Vladimir Lenin - Vikipediya

Vladimir Lenin - Vikipediya
Kontent qismiga oʻtish
Vikipediya, erkin ensiklopediya
Vladimir Ilyich Ulyanov
(22-aprel 1870-yil — 21-yanvar 1924-yil, Vladimir Lenin nomi bilan tanilgan
) —
Rus
inqilobchisi,
siyosatchi
va siyosat nazariyotchisi. Vladimir Lenin
1917-yildan
1924-yilgacha
Rossiya Sovet Federativ Sotsialistik Respublikasi
hukumatining asoschisi,
1922-yildan
to vafotigacha
Sovet Ittifoqining
birinchi rahbari boʻlib ishlagan. Uning boshqaruvi ostida Rossiya, keyinroq
Sovet Ittifoqi Kommunistik partiyasi
tomonidan boshqariladigan bir partiyali
sotsialistik davlatga
aylandi. Mafkuraviy jihatdan
marksist
, uning mafkuraga boʻlgan ishlanmalari
Leninizm
deb ataladi.
Simbirskdagi
maktab oʻqituvchisi oilasida tugʻilgan Lenin
1887-yilda
akasi
qatl etilganidan soʻng
inqilobiy sotsialistik
siyosatni qabul qildi.
Chor hukumatiga
qarshi norozilik namoyishlarida qatnashgani uchun
Qozon imperatorlik universitetidan
haydalib, keyingi yillarini huquqshunoslik fakultetiga bagʻishladi. 1893-yilda
Sankt-Peterburgga
koʻchib oʻtdi va u yerda katta marksistik faol boʻldi.
1897-yilda
u fitna uchun hibsga olindi va uch yilga
Sibirdagi
Shushenskoyega
surgun qilindi va u yerda
Nadejda Krupskaya
bilan turmush quradi. Surgundan soʻng u Gʻarbiy Yevropaga koʻchib oʻtdi va u yerda marksistik
Rossiya Sotsial-demokratik Mehnat partiyasi
(RSDLP) ning taniqli nazariyotchisiga aylandi.
1903-yilda
RSDLPning mafkuraviy boʻlinishida muhim rol oʻynagan
Yuliy Martovning
Mensheviklariga
qarshi
Bolsheviklar
fraksiyasini boshqardi. Rossiyadagi 1905-yildagi muvaffaqiyatsiz
inqilobdan soʻng
, u dastlab
Birinchi jahon urushini
butun
Yevropa
boʻylab proletar inqilobiga aylantirish uchun kampaniya olib bordi, u marksist sifatida
kapitalizmning
agʻdarilishiga va
sotsializmning
yuksalishiga sabab boʻladi, deb hisoblagan. 1917-yil
Fevral inqilobi
chorni
agʻdarib,
Muvaqqat hukumatni
oʻrnatgach, u
Rossiyaga
qaytib keldi va
Bolsheviklar
yangi hukumatni agʻdargan
Oktyabr inqilobida
yetakchi rol oʻynadi.
Leninning Bolsheviklar hukumati
dastlab hokimiyatni
Chap sotsialistik-inqilobchilar
, saylangan
sovetlar
va koʻp partiyali
Taʼsis majlisi
bilan boʻlishdi, ammo
1918-yilga
kelib u yangi Kommunistik partiyada hokimiyatni markazlashtirgan edi. Lenin maʼmuriyati yerlarni dehqonlar va milliylashtirilgan banklar va yirik sanoat oʻrtasida qayta taqsimlab berdi. Lenin markaziy kuchlarga hududni berish toʻgʻrisidagi
shartnomani
imzolash orqali
Birinchi jahon urushidan
chiqdi va Xalqaro Kommunistik partiyasi orqali jahon inqilobiga yordam berdi.
