట్రోగ్రాడు కీలకమైన రవాణా, కమ్యూనికేషను, ప్రింటింగు, యుటిలిటీసు హబ్లను నియంత్రించాలని ఆదేశించబడింది. రక్తపాతం లేకుండా చేసింది.
153
బోల్షెవికులు వింటరు ప్యాలెసులో ప్రభుత్వాన్ని ముట్టడించారు. బోల్షెవికు నావికుల నియంత్రణలో ఉన్న
అరోరా
అనే క్రూయిజరు విప్లవం ప్రారంభానికి సంకేతంగా బ్లాంకు షాటు పేల్చిన తర్వాత దానిని అధిగమించి దాని మంత్రులను అరెస్టు చేసింది.
154
తిరుగుబాటు సమయంలో లెనిను పెట్రోగ్రాడు సోవియటుకు ప్రసంగం చేసి తాత్కాలిక ప్రభుత్వం కూలదోయబడిందని ప్రకటించారు.
155
బోల్షెవిక్లు పీపుల్సు కమీసర్ల సంఘం లేదా సోవ్నార్కోం అనే కొత్త ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేస్తున్నట్లు ప్రకటించారు. లెనిను మొదట్లో చైర్మను అనే నాయకత్వ పదవిని తిరస్కరించి, ఆ పదవికి ట్రోత్స్కీని ప్రతిపాదించాడు. కానీ ఇతర బోల్షెవికులు పట్టుబట్టారు. చివరికి లెనిను అంగీకరించారు.
156
ఆ తర్వాత లెనిను, ఇతర బోల్షెవికులు అక్టోబరు 26, 27 తేదీలలో జరిగిన రెండవ కాంగ్రెసు ఆఫ్ సోవియట్సుకు హాజరై కొత్త ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేస్తున్నట్లు ప్రకటించారు. మెన్షెవికు హాజరైనవారు చట్టవిరుద్ధంగా అధికారాన్ని స్వాధీనం చేసుకోవడం, అంతర్యుద్ధ ప్రమాదాన్ని ఖండించారు.
157
పాలన ప్రారంభ రోజులలో లెనిను రష్యా జనాభాను దూరం చేయకుండా తన వాక్చాతుర్యాన్ని సర్దుబాటు చేసుకున్నాడు. కార్మికుల నియంత్రణలో ఉన్న దేశం, సోవియటులకు అధికారం ఉండటం గురించి మాట్లాడాడు.
158
లెనిను, ఇతర బోల్షెవికులు అక్టోబరు 26, 27 తేదీలలో జరిగిన రెండవ కాంగ్రెసు ఆఫ్ సోవియట్సుకు హాజరై కొత్త ప్రభుత్వ ఏర్పాటును ప్రకటించారు. మెన్షెవికు హాజరైన వారు చట్టవిరుద్ధంగా అధికారాన్ని స్వాధీనం చేసుకోవడం, అంతర్యుద్ధ ప్రమాదాన్ని ఖండించారు.
157
పాలన ప్రారంభ రోజులలో లెనిను రష్యా జనాభాను దూరం చేయకుండా తన వాక్చాతుర్యాన్ని సర్దుబాటు చేసుకున్నాడు. కార్మికుల నియంత్రణలో ఉన్న దేశం, సోవియట్లకు అధికారం ఉండటం గురించి మాట్లాడాడు.
158
లెనిను, ఇతర బోల్షెవికులు అక్టోబరు 26, 27 తేదీలలో జరిగిన రెండవ కాంగ్రెసు ఆఫ్ సోవియట్సుకు హాజరై కొత్త ప్రభుత్వ ఏర్పాటును ప్రకటించారు. మెన్షెవికు హాజరైన వారు చట్టవిరుద్ధంగా అధికారాన్ని స్వాధీనం చేసుకోవడం, అంతర్యుద్ధ ప్రమాదాన్ని ఖండించారు.
157
పాలన ప్రారంభ రోజులలో లెనిను రష్యా జనాభాను దూరం చేయకుండా తన వాక్చాతుర్యాన్ని సర్దుబాటు చేసుకున్నాడు. కార్మికుల నియంత్రణలో ఉన్న దేశం, సోవియటులకు అధికారం ఉండటం గురించి మాట్లాడాడు.
158
లెనిను, అనేక ఇతర బోల్షెవికులు కొన్ని రోజుల్లో యూరపు అంతటా శ్రామికవర్గ విప్లవం వ్యాపిస్తుందని ఆశించారు.
159
లెనిను ప్రభుత్వం
మార్చు
సోవియటు ప్రభుత్వాన్ని నిర్వహించడం: 1917–1918
మార్చు
తాత్కాలిక ప్రభుత్వం 1917 నవంబరులో రాజ్యాంగ సభను ఎన్నుకోవాలని ప్రణాళిక వేసింది; లెనిను అభ్యంతరాలు ఉన్నప్పటికీ సోవ్నార్కోం షెడ్యూలు ప్రకారం ఓటును అనుమతించారు.
160
ఎన్నిక
, బోల్షెవికులు దాదాపు పావు వంతు ఓట్లను పొందారు. వ్యవసాయం మీద దృష్టి సారించిన వారి చేతిలో ఓడిపోయారు. సోషలిస్టు-విప్లవకారులు.
161
లెనిను ఎన్నికలు ప్రజల ఇష్టాన్ని ప్రతిబింబించలేదని వాదించారు. బోల్షెవికుల కార్యక్రమం గురించి ఓటర్లకు తెలియదని, అభ్యర్థిత్వ జాబితాలు పాతవని వామపక్ష సోషలిస్టు-విప్లవకారులు విడిపోయే ముందు రూపొందించబడ్డాయని పేర్కొన్నారు. సోషలిస్టు-విప్లవకారులు.
162
అయినప్పటికీ కొత్తగా ఎన్నికైన రష్యను రాజ్యాంగ సభ 1918 జనవరిలో పెట్రోగ్రాడులో సమావేశమైంది.
163
సోవ్నార్కోం సోవియట్ల నుండి అధికారాన్ని తొలగించడానికి ప్రయత్నించినందున అది విప్లవ వ్యతిరేక చర్య అని పేర్కొన్నారు. కానీ సోషలిస్టు-విప్లవకారులు, మెన్షెవికులు దీనిని తిరస్కరించారు.
164
బోల్షెవికులు అసెంబ్లీకి దాని చట్టపరమైన అధికారాలను చాలావరకు తొలగించడానికి ఒక తీర్మానాన్ని సమర్పించారు; అసెంబ్లీ దీనిని తిరస్కరించినప్పుడు, సోవ్నార్కోం దీనిని విప్లవ వ్యతిరేక పార్టీగా ప్రకటించి బలవంతంగా రద్దు చేశాడు.
165
ఇతర సోషలిస్టు పార్టీలతో సంకీర్ణ ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయాలన్న కొంతమంది బోల్షెవికుల నుండి వచ్చిన పదేపదే వచ్చిన పిలుపులను లెనిను తిరస్కరించాడు. పార్టీలు.
166
సోవ్నార్కోం మెన్షెవికులు లేదా సోషలిస్టు-రివల్యూషనరీలతో సంకీర్ణాన్ని తిరస్కరించినప్పటికీ, డిసెంబరు 1917లో లెఫ్టు సోషలిస్టు-రివల్యూషనరీలకు ఐదు క్యాబినెటు పదవులను అనుమతించింది. ఈ సంకీర్ణం మార్చి 1918 వరకు మాత్రమే కొనసాగింది, ఆ సమయంలో లెఫ్టు సోషలిస్టు-రివల్యూషనరీలు వదిలి వెళ్ళారు. మొదటి ప్రపంచ యుద్ధాన్ని ముగించడానికి బోల్షెవిక్ల విధానం గురించి భిన్నాభిప్రాయాల మీద ప్రభుత్వం.
167
1918 మార్చిలో జరిగిన వారి 7వ కాంగ్రెసులో బోల్షెవికులు తమ పేరును రష్యను సోషలు డెమోక్రటికు నుండి మార్చుకున్నారు. లెనిను తన సమూహాన్ని మరింత సంస్కరణవాద జర్మనీ సోషలు డెమోక్రటికుపార్టీ నుండి దూరం చేసి కమ్యూనిస్టు సమాజం అనే లక్ష్యాన్ని నొక్కి చెప్పాలనుకున్నందున రష్యను కమ్యూనిస్టు పార్టీకి లేబరు పార్టీ.
168
లెనిన్ 1918లో వలస వచ్చిన మాస్కో
క్రెమ్లిన్
(1987లో చిత్రీకరించబడింది)
అధికారికంగా అంతిమ అధికారం సోవ్నార్కోం, ఆల్-రష్యను సెంట్రలు ఎగ్జిక్యూటివు వద్ద ఉన్నప్పటికీ కార్యనిర్వాహక కమిటీ (విటిఎస్ఐకె), ఆ సమయంలో దాని సభ్యులు అంగీకరించినట్లుగా, కమ్యూనిస్టు పార్టీ రష్యా మీద వాస్తవంగా నియంత్రణలో ఉంది.
169
1918 నాటికి, సోవ్నార్కోమ్ ఏకపక్షంగా వ్యవహరించడం ప్రారంభించాడు, ఎఆర్సిఎస్, విటిఎస్ఐకె లు మరింతగా అణగదొక్కబడుతున్నాయి.
170
కాబట్టి సోవియటులకు ఇకపై పాత్ర లేదు. రష్యాను పరిపాలించడంలో.
171
1918, 1919 లలో ప్రభుత్వం మెన్షెవికులను, సోషలిస్టు-విప్లవకారులను సోవియటుల నుండి బహిష్కరించింది.
172
రష్యా ఏక-పార్టీ రాజ్యంగా మారింది.
173
పార్టీలో, సోవియటు యూనియను కమ్యూనిస్టు పార్టీ పొలిటికలు బ్యూరో (పొలిటుబ్యూరో), ఆర్గనైజేషను బ్యూరో (ఆర్గ్బ్యూరో) స్థాపించబడ్డాయి. ఇవి ప్రస్తుత సోవియటు యూనియను కమ్యూనిస్టు పార్టీ సెంట్రలు కమిటీ తోడుగా ఉంటాయి; ఈ సంస్థల నిర్ణయాలను సోవ్నార్కో, కార్మిక రక్షణ మండలి స్వీకరించాల్సి వచ్చింది.
174
లెనిను ఈ పాలనా నిర్మాణంలో అత్యంత ముఖ్యమైన వ్యక్తి, సోవ్నార్కోం చైర్మనుగా, కౌన్సిలు ఆఫ్ లేబరు అండ్ డిఫెన్సు, సెంట్రలు కమిటీ, పొలిటుబ్యూరోలో కూర్చున్నారు.
175
లెనిను కుడి భుజం అయిన యాకోవు స్వెర్డులోవు మాత్రమే పోల్చదగిన ప్రభావాన్ని చూపాడు.ఆయన 1919 మార్చిలో
స్పానిష్ ఫ్లూ
మహమ్మారి ఫలితంగా మరణించాడు.
176
నవంబరు 1917లో, లెనిన్ మరియు అతని భార్య స్మోల్నీ ఇన్స్టిట్యూటులో రెండు గదుల ఫ్లాటు తీసుకున్నారు; ఆ తర్వాత నెలలో వారు ఫిన్లాండులోని హలీలాలో కొద్దిసేపు సెలవులకు వెళ్లారు.
177
1918 జనవరిలో ఆయన పెట్రోగ్రాడులో జరిగిన హత్యాయత్నం నుండి బయటపడ్డాడు; ఆ సమయంలో లెనినుతో ఉన్న ఫ్రిట్జు ప్లాటెను ఆయనను కాపాడాడు మరియు బుల్లెటు తగిలి గాయపడ్డాడు.
178
జర్మన్ దాడికి పెట్రోగ్రాడు దుర్బలత్వాన్ని చూసి ఆందోళన చెందిన సోవ్నార్కోం మార్చిలో మాస్కోకు మకాం మార్చడం ప్రారంభించాడు. 1918.
179
లెనిను, ట్రోత్స్కీ, ఇతర బోల్షివికు నాయకులు క్రెమ్లిను.
180
1918 ఆగస్టులో జరిగిన మరో హత్యాయత్నం నుండి ఆయన బయటపడ్డారు.
181
సామాజిక, చట్టపరమైన - ఆర్థిక సంస్కరణలు: 1917–1918
మార్చు
అన్ని కార్మికులు, సైనికులు, రైతులకు. సోవియటు అధికారం వెంటనే అన్ని దేశాలకు ప్రజాస్వామ్య శాంతిని, అన్ని రంగాలలో తక్షణ యుద్ధ విరమణను ప్రతిపాదిస్తుంది. ఇది భూమిని - భూస్వాములు, సామ్రాజ్యవాదులు, మఠాలు - రైతుల కమిటీలకు పరిహారం లేకుండా బదిలీ చేయడాన్ని కాపాడుతుంది; ఇది సైనికుల హక్కులను కాపాడుతుంది. సైన్యం పూర్తి ప్రజాస్వామ్యీకరణను ప్రవేశపెడుతుంది; ఇది పరిశ్రమ మీద కార్మికుల నియంత్రణను ఏర్పాటు చేస్తుంది; ఇది నిర్ణయించిన తేదీన రాజ్యాంగ సభ సమావేశమయ్యేలా చేస్తుంది; ఇది నగరాలకు రొట్టె, గ్రామాలకు ప్రాథమిక అవసరాల వస్తువులను సరఫరా చేస్తుంది; ఇది రష్యాలో నివసించే అన్ని జాతీయులకు స్వయం నిర్ణయాధికార హక్కును కల్పిస్తుంది... విప్లవం వర్థిల్లాలి!
— లెనిన్ రాజకీయ కార్యక్రమం, అక్టోబరు 1917
182
అధికారం చేపట్టిన తర్వాత లెనిను పాలన అనేక శాసనాలు జారీ చేసింది. మొదటిది భూమి మీద డిక్రీ, స్థానిక ప్రభుత్వాల ద్వారా రైతులకు పునఃపంపిణీ కోసం కులీనుల, ఆర్థడాక్సు చర్చి భూమి మీద డిక్రీ జాతీయం చేయబడింది. ఇది లెనిను వ్యవసాయ సముదాయీకరణ పట్ల చూపిన ప్రాధాన్యతకు భిన్నంగా ఉంది. కానీ అప్పటికే జరిగిన విస్తృతమైన రైతుల భూ కబ్జాలను గుర్తించింది.
183
1917 నవంబరులో ప్రభుత్వం ప్రెసు మీద డిక్రీని జారీ చేసింది. ప్రతిపక్ష మీడియా సంస్థలను విప్లవ వ్యతిరేకులుగా భావించి మూసివేసింది. తాత్కాలికమని చెప్పుకున్నప్పటికీ ఈ డిక్రీ పత్రికా స్వేచ్ఛను దెబ్బతీసినందుకు బోల్షెవికూలతో సహా విమర్శలను ఎదుర్కొంది.
184
1917 నవంబరులో లెనిను రష్యా ప్రజల హక్కుల ప్రకటనను జారీ చేశాడు. రష్యను కాని జాతి సమూహాలకు విడిపోయే, స్వతంత్రంగా ఏర్పడే హక్కును ఇచ్చాడు. జాతీయ రాజ్యాలు.
185
అనేక దేశాలు స్వాతంత్ర్యం ప్రకటించాయి (
ఫిన్లాండ్
, 1917 డిసెంబరులో
లిథువేనియా
, జనవరి 1918లో లాట్వియా మరియు ఉక్రెయిన్, ఫిబ్రవరి 1918లో
ఎస్టోనియా
, ఏప్రిల్ 1918లో ట్రాన్స్కాకేసియను, నవంబరులో
పోలాండ్
1918).
186
బోల్షెవికులు ఈ కొత్త రాష్ట్రాలలో కమ్యూనిస్టు పార్టీలను ప్రోత్సహించారు.
187
1918 జూలైలో జరిగిన ఐదవ ఆల్-రష్యను కాంగ్రెసు ఆఫ్ సోవియట్సులో, ఒక రాజ్యాంగం రష్యను రిపబ్లికును రష్యను సోవియటు ఫెడరేటివు సోషలిస్టు రిపబ్లికుగా సంస్కరించింది.
188
ప్రభుత్వం కూడా జూలియను క్యాలెండరు నుండి గ్రెగోరియను క్యాలెండరుకు మారి, రష్యాను యూరపు.
189
1917 నవంబరులో సోవ్నార్కోం రష్యా న్యాయ వ్యవస్థను రద్దు చేసి దానిని "విప్లవాత్మక మనస్సాక్షి"తో భర్తీ చేశాడు.
190
కోర్టులను విప్లవాత్మక ట్రిబ్యునల్సు ద్వారా ప్రతి-విప్లవాత్మక నేరాలకు,
191
పీపుల్సు సివిలు, క్రిమినలు కేసులకు సంబంధించిన కోర్టులు, సోవ్నార్కోం డిక్రీలను, "సోషలిస్టు న్యాయ భావనను" పాటించాలని ఆదేశించబడ్డాయి.
192
నవంబరులో సమానత్వ చర్యలతో సైనిక పునర్నిర్మాణం జరిగింది. మునుపటి ర్యాంకులు, బిరుదులు, పతకాలను రద్దు చేయడం, కమాండర్లను ఎన్నుకోవడానికి సైనికుల కమిటీలను ఏర్పాటు చేయడం జరిగింది.
193
1920 నుండి బోల్షెవికు ప్రచార పోస్టరు, లెనిను రాజులు, మతాధికారులు, పెట్టుబడిదారులను తుడిచిపెట్టినట్లు చిత్రీకరించిన రాజకీయ కార్టూనుతో. "కామ్రేడు లెనిను భూమిని మలినాలను తొలగించాడు" అని శీర్షిక ఉంది.
1917 అక్టోబరులో లెనిను అందరు రష్యన్లకు ఎనిమిది గంటల పనిదినాన్ని ఆదేశించాడు.
194
ఆయన అన్ని పిల్లలకు ఉచిత, లౌకిక విద్యను హామీ ఇస్తూ ప్రజాదరణ పొందిన విద్య మీద డిక్రీని,
194
రాష్ట్ర అనాథాశ్రమాలను ఏర్పాటు చేసే డిక్రీని కూడా జారీ చేశాడు.
195
సామూహిక నిరక్షరాస్యతను ఎదుర్కోవడానికి అక్షరాస్యత ప్రచారం ప్రారంభించబడింది. 1920 నుండి 1926 వరకు 5 మిలియన్ల మంది కోర్సుల్లో చేరారని అంచనా.
196
లింగ సమానత్వాన్ని స్వీకరించి మహిళలను విముక్తి చేయడానికి వారికి ఆర్థిక స్వయంప్రతిపత్తిని ఇవ్వడానికి, విడాకులను సులభతరం చేయడానికి చట్టాలు పరిమితులు ఆమోదించబడ్డాయి.
197
ఈ లక్ష్యాలను ప్రోత్సహించడానికి జెనోట్డెలు స్థాపించబడింది.
198
లెనిను రష్యా డిమాండు మీద మొదటి త్రైమాసిక గర్భస్రావాలను చట్టబద్ధం చేసిన మొదటి దేశంగా అవతరించింది.
199
పాలన మిలిటెంటుగా వ్యవస్థీకృత మతం నాస్తికుడిగా ఉంది.
200
1918 జనవరిలో ప్రభుత్వం చర్చి, రాష్ట్రాన్ని వేరు చేయాలని ఆదేశించింది. పాఠశాలలలో మతపరమైన బోధనను నిషేధించింది.
201
1917 నవంబరులో లెనిను కార్మికుల నియంత్రణ మీద డిక్రీని జారీ చేశాడు. కార్మికులు తమ సంస్థ నిర్వహణను పర్యవేక్షించడానికి ఎన్నికైన కమిటీలను ఏర్పాటు చేసుకోవాలని పిలుపునిచ్చారు.
202
ఆ నెలలో సోవ్నార్కోం దేశం బంగారం,
203
జాతీయం చేసిన బ్యాంకులను కూడా కోరింది. దీనిని సోషలిజం వైపు కీలకమైన అడుగుగా భావించింది.
204
డిసెంబరులో, సోవ్నార్కోం సుప్రీం కౌన్సిలు ఆఫ్ ది నేషనలు ఎకానమీ (విఎస్ఎన్కెహెచ్)ను స్థాపించారు. ఇది పరిశ్రమ, బ్యాంకింగు, వ్యవసాయం, వాణిజ్యాన్ని పర్యవేక్షిస్తుంది.
205
ఫ్యాక్టరీ కమిటీలు ట్రేడ్ యూనియన్లకు లోబడి ఉండేవి. ఇవి స్థానిక కార్మికుల కంటే రాష్ట్ర కేంద్ర ఆర్థిక ప్రణాళికకు ప్రాధాన్యత ఇస్తాయి. ఆసక్తులు.
206
1918 ప్రారంభంలో సోవ్నార్కోం అన్ని విదేశీ అప్పులను రద్దు చేసి వడ్డీ చెల్లించడానికి నిరాకరించింది.
207
ఏప్రిల్ 1918లో ఇది విదేశీ వాణిజ్యాన్ని జాతీయం చేసింది. దిగుమతులు, ఎగుమతులపై రాష్ట్ర గుత్తాధిపత్యాన్ని స్థాపించింది.
208
1918 జూన్ లో ఇది ప్రజా వినియోగాలు, రైల్వేలు, ఇంజనీరింగు, వస్త్రాలు, లోహశాస్త్రం, మైనింగును జాతీయం చేసింది. అయితే తరచుగా పేరు.
209
చిన్న తరహా పారిశ్రామిక సంస్థలను ప్రభుత్వ నియంత్రణలోకి తీసుకువచ్చిన 1920 నవంబరు వరకు పూర్తి స్థాయి జాతీయీకరణ జరగలేదు.
210
వామపక్ష కమ్యూనిస్టులు సోవ్నార్కోం ఆర్థిక విధానాన్ని చాలా మితవాదంగా విమర్శించారు. పరిశ్రమ, వ్యవసాయం, వాణిజ్యం, ఆర్థికం, రవాణా, కమ్యూనికేషను.
211
లెనిను దీనిని అసాధ్యమని భావించి, పెద్ద-స్థాయి పెట్టుబడిదారీ సంస్థల జాతీయీకరణను మాత్రమే కోరుతూ చిన్న వ్యాపారాలు విజయవంతంగా జాతీయం అయ్యే వరకు ప్రైవేటుగా పనిచేయడానికి వీలు కల్పించాలని వాదించారు.
211
లెనిను వామపక్ష కమ్యూనిస్టుల సిండికలిస్ట్ విధానాన్ని కూడా వ్యతిరేకించారు. 1918 జూన్ లో ఫ్యాక్టరీ స్థాయి కార్మికుల నియంత్రణ కంటే కేంద్రీకృత ఆర్థిక నియంత్రణ కోసం వాదించారు.
212
వామపక్ష కమ్యూనిస్టులు, ఇతర కమ్యూనిస్టు పార్టీ వర్గాలు రెండూ రష్యాలో ప్రజాస్వామ్య సంస్థల క్షీణతను ఎడమ-స్వేచ్ఛావాద దృక్కోణం నుండి విమర్శించారు.
213
అంతర్జాతీయంగా చాలా మంది సోషలిస్టులు లెనిను పాలనను ఖండించారు. విస్తృత రాజకీయ భాగస్వామ్యం, ప్రజాదరణ పొందిన సంప్రదింపులు, పారిశ్రామిక ప్రజాస్వామ్యం లేకపోవడాన్ని ఎత్తి చూపారు.
214
1918 చివరలో చెక్-ఆస్ట్రియను మార్క్సిస్టు కార్లు కౌట్స్కీ సోవియటు
రష్యా
ప్రజాస్వామ్య వ్యతిరేక స్వభావాన్ని విమర్శిస్తూ లెనినిస్టు వ్యతిరేక కరపత్రాన్ని రచించారు. దానికి లెనిను
ది ప్రోలిటేరియను రివల్యూషను అండ్ ది రెనెగేడుతో
స్పందించారు. కౌట్స్కీ
215
జర్మనీ మార్క్సిస్టు రోసా లక్సెంబర్గు కౌట్స్కీ మాటలను ప్రతిధ్వనించాడు. అభిప్రాయాలు,
216
రష్యను అరాచకవాది పీటరు క్రోపోట్కిను బోల్షెవికు అధికారాన్ని స్వాధీనం చేసుకోవడాన్ని "రష్యను విప్లవాన్ని సమాధి చేయడం"గా అభివర్ణించారు.
217
బ్రెస్టు-లిటోవ్స్కు ఒప్పందం: 1917–1918
మార్చు
[యుద్ధాన్ని పొడిగించడం ద్వారా] మనం అసాధారణంగా జర్మనీ సామ్రాజ్యవాదాన్ని బలోపేతం చేస్తాము. శాంతిని ఎలాగైనా ముగించాల్సి ఉంటుంది. కానీ అప్పుడు శాంతి మరింత దిగజారిపోతుంది ఎందుకంటే దానిని మనం కాకుండా మరొకరు ముగించుకుంటారు. మనం ఇప్పుడు బలవంతంగా తేల్చుకోబోతున్న శాంతి అసభ్యకరమైన శాంతి అని ఎటువంటి సందేహం లేదు. కానీ యుద్ధం ప్రారంభమైతే మన ప్రభుత్వం తుడిచిపెట్టుకుపోతుంది. మరొక ప్రభుత్వం శాంతిని ముగించేస్తుంది.
— కేంద్ర శక్తులతో శాంతి మీద లెనిను
218
అధికారం చేపట్టిన తర్వాత లెనిను తన ప్రభుత్వ కీలక విధానం జర్మనీ, ఆస్ట్రియా-హంగేరీ కేంద్ర శక్తులుతో యుద్ధ విరమణ ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం నుండి వైదొలగడం అని నమ్మాడు.
219
కొనసాగుతున్న యుద్ధం యుద్ధంలో అలసిపోయిన రష్యను దళాలలో ఆగ్రహాన్ని సృష్టిస్తుందని వారికి తాను శాంతిని వాగ్దానం చేశానని, ఈ దళాలు, ముందుకు సాగుతున్న జర్మనీ సైన్యం తన సొంత ప్రభుత్వాన్ని, అంతర్జాతీయ లక్ష్యాన్ని బెదిరిస్తాయని ఆయన నమ్మాడు. సోషలిజం.
