Dynastia Ming

Synopsis

Dynastia Ming (1368-1644) była ostatnią zjednoczoną dynastią w historii Chin założoną przez lud Han, trwającą 276 lat i przekazującą tron 16 cesarzom. Droga Zhu Yuanzhanga od żebraka do cesarza to najbardziej legendarne opowieści o założycielu. Zheng He odbył siedem wypraw na zachodnie oceany, 87 lat przed Kolumbem. Encyklopedia Yongle jest największą encyklopedią na świecie, a Zakazane Miasto to największy kompleks pałacowy. Filozofia umysłu Wang Yangminga stanowiła szczyt myśli, a „Wędrówka na Zachód”, „Opowieści znad brzegów rzek” i „Romans Trzech Królestw” zostały napisane w okresie dynastii Ming.

Przegląd

Dynastia Ming (1368-1644 n.e.) była ostatnią zjednoczoną dynastią w historii Chin założoną przez lud Han, trwającą 276 lat i rządzoną przez 16 cesarzy. Ming była jedną z najważniejszych dynastii późnego okresu feudalnych Chin – zbudowano Wielki Mur, wzniesiono Zakazane Miasto, skompilowano Encyklopedię Yongle, a Zheng He odbył siedem wypraw morskich na Zachód, osiągając ogromne sukcesy w polityce, gospodarce, kulturze, nauce i technologii. Dynastia Ming była również złotym wiekiem chińskiej powieści klasycznej – takie arcydzieła literackie jak Wędrówka na Zachód, Opowieści znad brzegów rzek i Romans Trzech Królestw powstały właśnie w okresie Ming.

Założyciel dynastii Ming, Zhu Yuanzhang, był cesarzem o najniższym pochodzeniu w historii Chin. Zaczynając jako głodujący pasterz bydła, włóczęga-żebrak, mały mnich w świątyni, krok po kroku wspiął się, by zostać cesarzem założycielem, który zapoczątkował trzystuletnią dynastię. Ta legenda o awansie z samego dna na sam szczyt jest jedną z najbardziej ekscytujących historii o odwróceniu losu w chińskiej historii.

Ważni cesarze

Ming Chengzu, Zhu Di, był jednym z najbardziej zasłużonych cesarzy dynastii Ming. Przejął tron od swojego bratanka, cesarza Jianwen, poprzez Rebelię Jingnan, a następnie podjął szereg ważnych decyzji: przeniósł stolicę z Nankinu do Pekinu i zbudował Zakazane Miasto na fundamentach dawnej stolicy Yuanów, Dadu; nakazał skompilowanie największej na świecie encyklopedii, Encyklopedii Yongle; wysłał Zheng He na czele ogromnej floty w siedem dalekomorskich wypraw.

Wyprawy morskie Zheng He

Wyprawy morskie Zheng He na Zachód były wielkim wyczynem w historii światowej żeglugi. W latach 1405-1433 Zheng He poprowadził największą na świecie flotę w siedem dalekich rejsów, docierając do Azji Południowo-Wschodniej, Azji Południowej, Półwyspu Arabskiego i wybrzeży Afryki Wschodniej, odwiedzając ponad 30 krajów i regionów.

Statki skarbowe Zheng He były największymi drewnianymi żaglowcami na świecie w tamtym czasie, o długości około 120 metrów – ponad pięciokrotnie dłuższe od flagowego statku Kolumba. Ta ogromna flota nie wyruszyła, by podbijać i grabić, lecz by nawiązywać stosunki dyplomatyczne i promować handel. Wyprawy Zheng He na Zachód wyprzedziły europejską erę wielkich odkryć geograficznych o prawie wiek, demonstrując niekwestionowaną pozycję Chin jako morskiego hegemona w XV wieku.

Osiągnięcia kulturalne

Nauka o sercu/umyśle Wang Yangminga była najważniejszą myślą filozoficzną okresu Ming. Wang Yangming wysunął koncepcje jedności wiedzy i działania oraz rozwijania wrodzonej wiedzy o dobru (liangzhi), uważając, że prawdziwą wiedzę można zdobyć tylko poprzez praktykę, a każdy człowiek ma w sercu wrodzoną wiedzę o dobru. Ta myśl głęboko wpłynęła na późniejsze pokolenia w Chinach i Japonii – japońska Restauracja Meiji była pod silnym wpływem nauk Yangminga.

Gospodarka i społeczeństwo

W środkowym i późnym okresie dynastii Ming chińska gospodarka towarowa była wysoce rozwinięta, pojawiły się zalążki kapitalizmu. Przemysł jedwabniczy i bawełniany w regionie Jiangnan osiągnął ogromną skalę, a Suzhou i Hangzhou stały się krajowymi centrami gospodarczymi. Do Chin napłynęły ogromne ilości srebra, napędzając monetaryzację gospodarki. Porcelana z Jingdezhen była masowo eksportowana do Europy i Azji Południowo-Wschodniej. Angielskie słowo "china" oznacza zarówno Chiny, jak i porcelanę, co pokazuje wpływ chińskiej porcelany na świecie.

Upadek dynastii Ming

Upadek dynastii Ming był wynikiem nałożenia się wielu czynników. Wewnętrznie: władza eunuchów, zaciekłe walki frakcyjne, załamanie finansów, częste klęski żywiołowe. Zewnętrznie: stopniowy napór późniejszej dynastii Jin (później Qing). W 1644 roku Li Zicheng na czele armii chłopskiej wkroczył do Pekinu, a cesarz Chongzhen powiesił się na krzywym drzewie judaszowca na Węglowym Wzgórzu (obecnie Park Jingshan), ginąc za państwo, co oznaczało upadek Ming. Cesarz Chongzhen był pracowity, oszczędny i angażował się we wszystko osobiście, ale wobec trudnej sytuacji wewnętrznych niepokojów i zewnętrznych zagrożeń ostatecznie nie był w stanie odwrócić losu, stając się najbardziej wzruszającym cesarzem, który doprowadził do upadku państwa, w historii Chin.

Źródła

1. Baidu Baike: https://baike.baidu.com/item/明朝
2. Wikipedia: https://zh.wikipedia.org/zh-cn/明朝
3. Wyprawy Zheng He: https://baike.baidu.com/item/郑和下西洋
4. Encyklopedia Yongle: https://baike.baidu.com/item/永乐大典