Qizil Terrorda
muxoliflar bostirildi, davlat xavfsizlik xizmatlari tomonidan amalga oshirilgan zoʻravonlik kampaniyasida oʻn minglab odamlar oʻldirildi yoki konslagerlarga joylandi. Uning maʼmuriyati 1917-yildan 1922-yilgacha boʻlgan
Rossiya fuqarolar urushida
oʻng va chap qanot
bolsheviklarga
qarshi qoʻshinlarni magʻlub etdi va 1919—1921-yillardagi
Polsha-Sovet urushini
nazorat qildi. Urush paytidagi vayronagarchilik,
ocharchilik
va xalq qoʻzgʻolonlariga javob berib, 1921-yilda Lenin
Yangi iqtisodiy siyosat
orqali iqtisodiy oʻsishni ragʻbatlantirdi.
1917-yildan
keyin bir qancha rus boʻlmagan davlatlar Rossiyadan mustaqillikni qoʻlga kiritdilar, ammo beshtasi 1922-yilda
yangi Sovet Ittifoqiga
majburan qayta birlashtirildi, boshqalari esa Sovet bosqinlarini qaytarishdi. Uning sogʻligʻi yomonlashdi, Lenin
Gorkida
vafot etdi, uning oʻrniga
Iosif Stalin
Sovet hukumatining eng taniqli shaxsi boʻldi.
XX asrning eng muhim va nufuzli arboblaridan biri boʻlgan Lenin Sovet Ittifoqi
1991-yilda tarqalgunga qadar
shaxsga sigʻinishning
oʻlimidan soʻng sub’ekti edi. Lenin
Marksizm-Leninizm
ortidagi mafkuraviy arbobga aylandi va
xalqaro kommunistik
harakatga katta taʼsir koʻrsatdi. Munozarali va oʻta boʻlinuvchi tarixiy shaxs boʻlgan Lenin tarafdorlari tomonidan
sotsializm
kommunizm
anti-imperializm
va
ishchilar sinfi
gʻolibi sifatida koʻriladi, uning tanqidchilari esa uni ommaviy oʻldirishlar va dissidentlarning
siyosiy repressiyalarini
nazorat qilgan
totalitar diktatura
oʻrnatishda ayblashadi.
Yoshlik davri
tahrir
manbasini tahrirlash
Asosiy maqola:
Vladimir Leninning yoshlik davri
Bolalik: 1870—1887-yillar
tahrir
manbasini tahrirlash
Lenin Vladimir Ilyich Ulyanov 1870-yil 22-aprelda
Simbirsk
, hozirgi
Ulyanovskdagi
Streletskaya Ulitsa shahrida tugʻilgan, u bolaligida
Volodya
nomi bilan mashhur boʻlgan
. Lenin sakkiz farzandning uchinchisi edi, ikkita katta opasi va akasi bor edi:
Anna
(1864-yilda tugʻilgan) va
Aleksandr
(1866-yilda tugʻilgan). Ulardan keyin yana uchta bola —
Olga
(1871-yilda tugʻilgan),
Dmitriy
(1874-yilda tugʻilgan) va
Mariya
(1878-yilda tugʻilgan). Keyingi ikkita ukasi goʻdaklik chogʻida vafot etdi
. Uning otasi
Ilya Nikolayevich Ulyanov
Rus pravoslav cherkovining
taqvodor aʼzosi boʻlgan va bolalarini bu cherkovda suvga choʻmdirgan boʻlsa-da, uning onasi
Mariya Aleksandrovna Ulyanova
tarbiyasi boʻyicha
lyuteran
boʻlsa ham,
nasroniylikka
befarq boʻlgan, bu esa uning farzandlariga taʼsir qilgan
Leninning
Simbirskdagi
bolalik uyi(
rasm 2009-yilda olingan
Ilya Ulyanov sobiq
krepostnoy
oilasidan edi. Ilyaning otasining millati noaniqligicha qolmoqda, uning kelib chiqishi
rus
chuvash
mordvin
yoki
qalmoq