220
దీనికి విరుద్ధంగా ఇతర బోల్షెవికులు ముఖ్యంగా నికోలాయి బుఖారిను వామపక్ష కమ్యూనిస్టులు కేంద్ర శక్తులతో శాంతి అంతర్జాతీయ సోషలిజానికి ద్రోహం చేయడమే అవుతుందని, రష్యా బదులుగా "విప్లవాత్మక రక్షణ యుద్ధం" చేయాలని నమ్మారు ఇది జర్మనీ శ్రామికవర్గం వారి స్వంత వ్యతిరేకంగా తిరుగుబాటును రేకెత్తిస్తుంది. ప్రభుత్వం.
221
రష్యా మరియు జర్మనీ మధ్య 15 డిసెంబరు 1917న యుద్ధ విరమణపై సంతకం
లెనిను 1917 నవంబరు నాటి తన శాంతి డిక్రీలో మూడు నెలల యుద్ధ విరమణను ప్రతిపాదించాడు. దీనిని సోవియటుల రెండవ కాంగ్రెసు ఆమోదించింది. జర్మనీ, ఆస్ట్రో-హంగేరియన్లకు ప్రభుత్వాలకు సమర్పించింది.
222
జర్మన్లు సానుకూలంగా స్పందించారు. దీనిని వెస్ట్రను ఫ్రంటు మీద దృష్టి పెట్టడానికి రాబోయే ఓటమిని నివారించడానికి ఒక అవకాశంగా భావించారు.
223
నవంబరులో తూర్పు ఫ్రంటులో జర్మనీ హైకమాండు ప్రధాన కార్యాలయం అయిన బ్రెస్టు-లిటోవ్స్కు వద్ద యుద్ధ విరమణ చర్చలు ప్రారంభమయ్యాయి. రష్యను ప్రతినిధి బృందం ట్రోత్స్కీ, అడాల్ఫు నాయకత్వం వహించారు. జోఫ్ఫు.
224
ఇంతలో జనవరి వరకు కాల్పుల విరమణకు అంగీకరించారు.
225
చర్చల సమయంలో జర్మన్లు పోలాండు, లిథువేనియా, కోర్లాండు వంటి యుద్ధకాల విజయాలను కొనసాగించాలని పట్టుబట్టారు. అయితే రష్యన్లు ఇది ఈ దేశాల స్వయం నిర్ణయాధికార హక్కుల ఉల్లంఘన అని ప్రతిఘటించారు.
226
కొంతమంది బోల్షెవికులు యూరపు అంతటా శ్రామికవర్గ విప్లవం చెలరేగే వరకు చర్చలను వాయిదా వేయాలని ఆశలు వ్యక్తం చేశారు.
227
1918 జనవరి 7న ట్రోత్స్కీ బ్రెస్టు-లిటోవ్స్కు నుండి సెయింటు పీటర్సుబర్గుకు తిరిగి వచ్చాడు. కేంద్ర శక్తుల నుండి ఒక అల్టిమేటం వచ్చింది: రష్యా జర్మనీ ప్రాదేశిక డిమాండ్లను అంగీకరించాలి లేదా యుద్ధం తిరిగి ప్రారంభమవుతుంది.
228
జనవరిలో, ఫిబ్రవరిలో లెనిను జర్మనీ ప్రతిపాదనలను అంగీకరించాలని బోల్షెవికులను కోరారు. బోల్షెవికు నేతృత్వంలోని ప్రభుత్వం మనుగడ సాగించడానికి ఇది హామీ ఇస్తే ప్రాదేశిక నష్టాలు ఆమోదయోగ్యమైనవని ఆయన వాదించారు. బోల్షెవికులలో ఎక్కువ మంది ఆయన వైఖరిని తిరస్కరించారు. యుద్ధ విరమణను పొడిగించాలని ఆయన జర్మనీని మోసం చేయాలని ఆశించారు.
229
ఫిబ్రవరి 18న జర్మనీ సైన్యం ఆపరేషను ఫౌస్ట్ష్లాగును ప్రారంభించింది. రష్యను నియంత్రణలో ఉన్న భూభాగంలోకి మరింత ముందుకు సాగి, ఒక రోజులోనే డ్విన్స్కును జయించింది.
230
ఈ సమయంలో లెనిను చివరకు బోల్షెవికు సెంట్రలు కమిటీలోని కొద్దిమంది మెజారిటీని కేంద్ర శక్తుల డిమాండ్లను అంగీకరించమని ఒప్పించాడు.
231
ఫిబ్రవరి 23న సెంట్రలు పవర్స్ ఒక కొత్త అల్టిమేటం జారీ చేసింది: రష్యా పోలాండు, బాల్టికు రాష్ట్రాల మీద మాత్రమే కాకుండా ఉక్రెయిన్ మీద కూడా జర్మనీ నియంత్రణను గుర్తించాలి లేదా పూర్తి స్థాయి దండయాత్ర ఎదుర్కోవాలి. .
232
మార్చి 3న బ్రెస్టు-లిటోవ్స్కు ఒప్పందం సంతకం చేయబడింది.
233
దీని ఫలితంగా రష్యాకు భారీ ప్రాదేశిక నష్టాలు సంభవించాయి. పూర్వ సామ్రాజ్య జనాభాలో 26%, దాని వ్యవసాయ పంట ప్రాంతంలో 37%, దాని పరిశ్రమలో 28%, దాని రైల్వే ట్రాక్లలో 26% దాని బొగ్గు, ఇనుప నిక్షేపాలలో మూడొంతులు జర్మనీకు బదిలీ చేయబడ్డాయి. నియంత్రణ.
234
దీని ప్రకారం ఈ ఒప్పందం రష్యా రాజకీయ వర్ణపటంలో తీవ్ర అసహనాన్ని ఎదుర్కొంది.
235
అనేక మంది బోల్షెవికులు, వామపక్ష సోషలిస్టు-విప్లవకారులు నిరసనగా సోవ్నార్కోం నుండి రాజీనామా చేశారు.
236
ఒప్పందం తర్వాత సోవ్నార్కోం జర్మనీలో శ్రామికవర్గ విప్లవాన్ని ప్రేరేపించడానికి ప్రయత్నించడం మీద దృష్టి సారించింది. దేశంలో యుద్ధ వ్యతిరేక, ప్రభుత్వ వ్యతిరేక ప్రచురణలను విడుదల చేసింది; జర్మనీ ప్రభుత్వం రష్యా దౌత్యవేత్తలను బహిష్కరించడం ద్వారా ప్రతీకారం తీర్చుకుంది.
237
అయినప్పటికీ ఈ ఒప్పందం కేంద్ర శక్తుల ఓటమిని ఆపడంలో విఫలమైంది; 1918 నవంబరులో జర్మనీ చక్రవర్తి 2వ విల్హెల్ము పదవీ విరమణ దేశం కొత్త పరిపాలన మిత్రదేశాలుతో 1918 నవంబరు 11 యుద్ధ విరమణ మీద సంతకం చేసింది. ఫలితంగా సోవ్నార్కోం బ్రెస్టు-లిటోవ్స్కు ఒప్పందాన్ని రద్దు చేసినట్లు ప్రకటించారు.
238
కులకు వ్యతిరేక పోరాటాలు, చెకా, రెడ్ టెర్రరు: 1918–1922
మార్చు
[బూర్జువా వర్గం] భూస్వాములు, బ్యాంకర్ల చిన్న సమూహం ప్రయోజనాల కోసం
కార్మికులు, సైనికులు, రైతుల మీద
ఉగ్రవాదాన్ని అమలు చేసింది. అయితే సోవియటు పాలన భూస్వాములు, దోపిడీదారులు, వారి సహచరుల మీద
కార్మికులు, సైనికుల, రైతుల ప్రయోజనాల కోసం
నిర్ణయాత్మక చర్యలను అమలు చేసింది.
— రెడ్ టెర్రరు పై లెనిను
239
1918 ప్రారంభం నాటికి పశ్చిమ రష్యాలోని అనేక నగరాలు దీర్ఘకాలిక ఆహారం కొరత ఫలితంగా కరువును ఎదుర్కొన్నాయి.
240
లెనిను దీనిని కులాకులు లేదా ధనవంతులైన రైతులను నిందించాడు. వారు ఉత్పత్తి చేసిన ధాన్యాన్ని దాని ఆర్థిక విలువను పెంచడానికి నిల్వ చేశారని ఆరోపించారు. 1918 మే నెలలో నగరాలలో పంపిణీ కోసం కులాకుల నుండి ధాన్యాన్ని స్వాధీనం చేసుకోవడానికి సాయుధ దళాలను ఏర్పాటు చేస్తూ ఆయన ఒక అభ్యర్థన ఉత్తర్వు జారీ చేశాడు. జూన్లో అభ్యర్థనలో సహాయం చేయడానికి పేద రైతుల కమిటీలు ఏర్పాటుకు పిలుపునిచ్చాడు.
241
ఈ విధానం విస్తృతమైన సామాజిక అశాంతి, హింసకు దారితీసింది. ఎందుకంటే సాయుధ దళాలు తరచుగా రైతు సమూహాలతో ఘర్షణ పడుతూ అంతర్యుద్ధానికి వేదికను ఏర్పాటు చేయడంలో సహాయపడ్డాయి.
242
లెనిను అభిప్రాయాలకు ఒక ప్రముఖ ఉదాహరణ ఆయన 1918 ఆగస్టులో పెన్జా బోల్షెవికులకు టెలిగ్రాం. ఇది రైతుల తిరుగుబాటును అణచివేయమని వారిని కోరింది. కనీసం 100 మంది "తెలిసిన కులీనులు, ధనవంతులు, [మరియు] రక్తపిపాసి"లను బహిరంగంగా ఉరితీశారు.
243
ఈ అభ్యర్థనలు రైతులు వ్యక్తిగతంగా వినియోగించగలిగే దానికంటే ఎక్కువ ధాన్యాన్ని ఉత్పత్తి చేయకుండా ప్రోత్సహించలేదు. తద్వారా ఉత్పత్తి క్షీణించింది.
244
వేగంగా పెరుగుతున్న నల్ల మార్కెట్టు అధికారిక ప్రకటనకు తోడ్పడింది. రాష్ట్ర-మంజూరు చేయబడిన ఆర్థిక వ్యవస్థ.
245
లెనిను స్పెక్యులేటర్లు, బ్లాక్ మార్కెటీర్లు, దోపిడీదారులను కాల్చి చంపాలని పిలుపునిచ్చారు.
246
జూలైలో జరిగిన ఐదవ ఆల్-రష్యను కాంగ్రెసు ఆఫ్ సోవియట్సులో సోషలిస్టు-రివల్యూషనరీలు, లెఫ్టు సోషలిస్టు-రివల్యూషనరీలు ఇద్దరూ 1918లో సాయుధ ధాన్యం స్వాధీనాలను ఖండించారు.
247
పేద రైతుల కమిటీలు కులాకులు కాని రైతులను కూడా హింసిస్తున్నాయని, తద్వారా రైతులలో ప్రభుత్వ వ్యతిరేక భావనకు దోహదం చేస్తున్నాయని గ్రహించిన లెనిను 1918 డిసెంబరులో వాటిని రద్దు చేశాడు.
248
పాత క్రమాన్ని కూలదోయడంలో, విప్లవ విజయాన్ని నిర్ధారించడంలో భీభత్సం, హింస అవసరాన్ని లెనిను పదే పదే నొక్కి చెప్పాడు.
249
1917 నవంబరులో సోవియటుల ఆల్-రష్యను సెంట్రలు ఎగ్జిక్యూటివు కమిటీతో మాట్లాడుతూ "రాష్ట్రం హింసను ప్రదర్శించడం కోసం నిర్మించబడిన సంస్థ" అని ఆయన ప్రకటించారు. గతంలో ఈ హింసను మొత్తం ప్రజల మీద కొన్ని డబ్బు సంచులు ప్రయోగించాయి; ఇప్పుడు మనం;[...] ప్రజల ప్రయోజనాల కోసం హింసను నిర్వహించాలనుకుంటున్నాము."
250
ఆయన తీవ్రంగా వ్యతిరేకించారు మరణశిక్షను రద్దు చేయాలనే సూచనలు.
251
బోల్షివికు వ్యతిరేక శక్తులు తన పరిపాలనను కూలదోస్తాయని భయపడి 1917 డిసెంబరులో లెనిను ఎమర్జెన్సీ కమిషను ఫర్ కంబాటింగు కౌంటరు-రివల్యూషను అండ్ సాబోటేజు లేదా ఫెలిక్సు నేతృత్వంలోని రాజకీయ పోలీసు దళం చెకాను ఏర్పాటు చేయాలని జెర్జిన్స్కీ ఆదేశించాడు.
252
రెడ్ ఆర్మీలో కారులో లెనిన్ తన భార్య, సోదరితో మాస్కోలోని ఖోడింకా ఫీల్డు వద్ద మే డే 1918 వద్ద కవాతు
1918 సెప్టెంబరులో సోవ్నార్కోం చెకా రహస్య పోలీసులచే నిర్వహించబడిన అణచివేత వ్యవస్థ అయిన రెడ్ టెర్రరును ప్రారంభించే ఒక ఉత్తర్వును జారీ చేశాడు.
253
కొన్నిసార్లు మొత్తం బూర్జువా వర్గాన్ని నిర్మూలించే ప్రయత్నంగా వర్ణించబడినప్పటికీ
254
లెనిను అలా చేయలేదు. ఈ తరగతిలోని సభ్యులందరినీ నిర్మూలించాలనుకుంటున్నారు. కేవలం వారి పాలనను తిరిగి స్థాపించాలని ప్రయత్నించిన వారిని మాత్రమే.
255
టెర్రరు బాధితుల్లో ఎక్కువ మంది సంపన్న పౌరులు లేదా జారిస్టు పరిపాలనలోని మాజీ సభ్యులు;
256
ఇతరులు బూర్జువా వ్యతిరేక బోల్షెవికులు కానివారు. వేశ్యల వంటి సామాజికంగా అవాంఛనీయులుగా భావించబడ్డారు.
257
విప్లవాత్మక ట్రిబ్యునళ్లను ఆశ్రయించకుండా ప్రభుత్వానికి శత్రువుగా భావించే ఎవరికైనా శిక్ష విధించే, ఉరితీసే హక్కును చెకా వాదించారు.
258
దీని ప్రకారం సోవియటు రష్యా అంతటా చెకా హత్యలు చేసింది. తరచుగా పెద్ద సంఖ్యలో.
259
ఉదాహరణకు పెట్రోగ్రాడు చెకా కొన్ని సంవత్సరాలలో 512 మందిని ఉరితీసింది. రోజులు.
260
రెడ్ టెర్రరులో ఎంతమంది మరణించారో ఖచ్చితమైన సంఖ్యను అందించడానికి మనుగడలో ఉన్న రికార్డులు లేవు;
261
తరువాత చరిత్రకారుల అంచనాలు 10,000 - 15,000 మధ్య ఉన్నాయి.
262
50,000 నుండి 140,000 వరకు ఉన్నాయి.
263
లెనిన్ ఈ హింసను ఎప్పుడూ చూడలేదు లేదా ప్రత్యక్షంగా పాల్గొనలేదు.
264
బహిరంగంగా దాని నుండి దూరంగా ఉన్నాడు.
265
అతని ప్రచురించిన వ్యాసాలు, ప్రసంగాలు చాలా అరుదుగా ఉరిశిక్షలకు పిలుపునిచ్చాయి. కానీ ఆయన తన కోడెడు టెలిగ్రాంలు, గోప్య గమనికలలో క్రమం తప్పకుండా అలా చేసేవాడు.
266
చాలా మంది బోల్షెవికులు చెకా సామూహిక ఉరిశిక్షలను తిరస్కరించారు. సంస్థ స్పష్టమైన జవాబుదారీతనం లేదని భయపడ్డారు.
267
ఫిబ్రవరిలో కమ్యూనిస్టు పార్టీ తన కార్యకలాపాలను అరికట్టడానికి ప్రయత్నించింది. 1919లో అధికారిక మార్షలు లా కింద లేని ప్రాంతాలలో ట్రిబ్యునలు, ఉరిశిక్ష అధికారాలను తొలగించారు. కానీ దేశంలోని కొన్ని ప్రాంతాలలో చెకా మునుపటిలాగే కొనసాగింది.
268
1920 నాటికి చెకా సోవియటు రష్యాలో అత్యంత శక్తివంతమైన సంస్థగా మారింది. అన్ని ఇతర రాష్ట్ర ఉపకరణాల మీద ప్రభావం చూపింది.
269
1919 ఏప్రిల్ లో ఒక ఉత్తర్వు కాన్సంట్రేషను క్యాంపులు స్థాపించడానికి దారితీసింది. వీటిని వారికి అప్పగించారు చెకా
270
తరువాత గులాగు అనే కొత్త ప్రభుత్వ సంస్థ ద్వారా నిర్వహించబడింది.
271
1920 చివరి నాటికి సోవియటు రష్యా అంతటా 84 శిబిరాలు స్థాపించబడ్డాయి. వీటిలో దాదాపు 50,000 మంది ఖైదీలు ఉన్నారు; 1923 అక్టోబరు నాటికి ఇది 315 శిబిరాలకు, దాదాపు 70,000 మంది ఖైదీలకు పెరిగింది.
272
శిబిరాలలో నిర్బంధించబడిన వారిని బానిస కార్మికులుగా ఉపయోగించారు.
273
1922 జూలై నుండి బోల్షివికు ప్రభుత్వాన్ని వ్యతిరేకిస్తున్నట్లు భావించే మేధావులను నివాసయోగ్యం కాని ప్రాంతాలకు బహిష్కరించారు లేదా రష్యా నుండి పూర్తిగా బహిష్కరించారు; ఈ విధంగా వ్యవహరించాల్సిన వారి జాబితాలను లెనిను స్వయంగా పరిశీలించాడు.
274
1922 మేలో లెనిను బోల్షివికు వ్యతిరేక పూజారులను ఉరితీయాలని ఒక ఉత్తర్వు జారీ చేశాడు. దీని ఫలితంగా 14,000 నుండి 20,000 మంది మరణించారు.
275
రష్యను ఆర్థోడాక్సు చర్చి తీవ్రంగా ప్రభావితమైంది; ప్రభుత్వ మత వ్యతిరేక విధానాలు కాథలికు, ప్రొటెస్టంటు చర్చిలు, యూదుల ప్రార్థనా మందిరాలు, ఇస్లామికు మసీదులకు కూడా హాని కలిగించాయి.
276
అంతర్యుద్ధం-పోలిషు–సోవియటు యుద్ధం: 1918–1920
మార్చు
దీర్ఘకాలంలో సామ్రాజ్యవాద రాష్ట్రాలతో పాటు సోవియటు రిపబ్లికు ఉనికి ఊహించలేము. చివరికి ఒకటి లేదా మరొకటి విజయం సాధిస్తాయి. ఆ ముగింపు వచ్చే వరకు సోవియటు రిపబ్లికు, బూర్జువా ప్రభుత్వాల మధ్య అత్యంత భయంకరమైన ఘర్షణల శ్రేణి తప్పదు. దీని అర్థం పాలక వర్గం, శ్రామికవర్గం, అది పాలించాలనుకుంటే దాని సైనిక సంస్థ ద్వారా కూడా దీనిని ప్రదర్శించాలి.
— యుద్ధంపై లెనిన్
277
రష్యా కులీనులు, బూర్జువా వర్గం తన ప్రభుత్వాన్ని వ్యతిరేకిస్తారని లెనిను ఆశించాడు కానీ బోల్షెవికుల సంస్థాగత నైపుణ్యాలతో కలిపి దిగువ తరగతుల సంఖ్యాపరమైన ఆధిపత్యం వేగవంతమైన విజయాన్ని నిర్ధారిస్తుందని నమ్మాడు.
278
తత్ఫలితంగా ఏర్పడిన హింసాత్మక వ్యతిరేకత తీవ్రతను ఆయన ఊహించలేదు.
278
ఫలితంగా వచ్చిన రష్యను అంతర్యుద్ధం (1917–1923) బోల్షెవికు ఎర్ర సైన్యంను బోల్షెవికు వ్యతిరేక శ్వేతజాతీయులకు వ్యతిరేకంగా పోటీకి దింపింది. చివరికి రెడ్లు విజయం సాధించారు. ఈ సంఘర్షణలో జాతి ఘర్షణలు, బోల్షెవికు వ్యతిరేక రైతు పూర్వ సామ్రాజ్యం అంతటా వామపక్ష తిరుగుబాట్లు కూడా ఉన్నాయి.
279
చరిత్రకారులు తరచుగా అంతర్యుద్ధాన్ని రెండు సంఘర్షణలుగా చూస్తారు: ఒకటి విప్లవకారులు, ప్రతి-విప్లవకారుల మధ్య, మరొకటి వేర్వేరు విప్లవాత్మక వర్గాల మధ్య.
280
తెల్ల సైన్యాలను మాజీ జారిస్టు అధికారులు,
281
దక్షిణ రష్యాలో అంటోను డెనికిను వాలంటీరు ఆర్మీతో సహా ఏర్పాటు చేశారు. రష్యా,
282
సైబీరియాలో అలెగ్జాండరు కోల్చకు దళాలు,
283
, బాల్టికు రాష్ట్రాల్లో నికోలాయి యుడెనిచు దళాలు.
284
శ్వేతజాతీయులు చెక్ లెజియను 35,000 మంది సభ్యుల నుండి మద్దతు పొందారు. వారు రాజ్యాంగ సభ సభ్యుల కమిటీ (కొముచ్) తో పొత్తు పెట్టుకున్నారు. ఇది బోల్షివికు వ్యతిరేక ప్రభుత్వం సమారా.
285
బ్రెస్టు-లిటోవ్స్కు ఒప్పందంతో ఆగ్రహించిన పాశ్చాత్య ప్రభుత్వాలు ప్రపంచ విప్లవానికి బోల్షెవికు పిలుపులకు భయపడి శ్వేతజాతీయులకు మద్దతు ఇచ్చాయి.
286
1918లో బ్రిటను, ఫ్రాన్సు, యుఎస్, కెనడా, ఇటలీ, సెర్బియా ముర్మాన్స్కు కండలక్షలో 10,000 మంది సైనికులను దించాయి. బ్రిటిషు, అమెరికను, జపాను దళాలు వ్లాడివోస్టాకులో అడుగుపెట్టాయి.
287
పాశ్చాత్య దళాలు త్వరలోనే వెనక్కి తగ్గాయి. కేవలం భౌతిక మద్దతును మాత్రమే అందించాయి. కానీ జపాను అలాగే ఉండిపోయింది. ప్రాదేశిక లాభాలను కోరుకుంది.
288
లెనిను ట్రోత్స్కీకి రెడ్ ఆర్మీ ఏర్పాటు బాధ్యతను అప్పగించాడు. ట్రోత్స్కీ 1918 సెప్టెంబరులో రివల్యూషనరీ మిలిటరీ కౌన్సిలును నిర్వహించి 1925 వరకు ఛైర్మనుగా ఉన్నాడు.
289
లెనిను మాజీ జారిస్టు అధికారులను ఎర్ర సైన్యంలో పనిచేయడానికి అనుమతించాడు. దీనిని సైనిక కౌన్సిలులు పర్యవేక్షిస్తాయి.
290
రెడ్లు మాస్కో, పెట్రోగ్రాడు, గ్రేటు రష్యాలోని చాలా ప్రాంతాలను నియంత్రించారు. అయితే శ్వేతజాతీయులు విచ్ఛిన్నమై భౌగోళికంగా పరిధులలో చెల్లాచెదురుగా ఉన్నారు.
291
శ్వేతజాతీయుల రష్యను ఆధిపత్యం జాతీయ మైనారిటీలను దూరం చేసింది.
292
వైటు టెర్రరు కంటే ఆకస్మికంగా జరిగింది రాష్ట్రం మంజూరు చేసిన రెడ్ టెర్రరు.
293
అంతర్యుద్ధ సమయంలో యాంటీ సెమిటిజం ఒక ప్రధాన సమస్యగా నిరూపించబడింది. రెండు వైపులా యూదు సమాజాల మీద దాడి చేసింది (రష్యను అంతర్యుద్ధంలో హింసలు చూడండి), శ్వేతజాతీయులు విప్లవానికి యూదులను దాని వెనుక కుట్ర ఉందని ఆరోపించబడింది. నిందించడం ద్వారా బోల్షివికు వ్యతిరేక ప్రచారంలో యూదు వ్యతిరేకతను విజయవంతంగా ఉపయోగించారు. లెనిను తన వంతుగా పెట్టుబడిదారులను యూదు వ్యతిరేకతను రెచ్చగొట్టినందుకు నిందించాడు. దానిని సాధారణంగా ఖండించాడు.
294
295
వైటు బోల్షెవికు వ్యతిరేక ప్రచార పోస్టరు, రష్యాను మార్క్సు విగ్రహానికి బలి ఇవ్వడంలో బోల్షెవికులకు సహాయం చేస్తున్న లెనినును చిత్రీకరిస్తుంది.
c.
1918–1919
1918 జూలైలో స్వెర్డ్లోవు సోవ్నార్కోంకు తెలియజేశాడు యెకాటెరిన్బర్గులో మాజీ జార్ ఆయన కుటుంబాన్ని ఉరలు రీజినలు సోవియటు ఉరితీసిందని. తెల్ల దళాలు వారిని రక్షించకుండా నిరోధించడానికి దీనిని పర్యవేక్షించిందని.
296
లెనిను ఈ హత్యలను ఆమోదించాడని కొంతమంది చరిత్రకారులు నమ్ముతారు.
297
అయితే జేమ్సు రయాను వంటి ఇతరులు అలా నమ్మడానికి "కారణం" లేదని వాదిస్తున్నారు.
298
లెనిను ఉరిశిక్షను అవసరమని భావించాడు. దానిని
ఫ్రెంచ్ విప్లవం
సమయంలో 16వ లూయిసు ఉరిశిక్షతో పోల్చాడు.
299
బ్రెస్టు-లిటోవ్స్కు ఒప్పందం తర్వాత వామపక్ష సోషలిస్టు-విప్లవకారులు బోల్షెవికులను దేశద్రోహులుగా చూశారు.
300
1918 జూలైలో వామపక్ష సోషలిస్టు-విప్లవకారుడు యాకోవు బ్లమ్కిను జర్మనీ రాయబారి విల్హెల్ము వాన్ మిర్బాచును హత్య చేసి జర్మనీ.
301
అప్పుడు వారు మాస్కోలో తిరుగుబాటును ప్రారంభించారు. క్రెమ్లిను మీద షెల్లింగు చేసి, ట్రోత్స్కీ దళాలు అణచివేసే ముందు కేంద్ర తపాలా కార్యాలయాన్ని స్వాధీనం వాటిని చేసుకున్నారు.