millatiga mansub ekanligi haqidagi taxminlar mavjud
. Pastroq sinfga mansub boʻlishiga qaramay, u oʻrta sinf maqomiga koʻtarilib,
Penza zodagonlar institutida
dars berishdan oldin
Qozon universitetida
fizika va matematika fakultetini bitirgan
1863-yilda
Ilya
Mariya
bilan turmush quradi
. Tarixchilar Mariyaning otasi asli yahudiy boʻlganmi degan fikrga kelishmaydi va tarixchi
Petrovsky-Shternning
soʻzlariga koʻra, Lenin onasining yarim yahudiy nasl-nasabidan bexabar boʻlgan boʻlishi mumkin, buni Anna oʻlimidan soʻng bilgan
10
Ularning toʻyidan koʻp oʻtmay, Ilya
Nijniy Novgorodda
ishga joylashdi va olti yildan soʻng
Simbirsk
tumanidagi boshlangʻich maktablar direktori boʻldi. Shundan besh yil oʻtgach, u hukumatning modernizatsiya qilish rejalari doirasida 450 dan ortiq maktablar qurilishini nazorat qilib, viloyatdagi Davlat maktablari direktori lavozimiga koʻtarildi.
1882-yil
yanvar
oyida uning taʼlimga boʻlgan sadoqati uchun
Avliyo Vladimir ordeni
bilan taqdirlangan
11
Lenin (
chapda
) uch yoshida singlisi
Olga
bilan.
Leninning ota-onasining ikkalasi ham
monarxist
va
liberal konservatorlar
edi, ular islohotchi
podshoh
Aleksandr II
tomonidan
1861-yilgi ozodlik islohotiga
sodiq boʻlib, siyosiy radikallardan qochishgan va politsiya ularni buzgʻunchilik fikri uchun hech qachon kuzatuv ostiga qoʻyganiga hech qanday dalil yoʻq
12
. Har yozda ular
Kokushkinodagi
qishloq uyida dam olishardi
13
. Opa-singillari orasida Lenin singlisi
Olga
bilan eng yaqin edi
14
. Qiziq sportchi, u boʻsh vaqtining koʻp qismini ochiq havoda yoki
shaxmat
oʻynab oʻtkazdi
15
1886-yil
yanvarda
, Lenin 15 yoshga toʻlganda, otasi
miyasiga qon quyilishidan
vafot etdi
16
. Keyinchalik uning xulq-atvori tartibsiz va qarama-qarshi boʻlib,
Xudoga
boʻlgan eʼtiqodidan voz kechdi
17
. Oʻsha paytda Leninning katta akasi Aleksandr, uni Sasha deb yaxshi bilardi,
Sankt-Peterburg universitetida
oʻqiyotgan edi. Podshoh
Aleksandr III
ning
mutlaq monarxiyasiga
qarshi siyosiy tashviqotda qatnashgan Aleksandr taqiqlangan soʻlchilarning asarlarini oʻrgandi va hukumatga qarshi norozilik namoyishlari uyushtirdi. U podshohni oʻldirishga intilgan inqilobiy hujayraga qoʻshildi va Aleksandr bomba yasash uchun tanlangan edi. Hujum sodir boʻlishidan oldin, fitnachilar hibsga olinib, sud qilindi va Aleksandr may oyida osib oʻldirilgan
18
. Otasi va akasining oʻlimidan ruhiy jarohat olganiga qaramay, Lenin oʻqishni davom ettirdi, maktabni oʻz sinfidagi eng yuqori oʻrinda boʻlgan ajoyib natijalar uchun oltin medal bilan tugatdi va
Qozon universitetining
huquq fakultetida oʻqishga qaror qildi
19
Universitet va siyosiy radikallashuv: 1887—1893-yillar
tahrir
manbasini tahrirlash
Lenin
tax.