302
పార్టీ నాయకులను అరెస్టు చేశారు కానీ ఇతర బోల్షివికు ప్రత్యర్థుల కంటే వారి మీద మరింత దయతో వ్యవహరించారు.
303
1919 నాటికి శ్వేతజాతి సైన్యాలు తిరోగమనంలో ఉన్నాయి. 1920 నాటికి వారు అన్ని విధాలుగా ఓడిపోయారు.
304
రష్యను కాని జాతి సమూహాలు జాతీయ స్వాతంత్ర్యాన్ని కోరుకోవడంతో రష్యను రాష్ట్ర ప్రాదేశిక పరిధి తగ్గింది.
305
1921 మార్చిలో పోలిషు-సోవియటు యుద్ధం సమయంలో రిగా శాంతి బెలారసు
ఉక్రెయిన్లోని
వివాదాస్పద భూభాగాలను పోలాండు, సోవియటు రష్యా మధ్య విభజించింది. సోవియటు రష్యా కొత్తగా స్వతంత్ర దేశాలలో తిరిగి జయించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. కానీ పరిమిత విజయాన్ని సాధించింది.
ఎస్టోనియా
ఫిన్లాండ్
లాట్వియా
లిథువేనియా
సోవియటు దండయాత్రలను తిప్పికొట్టాయి,
ఉక్రెయిన్
, బెలారసు (పోలిషు-సోవియటు యుద్ధం ఫలితంగా),
అర్మేనియా
అజర్బైజాన్
, జార్జియాలను ఎర్ర సైన్యం ఆక్రమించింది.
280
306
1921 నాటికి, సోవియటు రష్యా ఉక్రేనియను జాతీయ ఉద్యమాలను ఓడించి
కాకసస్ను
ఆక్రమించింది. అయితే
మధ్య ఆసియా
1920ల చివరి వరకు కొనసాగింది.
307
యుద్ధ విరమణ, జర్మనీ ఓబర్ ఓస్టు దండుల ఉపసంహరణ తరువాత సోవియటు, పోలిషు సైన్యాలు శూన్యతను పూరించడానికి కదిలాయి.
308
సోవియటు రష్యా, కొత్త పోలిషు రాష్ట్రం రెండూ ప్రాదేశిక విస్తరణను కోరాయి.
309
పోలిషు, రష్యను దళాలు మొదట 1919 ఫిబ్రవరిలో ఘర్షణ పడ్డాయి.
310
పోలిషు–సోవియటు లోకి విస్తరించాయి. యుద్ధం.
311
మునుపటి ఘర్షణల మాదిరిగా కాకుండా ఈ యుద్ధం విప్లవ ఎగుమతి, యూరపు భవిష్యత్తు మీద గణనీయమైన ప్రభావాలను చూపింది.
312
పోలిషు దళాలు మే నాటికి కీవును స్వాధీనం చేసుకుని ఉక్రెయినులోకి ప్రవేశించాయి. 1920.
313
పోలిషు సైన్యాన్ని వెనక్కి నెట్టివేసిన తర్వాత యూరోపియను విప్లవాన్ని రగిలించే శ్రామికవర్గ తిరుగుబాటును ఆశించి లెనిను ఎర్ర సైన్యాన్ని పోలాండు మీద దండెత్తమని కోరాడు. ట్రోత్స్కీ, ఇతరుల సందేహాలు ఉన్నప్పటికీ దండయాత్ర కొనసాగింది. కానీ పోలిషు శ్రామికవర్గం పెరగలేదు. వార్సా యుద్ధంలో ఎర్ర సైన్యం ఓడిపోయింది.
314
పోలిషు సైన్యం ఎర్ర సైన్యాన్ని రష్యాలోకి తిరిగి నెట్టివేసింది. సోవ్నార్కోం శాంతి కోసం దావా వేయవలసి వచ్చింది. రిగా శాంతిలో ముగిసింది. అక్కడ రష్యా భూభాగాన్ని అప్పగించింది పోలాండు.
315
కామింటర్ను - ప్రపంచ విప్లవం: 1919–1920
మార్చు
జూలై 1920లో లెనిన్
వెస్ట్రను ఫ్రంటులో యుద్ధ విరమణ తర్వాత యూరోపియను విప్లవం విచ్ఛిన్నం ఆసన్నమైందని లెనిను విశ్వసించాడు.
316
దీనిని ప్రోత్సహించడానికి ప్రయత్నిస్తూ సోవ్నార్కోం మార్చి 1919లో బేలా కున్ హంగేరీలో సోవియటు ప్రభుత్వం స్థాపనకు మద్దతు ఇచ్చాడు. తరువాత బవేరియాలో సోవియటు ప్రభుత్వం వివిధ విప్లవాత్మక సోషలిస్టు తిరుగుబాట్లు ఇతర దేశాలలో స్పార్టకసు లీగుతో సహా జర్మనీలోని కొన్ని ప్రాంతాలు.
317
రష్యా అంతర్యుద్ధం సమయంలో సోవియటు ప్రభుత్వ వ్యవస్థలను స్థాపించడంలో మార్క్సిస్టులకు సహాయం చేయడానికి ఎర్ర సైన్యాన్ని రష్యా సరిహద్దుల్లోని కొత్తగా స్వతంత్ర జాతీయ గణతంత్ర రాజ్యాలలోకి పంపారు.
318
యూరపులో దీని ఫలితంగా
ఎస్టోనియా
లాట్వియా
,లిథువేనియను సోవియటు సోషలిస్టు రిపబ్లికులలో కొత్త కమ్యూనిస్టు నేతృత్వంలోని రాష్ట్రాలు ఏర్పడ్డాయి. (1918–19)
లిథువేనియా
బెలారస్
ఉక్రెయిన్
, ఇవన్నీ రష్యా నుండి నామమాత్రంగా స్వతంత్రంగా ఉన్నాయి కానీ వాస్తవానికి మాస్కో నుండి నియంత్రించబడ్డాయి.
318
అయితే మరింత తూర్పున ఇది ఔటరు
మంగోలియాలో
కమ్యూనిస్టు ప్రభుత్వాల ఏర్పాటుకు దారితీసింది.
319
వివిధ సీనియరు బోల్షెవికులు వీటిని రష్యను రాష్ట్రంలో విలీనం చేయాలని కోరుకున్నారు; జాతీయ భావాలను గౌరవించాలని లెనిను పట్టుబట్టారు. కానీ ఈ దేశాల కొత్త కమ్యూనిస్టు పార్టీ పరిపాలనలు సోవ్నార్కోం
వాస్తవ
అధికారం కింద ఉన్నాయని తన సహచరులకు హామీ ఇచ్చారు.
320
1918 చివరలో బ్రిటిషు లేబరు పార్టీ సోషలిస్టు పార్టీల అంతర్జాతీయ సమావేశం, లేబరు సోషలిస్టు ఇంటర్నేషనలు ఏర్పాటుకు పిలుపునిచ్చింది.
321
లెనిను దీనిని తాను తృణీకరించిన రెండవ అంతర్జాతీయం, పునరుజ్జీవనంగా భావించాడు. దాని ప్రభావాన్ని భర్తీ చేయడానికి తన స్వంత ప్రత్యర్థి అంతర్జాతీయ సోషలిస్టు సమావేశాన్ని రూపొందించాడు.
322
జినోవివు, నికోలాయి బుఖారిను, ట్రోత్స్కీ, క్రిస్టియను రాకోవ్స్కీ, ఏంజెలికా సహాయంతో నిర్వహించబడింది. బాలాబానోఫు,
323
ఈ కమ్యూనిస్టు ఇంటర్నేషనలు (కామింటర్న్) మొదటి కాంగ్రెసు 1919 మార్చిలో మాస్కోలో ప్రారంభమైంది.
324
దీనికి ప్రపంచ కవరేజు లేదు; చాలా మంది ప్రతినిధులు పూర్వ రష్యను సామ్రాజ్య దేశాలలో నివసించారు, చాలా మంది అంతర్జాతీయ ప్రతినిధులను వారి స్వంత దేశాలలోని ఏ సోషలిస్టు పార్టీలు గుర్తించలేదు.
325
దీని ప్రకారం, బోల్షెవికులు కార్యకలాపాల మీద ఆధిపత్యం చెలాయించారు.
326
లెనిను తరువాత సోషలిస్టు పార్టీలు మాత్రమే ఆమోదించే నిబంధనల శ్రేణిని రచించారు. బోల్షెవికుల అభిప్రాయాలను కామింటర్నులో చేరడానికి అనుమతించారు.
327
మొదటి సమావేశంలో లెనిను ప్రతినిధులతో మాట్లాడుతూ కౌట్స్కీ వంటి రివిజనిస్టు మార్క్సిస్టులు అనుసరించిన సోషలిజానికి పార్లమెంటరీ మార్గాన్ని విమర్శిస్తూ, యూరపు బూర్జువా ప్రభుత్వాలను హింసాత్మకంగా కూలదోయాలని తన పిలుపులను పునరావృతం చేశాడు.
328
జినోవివు కామింటర్ను అధ్యక్షుడైనప్పటికీ, లెనిను దాని మీద గణనీయమైన ప్రభావాన్ని నిలుపుకున్నాడు.
329
కామింటెర్న్ యొక్క II కాంగ్రెస్ కమిటీలలో ఒకదానిలో లెనిన్
కమ్యూనిస్టు ఇంటర్నేషనలు రెండవ కాంగ్రెసు 1920 జూలైలో పెట్రోగ్రాడులోని స్మోల్నీ ఇన్స్టిట్యూటులో ప్రారంభమైంది. ఇది లెనిను మాస్కో కాకుండా వేరే నగరాన్ని సందర్శించిన చివరిసారిగా ప్రాతినిధ్యం వహిస్తుంది.
330
అక్కడ బోల్షెవికులు అధికారాన్ని చేజిక్కించుకున్న విధానాన్ని అనుకరించమని విదేశీ ప్రతినిధులను ఆయన ప్రోత్సహించారు. పెట్టుబడిదారీ విధానం సామాజిక అభివృద్ధిలో అవసరమైన దశ అనే తన దీర్ఘకాల దృక్పథాన్ని విడిచిపెట్టారు. బదులుగా వలసరాజ్యాల ఆక్రమణలో ఉన్న దేశాలు తమ పూర్వ-పెట్టుబడిదారీ సమాజాలను నేరుగా సోషలిస్టు సమాజాలుగా మార్చమని ప్రోత్సహించారు.
331
ఈ సమావేశం కోసం ఆయన
"ఎడమ-వింగ్""ను రచించారు. "కమ్యూనిజం: యాన్ ఇన్ఫాంటైలు డిజార్డరు" అనే చిన్న పుస్తకం, బ్రిటిషు, జర్మనీ కమ్యూనిస్టు పార్టీలలోని వారి దేశాల పార్లమెంటరీ వ్యవస్థలు, ట్రేడు యూనియన్లలోకి ప్రవేశించడానికి నిరాకరించిన అంశాల మీద ఆయన విమర్శలను వ్యక్తపరిచింది; బదులుగా, విప్లవాత్మక లక్ష్యాన్ని ముందుకు తీసుకెళ్లడానికి ఆయన వారిని అలా చేయమని కోరారు.
332
పోలాండుతో జరుగుతున్న యుద్ధం కారణంగా ఈ సమావేశం చాలా రోజులు నిలిపివేయబడింది.
333
దానిని మాస్కోకు మార్చారు. అక్కడ ఆగస్టు వరకు సమావేశాలు కొనసాగాయి.
334
లెనిను ఊహించిన ప్రపంచ విప్లవం కార్యరూపం దాల్చలేదు. ఎందుకంటే హంగేరియను కమ్యూనిస్టు ప్రభుత్వం కూలదోయబడింది, జర్మనీ మార్క్సిస్టు తిరుగుబాట్లు అణచివేయబడింది .
335
కరువు-నూతన ఆర్థిక విధానం: 1920–1922
మార్చు
కమ్యూనిస్టు పార్టీ లోపు గ్రూపు ఆఫ్ డెమోక్రటికు సెంట్రలిజం, వర్కర్సు అపోజిషను అనే రెండు వర్గాల నుండి భిన్నాభిప్రాయాలు ఉన్నాయి. ఈ రెండూ రష్యను రాష్ట్రం చాలా కేంద్రీకృతమై, అధికారవాదంగా ఉందని ఆరోపించాయి.
336
అధికారిక రాష్ట్ర కార్మిక సంఘాలతో సంబంధాలు కలిగి ఉన్న వర్కర్సు అపోజిషను, ప్రభుత్వం రష్యను కార్మికుల విశ్వాసాన్ని కోల్పోయిందని ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది.
337
ట్రేడు యూనియన్లను రద్దు చేయాలనే ట్రోత్స్కీ సూచనతో వారు ఆగ్రహించారు. "కార్మికుల రాజ్యం"లో యూనియన్లు అనవసరమని ఆయన భావించారు. కానీ లెనిను వాటిని నిలుపుకోవడమే ఉత్తమమని నమ్మి విభేదించారు; 'ట్రేడు యూనియను చర్చ'లో చాలా మంది బోల్షెవికులు లెనిను అభిప్రాయాన్ని స్వీకరించారు.
338
అసమ్మతిని ఎదుర్కోవడానికి 1921 ఫిబ్రవరిలో జరిగిన పదవ పార్టీ కాంగ్రెసులో లెనిను పార్టీలోని వర్గ కార్యకలాపాల మీద నిషేధాన్ని ప్రవేశపెట్టాడు. దీని బాధను ఎదుర్కొని బహిష్కరణ.
339
ఓరెనుబర్గు ఒబ్లాస్టులోని బుజులుకులో కరువు బాధితులు, 1921/1922 శీతాకాలం
పాక్షికంగా కరువు కారణంగా 1921 రష్యను కరువు దాదాపు ఐదు మిలియన్ల మరణాలకు దారితీసింది.
340
ప్రభుత్వం కోరడం అలాగే పెద్ద మొత్తంలో రష్యను ధాన్యాన్ని ఎగుమతి చేయడం ద్వారా కరువు తీవ్రమైంది.
341
కరువు బాధితులకు సహాయం చేయడానికి యుఎస్ ప్రభుత్వం పంపిణీ చేయడానికి అమెరికను రిలీఫు అడ్మినిస్ట్రేషనును ఏర్పాటు చేసింది ఆహారం;
342
లెనిను ఈ సహాయం మీద అనుమానం కలిగి ఉన్నాడు. దానిని నిశితంగా పరిశీలించాడు.
343
కరువు సమయంలో పాట్రియార్కు టిఖోను ఆకలితో ఉన్నవారికి ఆహారం ఇవ్వడానికి అనవసరమైన వస్తువులను విక్రయించాలని ఆర్థడాక్సు చర్చిలకు పిలుపునిచ్చాడు. ఈ చర్యను ప్రభుత్వం ఆమోదించింది.
344
1922 ఫిబ్రవరిలో సోవ్నార్కోం మతపరమైన సంస్థలకు చెందిన అన్ని విలువైన వస్తువులను బలవంతంగా స్వాధీనం చేసుకోవాలని పిలుపునిచ్చాడు.
345
టిఖోను యూకారిస్టులో ఉపయోగించే వస్తువుల అమ్మకాన్ని వ్యతిరేకించారు. అనేక మంది మతాధికారులు కేటాయింపులను వ్యతిరేకించారు. ఫలితంగా హింస జరిగింది.
346
1920, 1921లో, స్థానికుల నుండి బలవంతంగా డబ్బును సేకరించడం మీద వ్యతిరేకత రష్యా అంతటా బోల్షివికు వ్యతిరేక రైతు తిరుగుబాట్లకు అణచివేశారు.
347
అత్యంత ముఖ్యమైన వాటిలో టాంబోవు తిరుగుబాటు ఒకటి. దీనిని రెడ్ సైన్యం అణచివేసింది.
348
1921 ఫిబ్రవరిలో పెట్రోగ్రాడులో కార్మికులు సమ్మె చేశారు. ఫలితంగా ప్రభుత్వం నగరంలో మార్షలు లా ప్రకటించి ఎర్ర సైన్యాన్ని అణచివేయడానికి పంపింది.
349
మార్చిలో క్రోన్స్టాడ్టులోని నావికులు బోల్షెవికు ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా తిరుగుబాటు చేసినప్పుడు క్రోనుస్టాడ్టు తిరుగుబాటు ప్రారంభమైంది. సోషలిస్టులందరూ స్వేచ్ఛగా ప్రచురించడానికి అనుమతించాలని స్వతంత్ర ట్రేడు యూనియన్లకు సమావేశ స్వేచ్ఛ ఇవ్వాలని, రైతులకు స్వేచ్ఛా మార్కెట్లను అనుమతించాలని అభ్యర్థనలకు లోబడి ఉండకూడదని డిమాండు చేశారు. తిరుగుబాటుదారులను సోషలిస్టు-విప్లవకారులు విదేశీ సామ్రాజ్యవాదులు తప్పుదారి పట్టించారని లెనిను ప్రకటించాడు. హింసాత్మక ప్రతీకార చర్యలకు పిలుపునిచ్చారు.
350
ట్రోత్స్కీ నాయకత్వంలో ఎర్ర సైన్యం మార్చి 17న తిరుగుబాటును అణిచివేసింది. దీని ఫలితంగా వేలాది మంది మరణించారు. ప్రాణాలతో బయటపడిన వారిని శిబిరాలలో బంధించారు. .
351
మీరు మొదట చిన్న వంతెనలను నిర్మించడానికి ప్రయత్నించాలి. ఇది ప్రభుత్వ పెట్టుబడిదారీ విధానం నుండి సోషలిజం వరకు చిన్న రైతుల భూములకు దారితీస్తుంది. లేకపోతే మీరు కోట్లాది మందిని కమ్యూనిజం వైపు ఎప్పటికీ నడిపించలేరు. విప్లవ అభివృద్ధి లక్ష్య శక్తులు బోధించినది ఇదే.
— ఎన్ఇపి మీద లెనిను, 1921
352
1921 ఫిబ్రవరిలో లెనిను పొలిటుబ్యూరోకు నూతన ఆర్థిక విధానం (ఎన్ఇపి)ని ప్రవేశపెట్టాడు; దాని ఆవశ్యకతను ఆయన చాలా మంది సీనియరు బోల్షెవికులను ఒప్పించారు. అది ఏప్రిలులో చట్టంగా మారింది.
353
లెనిను
ఆహార పన్ను మీద
అనే బుక్లెటులో ఈ విధానాన్ని వివరించాడు. అందులో ఎన్ఇపి అసలు బోల్షెవికు ఆర్థిక ప్రణాళికలకు తిరిగి రావడాన్ని సూచిస్తుందని ఆయన పేర్కొన్నాడు; అంతర్యుద్ధం వల్ల ఇవి పట్టాలు తప్పాయని దీనిలో సోవ్నార్కోం యుద్ధ కమ్యూనిజం ఆర్థిక విధానాలను ఆశ్రయించవలసి వచ్చిందని ఆయన పేర్కొన్నారు. ఇందులో పరిశ్రమల జాతీయీకరణ, ఉత్పత్తి కేంద్రీకృత పంపిణీ, వ్యవసాయ ఉత్పత్తిని బలవంతంగా లేదా బలవంతంగా అభ్యర్థించడం, డబ్బు ప్రసరణ, ప్రైవేటు సంస్థలు, స్వేచ్ఛా వాణిజ్యంను తొలగించే ప్రయత్నాలు ఉన్నాయి. ఇది తీవ్రమైన ఆర్థిక పతనానికి దారితీసింది.
354
355
ఎన్ఇపి రష్యాలో కొంత ప్రైవేటు సంస్థను అనుమతించింది. వేతన వ్యవస్థను తిరిగి ప్రవేశపెట్టడానికి, రైతులు తమ ఆదాయాల మీద పన్ను విధించబడుతూనే బహిరంగ మార్కెట్లో ఉత్పత్తులను విక్రయించడానికి అనుమతించింది.
356
ఈ విధానం ప్రైవేటు యాజమాన్యంలోని చిన్న పరిశ్రమలకు తిరిగి రావడానికి కూడా అనుమతించింది; ప్రాథమిక పరిశ్రమ, రవాణా, విదేశీ వాణిజ్యం రాష్ట్ర నియంత్రణలోనే ఉన్నాయి.
357
లెనిను దీనిని "స్టేటు క్యాపిటలిజం" అని పిలిచాడు.
358
చాలా మంది బోల్షెవికులు దీనిని సోషలిస్టు సూత్రాలు.
359
లెనిను జీవిత చరిత్ర రచయితలు తరచుగా ఎన్ఇపి ప్రవేశాన్ని ఆయన అత్యంత ముఖ్యమైన విజయాలలో ఒకటిగా వర్ణించారు. కొందరు దీనిని అమలు చేయకపోతే సోవ్నార్కోం ప్రజాదరణ పొందిన తిరుగుబాట్ల ద్వారా త్వరగా పడగొట్టబడతారని నమ్ముతారు.
360
1920 జనవరిలో ప్రభుత్వం సార్వత్రిక కార్మిక నిర్బంధ సైనిక శిక్షణను తీసుకువచ్చింది. దీని ద్వారా 16- 50 సంవత్సరాల మధ్య వయస్సు గల పౌరులందరూ పని చేయాల్సి ఉంటుంది.
361
లెనిను రష్యా సామూహిక విద్యుదీకరణ ప్రాజెక్టు కోసం కూడా పిలుపునిచ్చాడు. ఇది 1920 ఫిబ్రవరిలో ప్రారంభమైంది; "కమ్యూనిజం అంటే సోవియటు శక్తితో పాటు మొత్తం దేశం విద్యుదీకరణ" అని లెనిను చేసిన ప్రకటన తరువాతి సంవత్సరాల్లో విస్తృతంగా ఉదహరించబడింది.
362
విదేశీ వాణిజ్యం ద్వారా రష్యను ఆర్థిక వ్యవస్థను ముందుకు తీసుకెళ్లాలని కోరుతూ, సోవ్నార్కోం జెనోవా సమావేశానికి ప్రతినిధులను పంపారు; లెనిను హాజరు కావాలని ఆశించాడు కానీ అనారోగ్యం కారణంగా హాజరు కాలేదు.
363
ఈ సమావేశం ఫలితంగా జర్మనీతో రష్యను ఒప్పందం కుదిరింది. ఇది మునుపటి యునైటెడు కింగ్డంతో వాణిజ్య ఒప్పందం నుండి వచ్చింది.
364
విదేశీ సంస్థలను రష్యాలో పెట్టుబడులు పెట్టడానికి అనుమతించడం ద్వారా సోవ్నార్కోం పెట్టుబడిదారీ దేశాల మధ్య పోటీలను తీవ్రతరం చేస్తుందని, వాటి పతనాన్ని వేగవంతం చేస్తుందని లెనిను ఆశించాడు;
అమెరికా
జపాన్
మధ్య ఉద్రిక్తతలను పెంచడానికి ఆయన కాంచట్కా చమురు క్షేత్రాలను ఒక అమెరికను కార్పొరేషనుకు అద్దెకు ఇవ్వడానికి ప్రయత్నించాడు. ఎందుకంటే జపాను తమ సామ్రాజ్యంగా కాంచట్కాను కోరుకున్నది.
365
తర్వాతి జీవితం
మార్చు
క్షీణిస్తున్న ఆరోగ్యం-స్టాలినుతో వివాదం: 1920–1923
మార్చు
మార్చి 1923లో మూడవ స్ట్రోక్ తర్వాత లెనిన్ వీల్చైర్లో
లెనిన్ చివరి ఫోటో, మే 15, 1923న అతని సోదరి మరియా తీసినది. ఆయన పక్కన ఆయన సోదరి అన్నా, ఆయన వైద్యులలో ఒకరైన ఎ. ఎమ్. కోజెవ్నికోవు ఉన్నారు.
లెనిన్ సిగ్గుపడేలా భయానకంగా 1920 ఏప్రిల్ లో బోల్షెవికులు ఆయన 50వ పుట్టినరోజును జరుపుకోవడానికి ఒక పెద్ద పార్టీని నిర్వహించారు ఇది రష్యా అంతటా విస్తృతమైన వేడుకలు, ఆయనకు అంకితం చేయబడిన కవితలు, జీవిత చరిత్రల ప్రచురణ ద్వారా కూడా గుర్తించబడింది.
366
1920, 1926 మధ్య లెనిను
సేకరించిన రచనలూ’‘ ' ఇరవై సంపుటాలు ప్రచురించబడ్డాయి; కొన్ని విషయాలు తొలగించబడ్డాయి.
367
1920లో అనేక మంది ప్రముఖ పాశ్చాత్య వ్యక్తులు రష్యాలో లెనినును సందర్శించారు; వీరిలో రచయిత హెచ్.జి. వెల్సు తత్వవేత్త బెర్ట్రాండు రస్సెలు,
368
అలాగే అరాచకవాదులు ఎమ్మా గోల్డ్మను, అలెగ్జాండరు బెర్క్మను కూడా ఉన్నారు.
369
లెనినును క్షీణిస్తున్న ఆరోగ్యంతో అర్మాండు సాయంతో క్రెమ్లినులో సందర్శించారు.
370
ఆయన ఆమెను కోలుకోవడానికి ఉత్తర కాకససులోని కిస్లోవోడ్స్కులోని ఒక శానిటోరియంకు పంపాడు. కానీ ఆమె 1920 సెప్టెంబరులో
కలరా
మహమ్మారి కారణంగా అక్కడ మరణించింది..
371
ఆమె మృతదేహాన్ని మాస్కోకు తరలించారు. అక్కడ క్రెమ్లిను గోడ కింద ఆమె ఖననం చేయబడిన దృశ్యమాన దుఃఖంతో బాధపడుతున్న లెనిను ఆమెను పర్యవేక్షించారు.
372
సంవత్సరం చివరి భాగంలో లెనిను తీవ్ర అనారోగ్యానికి గురయ్యాడు. 1921
373
హైపరాకుసిసు,
నిద్రలేమి
, క్రమం తప్పకుండా తలనొప్పులు ఎదుర్కొంటున్నారు.
374
పొలిటుబ్యూరో పట్టుబట్టడంతో జూలైలో ఆయన ఒక నెల సెలవు కోసం మాస్కో నుండి బయలుదేరాడు ఆయన గోర్కి భవనం, అక్కడ ఆయన భార్య, సోదరి ఆయనను చూసుకున్నారు.
375
లెనిను ఆత్మహత్య చేసుకునే అవకాశాన్ని ఆలోచించడం ప్రారంభించాడు. క్రుప్స్కాయ, స్టాలిను ఇద్దరినీ తన కోసం పొటాషియం సైనైడు సేకరించమని కోరాడు.