1887-yil
1887-yil
avgust
oyida
Qozon universitetiga
oʻqishga kirganidan soʻng, Lenin yaqin atrofdagi kvartiraga koʻchib oʻtdi
20
. U yerda Lenin maʼlum bir mintaqaning erkaklarini ifodalovchi universitet jamiyatining bir shakli boʻlgan
zemlyachestvo
ga qoʻshildi
21
. Bu guruh uni universitetning
zemlyachestvo
kengashiga oʻz vakili etib sayladi va u dekabr oyida talabalar jamiyatlarini taqiqlovchi hukumat cheklovlariga qarshi namoyishda ishtirok etdi. Politsiya Leninni hibsga oldi va uni namoyishda yetakchilik qilganlikda aybladi. U universitetdan haydalgach va
Ichki ishlar vazirligi
uni oilasining oldiga Kokushkinoga surgun qilgan
22
. U yerda
Nikolay Chernishevskiyning
1863-yilda
yozilgan „Nima qilish kerak?“
romanini
ishqibozlik bilan oʻqidi
23
Leninning onasi oʻgʻlining radikallashuvidan xavotirda edi va Ichki ishlar vazirligini uni universitetga emas, balki
Qozon
shahriga qaytarishga koʻndirishda muhim rol oʻynadi
24
. Qozon shahriga qaytib kelgach, u Nikolay Fedoseyevning inqilobiy doirasiga qoʻshildi va u orqali
Karl Marxning
1867-yilda
chop etilgan
„Kapital“
kitobini oʻzi uchun kashf etdi. Bu uning jamiyat bosqichma-bosqich rivojlanishi, taraqqiyot
sinflar kurashi
natijasida vujudga kelishi,
kapitalistik
jamiyat pirovardida sotsialistik jamiyatga, keyin esa kommunistik jamiyatga oʻz oʻrnini boʻshatishini taʼkidlaydigan ijtimoiy-siyosiy nazariyaga — Marksizmga qiziqishini uygʻotdi
25
. Uning siyosiy qarashlaridan ehtiyot boʻlgan Leninning onasi oʻgʻlining eʼtiborini qishloq xoʻjaligiga qaratadi degan umidda
Samara viloyati
, Alakaevka qishlogʻidan dala mulkini sotib oladi. Lenin fermani boshqarishga unchalik qiziqmasdi va onasi tez orada yerni sotib yuboradi
26
Lenin
Karl Marx
asarlaridan taʼsirlangan.
1889-yil sentyabr oyida
Ulyanovlar oilasi
Samara
shahriga koʻchib oʻtdi, u yerda Lenin
Aleksey Sklyarenkoning
sotsialistik munozara toʻgaragiga qoʻshildi
27
Izohlar
tahrir
manbasini tahrirlash
ruscha
Владимир Ильич Ульянов
inglizcha:
ruscha
Ленин
Manbalar
tahrir
manbasini tahrirlash
Random House Webster's Unabridged Dictionary
sfn error: no target: CITEREFRandom_House_Webster's_Unabridged_Dictionary (
help
Sebestyen 2017
, s. 33.
sfn error: no target: CITEREFSebestyen2017 (
help
Fischer 1964
, s. 6
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, s. 12
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, s. 13
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Fischer 1964
, s. 6
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, ss. 12, 14
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, s. 25
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, ss. 19–20
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, s. 4
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Lih 2011
, ss. 21, 22
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
Fischer 1964
, ss. 3, 8
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, ss. 14–15
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, s. 29
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Fischer 1964
, ss. 1–2
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, ss. 12–13
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Volkogonov 1994
, s. 7
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Service 2000
, ss. 21–23
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, ss. 13–15
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, s. 6
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Fischer 1964
, ss. 1–2
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, ss. 12–13
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, ss. 21–23
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, ss. 13–15
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, s. 6
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Fischer 1964
, s. 5
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, s. 13
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, s. 23
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Payne, Robert
The life and death of Lenin
. New York: Simon and Schuster — 43-bet.
ISBN
0-07-048940-8
OCLC
2964249
Petrovsky-Shtern 2010
, ss. 66–67.
sfn error: no target: CITEREFPetrovsky-Shtern2010 (
help
Fischer 1964
, s. 6
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, ss. 13–14, 18
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, ss. 25, 27
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, ss. 18–19
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, ss. 4, 8
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Lih 2011
, s. 21
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
Yakovlev 1988
, s. 112
sfnm error: no target: CITEREFYakovlev1988 (
help
Fischer 1964
, s. 8
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Service 2000
, s. 27
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, s. 19
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Rice 1990
, s. 18
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, s. 26
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, s. 20
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, s. 7
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Petrovsky-Shtern 2010
, s. 64
sfnm error: no target: CITEREFPetrovsky-Shtern2010 (
help
Fischer 1964
, s. 7
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, s. 16
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, ss. 32–36
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Fischer 1964
, s. 7
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, s. 17
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, ss. 36–46
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, s. 20
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, s. 9
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Fischer 1964
, ss. 6, 9
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, s. 19
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, ss. 48–49
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, s. 10
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Fischer 1964
, s. 9
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Service 2000
, ss. 50–51, 64
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Read 2005
, s. 16
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Petrovsky-Shtern 2010
, s. 69
sfnm error: no target: CITEREFPetrovsky-Shtern2010 (
help
Fischer 1964
, ss. 10–17
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, ss. 20, 22–24
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, ss. 52–58
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, ss. 21–28
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, s. 10
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Lih 2011
, ss. 23–25
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
Fischer 1964
, s. 18
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, s. 25
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, s. 61
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, s. 29
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, s. 16
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Theen 2004
, s. 33
sfnm error: no target: CITEREFTheen2004 (
help
Fischer 1964
, s. 18
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, s. 26
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, ss. 61–63
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Rice 1990
, ss. 26–27
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, ss. 64–68, 70
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, s. 29
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Fischer 1964
, s. 18
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, s. 27
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, ss. 68–69
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, s. 29
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, s. 15
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Lih 2011
, s. 32
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
Fischer 1964
, s. 18
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, s. 28
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
White 2001
, s. 30
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, s. 12
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Lih 2011
, ss. 32–33
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
Fischer 1964
, s. 18
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, s. 310
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, s. 71
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
Fischer 1964
, s. 19
sfnm error: no target: CITEREFFischer1964 (
help
Rice 1990
, ss. 32–33
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, s. 72
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, ss. 30–31
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, s. 18
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Lih 2011
, s. 33
sfnm error: no target: CITEREFLih2011 (
help
Rice 1990
, s. 33
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, ss. 74–76
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, s. 31
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Read 2005
, s. 17
sfnm error: no target: CITEREFRead2005 (
help
Rice 1990
, s. 34
sfnm error: no target: CITEREFRice1990 (
help
Service 2000
, s. 78
sfnm error: no target: CITEREFService2000 (
help
White 2001
, s. 31
sfnm error: no target: CITEREFWhite2001 (
help
Havolalar
tahrir
manbasini tahrirlash
Vladimir Ilich Lenin
Владимир Ильич Ленин
Lenin 1920-yilda
SSSR Xalq Komissarlari Sovetining raisi
Mansab davri
6-iyul 1923-yil – 21-yanvar 1924-yil
Oʻtmishdoshi
Tashkil etildi
Vorisi
Alexei Rykov
SSSR MIK raisi
Mixail Kalinin
(1922—1946)
Rossiya SFSR Xalq Komissarlari Sovetining raisi
Mansab davri
8-noyabr 1917-yil – 21-yanvar 1924-yil
Oʻtmishdoshi
Tashkil etildi
Vorisi
Alexei Rykov
SSSR Mehnat va mudofaa kengashi raisi
Mansab davri
17-iyul 1923-yil – 21-yanvar 1924-yil
Oʻtmishdoshi
Tashkil etildi
Vorisi
Lev Kamenev
Shaxsiy maʼlumotlari
Tavalludi
Vladimir Ilyich Ulyanov
22-aprel 1870-yil
Simbirsk
Rossiya imperiyasi
Vafoti
21-yanvar
1924-yil
1924-01-21
(53 yoshda)
Rossiya SFSR
, Sovet Ittifoqi
Oʻlim sababi
Qon tomirlarining davolab boʻlmaydigan kasalligi
Siyosiy partiyasi
RKP(b)
(1912-yildan)
Boshqa siyosiy
birlashmalari
Rossiya Sotsial-demokratik Mehnat partiyasi
(1898‍–‍1912; 1903-yildan
Bolsheviklar
fraksiyasi)
SBORK
(1895-1898)
Turmush oʻrtogʻi
Nadejda Krupskaya
turm.