376
లెనిను చివరి సంవత్సరాల్లో ఆయన సహాయం చేయడానికి ఇరవై ఆరు మంది వైద్యులను నియమించారు; వారిలో చాలామంది విదేశీయులు వారిని చాలా ఖర్చుతో నియమించుకున్నారు.
377
1918 హత్యాయత్నం నుండి ఆయన శరీరంలో చిక్కుకున్న బుల్లెటుల నుండి వచ్చే లోహం ఆక్సీకరణ వలన ఆయన అనారోగ్యం సంభవించి ఉండవచ్చని కొందరు సూచించారు; 1922 ఏప్రిలులో ఆయన వాటిని విజయవంతంగా తొలగించడానికి శస్త్రచికిత్స చేయించుకున్నాడు.
378
దీని తర్వాత కూడా లక్షణాలు కొనసాగాయి. లెనిను వైద్యులు దీనికి కారణం ఏమిటో ఖచ్చితంగా చెప్పలేకపోయారు; కొందరు అతనికి న్యూరాస్తెనియా లేదా సెరిబ్రలు ఆర్టెరియోస్క్లెరోసిసు ఉందని సూచించారు. 1922 మే నెలలో ఆయనకు మొదటి స్ట్రోకు వచ్చింది. తాత్కాలికంగా మాట్లాడే సామర్థ్యం కోల్పోయాడు. ఆయనకు కుడి వైపు పక్షవాతం వచ్చింది.
379
ఆయన గోర్కి వద్ద కోలుకున్నాడు. చాలావరకు జూలై నాటికి కోలుకున్నాడు .
380
అక్టోబరులో ఆయన మాస్కోకు తిరిగి వచ్చాడు; డిసెంబరులో ఆయనకు రెండవ స్ట్రోకు వచ్చి గోర్కికి తిరిగి వచ్చాడు.
381
లెనిన్ గోర్కి భవనం, అక్కడ అతను తన చివరి సంవత్సరాల్లో ఎక్కువ భాగం గడిపాడు (
2022లో చిత్రీకరించబడింది
అనారోగ్యంతో ఉన్నప్పటికీ లెనిను రాజకీయ పరిణామాల మీద తీవ్ర ఆసక్తిని కొనసాగించాడు. సోషలిస్టు రివల్యూషనరీ పార్టీ నాయకత్వం 1922 జూన్, ఆగస్టు మధ్య జరిగిన సోషలిస్టు విప్లవకారుల విచారణ విచారణలో ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా కుట్ర పన్నినట్లు రుజువైనప్పుడు లెనిను వారిని ఉరితీయాలని పిలుపునిచ్చాడు; బదులుగా వారిని నిరవధికంగా జైలులో పెట్టారు. స్టాలిను నాయకత్వంలోని గ్రేటు ప్యూర్జి సమయంలో మాత్రమే ఉరితీయబడ్డారు.
382
లెనిను మద్దతుతో ప్రభుత్వం మార్చిలో రాష్ట్ర సంస్థలు, సంస్థల నుండి అన్ని మెన్షెవికులను బహిష్కరించడం ద్వారా రష్యాలో మెన్షెవిజాన్ని వాస్తవంగా నిర్మూలించడంలో కూడా విజయం సాధించింది. 1923 ఆ తరువాత పార్టీ సభ్యులను నిర్బంధ శిబిరాలలో బంధించారు.
383
సోవియటులో జారిస్టు బ్యూరోక్రాటికు వ్యవస్థ మనుగడ గురించి లెనిను ఆందోళన చెందాడు. రష్యా,
384
ముఖ్యంగా ఆయనను చివరి సంవత్సరాల్లో.
385
అధికార వైఖరిని ఖండిస్తూ ఆయనను ఒక లేఖలో "మనల్ని ఒక దుర్మార్గపు అధికార చిత్తడిలోకి నెట్టివేస్తున్నారు" అని ఫిర్యాదు చేస్తూ అటువంటి సమస్యలను ఎదుర్కోవడానికి పూర్తి సమగ్రతను సూచించాడు.
386
డిసెంబరు 1922 జనవరి 1923లో లెనిను ఆదేశించాడు. "లెనిను నిబంధన", దీనిలో ఆయన తన సహచరుల వ్యక్తిగత లక్షణాలను ముఖ్యంగా ట్రోత్స్కీ, స్టాలిను గురించి చర్చించాడు.
387
స్టాలినును కమ్యూనిస్టు పార్టీ జనరలు సెక్రటరీ పదవి నుండి తొలగించాలని ఆయన సిఫార్సు చేశారు. ఆయన ఈ పదవికి సరిపోరని భావించారు.
388
ఆయన ట్రోత్స్కీ ఉన్నతమైన తెలివితేటలను హైలైటు చేశాడు కానీ అదే సమయంలో అతని స్వీయ-భరోసా, మితిమీరిన ధోరణిని విమర్శించాడు..
389
ఈ కాలంలో ఆయన కార్మికులు, రైతుల ఇన్స్పెక్టరేటు అధికారిక స్వభావాన్ని విమర్శిస్తూ ఈ సమస్యకు విరుగుడుగా కొత్త, శ్రామిక-తరగతి సిబ్బందిని నియమించాలని పిలుపునిచ్చారు.
390
మరొక వ్యాసంలో ఆయన రాష్ట్రానికి నిరక్షరాస్యతను ఎదుర్కోవాలని ప్రజల్లో సమయపాలన, మనస్సాక్షిని పెంపొందించాలని, రైతులు సహకార సంఘాలలో చేరడానికి ప్రోత్సహించాలని పిలుపునిచ్చారు.
391
స్టాలిను చాలా మొరటుగా ఉన్నాడు. మన వాతావరణంలో కమ్యూనిస్టులుగా మన మధ్య సంబంధాలలో పూర్తిగా ఆమోదయోగ్యమైన ఈ లోపం, జనరలు సెక్రటరీ స్థానంలో ఆమోదయోగ్యం కాదు. కాబట్టి నేను కామ్రేడ్లకు ప్రతిపాదిస్తున్నది ఏమిటంటే ఆయన ఈ ఉద్యోగం నుండి తొలగించడానికి ఒక మార్గాన్ని రూపొందించాలి. కామ్రేడు స్టాలిను కంటే అన్ని విధాలుగా విభిన్నంగా ఉన్న మరొకరిని ఈ ఉద్యోగానికి నియమించాలి. ఆ ఏకైక ఉన్నతమైన అంశం ఏమిటంటే ఆయన మరింత సహనంతో మరింత మర్యాదగా, సహచరుల పట్ల ఎక్కువ శ్రద్ధగా ఉండాలి. తక్కువ మోజుకనుగుణంగా ఉండాలి.
— లెనిన్, 4 జనవరి 1923
392
లెనిను లేనప్పుడు స్టాలిను తన మద్దతుదారులను ప్రముఖ స్థానాలకు నియమించడం ద్వారా
393
లెనిను అత్యంత సన్నిహితుడు. అర్హుడైన వారసుడిగా తనను తాను ఒక ఇమేజును పెంచుకోవడం ద్వారా తన అధికారాన్ని పదిలం చేసుకోవడం ప్రారంభించాడు.
394
డిసెంబరులో 1922లో లెనిను పాలనకు స్టాలిను బాధ్యత వహించాడు. పొలిట్బ్యూరో ఆయనను సంప్రదించడానికి ఎవరికి అనుమతి ఉందో నియంత్రించే బాధ్యతను అప్పగించింది.
395
లెనిను స్టాలినును విమర్శించడంలో మరింతగా నిమగ్నమయ్యాడు; 1922 మధ్యకాలంలో లెనిను అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం మీద రాష్ట్రం తన గుత్తాధిపత్యాన్ని నిలుపుకోవాలని పట్టుబడుతుండగా స్టాలిను దీనిని వ్యతిరేకించడంలో ఇతర బోల్షెవికులకు నాయకత్వం వహించాడు.
396
ఇద్దరి మధ్య వ్యక్తిగత వాదనలు కూడా ఉన్నాయి; స్టాలిను ఫోను సంభాషణ సందర్భంగా క్రుప్స్కాయ మీద అరవడం ద్వారా ఆమెను బాధపెట్టాడు. ఇది లెనినును తీవ్రంగా కోపగించుకుంది. ఆయనను స్టాలినుకు తన చికాకును వ్యక్తం చేస్తూ ఒక లేఖ పంపాడు.
397
జార్జియను ఎఫైరు సమయంలో ఇద్దరి మధ్య అత్యంత ముఖ్యమైన రాజకీయ విభజన ఉద్భవించింది. బలవంతంగా సోవియటీకరించబడిన జార్జియా,
అజర్బైజాన్
, అర్మేనియా మీద ఎర్ర సైన్యం దండయాత్ర వంటి పొరుగు దేశాలను ఎర్ర సైన్యం ఆక్రమించి ఆక్రమించిన వాటిని వారి స్థానిక సోవియటు-స్థాపించిన ప్రభుత్వాల నిరసనలు ఉన్నప్పటికీ రష్యను రాష్ట్రంలో విలీనం చేయాలని స్టాలిను సూచించారు.
398
లెనిను దీనిని స్టాలిను ఆయన మద్దతుదారులు చేసిన గొప్ప రష్యను జాతి దురభిమానం, వ్యక్తీకరణగా చూశారు. బదులుగా ఈ జాతీయ-రాజ్యాలను రష్యాలో ఒక గొప్ప యూనియను, పాక్షిక-స్వతంత్ర భాగాలుగా చేరాలని పిలుపునిచ్చారు. దీనిని ఆయన యూరపు, ఆసియా సోవియటు రిపబ్లికుల యూనియను అని పిలవాలని సూచించాడు.
399
ప్రతిపాదనకు కొంత ప్రతిఘటన తర్వాత స్టాలిను చివరికి దానిని అంగీకరించాడు కానీ లెనిను ఒప్పందంతో ఆయన కొత్తగా ప్రతిపాదించిన రాష్ట్రం పేరును "యూనియను ఆఫ్ సోవియటు సోషలిస్టు రిపబ్లిక్సు (యుఎస్ఎస్ఆర్)"గా మార్చాడు.
400
డిసెంబరులో జరిగిన సెంట్రలు కమిటీ ప్లీనంలో తన తరపున మాట్లాడటానికి లెనిను ట్రోత్స్కీని పంపాడు. అక్కడ సోవియటు యూనియను కోసం ప్రణాళికలు ఆమోదించబడ్డాయి; ఈ ప్రణాళికలను డిసెంబరు 30న సోవియటు కాంగ్రెసు ఆమోదించింది. ఫలితంగా సోవియటు యూనియను ఏర్పడింది.
401
లెనిను ఆరోగ్యం బాగాలేకపోయినా సోవియటు యూనియను కొత్త ప్రభుత్వానికి ఛైర్మనుగా ఎన్నికయ్యారు.
402
మరణం - అంత్యక్రియలు: 1923–1924
మార్చు
లెనిను అంత్యక్రియలు, ఐజాకు బ్రాడ్స్కీ, 1925 చిత్రించినట్లు
1923 మార్చిలో లెనిను మూడవ స్ట్రోకుకు గురయ్యాడు. తన సామర్థ్యాన్ని కోల్పోయాడు స్పీక్;
403
ఆ నెలలో ఆయనకు కుడి వైపున పాక్షిక పక్షవాతం వచ్చింది. ఇంద్రియ అఫాసియా.
404
మే నాటికి ఆయన నెమ్మదిగా కోలుకుంటున్నట్లు కనిపించాడు. తన చలనశీలత, ప్రసంగం, రచనలో కొంత భాగాన్ని తిరిగి పొందాడు. నైపుణ్యాలు.
405
అక్టోబరులో, ఆయన క్రెమ్లినుకు చివరిసారిగా వెళ్లాడు.
406
తన చివరి వారాలలో లెనినును జినోవివు, కామెనెవు, బుఖారిను సందర్శించారు; జినోవివు మరణించిన రోజున ఆయన గోర్కి భవనంలో అఆయన సందర్శించారు.
407
1924 జనవరి 21న లెనిను కోమాలోకి జారుకుని ఆ రోజు వయసులో మరణించాడు. 53.
408
ఆయన అధికారిక మరణ కారణం నయం చేయలేని రక్త వ్యాధిగా నమోదు చేయబడింది.
409
సోవియటు ప్రభుత్వం లెనిను మరణాన్ని మరుసటి రోజు బహిరంగంగా ప్రకటించింది.
410
జనవరి 23న కమ్యూనిస్టు పార్టీ, ట్రేడు యూనియన్లు, సోవియటుల నుండి సంతాపకులు ఆయన గోర్కి ఇంటికి వెళ్లి మృతదేహాన్ని పరిశీలించారు. దీనిని ప్రముఖ బోల్షెవికులు ఎర్ర శవపేటికలో పైకి తీసుకెళ్లారు.
411
రైలులో మాస్కోకు తరలించబడిన శవపేటికను హౌసు ఆఫ్ ట్రేడు యూనియన్సుకి తీసుకెళ్లారు. అక్కడ మృతదేహం ఉంచబడింది రాష్ట్రం.
412
తదుపరి మూడు రోజులలో దాదాపు పది లక్షల మంది సంతాప యాత్రికులు మృతదేహాన్ని చూడటానికి వచ్చారు. చాలా మంది గడ్డకట్టే పరిస్థితులలో గంటల తరబడి క్యూలో నిలబడ్డారు.
413
జనవరి 26న సోవియటుల పదకొండవ ఆల్-యూనియను కాంగ్రెసు నివాళులర్పించడానికి సమావేశమైంది. కాలినిను జినోవివు స్టాలిను ప్రసంగించారు.
413
ముఖ్యంగా ట్రోత్స్కీ గైర్హాజరయ్యారు; కాకససులో ఆయన కోలుకుంటున్నారు. తరువాత స్టాలిను తనకు ప్రణాళికాబద్ధమైన అంత్యక్రియల తేదీ తప్పుగా ఉన్న టెలిగ్రాం పంపారని దీనివల్ల ఆయన సకాలంలో చేరుకోలేరని ఆయన పేర్కొన్నారు.
414
లెనిను అంత్యక్రియలు మరుసటి రోజు జరిగాయి. ఆయన మృతదేహాన్ని యుద్ధ సంగీతంతో రెడ్ స్క్వేరుకు తీసుకెళ్లారు. అక్కడ ప్రత్యేకంగా నిర్మించిన సమాధి ఖజానాలో శవాన్ని ఉంచే ముందు గుమిగూడిన జనసమూహం వరుస ప్రసంగాలు విన్నారు.
415
గడ్డకట్టే ఉష్ణోగ్రతలు ఉన్నప్పటికీ పదివేల మంది హాజరయ్యారు.
416
క్రుప్స్కాయ నిరసనలకు వ్యతిరేకంగా లెనిను మృతదేహాన్ని రెడు స్క్వేరు సమాధిలో దీర్ఘకాలిక ప్రజా ప్రదర్శన కోసం భద్రపరచడానికి ఎంబాం చేశారు.
417
ఈ ప్రక్రియలో లెనిను మెదడు తొలగించబడింది; 1925లో దానిని పరిశీలించడానికి ఒక సంస్థ స్థాపించబడింది. లెనినుకు తీవ్రమైన స్క్లెరోసిసు ఉందని వెల్లడించింది.
418
1929 జూలైలో పొలిటుబ్యూరో తాత్కాలిక సమాధిని గ్రానైటుతో శాశ్వత సమాధితో భర్తీ చేయడానికి అంగీకరించింది. ఇది 1933లో పూర్తయింది.
419
ఆయన సార్కోఫాగసును 1940లో మళ్ళీ 1970లో మార్చారు.
420
రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో 1941 నుండి 1945 వరకు భద్రత కోసం మృతదేహాన్ని తాత్కాలికంగా టైమెను.
421
2025 నాటికి ఆయన శరీరం రెడ్ స్క్వేరులోని లెనిను సమాధిలో ప్రజా ప్రదర్శనలో ఉంది.
422
రాజకీయ భావజాలం
మార్చు
మార్క్సిజం - లెనినిజం
మార్చు
మార్క్సు లేదా మార్క్సిస్టులకు సోషలిజం మార్గం దాని నిర్దిష్టతలో తెలుసని మేము నటించము. అది అర్ధంలేనిది. మనకు మార్గం దిశ తెలుసు, దానిని ఏ తరగతి శక్తులు నడిపిస్తాయో మనకు తెలుసు, కానీ కాంక్రీటుగా, ఆచరణాత్మకంగా, వారు ఈ చర్యను చేపట్టినప్పుడు
లక్షలాది మంది అనుభవం
ద్వారా ఇది చూపబడుతుంది.
—లెనిన్, 11 సెప్టెంబరు 1917
423
లెనిను ఒక భక్తుడైన మార్క్సిస్టు,
424
1904లో మార్టోవు చేత మొదట "లెనినిజం" అని పిలువబడిన మార్క్సిజం అతని వివరణ,
425
ఏకైక ప్రామాణికమైన సనాతనమైనది అని నమ్మాడు.
426
ఆయన మార్క్సిస్టు దృక్పథం ప్రకారం మానవత్వం చివరికి స్వచ్ఛమైన దోపిడీ అన్యీకరణ నుండి విముక్తి పొందిన కార్మికులతో కూడిన స్థితిలేని తరగతిలేని సమానత్వ సమాజంగా కమ్యూనిజం మారింది. వారి స్వంత విధిని నియంత్రించుకుంది. "ప్రతి ఒక్కరి నుండి అతని సామర్థ్యం ప్రకారం ప్రతి ఒక్కరికి ఆయన అవసరాలకు అనుగుణంగా" అనే నియమానికి కట్టుబడి ఉంది.
427
వోల్కోగోనోవ్ ప్రకారం లెనిను "లోతుగా నిజాయితీగా" తాను రష్యాను నిర్దేశించిన మార్గం చివరికి ఈ కమ్యూనిస్టు సమాజ స్థాపనకు దారితీస్తుందని నమ్మాడు.
428
లెనిను మార్క్సిస్టు నమ్మకాలు సమాజం దాని ప్రస్తుత స్థితి నుండి నేరుగా కమ్యూనిజంగా మారలేదనే అభిప్రాయానికి దారితీశాయి. కానీ మొదట సోషలిజం కాలంలోకి ప్రవేశించాలి కాబట్టి రష్యాను సోషలిస్టు సమాజంగా ఎలా మార్చాలనేది ఆయన ప్రధాన ఆందోళన. అలా చేయడానికి బూర్జువా వర్గాన్ని అణచివేయడానికి, సోషలిస్టు ఆర్థిక వ్యవస్థను అభివృద్ధి చేయడానికి శ్రామికవర్గ నియంతృత్వం అవసరమని ఆయన నమ్మాడు.
429
ఆయన సోషలిజాన్ని "ఉత్పత్తి సాధనాలు సామాజికంగా యాజమాన్యంలో ఉన్న నాగరిక సహకారుల క్రమం"గా నిర్వచించారు
430
ఈ ఆర్థిక వ్యవస్థ సమృద్ధి సమాజాన్ని సృష్టించే వరకు విస్తరించాలని నమ్మాడు.
427
దీనిని సాధించడానికి రష్యను ఆర్థిక వ్యవస్థను రాష్ట్ర నియంత్రణలోకి తీసుకురావడం తన కేంద్ర ఆందోళనగా ఆయన భావించారు, "అన్ని పౌరులు" తన మాటలలో "రాష్ట్రానికి అద్దెకు తీసుకున్న ఉద్యోగులు"గా మారారు.
431
లెనిను రాష్ట్రానికి నిధులు సమకూర్చడానికి ఫియటు కరెన్సీ అపరిమిత జారీని బహిరంగంగా ఆమోదించాడు. "నాశనం చేయడానికి ఉత్తమ మార్గం" అని పేర్కొన్నాడు. "పెట్టుబడిదారీ వ్యవస్థ కరెన్సీని దుర్వినియోగం చేయడమే."
432
విప్లవాత్మక పరివర్తన సమయంలో ఇది అవసరమైన దశ అని ఆయన నమ్మాడు చివరికి "సాధారణ రైతు కూడా ఇది కేవలం కాగితపు ముక్క అని గ్రహిస్తాడు" అని పేర్కొన్నాడు.
433
సోషలిజం గురించి లెనిను వివరణ కేంద్రీకృతమైనది. ప్రణాళికాబద్ధమైనది. రాష్ట్రవాదమైనది, ఉత్పత్తి, పంపిణీ రెండింటినీ ఖచ్చితంగా నియంత్రించబడింది.
427
రాష్ట్ర ఆర్థిక మరియు రాజకీయ కేంద్రీకరణను ప్రారంభించడానికి దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న కార్మికులందరూ స్వచ్ఛందంగా చేరతారని ఆయన విశ్వసించారు.
434
ఈ విధంగా ఉత్పత్తి సాధనాల మీద "కార్మికుల నియంత్రణ" కోసం ఆయన చేసిన పిలుపులు వారి కార్మికులు సంస్థల మీద ప్రత్యక్ష నియంత్రణను సూచించలేదు. కానీ "కార్మికుల రాజ్యం" నియంత్రణలో ఉన్న అన్ని సంస్థల నిర్వహణను సూచిస్తాయి.
435
దీని ఫలితంగా లెనిను ఆలోచనలో రెండు విరుద్ధమైన ఇతివృత్తాలుగా కొందరు భావించారు: ప్రజాదరణ పొందిన కార్మికుల నియంత్రణ, కేంద్రీకృత, క్రమానుగత, బలవంతపు రాష్ట్ర ఉపకరణం.
436
1919లో లెనిన్ మాట్లాడుతున్నారు
1914 కి ముందు లెనిను అభిప్రాయాలు ప్రధాన స్రవంతి యూరోపియను మార్క్సిస్టు సనాతన ధర్మానికి అనుగుణంగా ఉండేవి.
424
సమకాలీన మార్క్సిస్టు కాని తత్వవేత్తలు, సామాజిక శాస్త్రవేత్తల నుండి ఆలోచనలను స్వీకరించిన మార్క్సిస్టులను ఆయన ఎగతాళి చేసినప్పటికీ
437
ఆయన సొంత ఆలోచనలు రష్యను మార్క్సిస్టు సిద్ధాంతం ద్వారా మాత్రమే కాకుండా రష్యను విప్లవాత్మక ఉద్యమం
438
నుండి విస్తృత ఆలోచనల ద్వారా కూడా ప్రభావితమయ్యాయి. ఇందులో నరోద్నికు వ్యవసాయ-సోషలిస్టులు కూడా ఉన్నారు.
439
ఆయన తన ఆలోచనలను మారుతున్న పరిస్థితులకు అనుగుణంగా మార్చుకున్నారు
440
యుద్ధం, కరువు, ఆర్థిక వ్యవస్థ మధ్య రష్యాను పరిపాలించడంలో ఆచరణాత్మక వాస్తవాలు కూడా ఉన్నాయి. పతనం.
441
లెనినిజం అభివృద్ధి చెందుతున్న కొద్దీ, లెనిను స్థాపించబడిన మార్క్సిస్టు సనాతన ధర్మాన్ని సవరించాడు. మార్క్సిస్టు ఆలోచనలో ఆవిష్కరణలను ప్రవేశపెట్టాడు.
424
తన సైద్ధాంతిక రచనలలో, ముఖ్యంగా
సామ్రాజ్యవాదం, పెట్టుబడిదారీ విధానం అత్యున్నత దశ
లో, లెనిను మార్క్సు మరణం నుండి పెట్టుబడిదారీ విధానంలో తాను భావించిన పరిణామాలను చర్చించాడు; ఆయన దృష్టిలో, అది స్టేటు మోనోపోలీ క్యాపిటలిజం, కొత్త దశకు చేరుకుంది.
442
రష్యా ఆర్థిక వ్యవస్థ రైతుల ఆధిపత్యంలో ఉన్నప్పటికీ, రష్యాలో మోనోపోలీ క్యాపిటలిజం ఉండటం అంటే దేశం సోషలిజం వైపు వెళ్ళడానికి తగినంత భౌతికంగా అభివృద్ధి చెందిందని ఆయన నమ్మాడు.
443
లెనినిజం మార్క్సిజం ఇతర వైవిధ్యాల కంటే మరింత నిరంకుశమైన, సిద్ధాంతపరమైన దృక్పథాన్ని స్వీకరించింది.
424
దాని విముక్తివాద దృష్టి భావోద్వేగ తీవ్రత ద్వారా తనను తాను వేరు చేసుకుంది.
444
శ్రామికవర్గాన్ని విప్లవానికి నడిపించగల వాన్గార్డు పాత్రను నొక్కి చెప్పడం ద్వారా కూడా ఇది ప్రత్యేకంగా నిలిచింది.
444
విప్లవకారుడిగా హింస పాత్రను పెంచిందని భావించబడింది.
445
ప్రజాస్వామ్యం - జాతీయ ప్రశ్న
మార్చు
[లెనిన్] మార్క్సు అందించిన సత్యాన్ని అంగీకరించాడు. ఆ సత్యాన్ని బలోపేతం చేయడానికి డేటా, వాదనలను ఎంచుకున్నాడు. ఆయన పాత మార్క్సిస్టు గ్రంథాన్ని ప్రశ్నించలేదు, ఆయన కేవలం వ్యాఖ్యానించాడు. వ్యాఖ్యలు కొత్త గ్రంథంగా మారాయి.
— లూయిసు ఫిషరు, 1964
446
పెట్టుబడిదారీ దేశాల ప్రతినిధి ప్రజాస్వామ్యం "బూర్జువా వర్గ నియంతృత్వాన్ని" కొనసాగిస్తూ ప్రజాస్వామ్యం భ్రాంతిని ఇచ్చిందని లెనిన్ నమ్మాడు; యునైటెడు స్టేట్సు ప్రాతినిధ్య ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థను వివరిస్తూ, ఆయన "రెండు బూర్జువా పార్టీల మధ్య అద్భుతమైన, అర్థరహిత ద్వంద్వ పోరాటాలను" ప్రస్తావించాడు. ఈ రెండూ అమెరికను శ్రామికవర్గాన్ని దోపిడీ చేసే "చతురతగల మల్టీ మిలియనీర్ల" కు నాయకత్వం వహించాయి.
447
ఆయన ఉదారవాదాన్ని వ్యతిరేకించాడు. డిమిత్రి వోల్కోగోనోవు ప్రకారం, స్వేచ్ఛ పట్ల ఆయనకున్న సాధారణ వ్యతిరేకతకు ఇది "గుర్తు"
448
ఉదారవాద స్వేచ్ఛలు మోసపూరితమైనవని నమ్మాడు ఎందుకంటే అది కార్మికులను పెట్టుబడిదారీ దోపిడీ నుండి విముక్తి చేయలేదు అని భావించాడు.