1898)
Onasi
Maria Alexandrovna Blank
Otasi
Ilya Nikolayevich Ulyanov
Qarindoshlari
4 aka-uka
Aleksandr Ulyanov
(akasi)
Anna Ulyanova
(opasi)
Dmitry Ilyich Ulyanov
(ukasi)
Maria Ilyinichna Ulyanova
(singlisi)
Alma mater
Sankt-Peterburg davlat universiteti
Mukofotlari
Xorazm Xalq Sovet Respublikasining Mehnat ordeni
Qozon shahrining faxriy fuqarosi
Dafn etilgan joyi
Lenin maqbarasi
Moskva
Imzosi
Vladimir Lenin ovozi
1919-yilda
yozilgan
Sovet Ittifoqi yetakchilari roʻyxati
Birinchi yetakchi
Stalin
Vikiiqtibosda
Vladimir Lenin
ga tegishli iqtiboslar mavjud.
SSSR
rahbarlari
SSSR Xalq Komissarlari Soveti raisi (1922-1924)
Vladimir Lenin
(1922—1924)
Bolsheviklar Butunittifoq Kommunistik partiyasi
Markaziy Komiteti Bosh kotibi (1922-1934)
Iosif Stalin
(1922—1934)
Butunittifoq kommunistik partiyasi Markaziy komiteti/
Sovet Ittifoqi Kommunistik partiyasi Markaziy komiteti
kotiblari (1934—1953)
Iosif Stalin
(1934—1953)
Georgiy Malenkov
(1953)
Nikita Xrushchyov
(1953)
Sovet Ittifoqi Kommunistik partiyasi Markaziy Komitetining
Birinchi kotiblari (1953-1966)
Nikita Xrushchyov
(1953—1964)
Leonid Brejnev
(1964—1966)
Sovet Ittifoqi Kommunistik partiyasi Markaziy Komiteti
Bosh kotiblari (1966-1990)
Leonid Brejnev
(1966—1982)
Yuriy Andropov
(1982—1984)
Konstantin Chernenko
(1984—1985)
Mixail Gorbachyov
(1985—1991)
SSSR prezidenti (1990-1991)
Mixail Gorbachyov
(1990—1991)
Gennadiy Yanayev (1991) (v. b.)
Mixail Gorbachyov
(1991)
lavozimdaligida vafot etgan
Volkogonov 1994
, s. 435
sfnm error: no target: CITEREFVolkogonov1994 (
help
Lerner, Finkelstein & Witztum 2004
, s. 372
sfnm error: no target: CITEREFLernerFinkelsteinWitztum2004 (
help
Manba xatosi:

tags exist for a group named "lower-alpha", but no corresponding

tag was found
" dan olindi
Turkumlar:
21-yanvarda vafot etganlar
1924-yilda vafot etganlar
Marksistlar
Ateistlar
1870-yilda tugʻilganlar
Yashirin turkum:
Pages using duplicate arguments in template calls
Pages with reference errors
Vladimir Lenin
Mavzu qoʻshish