449
"సోవియటు ప్రభుత్వం అత్యంత ప్రజాస్వామ్య-బూర్జువా గణతంత్రం కంటే అనేక మిలియన్ల రెట్లు ఎక్కువ ప్రజాస్వామ్యం" అని లెనిను ప్రకటించాడు. దానిలో రెండోది కేవలం "ప్రజలకు ప్రజాస్వామ్యం".
450
శ్రామికవర్గ రాజ్యం ఎలా ఉండాలనే దాని మీద లెనిను నమ్మకం మార్క్సిస్టు ప్రధాన స్రవంతి స్వీకరించిన దాని నుండి వైదొలిగింది; కౌట్స్కీ వంటి యూరోపియను మార్క్సిస్టులు ప్రజాస్వామ్యయుతంగా ఎన్నికైన పార్లమెంటరీ ప్రభుత్వాన్ని ఊహించారు. దీనిలో శ్రామికవర్గం మెజారిటీని కలిగి ఉంటుంది. అయితే లెనిను బూర్జువా నుండి ఎటువంటి ఇన్పుటును మినహాయించే బలమైన, కేంద్రీకృత రాష్ట్ర యంత్రాంగాన్ని కోరాడు.
444
ఆయన తన శ్రామికవర్గ నియంతృత్వాన్ని ప్రజాస్వామ్యంగా పరిగణించాడు ఎందుకంటే ఆయన అలాగే దానిని పేర్కొన్నాడు. ఇది సోవియటులకు ప్రతినిధుల ఎన్నిక, కార్మికులు తమ సొంత అధికారులను ఎన్నుకోవడం, రాష్ట్ర పరిపాలనలో అన్ని కార్మికుల క్రమం తప్పకుండా భ్రమణం, ప్రమేయం కలిగి ఉంటుంది.
451
అయితే అంతర్యుద్ధంలో విజయం ముగిసే సమయానికి సోవియటు రాష్ట్రం అంతర్జాతీయ ఒంటరితనాన్ని ఎదుర్కొంది. పాలనకు ప్రమాదానికి మూలంగా భావించబడిన ఎన్ఇపి విధానాలను స్వీకరించింది. లెనిను తన ప్రభుత్వం యుద్ధముప్పు లేదా సోవియటు ప్రభుత్వం మీద దాడి పోయేలా "స్వేచ్ఛ లేదా ప్రజాస్వామ్యాన్ని వాగ్దానం చేయలేదని" పేర్కొన్నాడు. ఏ ఇతర ప్రభుత్వం కూడా "యుద్ధంలో" వ్యవహరిస్తుందని దానిని తిరస్కరించే ఉద్దేశ్యంతో ఆయన చెప్పాడు. రాజకీయ స్వేచ్ఛలు తాత్కాలికంగా ఉండాలి.
452
453
లెనిన్ మాస్కోలోని స్వెర్డ్లోవ్ స్క్వేరులో లియోను ట్రోత్స్కీ, లెవ్ కామెనెవు, పక్కన, మే 1920లో ఒక జనసమూహాన్ని ఉద్దేశించి మాట్లాడుతూ
లెనిను ఒక అంతర్జాతీయవాది. ప్రపంచ విప్లవానికి తీవ్రమైన మద్దతుదారుడు. జాతీయ సరిహద్దులను కాలం చెల్లిన భావనగా జాతీయవాదం వర్గ పోరాటం నుండి దృష్టి మరల్చేదిగా భావించాడు.
454
సోషలిస్టు సమాజంలో ప్రపంచ దేశాలు అనివార్యంగా విలీనం అవుతాయని, ఒకే
ప్రపంచం
, ఒకే ప్రభుత్వం ఏర్పడతాయని ఆయన నమ్మాడు.
455
ఈ సోషలిస్టు రాజ్యం కేంద్రీకృత, ఏకీకృత రాజ్యంగా ఉండాలని ఆయన విశ్వసించారు. సమాఖ్యవాదంను బూర్జువా భావనగా పరిగణించారు.
456
తన రచనలలో లెనిను సామ్రాజ్యవాద వ్యతిరేక ఆలోచనలను సమర్థించారు. అన్ని దేశాలు "స్వయం నిర్ణయాధికార హక్కు"కు అర్హులని పేర్కొన్నారు.
457
సోషలిస్టు రాజ్యాలు "పవిత్రమైనవి లేదా తప్పులకు వ్యతిరేకంగా బీమా చేయబడినవి కావు" కాబట్టి మైనారిటీ సమూహం సోషలిస్టు రాజ్యం నుండి విడిపోవడానికి అటువంటి ఘర్షణలు అవసరమని అంగీకరించారు. జాతీయ విముక్తి యుద్ధాలకు మద్దతు ఇచ్చారు ".
458
1917లో అధికారం చేపట్టడానికి ముందు జాతి, జాతీయ మైనారిటీలు స్వాతంత్ర్యం కోసం పిలుపునిస్తూ సోవియటు రాజ్యాన్ని అపరిపాలనలోకి నెట్టివేస్తారని ఆయన ఆందోళన చెందాడు; చరిత్రకారుడు సైమను సెబాగు మోంటెఫియోరు అభిప్రాయం ప్రకారం లెనిను స్టాలినును "స్వయంప్రతిపత్తి ఆదర్శాన్ని విడిపోయే హక్కును అందించే సిద్ధాంతాన్ని" అభివృద్ధి చేయమని ప్రోత్సహించాడు.
459
అధికారం చేపట్టిన తర్వాత లెనిను మైనారిటీ జాతి సమూహాలను రష్యను సామ్రాజ్యంలో ఉండమని బలవంతం చేసిన బంధాలను విచ్ఛిన్నం చేయాలని పిలుపునిచ్చాడు. వారి విడిపోయే హక్కును సమర్థించాడు కానీ వారు శ్రామికవర్గ అంతర్జాతీయవాద స్ఫూర్తితో వెంటనే తిరిగి కలుస్తారని కూడా ఆశించాడు.
460
ఈ ఐక్యతను నిర్ధారించడానికి సైనిక శక్తిని ఉపయోగించేందుకు ఆయన సిద్ధంగా ఉన్నాడు, ఫలితంగా ఉక్రెయిన్, జార్జియా, పోలాండ్, ఫిన్లాండ్, బాల్టిక్ దేశాలలో ఏర్పడిన స్వతంత్ర రాజ్యాలఓకి సాయుధ చొరబాట్లు జరిగాయి.
461
ఫిన్లాండ్, బాల్టిక్ రాజ్యాలు లెనిను ప్రభుత్వం అధికారికంగా పోలాండ్ స్వాతంత్ర్యాన్ని గుర్తించినా అది విఫలమైంది.
462
వ్యక్తిగత జీవితం - లక్షణాలు
మార్చు
లెనిను తనను తాను విధినిర్వహణ చేసిన వ్యక్తిగా భావించాడు. తన లక్ష్యం, నీతిని, విప్లవాత్మక నాయకుడిగా తన స్వంత సామర్థ్యాన్ని దృఢంగా విశ్వసించాడు.
463
జీవిత చరిత్ర రచయిత లూయిసు ఫిషరు అతన్ని "రాడికల్ మార్పు, గరిష్ట తిరుగుబాటు ప్రేమికుడు"గా అభివర్ణించాడు. ఆయనకు "ఎప్పుడూ మధ్యస్థం లేదు. ఆయన నలుపు లేదా ఎరుపు రంగులో అతిశయోక్తి చేసేవాడు".
464
లెనిను "క్రమశిక్షణా పనికి అసాధారణ సామర్థ్యం", "విప్లవాత్మక లక్ష్యం పట్ల భక్తి"ని హైలైటు చేస్తూ, పైప్సు ఆయన చాలా ఆకర్షణను ప్రదర్శించాడని గుర్తించాడు.
465
అదేవిధంగా "తన వ్యక్తిత్వ బలంతోనే [లెనిను] ప్రజల మీద ప్రభావం చూపేవాడు" అని వోల్కోగోనోవు నమ్మాడు.
466
దీనికి విరుద్ధంగా లెనిను స్నేహితుడు మాగ్జిం గోర్కీ "బట్టతల, బలిష్టమైన, దృఢమైన వ్యక్తి"గా తన శారీరక రూపంలో, కమ్యూనిస్టు విప్లవకారుడు "చాలా సాధారణుడు" అని, "నాయకుడిగా ముద్ర వేయలేదని" వ్యాఖ్యానించాడు.
467
చరిత్రకారుడు జీవిత చరిత్ర రచయిత రాబర్టు సర్వీసు లెనిన్ తీవ్రమైన భావోద్వేగ యువకుడు
468
అని నొక్కి చెప్పాడు. ఆయన జారిస్టు అధికారుల పట్ల బలమైన ద్వేషాన్ని ప్రదర్శించాడు.
469
సర్వీసు ప్రకారం లెనిను మార్క్సు, ఎంగెల్సు, చెర్నిషెవ్స్కీ వంటి తన సైద్ధాంతిక నాయకులతో "భావోద్వేగ అనుబంధాన్ని" పెంచుకున్నాడు; వారి చిత్రపటాలు
470
ఆయన దగ్గర ఉన్నాయి. మార్క్సు, ఎంగెల్సూ లతో తాను "ప్రేమలో ఉన్నానని" ప్రైవేటుగా వర్ణించుకున్నాడు.
471
లెనిను జీవిత చరిత్ర రచయిత జేమ్సు డి. వైటు అభిప్రాయం ప్రకారం లెనిను వారి రచనలను "పవిత్ర రచన"గా, "మతపరమైన సిద్ధాంతం"గా పరిగణించాడు. దీనిని "ప్రశ్నించకూడదు కానీ నమ్మాలి".
472
వోల్కోగోనోవు దృష్టిలో లెనిను మార్క్సిజాన్ని "సంపూర్ణ సత్యం"గా అంగీకరించాడు. తదనుగుణంగా "మతపరమైన అభిమాని"లా వ్యవహరించాడు.
473
అదేవిధంగా లెనిను మార్క్సియను మీద "అచంచలమైన విశ్వాసం - మతపరమైన విశ్వాసం" ప్రదర్శించాడని బెర్ట్రాండు రస్సెలు భావించాడు".
474
జీవిత చరిత్ర రచయిత క్రిస్టోఫరు రీడ్ లెనిను "ప్రజాదరణ పొందిన ఆదేశాల నుండి కాకుండా వారి సిద్ధాంతాల [గ్రహించిన] సత్యం నుండి వారి చట్టబద్ధతను పొందిన దైవపరిపాలనా నాయకులకు లౌకిక సమానం" అని సూచించారు.
475
అయినప్పటికీ లెనిను నాస్తికుడు, మత విమర్శకుడు, సోషలిజం అంతర్గతంగా నాస్తికమైనదని నమ్మాడు; అందువలన ఆయన క్రైస్తవ సోషలిజం పరంగా వైరుధ్యంగా భావించాడు.
476
[లెనిన్ సేకరించిన రచనలు] ఉక్కు సంకల్పం, స్వీయ-బానిసత్వం, స్వీయ-క్రమశిక్షణ, ప్రత్యర్థుల పట్ల, అడ్డంకుల పట్ల ధిక్కారం, ఒక మతోన్మాది, చల్లని సంకల్పం, ప్రేరణ లక్ష్యం పట్ల తన ఏకాంతం, తీవ్రత, వ్యక్తిత్వం లేని విధానం, వ్యక్తిగత త్యాగం, రాజకీయ చతురత, సంపూర్ణ సత్యాన్ని కలిగి ఉండటంలో పూర్తి దృఢ నిశ్చయం ద్వారా బలహీన వ్యక్తులను ఒప్పించగల లేదా ఓడించగల సామర్థ్యం ఉన్న వ్యక్తిని వివరంగా వెల్లడిస్తాయి. ఆయన జీవితం బోల్షివికు ఉద్యమ చరిత్రగా మారింది.
— లూయిస్ ఫిషర్, 1964
477
లెనిను "మూడీ, అస్థిరుడు" అని సర్వీసు పేర్కొన్నాడు.
478
పైప్సు ఆయనను "ఒక క్షుణ్ణంగా నడిచే దుష్ప్రవర్తన కలిగిన వ్యక్తి"గా భావించాడు.
479
లెనిను దయను ప్రదర్శించిన అనేక సందర్భాలను, ముఖ్యంగా పిల్లల పట్ల హైలైటు చేసిన రీడ్ అభిప్రాయాన్ని తిరస్కరించాడు.
480
అనేక మంది జీవిత చరిత్ర రచయితల అభిప్రాయం ప్రకారం లెనిను వ్యతిరేకతను అసహనంగా ఉండేవాడు. తరచుగా ఆయన అభిప్రాయాలకు భిన్నమైన అభిప్రాయాలను తోసిపుచ్చేవాడు.
481
ఆయన "ఇతరులను విమర్శించడం విషపూరితంగా" ఉండవచ్చు. తనతో విభేదించే వారి మీద ఎగతాళి,
యాడ్ హోమినెం
దాడులకు ప్రవృత్తిని ప్రదర్శిస్తాడు.
482
ఆయన తన వాదనకు సరిపోని వాస్తవాలను విస్మరించాడు.
483
రాజీని అసహ్యించుకున్నాడు.
484
చాలా అరుదుగా తన సొంత లోపాలున్న విషయాన్ని అంగీకరించాడు.
485
ఆయన తన అభిప్రాయాలను పూర్తిగా తిరస్కరించే వరకు మార్చడానికి నిరాకరించాడు. ఆ తర్వాత ఆయన కొత్త దృక్పథాన్ని అది మార్చలేనిదిగా భావిస్తాడు.
486
లెనిను సాడిజం లేదా వ్యక్తిగతంగా హింసాత్మక చర్యలకు పాల్పడాలని కోరుకునే సంకేతాలను చూపించలేదు. కానీ ఆయన ఇతరుల హింసాత్మక చర్యలను ఆమోదించాడు. విప్లవకారుడి కోసం చంపబడిన వారి పట్ల ఎటువంటి పశ్చాత్తాపం వ్యక్తం చేయలేదు.
487
ఉపయోగకరమైన వైఖరిని స్వీకరించడం ద్వారా లెనిను దృష్టిలో ముగింపు ఎల్లప్పుడూ సాధనాలను సమర్థిస్తుంది;
488
సర్వీసు ప్రకారం లెనిను "నైతికతకు ప్రమాణం సరళమైనది: ఒక నిర్దిష్ట చర్య విప్లవ లక్ష్యాన్ని ముందుకు తీసుకువెళుతుందా లేదా అడ్డుకుంటుందా?"
489
ప్రశ్నార్ధకంగా ఉంది.
జాతిపరంగా లెనినును రష్యనుగా గుర్తించారు.
490
లెనినును "జాతీయ, సామాజిక, సాంస్కృతిక పరంగా కొంచెం చిన్నచూపు" కలిగిన వ్యక్తిగా సర్వీసు అభివర్ణించాడు.
491
ఇతర యూరోపియను దేశాలు, ముఖ్యంగా జర్మనీ, రష్యా కంటే సాంస్కృతికంగా ఉన్నతమైనవని బోల్షెవికు నాయకుడు విశ్వసించాడు.
492
రెండోదాన్ని "ఆసియా దేశాలలో అత్యంత దయనీయమైన, మధ్యయుగ, సిగ్గుచేటుగా వెనుకబడిన దేశాలలో ఒకటి"గా అభివర్ణించాడు.
447
రష్యను ప్రజలలో మనస్సాక్షి, క్రమశిక్షణ లేకపోవడం పట్ల ఆయన చిరాకుపడ్డాడు. ఆయన యవ్వనం నుండి రష్యా మరింత సాంస్కృతికంగా పాశ్చాత్య, యూరోపియను కావాలని కోరుకున్నాడు.
493
బాహ్యంగా చాలా సౌమ్యంగా మంచి స్వభావం గల వ్యక్తిగా కనిపించే లెనిను నవ్వును ఆస్వాదించేవాడు. జంతువులను ప్రేమించేవాడు. భావోద్వేగ జ్ఞాపకాలకు లోనయ్యేవాడు. తరగతి లేదా రాజకీయ ప్రశ్నలు తలెత్తినప్పుడు రూపాంతరం చెందాడు. ఆయన వెంటనే క్రూరంగా పదునుగా, రాజీపడనివాడు, పశ్చాత్తాపం లేనివాడుగా మారుతూ ప్రతీకారవాది అయ్యాడు. అలాంటి స్థితిలో కూడా ఆయన బ్లాక్ హ్యూమరు చేయగలడు.
— డిమిత్రి వోల్కోగోనోవ్, 1994
494
ఆయన విప్లవాత్మక రాజకీయాలు ఉన్నప్పటికీ లెనిను సాహిత్యం, కళలలో విప్లవాత్మక ప్రయోగాలను ఇష్టపడలేదు. వ్యక్తీకరణవాదం, భవిష్యత్వాదం,
క్యూబిజం
పట్ల తన అయిష్టతను వ్యక్తం చేశాడు. దీనికి విరుద్ధంగా వాస్తవికత రష్యను క్లాసికు సాహిత్యం పట్ల తన అభిమానాన్ని వ్యక్తం చేశాడు.
495
లెనిను కూడా సెక్సు, వివాహం పట్ల సంప్రదాయవాద వైఖరిని కలిగి ఉన్నాడు.
496
తన వయోజన జీవితమంతా ఆయన వివాహం చేసుకున్న తోటి మార్క్సిస్టు క్రుప్స్కాయతో సంబంధంలో ఉన్నాడు. లెనిను, క్రుప్స్కయా ఇద్దరూ తమకు పిల్లలు లేరని బాధపడ్డారు.
497
వారు తమ స్నేహితుల సంతానాన్ని అలరించడం ఆనందించారు.
498
లెనిను తన దగ్గరి కుటుంబ సభ్యులతో "చాలా సన్నిహితమైన, వెచ్చని, జీవితకాల సంబంధాలు" కలిగి ఉన్నాడని రీడ్ గమనించాడు;
499
ఆయనకు జీవితకాల స్నేహితులు లేరు. అర్మాండు ఆయన ఏకైక నమ్మకస్తుడు, సన్నిహిత వ్యక్తిగా పేర్కొనబడ్డాడు.
500
రష్యను భాషతో పాటు లెనిను ఫ్రెంచి, జర్మనీ, ఇంగ్లీషు మాట్లాడతాడు, చదువుతాడు.
501
502
శారీరక దృఢత్వం గురించి ఆందోళన చెందుతూ ఆయన క్రమం తప్పకుండా వ్యాయామం చేస్తాడు.
503
సైక్లింగు, ఈత కొట్టడం, వేట,
504
స్విస్ శిఖరాలలో పర్వత నడక పట్ల మక్కువను కూడా పెంచుకున్నాడు.
505
ఆయన పెంపుడు జంతువులను కూడా ఇష్టపడ్డాడు. ముఖ్యంగా పిల్లులను
506
507
విలాసాలను విడిచిపెట్టడానికి ప్రయత్నిస్తూ ఆయన స్పార్టను జీవనశైలిని గడిపాడు.
508
లెనిను "తన వ్యక్తిగత కోరికలలో చాలా నిరాడంబరంగా", "కఠినమైన, దాదాపు సన్యాసి, జీవనశైలిని" నడిపిస్తున్నాడని పైప్సు గుర్తించాడు.
509
లెనిను అపరిశుభ్రతను అసహ్యించుకునేవాడు. ఎల్లప్పుడూ తన పని డెస్కును చక్కగా ఉంచుకుని, పెన్సిళ్లను పదును పెట్టుకునేవాడు. ఆయన పని చేస్తున్నప్పుడు పూర్తి నిశ్శబ్దాన్ని నొక్కి చెప్పేవాడు.
510
ఫిషరు అభిప్రాయం ప్రకారం లెనిను "వ్యర్థత చాలా తక్కువ".
511
ఈ కారణంగా సోవియటు పరిపాలన తన చుట్టూ నిర్మించడం ప్రారంభించిన వ్యక్తిత్వ సంస్కృతి ఆయనకు నచ్చలేదు; అయినప్పటికీ కమ్యూనిస్టు ఉద్యమాన్ని ఏకం చేయడంలో దాని వలన కొన్ని ప్రయోజనాలు ఉండవచ్చని ఆయన అంగీకరించాడు.
512
లెగసీ
మార్చు
వియత్నాంలోని హనోయిలో లెనిన్ విగ్రహం
లెనినిస్టు భావజాలాన్ని త్యజిస్తూ వోల్కోగోనోవు మాట్లాడుతూ "ఇంత పెద్ద సమాజాన్ని ఇంత లోతుగా మార్చగలిగిన మరొక వ్యక్తి చరిత్రలో ఉండలేడు" అని అన్నారు.
513
ఏడు దశాబ్దాలుగా రష్యాను పాలించిన ప్రభుత్వ వ్యవస్థకు లెనిను పరిపాలన చట్రాన్ని రూపొందించింది. 20వ శతాబ్దం మధ్యలో జనావాస ప్రపంచంలో మూడో వంతును కవరు చేసిన తరువాత కమ్యూనిస్టు నేతృత్వంలోని రాజ్యాలకు నమూనాను అందించింది.
514
ఫలితంగా లెనిను ప్రభావం ప్రపంచవ్యాప్తంగా
515
వివాదాస్పద వ్యక్తి అయిన లెనిను ఇప్పటికీ తిట్టబడ్డాడు అలాగే గౌరవించబడ్డాడు
445
విగ్రహారాధన, రాక్షసత్వం రెండింటినీ పొందిన వ్యక్తి.
516
తన జీవితకాలంలో కూడా లెనినును రష్యను ప్రజలు "ప్రేమించారు, ద్వేషించారు, ఆరాధించారు, తృణీకరించారు".
517
ఇది లెనిను, లెనినిజం విద్యా అధ్యయనాలకు విస్తరించింది. ఇవి తరచుగా రాజకీయ మార్గాలలో ధ్రువీకరించబడ్డాయి.
518
చరిత్రకారుడు ఆల్బర్టు రెసిసు అక్టోబరు విప్లవాన్ని 20వ శతాబ్దంలో అత్యంత ముఖ్యమైన సంఘటనగా పరిగణిస్తే లెనినును "మంచి లేదా చెడు కోసం శతాబ్దపు అత్యంత ముఖ్యమైన రాజకీయ నాయకుడిగా పరిగణించాలి" అని సూచించారు.
519
వైట్ లెనిన్ను "ఆధునిక చరిత్రలో తిరుగులేని అత్యుత్తమ వ్యక్తులలో ఒకరు" అని అభివర్ణించగా
520
రష్యను నాయకుడు 20వ శతాబ్దపు "ప్రధాన నటులలో" ఒకరిగా విస్తృతంగా అర్థం చేసుకున్నారని సర్వీసు గుర్తించారు.
521
రీడ్ ఆయనను "ఇరవయ్యవ శతాబ్దపు అత్యంత విస్తృతమైన, విశ్వవ్యాప్తంగా గుర్తించదగిన చిహ్నాలలో ఒకరు" అని భావించారు.
522
అయితే ర్యాను ఆయనను "ఆధునిక చరిత్రలో అత్యంత ముఖ్యమైన, ప్రభావవంతమైన వ్యక్తులలో ఒకరు" అని పిలిచారు.
523
టైం
లెనినును 20వ శతాబ్దపు 100 మంది అత్యంత ముఖ్యమైన వ్యక్తులలో,
524
వారి అత్యున్నత 25 రాజకీయ నాయకులలో ఒకరు. అన్ని కాలాలలోనూ గుర్తింపు పొందిన చిహ్నాలుగా ఉన్నారు.
525
పాశ్చాత్య ప్రపంచంలో లెనిను మరణించిన వెంటనే జీవిత చరిత్ర రచయితలు అతని గురించి రాయడం ప్రారంభించారు; క్రిస్టోఫరు హిల్ వంటి కొందరు ఆయన పట్ల సానుభూతి చూపారు. రిచర్డు పైప్సు, రాబర్టు గెల్లాట్లీ వంటి మరికొందరు స్పష్టంగా వ్యతిరేకించారు. రీడ్, లార్సు లిహ్ వంటి కొంతమంది తరువాతి జీవిత చరిత్ర రచయితలు ఆయన గురించి ప్రతికూల లేదా సానుకూల వ్యాఖ్యలు చేయకుండా ఉండటానికి ప్రయత్నించారు. తద్వారా రాజకీయీకరించబడిన స్టీరియోటైపులను తప్పించుకున్నారు.
526
సానుభూతిపరులలో ఆయన మార్క్సిస్టు సిద్ధాంతాన్ని రష్యా ప్రత్యేక సామాజిక-ఆర్థిక పరిస్థితులకు అనుగుణంగా మార్చుకున్నట్లు చిత్రీకరించబడ్డాడు.
527
సోవియటు దృక్పథం ఆయనను చారిత్రాత్మకంగా అనివార్యమైనదాన్ని గుర్తించి, తదనుగుణంగా అనివార్యమైనదాన్ని సాధించడంలో సహాయపడిన వ్యక్తిగా వర్ణించింది.
528
దీనికి విరుద్ధంగా మెజారిటీ పాశ్చాత్య చరిత్రకారులు ఆయనను రాజకీయ అధికారాన్ని పొందడానికి, నిలుపుకోవడానికి సంఘటనలను తారుమారు చేసిన వ్యక్తిగా భావించారు. అంతేకాకుండా ఆయన ఆలోచనలను తన ఆచరణాత్మకతను సైద్ధాంతికంగా సమర్థించుకునే ప్రయత్నాలుగా పరిగణించారు. విధానాలు.
529
తరువాత
రష్యా
పశ్చిమ దేశాలలో రివిజన్వాదులు లెనిను ఆయన విధానాల మీద ముందుగా ఉన్న ఆలోచనలు ప్రజాదరణ పొందిన ఒత్తిళ్లు చూపిన ప్రభావాన్ని హైలైటు చేశారు.
530
తూర్పు బెర్లినులోని లెనిన్ప్లాట్జులో తూర్పు జర్మన్ మార్క్సిస్ట్-లెనినిస్టు ప్రభుత్వం నిర్మించిన లెనిన్ విగ్రహం (1992లో తొలగించబడింది)
వివిధ చరిత్రకారులు, జీవిత చరిత్ర రచయితలు లెనిను పరిపాలనను పోలీసు రాజ్యం
531
గా వర్ణించారు. చాలామంది దీనిని ఏక-పార్టీగా నియంతృత్వ ధోరిణి కలిగినదిగా అభివర్ణించారు.
532
లెనిను ఒక నియంత.
533
"లెనిను నియంత అయినప్పటికీ, [అతను] తరువాత స్టాలిను అయినంత నియంత కాదు" అని ఫిషరు పేర్కొన్నాడు.
534
లెనిను "పార్టీ నియంతృత్వాన్ని" స్థాపించినప్పటికీ సోవియటు యూనియను స్టాలిను పాలనలోనే "ఒక వ్యక్తి నియంతృత్వం"గా మారిందని వోల్కోగోనోవు నమ్మాడు.
535
ర్యాన్ "తన మొత్తం "సిఫార్సులను ఆమోదించి అమలు చేశారు". ఎందుకంటే ఆయన సహచరులు చాలా మంది వివిధ అంశాల మీద ఆయన విభేదించారు.
536
మోషే లెవిను "ఆయన తన పార్టీలో నియంత కాదు, దాని నాయకుడు" అని రాశారు.
537
కొంతమంది చరిత్రకారులు ఆయన విధానాలు యుఎస్ఎస్ఆర్ నిరంకుశ వ్యవస్థను స్థాపించడానికి దారితీశాయని గుర్తించారు.
538
539
ఇతరులు (వోల్కోగోనోవుతో సహా) ఆయన ప్రభుత్వాన్ని నిరంకుశ పాలనగా నేరుగా వర్ణించారు.
540
తరువాతి వాదన 1980ల నుండి సోవియటు కమ్యూనిస్టు అధ్యయనాల సాంప్రదాయవాద పాఠశాల మధ్య చర్చనీయాంశంగా ఉంది. దీనిని "కోల్డు వార్ చరిత్రకారులు" లేదా "కోల్డు వారు చరిత్రకారులు" అని కూడా పిలుస్తారు. శీతల యుద్ధం, "రివిజనిస్టులు". స్టాలినిస్టు నిరంకుశత్వం లెనినిజం కొనసాగింపు మాత్రమే అని, 1917–1924 నాటి సోవియటు రష్యా స్టాలిను నేతృత్వంలోని సోవియటు యూనియను వలె నిరంకుశమైనదని సంప్రదాయవాదులు విశ్వసించారు. అయితే రివిజనిస్టులు అలాంటి నిర్వచనాన్ని వ్యతిరేకించారు. లెనిను, స్టాలిను మధ్య చీలికను చూశారు; సాంప్రదాయవాదులకు విరుద్ధంగా వారు విప్లవం నిజమైన ప్రజాదరణ పొందిన స్వభావాన్ని నొక్కి చెప్పారు.
541
542
మోషే లెవిను "సోవియటు పాలన చాలా కాలం 'స్టాలినిజం' కాలాన్ని అనుభవించింది. ఇది దాని ప్రాథమిక లక్షణాలలో [లెనిన్] నిబంధన సిఫార్సులకు పూర్తిగా విరుద్ధంగా ఉంది" అని వాదించారు.
543
లెనింజు వంటి రివిజనిస్టు చరిత్రకారులు 1960ల చివరలో ఏకాభిప్రాయాన్ని ఉల్లంఘించే వరకు, స్టాలినిజం లెనినిజం కొనసాగింపుగా, లెనినిజం నిరంకుశ వ్యవస్థగా వర్ణించడం పాశ్చాత్య చరిత్ర చరిత్రలో ఏకాభిప్రాయంగా ఉంది.
544
ఇవాను మావ్డ్స్లీ అభిప్రాయం ప్రకారం ఈ అంశం మీద రివిజనిస్టు వైఖరి "1970ల నుండి ప్రబలంగా ఉంది".
541
దీనికి విరుద్ధంగా పాశ్చాత్య చరిత్రకారులు హిల్, జాన్ రీసుతో సహా వివిధ మార్క్సిస్టు పరిశీలకులు, లెనిను ప్రభుత్వం నియంతృత్వం అనే అభిప్రాయానికి వ్యతిరేకంగా వాదించారు. బదులుగా లిబరలు ప్రజాస్వామ్య రాష్ట్రాలలో కనిపించే కొన్ని ప్రక్రియలు లేకుండా ప్రజాస్వామ్య అంశాలను పరిరక్షించే అసంపూర్ణ మార్గంగా దీనిని చూశారు.
545
వామపక్ష చరిత్రకారుడు పాల్ లే బ్లాంకు "లెనినును క్రూరమైన విధానాలకు దారితీసిన వ్యక్తిగత లక్షణాలు ఇరవయ్యో శతాబ్దపు కొంతమంది ప్రధాన పాశ్చాత్య నాయకుల కంటే బలంగా లేవని చాలా చెల్లుబాటు అయ్యే విషయాన్ని ర్యాను వాదించాడు. శతాబ్దం".
546
లెనిను దృష్టిలో విప్లవాత్మక హింస అనేది కేవలం ముగింపుకు ఒక మార్గం అని అంటే సోషలిస్టు, చివరికి కమ్యూనిస్టు ప్రపంచాన్ని స్థాపించడం - హింస లేని ప్రపంచం అని కూడా ర్యాను అభిప్రాయపడ్డాడు.
547
చరిత్రకారుడు జె. "సామాజిక న్యాయం, సమానత్వం ఆధారంగా రాజకీయ ఉద్యమం ఉండగలదనే భావనకు లెనిను చాలా ప్రశంసలు పొందాలి" అని ఆర్చి గెట్టి పేర్కొన్నారు.
548
స్లావోజు జిజెకు, అలైను బాడియో, లార్సు టి. లిహ్, ఫ్రెడ్రికు జేమ్సను వంటి కొంతమంది వామపక్ష మేధావులు సమకాలీన ప్రపంచ సమస్యలను పరిష్కరించడానికి లెనిను రాజీలేని విప్లవాత్మక స్ఫూర్తిని పునరుద్ధరించాలని వాదించారు.
549
సోవియటు యూనియను లోపల
మార్చు
క్రెమ్లిన్ ముందు లెనిన్ సమాధి, 2007
సోవియటు యూనియనులో, లెనినుకు అంకితమైన వ్యక్తిత్వ ఆరాధన ఆయన జీవితకాలంలో అభివృద్ధి చెందడం ప్రారంభమైంది. కానీ ఆయన మరణం తర్వాత మాత్రమే పూర్తిగా స్థాపించబడింది.
550
చరిత్రకారిణి నీనా తుమార్కిను అభిప్రాయం ప్రకారం ఇది యునైటెడు స్టేట్సులో
జార్జి వాషింగ్టన్
తర్వాత ప్రపంచంలోని "అత్యంత విస్తృతమైన విప్లవాత్మక నాయకుడి ఆరాధన"ను సూచిస్తుంది. రాజ్యాలు,
551
పదే పదే "క్వాసీ-మతపరమైన" స్వభావం కలిగినదిగా వర్ణించబడింది.
552
దాదాపు ప్రతి గ్రామంలో లెనినూ విగ్రహాలు నిర్మించబడ్డాయి.
553
ఆయన ముఖం తపాలా స్టాంపులు, మట్టి పాత్రలు, పోస్టర్లు, సోవియటు వార్తాపత్రికల
ప్రావ్దా
ఇజ్వెస్టియా
554
ఆయన నివసించిన లేదా బస చేసిన ప్రదేశాలను ఆయనకు అంకితం చేసిన మ్యూజియంలుగా మార్చారు.
553
గ్రంథాలయాలు, వీధులు, పొలాలు, మ్యూజియంలు, పట్టణాలు, మొత్తం ప్రాంతాలకు ఆయన పేరు పెట్టారు,
553
1924లో పెట్రోగ్రాడ్ నగరం "లెనిన్గ్రాడ్"గా పేరు మార్చబడింది,
555
మరియు అతని జన్మస్థలం సింబిర్స్క్ ఉలియానోవ్స్కుగా మారింది.
556
ఆర్డరు ఆఫ్ లెనిను దేశంలోని ఎత్తైన ప్రదేశాలలో ఒకటిగా స్థాపించబడింది.
554
ఇవన్నీ లెనిను సొంత కోరికలకు విరుద్ధంగా ఉన్నాయి. ఆయన భార్య బహిరంగంగా విమర్శించబడింది.
416
సోవియటు యూనియనులో లెనిను రచనలను మతపరమైన గ్రంథాల మాదిరిగానే వ్యవహరించారని వివిధ జీవిత చరిత్ర రచయితలు పేర్కొన్నారు.
557
అయితే పైప్సు "ఆయన ప్రతి అభిప్రాయాన్ని ఏదో ఒక విధానాన్ని సమర్థించడానికి ఉదహరించారు. సువార్తగా పరిగణించారు" అని జోడించారు.
558
స్టాలిను స్వెర్డ్లోవు విశ్వవిద్యాలయంలో వరుస ఉపన్యాసాల ద్వారా లెనినిజాన్ని క్రమబద్ధీకరించాడు. తరువాత వాటిని
క్వశ్చన్సు ఆఫ్ లెనినిజం
559
స్టాలిను మరణించిన నాయకుడి రచనలలో ఎక్కువ భాగాన్ని క్రోడీకరించి మార్క్సు–ఎంగెల్సు–లెనిను ఇన్స్టిట్యూటులోని ఒక రహస్య ఆర్కైవులో భద్రపరిచాడు.
560
క్రాకోలోని లెనిను పుస్తకాల సేకరణ వంటి వస్తువులను విదేశాల నుండి కూడా సేకరించి ఇన్స్టిట్యూటులో నిల్వ చేసేవారు. తరచుగా చాలా ఖర్చుతో.
561
సోవియటు యుగంలో ఈ రచనలు కఠినంగా నియంత్రించబడ్డాయి. చాలా తక్కువ మందికి మాత్రమే అందుబాటులో ఉండేవి.
562
లెనిను రచనలన్నీ ఉపయోగకరంగా నిరూపించబడ్డాయి స్టాలిన్ ప్రచురించబడ్డారు, కానీ మిగిలినవి దాచబడ్డాయి.
563
లెనిను రష్యను కాని వంశపారంపర్యత, ఆయన గొప్ప హోదా రెండింటి గురించిన జ్ఞానం అణచివేయబడింది.
554
ముఖ్యంగా ఆయన యూదు వంశపారంపర్యత గురించిన జ్ఞానం 1980ల వరకు అణచివేయబడింది.
564
బహుశా సోవియటు వ్యతిరేక సెమిటిజం కారణంగా
565
స్టాలిను, రస్సిఫికేషను ప్రయత్నాలను అణగదొక్కకుండా ఉండటానికి,
566
బహుశా అంతర్జాతీయంగా సోవియటు వ్యతిరేక భావాలకు ఆజ్యం పోసేందుకు కాదు. సెమిటీసు వ్యతిరేకులు.
565
లెనిను యూదు వంశపారంపర్యతను కనుగొన్న తర్వాత ఈ అంశాన్ని రష్యను తీవ్రవాదం పదే పదే నొక్కి చెప్పింది. ఆయన వారసత్వంగా వచ్చిన యూదు జన్యుశాస్త్రం సాంప్రదాయ రష్యను సమాజాన్ని నిర్మూలించాలనే ఆయన కోరికను వివరించిందని పేర్కొన్నాడు.
567
స్టాలిను పాలనలో, లెనినును స్టాలిను సన్నిహిత స్నేహితుడిగా చిత్రీకరించారు. ఆయన తదుపరి సోవియటు నాయకుడిగా స్టాలిను ప్రయత్నానికి మద్దతు ఇచ్చాడు.
568
సోవియటు యుగంలో లెనిను ప్రచురించిన రచనల ఐదు ప్రత్యేక సంచికలు రష్యను భాషలో ప్రచురించబడ్డాయి. మొదటిది 1920లో ప్రారంభమైంది. చివరిది 1958 నుండి 1965 వరకు; ఐదవ ఎడిషనును "పూర్తి" అని వర్ణించారు. కానీ వాస్తవానికి, రాజకీయ ప్రయోజనం కోసం చాలా తొలగించారు.
569
లెనిన్ జన్మ శతాబ్ది గౌరవార్థం 1970లో ముద్రించిన స్మారక
ఒక రూబుల్
నాణెం
1985 సోవియట్
పోస్టేజ్ స్టాంప్
లెనిన్ 115వ వార్షికోత్సవం కోసం జననం
స్టాలిను మరణం తరువాత నికితా క్రుష్చెవు సోవియటు యూనియను నాయకురాలిగా మారారు. ఈ ప్రక్రియను చట్టబద్ధం చేయడానికి లెనిను రచనలను, స్టాలిను గురించిన వాటిని కూడా ఉటంకిస్తూ స్టాలినిజేషను రద్దు ప్రక్రియను ప్రారంభించారు.
570
మిఖాయిల్ గోర్బచేవ్
1985లో అధికారం చేపట్టి
గ్లాస్నోస్టు
పెరెస్ట్రోయికా
విధానాలను ప్రవేశపెట్టినప్పుడు. ఆయన కూడా ఈ చర్యలను లెనిను సూత్రాలకు తిరిగి వచ్చాయని పేర్కొన్నాడు.
571
1991 చివరలో సోవియటు యూనియను రద్దు, రష్యను అధ్యక్షుడు బోరిసు యెల్ట్సిను లెనిను ఆర్కైవును కమ్యూనిస్టు పార్టీ నియంత్రణ నుండి తొలగించి రష్యను సెంటరు ఫర్ ది ప్రిజర్వేషను అండ్ స్టడీ ఆఫ్ డాక్యుమెంట్సు ఆఫ్ రీసెంటు హిస్టరీ అనే రాష్ట్ర సంస్థ నియంత్రణలో ఉంచాలని ఆదేశించారు. దీనిలో లెనిను రచనలలో 6,000 కంటే ఎక్కువ ప్రచురించబడలేదు. వీటిని వర్గీకరించలేదు. పండిత అధ్యయనం కోసం అందుబాటులో ఉంచారు.
572
1991 నుండి లెనిను మృతదేహాన్ని
సమాధి
నుండి క్రెమ్లిను వాల్ నెక్రోపోలిసుకు తరలించడం గురించి కొంత చర్చ జరుగుతోంది. రష్యను ఆర్థోడాక్సు చర్చి మద్దతుతో అధ్యక్షుడు బోరిసు యెల్ట్సిను సమాధిని మూసివేసి సెయింటు పీటర్సుబర్గ్లోని వోల్కోవు స్మశానవాటికలో లెనినును ఆయన తల్లి మరియా అలెగ్జాండ్రోవ్నా ఉలియానోవా పక్కన ఖననం చేయాలని భావించారు. ఆయన వారసుడు
వ్లాదిమిర్ పుతిన్
దీనిని వ్యతిరేకిస్తూ లెనినును తిరిగి ఖననం చేయడం వల్ల సోవియటు పాలనలో తరాల పౌరులు తప్పుడు విలువలను పాటించారని అర్థం అవుతుందని అన్నారు.
573
574
2012లో రష్యాలో యునైటెడు రష్యా పార్టీకి చెందిన ఒక డిప్యూటీ నుండి, పాలక లిబరలు డెమోక్రటికు పార్టీ ఆఫ్ రష్యా పార్టీకి చెందిన ఒక ప్రతిపాదన, రష్యాలోని లెనిను స్మారక చిహ్నాలను తొలగించాలని ప్రతిపాదించింది. ఈ ప్రతిపాదనను రష్యను ఫెడరేషను కమ్యూనిస్టు పార్టీ తీవ్రంగా వ్యతిరేకించింది. దానిని ఎప్పుడూ పరిగణనలోకి తీసుకోలేదు.
575
1991లో ఉన్న 7,000 లెనిను విగ్రహాలలో ఎక్కువ భాగాన్ని రష్యా నిలుపుకుంది; 2022 నాటికి రష్యాలో లెనినుకు దాదాపు 6,000 స్మారక చిహ్నాలు ఉన్నాయి.
576
ఉక్రెయిన్లో 2013–2014 యూరోమైడాను నిరసనల సమయంలో దేశవ్యాప్తంగా నిరసనకారులు లెనిను విగ్రహాలను ధ్వంసం చేశారు, లేదా నాశనం చేశారు.
577
2015 ఏప్రిల్ లో
ఉక్రెయిన్
డీకమ్యూనికేషను చట్టాలకు అనుగుణంగా మిగతావన్నీ కూల్చివేయాలని ఆదేశించింది.
578
2022లో ఉక్రెయిన్ మీద రష్యా పూర్తి స్థాయి దండయాత్ర సమయంలో మునుపటి సంవత్సరాలలో ఉక్రేనియన్ కార్యకర్తలు కూల్చివేసిన అనేక లెనిను విగ్రహాలు, రష్యను ఆక్రమిత ప్రాంతాలలో రష్యను ఆక్రమణదారులచే రష్యను-ఆక్రమిత చిత్రాలతో తిరిగి నిర్మించబడ్డాయి. ఇది ఉక్రెయిన్లో రష్యా ఆధిపత్యాన్ని సూచిస్తుంది. .
579
580
581
582
1998 నుండి స్వతంత్ర సంస్థ లెవాడా రష్యన్లలో లెనిను వారసత్వం అవగాహనను కొలిచే పోల్సును నిరంతరం నిర్వహిస్తోంది: 2017లో, 56% మంది ప్రతివాదులు లెనిను దేశ చరిత్రలో సానుకూల పాత్ర పోషించారని విశ్వసించగా, 22% మంది ఆయన ప్రతికూల పాత్ర పోషించారని విశ్వసించారు;
583
584
2024లో మునుపటి సంఖ్య ఆల్-టైం గరిష్టంగా 67%కి పెరిగింది.
585
అంతర్జాతీయ కమ్యూనిస్టు ఉద్యమంలో
మార్చు
మెక్సికో నగరంలో పలాసియో డి బెల్లాసు ఆర్టెసులో డియెగో రివెరా రాసిన
మనిషి, విశ్వ నియంత్రిక
వివరాలు, లెనినును చిత్రీకరిస్తూ
లెనిను మరణం తరువాత, స్టాలిను పరిపాలన మార్క్సిజం–లెనినిజం అని పిలువబడే ఒక భావజాలాన్ని స్థాపించింది. ఈ ఉద్యమం కమ్యూనిస్టు ఉద్యమంలోని పోటీ వర్గాల ద్వారా భిన్నంగా అర్థం చేసుకోబడింది.
586
లెనిను జీవిత చరిత్ర రచయిత డేవిడు షుబు 1965లో రాసిన దాని వ్రాయబడిన అభిప్రాయం ప్రకారం ప్రస్తుతం లెనిను ఆలోచనలు, ఉదాహరణగా "కమ్యూనిస్టు ఉద్యమానికి ఆధారం" ".
587
లెనిను ఆలోచనలను అనుసరించే సోషలిస్టు రాష్ట్రాలు 20వ శతాబ్దంలో ప్రపంచంలోని వివిధ ప్రాంతాలలో కనిపించాయి.
588
స్టాలినిజం, మావోయిజం, జుచే, హో చి మిన్ ఆలోచన, కాస్ట్రోయిజం వంటి వైవిధ్యాలుగా ఏర్పడ్డాయి.
522
1972లో వ్రాస్తూ చరిత్రకారుడు మార్సెలు లైబుమాను "లాటిను అమెరికా నుండి అంగోలా వరకు నేడు లెనినిజం వారసత్వాన్ని క్లెయిం చేయని తిరుగుబాటు ఉద్యమం ఏదీ లేదు" అని పేర్కొన్నాడు.
589
దీనికి విరుద్ధంగా తరువాతి కాలంలోని అనేక మంది పాశ్చాత్య కమ్యూనిస్టులు లెనిను, ఆయన ఆలోచనలు తమ స్వంత ఆలోచనలకు అసంబద్ధం అనే అభిప్రాయాన్ని వ్యక్తం చేశారు.
590
మూలాలు
మార్చు
Lenin's terror within the Party - Gregory Maximoff
Archived
2018-06-05 at the
Wayback Machine
Social Democracy versus Communism - Karl Kautsky
Book review of The Cheka: Lenin's Political Police. George Leggett. New York: Oxford University Press, 1981
A Letter From David Shub Defending His Biography of Lenin
కొన్ని రచనలు
మార్చు
The Development of Capitalism in Russia
What is to be Done?
[1]
One Step Forward, Two Steps Back
Two Tactics of Social-Democracy in the Democratic Revolution
Materialism and Empirio-Criticism
The Right of Nations to Self-Determination
Imperialism, the Highest Stage of Capitalism
The State and Revolution
[2]
The Proletarian Revolution and the Renegade Kautsky
Left-Wing Communism: An Infantile Disorder
[3]
Lenin's
Testament
Lenin's last letter to Stalin
చదువదగిన రచనలు
మార్చు
Cliff, Tony
(1986).
Building the Party: Lenin, 1893-1914
. Haymarket Books.
ISBN 1-931859-01-9
Fischer, Louis
(2001).
The Life of Lenin
. Orion Publishing Co.
ISBN 1-84212-230-4
Gooding, John (2002).
Socialism In Russia: Lenin and His Legacy, 1890-1991
. Palgrave Macmillan.
ISBN 0-333-97235-X
Lenin, Vladimir (2002).
Revolution at the Gates: A Selection of Writings from February to October 1917 by V. I. Lenin
. Verso Books.
ISBN 1-85984-661-0
Kolakowski, Leszek
; Falla, P. S. (2005).
Main Currents of Marxism
. W. W. Norton & Company.
ISBN 0-393-06054-3
Pannekoek, Anton
; Richey, Lance Byron (2003).
Lenin as Philosopher
. Marquette University Press.
ISBN 0-87462-654-4
Payne, Robert
(1967).
The Life And Death Of Lenin
. Simon & Schuster.
ISBN 0-671-41640-5
Pipes, Richard
(1999).
The Unknown Lenin: From the Secret Archive
. Yale University Press.
ISBN 0-300-07662-2
Service, Robert
(2002).
Lenin: A Biography
. Belknap Press.
ISBN 0-674-00828-6
Shub, David (1965).
Lenin: A Biography
. Penguin Books.
ISBN 0-14-020809-7
Toynbee, Arnold
(July 1970).
"A Centenary View of Lenin"
International Affairs
46
(3):
490–
500.
doi
10.2307/2613225
ISSN
0020-5850
Trotsky, Leon
(1971).
On Lenin: Notes Towards a Biography
. Harrap Publishing.
ISBN 0-245-50302-1
Tucker, Robert C.
(1975).
The Lenin Anthology
. W. W. Norton & Company.
ISBN 0-393-09236-4
Volkogonov, Dmitri
(2006).
Lenin: A New Biography
. Free Press.
ISBN 0-02-933435-7
Dmitrij Volkogonov:
Lenin. Počátek teroru.
Dialog, Liberec 1996, 399 pp. (Czech edition)
బయటి లింకులు
మార్చు
వికీవ్యాఖ్యలో
ఈ విషయానికి సంబంధించిన వ్యాఖ్యలు చూడండి.
లెనిన్
తెలుగు వికీసోర్సులో:
లెనిన్
గురించి/చే రచింపబడిన మూల కృతులున్నాయి.
Wikimedia Commons has media related to
Vladimir Lenin
Marxists.org Lenin Internet Archive
— Extensive compendium of writings, a biography, and many photographs
Article on Lenin written by Trotsky for the Encyclopedia Britannica
Reminiscences of Lenin by N. K. Krupskaya
Impressions of Soviet Russia, by John Dewey
Information on Lenin's Grave
The Lenin Museum
in
Tampere
Finland
Lenin and the First Communist Revolutions
Lenin Internet Archive Biography
includes interviews with Lenin and essays on the leader
ఇతర మూలాలు
మార్చు
The Constituent Assembly was declared dissolved by the Bolshevik-Left SR Soviet government, rendering the end the term served.
Russian
Владимир Ульянов
Russian pronunciation:
[vlɐˈdʲimʲɪr
ɨˈlʲjitɕr
ɨˈlʲjitɕ
ʊ}jan}ˈfl]
Audio file "
ఇలిచ్
" not found
(22 April
O.S.
10 April]
1870 – 21 జనవరి 1924), దీనిని
వ్లాదిమిర్, లెనిన్'న్'
సెబెస్టియన్ 2017
, p. 33.
sfn error: no target: CITEREFసెబెస్టియన్2017 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 6
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 12
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 13
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 6
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 12, 14
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 25
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 19–20
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 4
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
లిహ్ 2011
, pp. 21, 22
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 3, 8
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 14–15
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 29
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 1–2
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, pp. 12–13
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 7
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 21–23
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 13–15
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 6
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 1–2
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, pp. 12–13
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 21–23
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 13–15
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 6
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 5
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 13
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 23
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 2–3
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 12
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 16–19, 23
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 15–18
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 5
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
లిహ్ 2011
, p. 20
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
పెట్రోవ్స్కీ-షెర్న్ 2010
, pp. 66–67.
sfn error: no target: CITEREFపెట్రోవ్స్కీ-షెర్న్2010 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 6
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 13–14, 18
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 25, 27
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 18–19
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 4, 8
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
లిహ్ 2011
, p. 21
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
యాకోవ్లెవ్ 1988
, p. 112
sfnm error: no target: CITEREFయాకోవ్లెవ్1988 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 8
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సేవ 2000
, p. 27
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెల్ల 2001
, p. 19
sfnm error: no target: CITEREFతెల్ల2001 (
help
రైస్ 1990
, p. 18
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 26
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెల్ల 2001
, p. 20
sfnm error: no target: CITEREFతెల్ల2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 7
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
పెట్రోవ్స్కీ-షెర్న్ 2010
, p. 64
sfnm error: no target: CITEREFపెట్రోవ్స్కీ-షెర్న్2010 (
help
Fischer 1964
, p. 7
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, p. 16
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 32–36
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 7
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 17
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 36–46
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 20
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 9
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 6, 9
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 19
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 48–49
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 10
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Fischer 1964
, p. 9
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Service 2000
, pp. 50–51, 64
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 16
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Petrovsky-Shtern 2010
, p. 69
sfnm error: no target: CITEREFPetrovsky-Shtern2010 (
help
Fischer 1964
, pp. 10–17
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, pp. 20, 22–24
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 52–58
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, pp. 21–28
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, p. 10
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Lih 2011
, pp. 23–25
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 18
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 25
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 61
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 29
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 16
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
థీన్ 2004
, p. 33
sfnm error: no target: CITEREFథీన్2004 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 18
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 26
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 61–63
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
Rice 1990
, pp. 26–27
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 64–68, 70
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 29
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 18
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 27
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 68–69
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 29
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 15
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
లిహ్ 2011
, p. 32
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 18
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 28
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
తెలుపు 2001
, p. 30
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 12
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
లిహ్ 2011
, pp. 32–33
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 18
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 310
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 71
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
మూస:సైట్ బుక్
రైస్ 1990
, p. 34
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 78
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, p. 31
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
Rice 1990
, p. 33
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 74–76
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 31
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, p. 17
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
బియ్యం 1990
, p. 34
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 77
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 18
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 34, 36–37
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 55–55, 80, 88–89
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 31
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 37–38
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
లిహ్ 2011
, pp. 34–35
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 23–25, 26
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సేవ 2000
, p. 55
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, pp. 11, 24
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 79, 98.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
రైస్ 1990
, pp. 34–36
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 82–86
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, p. 31
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 18, 19
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
లిహ్ 2011
, p. 40
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 21
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 36
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 86
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 31
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 18
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
లిహ్ 2011
, p. 40
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
Fischer 1964
, p. 21
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, pp. 36, 37
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Fischer 1964
, p. 21
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, p. 38
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 93–94
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 354
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
రైస్ 1990
, pp. 38–39
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 90–92
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, p. 33
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
లిహ్ 2011
, pp. 40, 52
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
Pipes 1990
, p. 354
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, pp. 39–40
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Lih 2011
, p. 53
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
Rice 1990
, pp. 40, 43
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, p. 96
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 355
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 41–42
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 105
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, pp. 22–23
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 22
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 41
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
చదవండి 2005
, pp. 20–21
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 27
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, pp. 42–43
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 34, 36
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 25
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
లిహ్ 2011
, pp. 45–46
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 30
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 354
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 44–46
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 103
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 37
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 26
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
లిహ్ 2011
, p. 55
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
బియ్యం 1990
, p. 46
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 103
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 37
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 26
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 30
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 46
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 103
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 37
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదివిన 2005
, p. 26
sfnm error: no target: CITEREFచదివిన2005 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 47–48
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
చదివిన 2005
, p. 26
sfnm error: no target: CITEREFచదివిన2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 31
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 355
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, p. 48
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
తెలుపు 2001
, p. 38
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 26
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 31
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, pp. 48–51
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 107–108
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 31
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Lih 2011
, p. 61
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
Fischer 1964
, p. 31
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, pp. 48–51
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 107–108
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 31
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, pp. 52–55
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 109–110
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 38, 45, 47
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 31
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 31–32
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, pp. 53, 55–56
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 110–113
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 40
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 30, 31
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 33
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 356
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 114, 140
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 40
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 30
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
లిహ్ 2011
, p. 63
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 33–34
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, pp. 53, 55–56
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 117
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 33
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
రైస్ 1990
, pp. 61–63
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 124
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, p. 31
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
రైస్ 1990
, pp. 57–58
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 121–124, 137
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 40–45
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 34, 39
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Lih 2011
, pp. 62–63
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 34–35
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 64
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 124–125
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 54
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 43
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, pp. 27–28
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 35
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 357
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 66–65
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 55–56
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 43
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, p. 28
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 35
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 357
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
రైస్ 1990
, pp. 64–69
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 130–135
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, pp. 32–33
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
రైస్ 1990
, pp. 69–70
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
రీడ్ 2005
, p. 51
sfnm error: no target: CITEREFరీడ్2005 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, pp. 41–42, 53–55
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
రైస్ 1990
, pp. 69–70.
sfn error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 4–5
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సేవ 2000
, p. 137
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 44
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, p. 66
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, p. 66
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
లిహ్ 2011
, pp. 8–9
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 39
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 359
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
రైస్ 1990
, pp. 73–75
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 137–142
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 56–62
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 52–54
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, p. 62
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
లిహ్ 2011
, pp. 69, 78–80
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
[https: //www. britishmuseum.org/about-us/british-museum-story/architecture/reading-room "Reading Room"].
The British Museum
(in ఇంగ్లీష్)
. Retrieved 29 ఏప్రిల్ 2020
{{
cite web
}}
Check
|url=
value (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 37
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 70
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 136
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 44
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, pp. 36–37
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 37
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 78–79
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 143–144
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, pp. 81, 84
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
చదవండి 2005
, p. 60.
sfn error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 38
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
Lih 2011
, p. 80
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 38–39
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, pp. 75–76
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 147
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 40, 50–51
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 76
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 148–150
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 48
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, pp. 82–84
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
రైస్ 1990
, pp. 77–78
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 150
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, pp. 85–87
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
Pipes 1990
, p. 360
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
రైస్ 1990
, pp. 79–80
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 151–152
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, p. 62
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
రీడ్ 2005
, p. 60
sfnm error: no target: CITEREFరీడ్2005 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, p. 92
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
Lih 2011
, p. 81
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
Rice 1990
, pp. 81–82
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 154–155
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 63
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, pp. 60–61
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 39
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 82
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 155–156
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
రీడ్ 2005
, p. 61
sfnm error: no target: CITEREFరీడ్2005 (
help
వైట్ 2001
, p. 64
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, p. 95
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
Rice 1990
, p. 83
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Rappaport 2010
, p. 107
sfnm error: no target: CITEREFRappaport2010 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 83–84
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 157
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెల్ల 2001
, p. 65
sfnm error: no target: CITEREFతెల్ల2001 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, pp. 97–98
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
సేవ 2000
, pp. 158–159, 163–164
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, pp. 97, 99, 108–109
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
రైస్ 1990
, p. 85
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 163
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 41
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 85
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 165
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, p. 70
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
రీడ్ 2005
, p. 64
sfnm error: no target: CITEREFరీడ్2005 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, p. 114
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 44
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 86–88
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 167
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 75
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, pp. 117–120
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
లిహ్ 2011
, p. 87
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 44–45
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 362–363
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
రైస్ 1990
, pp. 88–89
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 170–171.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
Pipes 1990
, pp. 363–364
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, pp. 89–90
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 168–170
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 78
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Rappaport 2010
, p. 124
sfnm error: no target: CITEREFRappaport2010 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 60
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 367
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
రైస్ 1990
, pp. 90–91
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 179
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 79
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, p. 131
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 88–89.
sfn error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
Fischer 1964
, p. 51
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, p. 94
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 175–176
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 81
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Read 2005
, pp. 77, 81
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Rappaport 2010
, pp. 132, 134–135
sfnm error: no target: CITEREFRappaport2010 (
help
రైస్ 1990
, pp. 94–95
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
వైట్ 2001
, pp. 73–74
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
రీడ్ 2005
, pp. 81–82
sfnm error: no target: CITEREFరీడ్2005 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, p. 138
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
రైస్ 1990
, pp. 96–97
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 176–178
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 70–71
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 369–370
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
రైస్ 1990
, p. 104
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
బియ్యం 1990
, p. 95
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 178–179
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 53
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 364
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 99–100
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 179–180
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 76
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
రైస్ 1990
, pp. 103–105
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 180–182
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, pp. 77–79
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
రైస్ 1990
, pp. 105–106
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 184–186
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, p. 144
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
బ్రాక్మ్యాన్ 2000
, pp. 59, 62.
sfn error: no target: CITEREFబ్రాక్మ్యాన్2000 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 186–187.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 67–68
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 111
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 188–189
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 64
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 109
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 189–190
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, pp. 89–90
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 63–64
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 110
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 190–191
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 83, 84
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 110–111
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 191–192
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 91
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 64–67
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 110
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 192–193
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 84, 87–88
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 90
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 69
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 111
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 195
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 81–82
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 372–375
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
రైస్ 1990
, pp. 120–121
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 206
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 102
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 96–97
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Fischer 1964
, p. 70
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, pp. 114–116
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 68–69
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 112
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 195–196
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
Fischer 1964
, pp. 75–80
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, p. 112
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Pipes 1990
, p. 384
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, pp. 197–199
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 103
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
రైస్ 1990
, p. 115
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 196
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 93–94
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 71–72
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 116–117
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 204–206
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 96–97
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 95
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 72
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 118–119
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 209–211
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 100
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 104
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 93–94
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 376
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, p. 121
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 214–215
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 98–99
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
రైస్ 1990
, p. 122
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
తెలుపు 2001
, p. 100
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
సేవ 2000
, p. 216
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 103
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 105
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 73–74
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 122–123
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 217–218
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 105
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Fischer 1964
, p. 85.
sfn error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, p. 127
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 222–223
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 94
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 377–378
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 127–128
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 223–225
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 104
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 105
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 94
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 378
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, p. 128
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 225
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 104
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 127
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 107
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 236
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 85
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 378–379
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
రైస్ 1990
, p. 127
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 225
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, pp. 103–104
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 94
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 130–131
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 382–383
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 245
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 113–114, 122–113
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 132–134
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 85
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 129
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 227–228
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 111
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 380
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 230–231
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 130
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
బియ్యం 1990
, p. 135
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 235
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 95–100, 107
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, pp. 132–134
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 245–246
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 118–121
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 116–126
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 241–242.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 243.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 238–239.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
రైస్ 1990
, pp. 136–138
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 253
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 254–255.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
Fischer 1964
, pp. 109–110
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, p. 139
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Pipes 1990
, pp. 386, 389–391
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, pp. 255–256
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, pp. 127–128
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Ted Widmer (20 ఏప్రిల్ 2017).
"Lenin and the Russian Spark"
The New Yorker
. Retrieved 26 నవంబరు 2019
ఫిషర్ 1964
, pp. 110–113
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 140–144
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 391–392
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 257–260
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
Merridale 2017
, p. ix.
sfn error: no target: CITEREFMerridale2017 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 113, 124
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 144
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 392
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 261
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
వైట్ 2001
, pp. 131–132
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
Pipes 1990
, pp. 393–394
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, p. 266
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, pp. 132–135
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, pp. 143, 146–147
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Service 2000
, pp. 266–268, 279
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, pp. 134–136
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, pp. 147, 148
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Service 2000
, pp. 267, 271–272
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
చదవండి 2005
, pp. 152, 154
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Service 2000
, p. 282
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 157
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Pipes 1990
, p. 421
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, p. 147
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 276, 283
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 140
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, p. 157
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Pipes 1990
, pp. 422–425
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, pp. 147–148
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 283–284
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, pp. 158–61
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
White 2001
, pp. 140–141
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, pp. 157–159
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 431–434
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, p. 148
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 284–285
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 141
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 161
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 125
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 148–149
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 285
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 436, 467
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 287
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 141
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 165
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 468–469
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, p. 149
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 289
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 142–143
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 166–172
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 288.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 468
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, p. 150
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 289–292
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 165
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Pipes 1990
, pp. 439–465
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, pp. 150–151
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, p. 299
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, pp. 143–144
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, p. 173
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Pipes 1990
, p. 465.
sfn error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Pipes 1990
, pp. 465–467
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
White 2001
, p. 144
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Lee 2003
, p. 17
sfnm error: no target: CITEREFLee2003 (
help
Read 2005
, p. 174
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Pipes 1990
, p. 471
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, pp. 151–152
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Read 2005
, p. 180
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Pipes 1990
, pp. 473, 482
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, p. 152
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 302–303
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 179
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Pipes 1990
, pp. 482–484
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, pp. 153–154
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 303–304
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, pp. 146–147
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Pipes 1990
, pp. 471–472
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, p. 304
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 147
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Service 2000
, pp. 306–307.
sfn error: no target: CITEREFService2000 (
help
Rigby 1979
, pp. 14–15
sfnm error: no target: CITEREFRigby1979 (
help
Leggett 1981
, pp. 1–3
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Pipes 1990
, p. 466
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, p. 155
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Pipes 1990
, pp. 485–486, 491
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, pp. 157, 159
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, p. 308
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Pipes 1990
, pp. 492–493, 496
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, p. 311
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 182
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Pipes 1990
, p. 491
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, p. 309
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Pipes 1990
, p. 499
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, pp. 314–315
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
157.0
157.1
157.2
Pipes 1990
, pp. 496–497
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, pp. 159–161
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 314–315
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 183
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
158.0
158.1
158.2
Pipes 1990
, p. 504
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, p. 315
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 316.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
Shub 1966
, p. 314
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Service 2000
, p. 317
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Shub 1966
, p. 315
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Pipes 1990
, pp. 540–541
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
బియ్యం 1990
, p. 164
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 173
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 331
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 192
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 176
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, pp. 331–332
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 156
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 192
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
రైస్ 1990
, p. 164.
sfn error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 546–547.
sfn error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
Pipes 1990
, pp. 552–553
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, p. 165
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 176–177
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, pp. 332, 336–337
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 192
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 158
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, pp. 301–302
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
రిగ్బీ 1979
, p. 26
sfnm error: no target: CITEREFరిగ్బీ1979 (
help
లెగ్గెట్ 1981
, p. 5
sfnm error: no target: CITEREFలెగ్గెట్1981 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 508, 519
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 318–319
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
చదవండి 2005
, pp. 189–190
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Rigby 1979
, pp. 166–167
sfnm error: no target: CITEREFRigby1979 (
help
Leggett 1981
, pp. 20–21
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Pipes 1990
, pp. 533–534, 537
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Volkogonov 1994
, p. 171
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, pp. 322–323
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 159
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, p. 191
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Fischer 1964
, pp. 219, 256, 379
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Shub 1966
, p. 374
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Service 2000
, p. 355
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 159
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, p. 219
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Rigby 1979
, pp. 160–164
sfnm error: no target: CITEREFRigby1979 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 374–375
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, p. 377
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Sandle 1999
, p. 74
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Rigby 1979
, pp. 168–169
sfnm error: no target: CITEREFRigby1979 (
help
Fischer 1964
, p. 432.
sfn error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Leggett 1981
, p. 316
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Lee 2003
, pp. 98–99
sfnm error: no target: CITEREFLee2003 (
help
Rigby 1979
, pp. 160–161
sfnm error: no target: CITEREFRigby1979 (
help
Leggett 1981
, p. 21
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Lee 2003
, p. 99
sfnm error: no target: CITEREFLee2003 (
help
సేవ 2000
, p. 388
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
లీ 2003
, p. 98
sfnm error: no target: CITEREFలీ2003 (
help
సేవ 2000
, p. 388.
sfn error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
రిగ్బీ 1979
, pp. 168, 170
sfnm error: no target: CITEREFరిగ్బీ1979 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 388
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 325–326, 333
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
చదవండి 2005
, pp. 211–212
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Shub 1966
, p. 361
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Pipes 1990
, p. 548
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Volkogonov 1994
, p. 229
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, pp. 335–336
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 198
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 156
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 350
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 594
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 185
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 344
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 212
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 566
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 232–233
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 337
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 198
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 280
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, pp. 361–362
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 806–807
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 219–221
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 367–368
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, p. 155
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
రైస్ 1990
, p. 161.
sfn error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
Fischer 1964
, pp. 252–253
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Pipes 1990
, p. 499
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Volkogonov 1994
, p. 341
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, pp. 316–317
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 149
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, pp. 194–195
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Shub 1966
, p. 310
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Leggett 1981
, pp. 5–6, 8, 306
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Pipes 1990
, pp. 521–522
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, pp. 317–318
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 153
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, pp. 235–236
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 249
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 514
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 321
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 249
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 514
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
చదవండి 2005
, p. 219
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
వైట్ 2001
, pp. 159–160.
sfn error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 249.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
Sandle 1999
, p. 84
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Read 2005
, p. 211
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Leggett 1981
, pp. 172–173
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Pipes 1990
, pp. 796–797
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Read 2005
, p. 242
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Leggett 1981
, p. 172
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Pipes 1990
, pp. 798–799
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Ryan 2012
, p. 121
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
హజార్డ్ 1965
, p. 270
sfnm error: no target: CITEREFహజార్డ్1965 (
help
లెగ్గెట్ 1981
, p. 172
sfnm error: no target: CITEREFలెగ్గెట్1981 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 796–797
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 170.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
194.0
194.1
సేవ 2000
, p. 321.
sfn error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 260–261.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సాండిల్ 1999
, p. 174.
sfn error: no target: CITEREFసాండిల్1999 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 554–555
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
శాండిల్ 1999
, p. 83
sfnm error: no target: CITEREFశాండిల్1999 (
help
శాండిల్ 1999
, pp. 122–123.
sfn error: no target: CITEREFశాండిల్1999 (
help
డేవిడ్ 1974
, p. 417.
sfn error: no target: CITEREFడేవిడ్1974 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 552
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
లెగ్గెట్ 1981
, p. 308
sfnm error: no target: CITEREFలెగ్గెట్1981 (
help
శాండిల్ 1999
, p. 126
sfnm error: no target: CITEREFశాండిల్1999 (
help
చదవండి 2005
, pp. 238–239
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ర్యాన్ 2012
, pp. 176, 182
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 373
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
లెగ్గెట్ 1981
, p. 308
sfnm error: no target: CITEREFలెగ్గెట్1981 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 177
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
Pipes 1990
, p. 709
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, p. 321
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Volkogonov 1994
, p. 171.
sfn error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Rigby 1979
, pp. 45–46
sfnm error: no target: CITEREFRigby1979 (
help
Pipes 1990
, pp. 682, 683
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
సేవ 2000
, p. 321
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 153
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
రిగ్బీ 1979
, p. 50
sfnm error: no target: CITEREFరిగ్బీ1979 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 689
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
శాండిల్ 1999
, p. 64
sfnm error: no target: CITEREFశాండిల్1999 (
help
సేవ 2000
, p. 321
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 231
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 437–438
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 709
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
శాండిల్ 1999
, pp. 64, 68
sfnm error: no target: CITEREFశాండిల్1999 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 263–264
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 672
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 264.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
Pipes 1990
, pp. 681, 692–693
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Sandle 1999
, pp. 96–97
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Pipes 1990
, pp. 692–693
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Sandle 1999
, p. 97
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
211.0
211.1
ఫిషర్ 1964
, p. 236
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సేవ 2000
, pp. 351–352
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 259, 444–445.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
Sandle 1999
, p. 120.
sfn error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Service 2000
, pp. 354–355.
sfn error: no target: CITEREFService2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 307–308
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 178–179
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
తెలుపు 2001
, p. 156
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 252–253
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ర్యాన్ 2012
, pp. 123–124
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
Shub 1966
, pp. 329–330
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Service 2000
, p. 385
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 156
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, pp. 253–254
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Ryan 2012
, p. 125
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Shub 1966
, p. 383.
sfn error: no target: CITEREFShub1966 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 193–194.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
Shub 1966
, p. 331
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Pipes 1990
, p. 567
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 151
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 567
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 338
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 190–191
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 337
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 567
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, p. 166
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 151–152
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 571–572
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 154
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 572
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
రైస్ 1990
, p. 166
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 161
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 331
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 576
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 162–163
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 576
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 171–172, 200–202
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 578
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
రైస్ 1990
, p. 166
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 338
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
సేవ 2000
, p. 338.
sfn error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
Fischer 1964
, p. 195
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Shub 1966
, pp. 334, 337
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Service 2000
, pp. 338–339, 340
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 199
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Fischer 1964
, pp. 206, 209
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Shub 1966
, p. 337
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Pipes 1990
, pp. 586–587
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, pp. 340–341
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Pipes 1990
, p. 587
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Rice 1990
, pp. 166–167
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, p. 341
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 199
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Shub 1966
, p. 338
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Pipes 1990
, pp. 592–593
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, p. 341
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 211–212
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 339
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 595
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, p. 167
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 342
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 158–159
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
Pipes 1990
, p. 595
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, p. 342
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Fischer 1964
, pp. 213–214
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Pipes 1990
, pp. 596–597
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Service 2000
, p. 344.
sfn error: no target: CITEREFService2000 (
help
Fischer 1964
, pp. 313–314
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Shub 1966
, pp. 387–388
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Pipes 1990
, pp. 667–668
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 193–194
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, p. 384
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 303–304
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 668
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 194
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 384
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 182.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 236
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 558, 723
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, p. 170
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 190
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 236–237
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షుబ్ 1966
, p. 353
sfnm error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 560, 722, 732–736
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
బియ్యం 1990
, p. 170
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 181, 342–343
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, pp. 349, 358–359
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 164
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 218
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 254
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 728, 734–736
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 197
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 105
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 277–278
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 737
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 365
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 155–156
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 106
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 450
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 726
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 700–702
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
లీ 2003
, p. 100
sfnm error: no target: CITEREFలీ2003 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 195
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 794
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 181
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
చదవండి 2005
, p. 249
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 237.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సేవ 2000
, p. 385
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 164
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 218
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Shub 1966
, p. 344
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Pipes 1990
, pp. 790–791
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 181, 196
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Read 2005
, pp. 247–248
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Shub 1966
, p. 312.
sfn error: no target: CITEREFShub1966 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 435–436.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
Shub 1966
, pp. 345–347
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Rigby 1979
, pp. 20–21
sfnm error: no target: CITEREFRigby1979 (
help
Pipes 1990
, p. 800
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Volkogonov 1994
, p. 233
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, pp. 321–322
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 153
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Red 2005
, pp. 186, 208–209
sfnm error: no target: CITEREFRed2005 (
help
Leggett 1981
, p. 174
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 233–234
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Sandle 1999
, p. 112
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Ryan 2012
, p. 111
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Shub 1966
, p. 366
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Sandle 1999
, p. 112
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 116.
sfn error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
Pipes 1990
, p. 821
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Ryan 2012
, pp. 114–115
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Shub 1966
, p. 366
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Sandle 1999
, p. 113
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Read 2005
, p. 210
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Ryan 2012
, pp. 114–115
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Leggett 1981
, pp. 173–174
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Pipes 1990
, p. 801
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Leggett 1981
, pp. 199–200
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Pipes 1990
, pp. 819–820
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Ryan 2012
, p. 107
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Shub 1966
, p. 364
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Ryan 2012
, p. 114
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Pipes 1990
, p. 837.
sfn error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Ryan 2012
, p. 114.
sfn error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Pipes 1990
, p. 834.
sfn error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Volkogonov 1994
, p. 202
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Read 2005
, p. 247
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Pipes 1990
, p. 796.
sfn error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Volkogonov 1994
, p. 202.
sfn error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Pipes 1990
, p. 825
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Ryan 2012
, pp. 117, 120
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Leggett 1981
, pp. 174–175, 183
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Pipes 1990
, pp. 828–829
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Ryan 2012
, p. 121
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Pipes 1990
, pp. 829–830, 832.
sfn error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Leggett 1981
, pp. 176–177
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Pipes 1990
, pp. 832, 834
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Pipes 1990
, p. 835
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Volkogonov 1994
, p. 235
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Leggett 1981
, p. 178
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Pipes 1990
, p. 836
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Leggett 1981
, p. 176
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Pipes 1990
, pp. 832–833
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 358–360
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Ryan 2012
, pp. 172–173, 175–176
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 376–377
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Read 2005
, p. 239
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Ryan 2012
, p. 179
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 381.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
Pipes 1990
, p. 610.
sfn error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
278.0
278.1
Service 2000
, p. 357.
sfn error: no target: CITEREFService2000 (
help
సేవ 2000
, pp. 391–392.
sfn error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
280.0
280.1
లీ 2003
, pp. 84, 88.
sfn error: no target: CITEREFలీ2003 (
help
చదవండి 2005
, p. 205.
sfn error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Shub 1966
, p. 355
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Leggett 1981
, p. 204
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 173, 175
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 198
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, pp. 357, 382
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 187
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 334, 343, 357
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
Leggett 1981
, p. 204
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
సేవ 2000
, pp. 382, 392
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, pp. 205–206
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Leggett 1981
, p. 204
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
చదవండి 2005
, p. 206
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 288–289
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 624–630
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 360
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 161–162
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 205
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 262–263.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 291
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షుబ్ 1966
, p. 354
sfnm error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 331, 333.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 610, 612
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 198
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 337
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 609, 612, 629
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 198
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 383
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 217
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 248, 262.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 251
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
తెలుపు 2001
, p. 163
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 220
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Leggett 1981
, p. 201
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Pipes 1990
, p. 792
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 202–203
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Read 2005
, p. 250
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Leggett 1981
, p. 201
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 203–204
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Oleg Budnitskii (2012).
రష్యన్ యూదులు రెడ్లు మరియు శ్వేతజాతీయుల మధ్య, 1917-1920
. University of Pennsylvania Press. p. 3.
ISBN
9780812208146
Shub 1966
, pp. 357–358
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Pipes 1990
, pp. 781–782
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 206–207
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, pp. 364–365
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Pipes 1990
, pp. 763, 770–771
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 211
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 109.
sfn error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 208.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 635.
sfn error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 244
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 355
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 636–640
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 360–361
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 159
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 199
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 242
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 642–644
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
చదవండి 2005
, p. 250
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 244
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 644
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 172
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
Leggett 1981
, p. 184
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Service 2000
, p. 402
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 206
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Hall 2015
, p. 83.
sfn error: no target: CITEREFHall2015 (
help
గోల్డ్స్టెయిన్ 2013
, p. 50.
sfn error: no target: CITEREFగోల్డ్స్టెయిన్2013 (
help
హాల్ 2015
, p. 84.
sfn error: no target: CITEREFహాల్2015 (
help
డేవిస్ 2003
, pp. 26–27.
sfn error: no target: CITEREFడేవిస్2003 (
help
డేవిస్ 2003
, pp. 27–30.
sfn error: no target: CITEREFడేవిస్2003 (
help
డేవిస్ 2003
, pp. 22, 27.
sfn error: no target: CITEREFడేవిస్2003 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 389
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 182
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 281
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 407
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 161
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
డేవీస్ 2003
, pp. 29–30
sfnm error: no target: CITEREFడేవీస్2003 (
help
డేవీస్ 2003
, p. 22.
sfn error: no target: CITEREFడేవీస్2003 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 389
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
బియ్యం 1990
, p. 182
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 281
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 407
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 161
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 391–395
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 396
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
రైస్ 1990
, pp. 182–183
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 408–409, 412
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 161
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
బియ్యం 1990
, p. 183
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 388
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 412
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
Shub 1966
, p. 387
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
రైస్ 1990
, p. 173
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 333
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షుబ్ 1966
, p. 388
sfnm error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
రైస్ 1990
, p. 173
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 395
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
318.0
318.1
సర్వీస్ 2000
, pp. 385–386.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 531, 536.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 386.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
షుబ్ 1966
, pp. 389–390.
sfn error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
షుబ్ 1966
, p. 390.
sfn error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
Shub 1966
, p. 390.
sfn error: no target: CITEREFShub1966 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 525
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
Shub 1966
, p. 390
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
రైస్ 1990
, p. 174
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 390
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 386
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, p. 160
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
రీడ్ 2005
, p. 225
sfnm error: no target: CITEREFరీడ్2005 (
help
Fischer 1964
, p. 525
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Shub 1966
, pp. 390–391
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Rice 1990
, p. 174
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, p. 386
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 160
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Service 2000
, p. 387
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 160
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 525
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 398
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
చదవండి 2005
, pp. 225–226
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 387.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
షుబ్ 1966
, p. 395
sfnm error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 391
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
Shub 1966
, p. 397
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Service 2000
, p. 409
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
సేవ 2000
, pp. 409–410.
sfn error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
Fischer 1964
, pp. 415–420
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
White 2001
, pp. 161, 180–181
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 410.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
Shub 1966
, p. 397.
sfn error: no target: CITEREFShub1966 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 341
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 396
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
రైస్ 1990
, p. 174
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 437–438
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షుబ్ 1966
, p. 406
sfnm error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
రైస్ 1990
, p. 183
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 419
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, pp. 167–168
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
Shub 1966
, p. 406
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Service 2000
, p. 419
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 167
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 436, 442
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, pp. 183–184
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
శాండిల్ 1999
, pp. 104–105
sfnm error: no target: CITEREFశాండిల్1999 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 422–423
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, p. 168
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 269
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
తెలుపు 2001
, p. 170.
sfn error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 164.
sfn error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 343, 347.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 508
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 414
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 345
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
వైట్ 2001
, p. 172
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 346.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 374–375.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 375–376
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
చదవండి 2005
, p. 251
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ర్యాన్ 2012
, pp. 176, 177
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 376
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 178
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
Fischer 1964
, p. 467
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Shub 1966
, p. 406
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Volkogonov 1994
, p. 343
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, p. 425
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 168
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, p. 220
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Ryan 2012
, p. 154
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 459
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
లెగ్గెట్ 1981
, pp. 330–333
sfnm error: no target: CITEREFలెగ్గెట్1981 (
help
సేవ 2000
, pp. 423–424
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 168
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
ర్యాన్ 2012
, pp. 154–155
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
Shub 1966
, pp. 406–407
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Leggett 1981
, pp. 324–325
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Rice 1990
, p. 184
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Read 2005
, p. 220
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Ryan 2012
, p. 170
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 469–470
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 405
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
లెగ్గెట్ 1981
, pp. 325–326
sfnm error: no target: CITEREFలెగ్గెట్1981 (
help
బియ్యం 1990
, p. 184
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 427
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 169
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 170
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 470–471
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, pp. 408–409
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
లెగ్గెట్ 1981
, pp. 327–328
sfnm error: no target: CITEREFలెగ్గెట్1981 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 184–185
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 427–428
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
ర్యాన్ 2012
, pp. 171–172
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
Shub 1966
, pp. 412–413.
sfn error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Shub 1966
, p. 411
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
రైస్ 1990
, p. 185
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 421, 424–427, 429
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
మూస:సైట్ బుక్
ఫిషర్ 1964
, pp. 479–480
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
శాండిల్ 1999
, p. 155
sfnm error: no target: CITEREFశాండిల్1999 (
help
సేవ 2000
, p. 430
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 170, 171
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
Shub 1966
, p. 411
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
శాండిల్ 1999
, pp. 153, 158
sfnm error: no target: CITEREFశాండిల్1999 (
help
సేవ 2000
, p. 430
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 169
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 264–265
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Shub 1966
, p. 412
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Service 2000
, p. 430
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 266
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Ryan 2012
, p. 159
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Fischer 1964
, p. 479
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Shub 1966
, p. 412
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Sandle 1999
, p. 155
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Ryan 2012
, p. 159
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Sandle 1999
, p. 151
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Service 2000
, p. 422
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 171
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Service 2000
, pp. 421, 434.
sfn error: no target: CITEREFService2000 (
help
Pipes 1990
, pp. 703–707
sfnm error: no target: CITEREFPipes1990 (
help
Sandle 1999
, p. 103
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Ryan 2012
, p. 143
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Fischer 1964
, pp. 423, 582
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Sandle 1999
, p. 107
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
White 2001
, p. 165
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, p. 230
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Fischer 1964
, pp. 567–569.
sfn error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Fischer 1964
, pp. 574, 576–577
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 432, 441
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 424–427.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 414
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, pp. 177–178
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 405
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, pp. 260–261
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 283.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 404–409
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, pp. 178–179
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 440
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 409–411.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 433–434
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, pp. 380–381
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
బియ్యం 1990
, p. 181
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 414–415
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 258
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 434
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, pp. 381–382
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
బియ్యం 1990
, p. 181
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, p. 415
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 258
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 181–182
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
సేవ 2000
, pp. 416–417
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 258
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Shub 1966
, p. 426
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Lewin 1969
, p. 33
sfnm error: no target: CITEREFLewin1969 (
help
Brie 1990
, p. 187
sfnm error: no target: CITEREFBrie1990 (
help
Volkogonov 1994
, p. 409
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, p. 435
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Shub 1966
, p. 426
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Rice 1990
, p. 187
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, p. 435
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
సేవ 2000
, p. 436
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 281
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
బియ్యం 1990
, p. 187
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 420, 425–426
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 439
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, pp. 280, 282
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
Volkogonov 1994
, p. 443
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, p. 437
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Fischer 1964
, pp. 598–599
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Shub 1966
, p. 426
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Service 2000
, p. 443
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 172
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, p. 258
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Fischer 1964
, p. 600
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Shub 1966
, pp. 426–427
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Lewin 1969
, p. 33
sfnm error: no target: CITEREFLewin1969 (
help
Service 2000
, p. 443
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 173
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, p. 258
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Shub 1966
, pp. 427–428
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Service 2000
, p. 446
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Fischer 1964
, p. 634
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Shub 1966
, pp. 431–432
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Lewin 1969
, pp. 33–34
sfnm error: no target: CITEREFLewin1969 (
help
White 2001
, p. 173
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 600–602
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, pp. 428–430
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
లెగ్గెట్ 1981
, p. 318
sfnm error: no target: CITEREFలెగ్గెట్1981 (
help
శాండిల్ 1999
, p. 164
sfnm error: no target: CITEREFశాండిల్1999 (
help
సేవ 2000
, pp. 442–443
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 269
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ర్యాన్ 2012
, pp. 174–175
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
Volkogonov 1994
, p. 310
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Leggett 1981
, pp. 320–322
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Aves 1996
, pp. 175–178
sfnm error: no target: CITEREFAves1996 (
help
Sandle 1999
, p. 164
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Lee 2003
, pp. 103–104
sfnm error: no target: CITEREFLee2003 (
help
Ryan 2012
, p. 172
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
లెవిన్ 1969
, pp. 8–9
sfnm error: no target: CITEREFలెవిన్1969 (
help
వైట్ 2001
, p. 176
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 270–272
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 578
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రైస్ 1990
, p. 189
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
రైస్ 1990
, pp. 192–193.
sfn error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 638–639
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షుబ్ 1966
, p. 433
sfnm error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
లెవిన్ 1969
, pp. 73–75
sfnm error: no target: CITEREFలెవిన్1969 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 417
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 464
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, pp. 173–174
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 647
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, pp. 434–435
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
బియ్యం 1990
, p. 192
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 273
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 469
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 174–175
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 278–279
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 640
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, pp. 434–435
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 249, 418
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 465
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
వైట్ 2001
, p. 174
sfnm error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 666–667, 669
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
లెవిన్ 1969
, pp. 120–121
sfnm error: no target: CITEREFలెవిన్1969 (
help
సేవ 2000
, p. 468
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 273
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 650–654
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సేవ 2000
, p. 470
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
సేవ 2000
, p. 369.
sfn error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
Shub 1966
, pp. 426, 434
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Lewin 1969
, pp. 34–35
sfnm error: no target: CITEREFLewin1969 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 263–264.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
లెవిన్ 1969
, p. 70
sfnm error: no target: CITEREFలెవిన్1969 (
help
రైస్ 1990
, p. 191
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 273, 416
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
Fischer 1964
, p. 635
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Lewin 1969
, pp. 35–40
sfnm error: no target: CITEREFLewin1969 (
help
Service 2000
, pp. 451–452
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, p. 173
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Fischer 1964
, pp. 637–638, 669
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Shub 1966
, pp. 435–436
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Lewin 1969
, pp. 71, 85, 101
sfnm error: no target: CITEREFLewin1969 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 273–274, 422–423
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, pp. 463, 472–473
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, pp. 173, 176
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, p. 279
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 607–608
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
లెవిన్ 1969
, pp. 43–49
sfnm error: no target: CITEREFలెవిన్1969 (
help
బియ్యం 1990
, pp. 190–191
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 421
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, pp. 452, 453–455
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, pp. 175–176
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 608
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
లెవిన్ 1969
, p. 50
sfnm error: no target: CITEREFలెవిన్1969 (
help
లెగ్గెట్ 1981
, p. 354
sfnm error: no target: CITEREFలెగ్గెట్1981 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 421
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 455
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 175
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 455, 456.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
లెవిన్ 1969
, pp. 40, 99–100
sfnm error: no target: CITEREFలెవిన్1969 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 421
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 460–461, 468
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
రిగ్బీ 1979
, p. 221.
sfn error: no target: CITEREFరిగ్బీ1979 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 671
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 436
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
లెవిన్ 1969
, p. 103
sfnm error: no target: CITEREFలెవిన్1969 (
help
లెగ్గెట్ 1981
, p. 355
sfnm error: no target: CITEREFలెగ్గెట్1981 (
help
బియ్యం 1990
, p. 193
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
తెలుపు 2001
, p. 176
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 281
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 671
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 436
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 425
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 474
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
లెర్నర్, ఫింకెల్స్టెయిన్ & విట్జ్టమ్ 2004
, p. 372
sfnm error: no target: CITEREFలెర్నర్ఫింకెల్స్టెయిన్విట్జ్టమ్2004 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 672
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
రిగ్బీ 1979
, p. 192
sfnm error: no target: CITEREFరిగ్బీ1979 (
help
రైస్ 1990
, pp. 193–194
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 429–430
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 672
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షుబ్ 1966
, p. 437
sfnm error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 431
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 476
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 281
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
రైస్ 1990
, p. 194
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 299
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 477–478
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 673–674
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 438
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
బియ్యం 1990
, p. 194
sfnm error: no target: CITEREFబియ్యం1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 435
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, pp. 478–479
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 176
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 269
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 435
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
లెర్నర్, ఫింకెల్స్టెయిన్ & విట్జ్టమ్ 2004
, p. 372
sfnm error: no target: CITEREFలెర్నర్ఫింకెల్స్టెయిన్విట్జ్టమ్2004 (
help
రైస్ 1990
, p. 7.
sfn error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
రైస్ 1990
, pp. 7–8.
sfn error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 674
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 439
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
రైస్ 1990
, pp. 7–8
sfnm error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 479
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
413.0
413.1
రైస్ 1990
, p. 9.
sfn error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
చరిత్ర
, ఏప్రిల్ 2009
sfn error: no target: CITEREFచరిత్ర,_ఏప్రిల్_2009 (
help
Shub 1966
, p. 439
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Rice 1990
, p. 9
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, pp. 479–480
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
416.0
416.1
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 440.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
Fischer 1964
, p. 674
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Shub 1966
, p. 438
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 437–438
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, p. 481
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 625–626
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 446
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 444, 445.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 445.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 444.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
Moscow.info
sfn error: no target: CITEREFMoscow.info (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 150.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
424.0
424.1
424.2
424.3
ర్యాన్ 2012
, p. 18.
sfn error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 409.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
Sandle 1999
, p. 35
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Service 2000
, p. 237
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
427.0
427.1
427.2
Sandle 1999
, p. 41.
sfn error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 206.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
Sandle 1999
, p. 35.
sfn error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Shub 1966
, p. 432.
sfn error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Sandle 1999
, pp. 42–43.
sfn error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
మూస:సైట్ బుక్
మూస:సైట్ న్యూస్
Sandle 1999
, p. 38.
sfn error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Sandle 1999
, pp. 43–44, 63.
sfn error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Sandle 1999
, p. 36.
sfn error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 203.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
Sandle 1999
, p. 29
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
White 2001
, p. 1
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 173.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 13.
sfn error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
Sandle 1999
, p. 57
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
White 2001
, p. 151
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Sandle 1999
, p. 34.
sfn error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
వైట్ 2001
, pp. 150–151.
sfn error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
444.0
444.1
444.2
ర్యాన్ 2012
, p. 19.
sfn error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
445.0
445.1
ర్యాన్ 2012
, p. 3.
sfn error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 213.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
447.0
447.1
రైస్ 1990
, p. 121.
sfn error: no target: CITEREFరైస్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 471.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
షుబ్ 1966
, p. 443.
sfn error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 310
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 442
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
Sandle 1999
, pp. 36–37.
sfn error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
లెవిన్ 2005
, p. 41.
sfn error: no target: CITEREFలెవిన్2005 (
help
మూస:ఉదహరించిన పుస్తకం
ఫిషర్ 1964
, p. 54
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షుబ్ 1966
, p. 423
sfnm error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 352
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 88–89.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 87
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
మోంటెఫియోర్ 2007
, p. 266
sfnm error: no target: CITEREFమోంటెఫియోర్2007 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 87.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 91, 93.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
మోంటెఫియోర్ 2007
, p. 266.
sfn error: no target: CITEREFమోంటెఫియోర్2007 (
help
Page 1948
, p. 17
sfnm error: no target: CITEREFPage1948 (
help
Page 1950
, p. 354
sfnm error: no target: CITEREFPage1950 (
help
Page 1950
, p. 355.
sfn error: no target: CITEREFPage1950 (
help
పేజీ 1950
, p. 342.
sfn error: no target: CITEREFపేజీ1950 (
help
సేవ 2000
, pp. 159, 202
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 207
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 47, 148.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 348, 351.
sfn error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 246.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 57.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 73.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 44
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 81
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 118.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
సేవ 2000
, p. 232
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
Lih 2011
, p. 13
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
వైట్ 2001
, p. 88.
sfn error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 362.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 409.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
చదవండి 2005
, p. 262.
sfn error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 40–41
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 373
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 149
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 21–22.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 116.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
పైప్స్ 1996
, p. 11
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1996 (
help
చదవండి 2005
, p. 287
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
చదవండి 2005
, p. 259.
sfn error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 67
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 353
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
చదవండి 2005
, pp. 207, 212
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
పెట్రోవ్స్కీ-షెర్న్ 2010
, p. 93.
sfn error: no target: CITEREFపెట్రోవ్స్కీ-షెర్న్2010 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 353.
sfn error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 69.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
Service 2000
, p. 244
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, p. 153
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Fischer 1964
, p. 59.
sfn error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 45
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 350
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 182
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 177
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, p. 208
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 6
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 415
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షుబ్ 1966
, p. 422
sfnm error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
చదవండి 2005
, p. 247
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 293.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
పెట్రోవ్స్కీ-షెర్న్ 2010
, p. 67.
sfn error: no target: CITEREFపెట్రోవ్స్కీ-షెర్న్2010 (
help
సేవ 2000
, p. 453.
sfn error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
సేవ 2000
, p. 389.
sfn error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
Pipes 1996
, p. 11
sfnm error: no target: CITEREFPipes1996 (
help
Service 2000
, pp. 389–400
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 200.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ఫిషర్ 1964
, pp. 489, 491
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
Shub 1966
, pp. 420–421
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Sandle 1999
, p. 125
sfnm error: no target: CITEREFSandle1999 (
help
Read 2005
, p. 237
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Fischer 1964
, p. 79
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Read 2005
, p. 237
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 199.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
Shub 1966
, p. 424
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 213
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
రాప్పపోర్ట్ 2010
, p. 38
sfnm error: no target: CITEREFరాప్పపోర్ట్2010 (
help
చదవండి 2005
, p. 19.
sfn error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 515
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 246
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
Service 2000
, p. 242.
sfn error: no target: CITEREFService2000 (
help
Goode, William Thomas (4 December 1919).
"లెనిన్తో ఇంటర్వ్యూ"
The Guardian
. Retrieved
6 April
2024
Fischer 1964
, p. 56
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, p. 106
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, p. 160
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 56
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
సేవ 2000
, p. 188
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
చదవండి 2005
, pp. 20, 64, 132–37.
sfn error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
షుబ్ 1966
, p. 423.
sfn error: no target: CITEREFషుబ్1966 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 367.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 368.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 812.
sfn error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 99–100, 160.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 245.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
పైప్స్ 1990
, pp. 349–350
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
చదవండి 2005
, pp. 284, 259–260
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 326.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 391.
sfn error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 259.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
చదవండి 2005
, p. 284.
sfn error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 414.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
లీబ్మాన్ 1975
, pp. 19–20.
sfn error: no target: CITEREFలీబ్మాన్1975 (
help
ఎన్సైక్లోపీడియా బ్రిటానికా
sfn error: no target: CITEREFఎన్సైక్లోపీడియా_బ్రిటానికా (
help
వైట్ 2001
, p. iix.
sfn error: no target: CITEREFవైట్2001 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 488.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
522.0
522.1
చదవండి 2005
, p. 283.
sfn error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 5.
sfn error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
టైమ్
, 13 ఏప్రిల్ 1998
sfn error: no target: CITEREFటైమ్,_13_ఏప్రిల్_1998 (
help
సమయం
, 4 ఫిబ్రవరి 2011
sfn error: no target: CITEREFసమయం,_4_ఫిబ్రవరి_2011 (
help
Lee 2003
, p. 14
sfnm error: no target: CITEREFLee2003 (
help
Ryan 2012
, p. 3
sfnm error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Lee 2003
, p. 14.
sfn error: no target: CITEREFLee2003 (
help
Lee 2003
, p. 123.
sfn error: no target: CITEREFLee2003 (
help
లీ 2003
, p. 123.
sfn error: no target: CITEREFలీ2003 (
help
లీ 2003
, p. 124.
sfn error: no target: CITEREFలీ2003 (
help
లెగ్గెట్ 1981
, p. 364.
sfn error: no target: CITEREFలెగ్గెట్1981 (
help
లెవిన్ 1969
, p. 12
sfnm error: no target: CITEREFలెవిన్1969 (
help
రిగ్బీ 1979
, pp. x, 161
sfnm error: no target: CITEREFరిగ్బీ1979 (
help
శాండిల్ 1999
, p. 164
sfnm error: no target: CITEREFశాండిల్1999 (
help
సేవ 2000
, p. 506
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
లీ 2003
, p. 97
sfnm error: no target: CITEREFలీ2003 (
help
చదవండి 2005
, p. 190
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 9
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 417
sfnm error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
షబ్ 1966
, p. 416
sfnm error: no target: CITEREFషబ్1966 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 511
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
పైప్స్ 1996
, p. 3
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1996 (
help
చదవండి 2005
, p. 247
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
ఫిషర్ 1964
, p. 524.
sfn error: no target: CITEREFఫిషర్1964 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 313.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 1.
sfn error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
లెవిన్ 2005
, p. 42.
sfn error: no target: CITEREFలెవిన్2005 (
help
మూస:బ్రిటానికా
Shub 1966
, p. 415
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Leggett 1981
, p. 364
sfnm error: no target: CITEREFLeggett1981 (
help
Fischer 1964
, p. 516
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Volkogonov 1994
, pp. 307, 312
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
541.0
541.1
Mawdsley, Evan
(2011).
The Russian Civil War
. Birlinn.
ISBN
9780857901231
Ronald Suny
ఎర్ర జెండా విప్పబడింది: చరిత్ర, చరిత్రకారులు మరియు రష్యన్ విప్లవం
(వెర్సో బుక్సు, 2017).
లెవిన్ 2005
, p. 136.
sfn error: no target: CITEREFలెవిన్2005 (
help
స్టాలినిజం: చారిత్రక వివరణలో వ్యాసాలు
. Transaction. pp.
10–
11.
ISBN
978-1-4128-3502-2
లీ 2003
, p. 120.
sfn error: no target: CITEREFలీ2003 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 191.
sfn error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 184.
sfn error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
జీవిత చరిత్ర
sfn error: no target: CITEREFజీవిత_చరిత్ర (
help
ర్యాన్ 2012
, p. 3
sfnm error: no target: CITEREFర్యాన్2012 (
help
బడ్జెన్, కౌవెలాకిస్ & Žižek 2007
, pp. 1–4
sfnm error: no target: CITEREFబడ్జెన్కౌవెలాకిస్Žižek2007 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 327
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
టుమార్కిన్ 1997
, p. 2
sfnm error: no target: CITEREFటుమార్కిన్1997 (
help
తెలుపు 2001
, p. 185
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, p. 260
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
టుమార్కిన్ 1997
, p. 2.
sfn error: no target: CITEREFటుమార్కిన్1997 (
help
పైప్స్ 1990
, p. 814
sfnm error: no target: CITEREFపైప్స్1990 (
help
సేవ 2000
, p. 485
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 185
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
పెట్రోవ్స్కీ-షెర్న్ 2010
, p. 114
sfnm error: no target: CITEREFపెట్రోవ్స్కీ-షెర్న్2010 (
help
చదవండి 2005
, p. 284
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
553.0
553.1
553.2
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 328.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
554.0
554.1
554.2
సేవ 2000
, p. 486.
sfn error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 437
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సేవ 2000
, p. 482
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
లిహ్ 2011
, p. 22.
sfn error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
Shub 1966
, p. 439
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Pipes 1996
, p. 1
sfnm error: no target: CITEREFPipes1996 (
help
Service 2000
, p. 482
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Pipes 1996
, p. 1.
sfn error: no target: CITEREFPipes1996 (
help
సేవ 2000
, p. 484
sfnm error: no target: CITEREFసేవ2000 (
help
తెలుపు 2001
, p. 185
sfnm error: no target: CITEREFతెలుపు2001 (
help
చదవండి 2005
, pp. 260, 284
sfnm error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 274–275.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 262.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 261.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, p. 263.
sfn error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
పెట్రోవ్స్కీ-ష్టర్న్ 2010
, p. 99
sfnm error: no target: CITEREFపెట్రోవ్స్కీ-ష్టర్న్2010 (
help
లిహ్ 2011
, p. 20
sfnm error: no target: CITEREFలిహ్2011 (
help
565.0
565.1
చదవండి 2005
, p. 6.
sfn error: no target: CITEREFచదవండి2005 (
help
పెట్రోవ్స్కీ-ష్టర్న్ 2010
, p. 108.
sfn error: no target: CITEREFపెట్రోవ్స్కీ-ష్టర్న్2010 (
help
పెట్రోవ్స్కీ-ష్టర్న్ 2010
, pp. 134, 159–161.
sfn error: no target: CITEREFపెట్రోవ్స్కీ-ష్టర్న్2010 (
help
సర్వీస్ 2000
, p. 485.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
Pipes 1996
, pp. 1–2
sfnm error: no target: CITEREFPipes1996 (
help
White 2001
, p. 183
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
వోల్కోగోనోవ్ 1994
, pp. 452–453
sfnm error: no target: CITEREFవోల్కోగోనోవ్1994 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 491–492
sfnm error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
లీ 2003
, p. 131
sfnm error: no target: CITEREFలీ2003 (
help
సర్వీస్ 2000
, pp. 491–492.
sfn error: no target: CITEREFసర్వీస్2000 (
help
పైప్స్ 1996
, pp. 2–3.
sfn error: no target: CITEREFపైప్స్1996 (
help
ఉదాహరణకు,
సాంక్ట్-పీటర్బర్గ్స్కీ వేడోమోస్టీ
లో అధ్యక్షుడు పుతిన్ చేసిన ప్రకటన, 19 జూలై 2001 చూడండి.
మూస:సైట్ వెబ్
ది మాస్కో టైమ్స్
, 24 అక్టోబరు 2013
sfn error: no target: CITEREFది_మాస్కో_టైమ్స్,_24_అక్టోబరు_2013 (
help
మూస:సైట్ వెబ్
BBC, 22 ఫిబ్రవరి 2014
sfn error: no target: CITEREFBBC,_22_ఫిబ్రవరి_2014 (
help
BBC, 14 ఏప్రిల్ 2015
sfn error: no target: CITEREFBBC,_14_ఏప్రిల్_2015 (
help
మూస:ఉదహరించిన వార్తలు
Fink, Andrew (20 ఏప్రిల్ 2022).
"లెనిన్ ఉక్రెయిన్కు తిరిగి వస్తాడు"
The Dispatch
Archived
from the original on 23 ఏప్రిల్ 2022
. Retrieved 4 మే 2022
Bowman, Verity (27 ఏప్రిల్ 2022).
"కైవ్ సోవియట్-యుగం స్మారక చిహ్నాన్ని కూల్చివేస్తాడు రష్యన్-ఉక్రేనియన్ స్నేహాన్ని సూచిస్తుంది"
The Telegraph
Archived
from the original on 27 ఏప్రిల్ 2022
. Retrieved 4 మే 2022
Trofimov, Yaroslav
(1 మే 2022).
"దక్షిణ ఉక్రెయిన్ను రష్యా ఆక్రమించడం, రూబుల్స్తో గట్టిపడుతుంది, రష్యన్ పాఠశాలలు మరియు లెనిన్ విగ్రహాలు"
ది వాల్ స్ట్రీట్ జర్నల్
Archived
from the original on 3 మే 2022
. Retrieved 4 మే 2022
"100 సంవత్సరాల విప్లవం తర్వాత, చాలా మంది రష్యన్లు లెనిన్ సానుకూల పాత్ర పోషించారని అంటున్నారు: పోల్"
Radio Free Europe
. 5 నవంబరు 2017.
"Levada Center: Vladimir Lenin"
(in రష్యన్). 19 ఏప్రిల్ 2017.
"వ్లాదిమిర్ లెనిన్ వ్యక్తిత్వం మరియు దేశ చరిత్రలో అతని పాత్ర గురించిన ఆలోచనలు"
Levada
. 16 April 2024.
{{
cite web
}}
|archive-url=
requires
|archive-date=
help
Shub 1966
, p. 9
sfnm error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Service 2000
, p. 482
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Shub 1966
, p. 10.
sfn error: no target: CITEREFShub1966 (
help
Ryan 2012
, p. 5.
sfn error: no target: CITEREFRyan2012 (
help
Liebman 1975
, p. 22.
sfn error: no target: CITEREFLiebman1975 (
help
లీ 2003
, pp. 132–133.
sfn error: no target: CITEREFలీ2003 (
help
" నుండి వెలికితీశారు
వర్గాలు
Articles containing Russian-language text
Pages linking to missing files
Pages with Russian IPA
Pages including recorded pronunciations
Commons link is locally defined
రష్యా
కమ్యూనిజం
1870 జననాలు
1924 మరణాలు
రాజకీయ నాయకులు
ISBN మ్యాజిక్ లింకులను వాడే పేజీలు
దాచిన వర్గాలు:
Webarchive template wayback links
Harv and Sfn no-target errors
CS1 errors: URL
CS1 ఇంగ్లీష్-language sources (en)
CS1 రష్యన్-language sources (ru)
CS1 errors: archive-url
లెనిన్
విషయాన్ని చేర్చు
US