🎬

Khu nhà của gia tộc họ Kiều

乔家大院
Views
13

Synopsis

Tổng quan

Kiều Gia Đại Viện, còn gọi là "Tại Trung Đường", tọa lạc tại thôn Kiều Gia Bảo, huyện Kỳ, thành phố Tấn Trung, tỉnh Sơn Tây, Trung Quốc, là một ngôi nhà cổ mang phong cách kiến trúc dân gian truyền thống phương Bắc. Nó không chỉ là đại diện xuất sắc của văn hóa Tấn Thương, mà còn là viên ngọc sáng chói trong kiến trúc dân cư thời nhà Thanh Trung Quốc, được mệnh danh là "một viên ngọc quý trong kiến trúc dân cư phương Bắc"...

Tổng quan

Kiến trúc cổ Nhà họ Kiều, còn gọi là “Tại Trung Đường”, tọa lạc tại thôn Kiều Gia Bảo, huyện Kỳ, thành phố Tấn Trung, tỉnh Sơn Tây, Trung Quốc. Đây là một dinh thự cổ mang phong cách kiến trúc dân cư truyền thống phương Bắc. Nó không chỉ là đại diện xuất sắc của văn hóa Tấn Thương (thương nhân Sơn Tây) mà còn là viên ngọc sáng chói của kiến trúc dân cư thời nhà Thanh Trung Quốc, được mệnh danh là "một viên ngọc quý của kiến trúc dân cư phương Bắc". Đại viện được khởi công xây dựng vào năm Càn Long thứ 20 triều Thanh (năm 1755), trải qua nhiều đời mở rộng, cuối cùng đã hình thành quy mô hoành tráng như ngày nay. Toàn bộ quần thể kiến trúc được thiết kế tinh xảo, khí thế hùng vĩ, kết hợp hài hòa tính thực dụng và nghệ thuật, phản ánh sâu sắc tinh thần "thành tín, cần kiệm, đoàn kết" của các thương nhân Sơn Tây. Nhờ được chọn làm bối cảnh quay cho bộ phim "Đèn lồng đỏ treo cao" của đạo diễn Trương Nghệ Mưu và bộ phim truyền hình "Nhà họ Kiều", danh tiếng của nó đã vang xa trong và ngoài nước, trở thành một địa danh văn hóa du lịch quan trọng của Sơn Tây và cả Trung Quốc.

Lịch sử

Lịch sử Nhà họ Kiều gắn liền với sự hưng thịnh và suy vong của gia tộc họ Kiều - một gia tộc thương nhân Sơn Tây. Người đặt nền móng là Kiều Quý Phát. Thuở trẻ, ông đi "Tây Khẩu" (vùng biên giới phía tây) buôn bán, khởi nghiệp từ nghề làm đậu phụ, bánh nướng và tạp hóa, sau đó sáng lập hiệu buôn "Phục Thịnh Công", đặt nền móng cho sự nghiệp thương mại của gia tộc họ Kiều. Cháu nội của ông, Kiều Trí Dung, là nhân vật then chốt đưa sự nghiệp kinh doanh của gia tộc lên đỉnh cao. Trong thời gian ông quản lý gia đình, ông đã mở rộng hoạt động kinh doanh của gia tộc sang nhiều lĩnh vực như ngân hàng (phiếu hối đoái), tiệm cầm đồ, cửa hàng lương thực..., biến gia tộc họ Kiều thành một đại gia phú hào. Cũng chính dưới sự chủ trì của Kiều Trí Dung, "Tại Trung Đường" (khu vực trung tâm của Nhà họ Kiều) đã được mở rộng và hoàn thiện quy mô lớn.

Đại viện khởi công năm 1755, sau đó trải qua nhiều lần tu bổ, mở rộng vào các thời kỳ Đồng Trị, Quang Tự nhà Thanh và đầu thời Dân Quốc, kéo dài gần hai thế kỷ. Toàn bộ quần thể kiến trúc chiếm diện tích khoảng 8724.8 mét vuông, bao gồm 6 đại viện, 20 tiểu viện và 313 gian phòng. Bố cục kiến trúc nghiêm ngặt, nhìn từ trên cao xuống có hình dạng chữ "Song Hỷ" (囍囍), mang ý nghĩa cát tường. Sau năm 1949, đại viện được thu hồi thành sở hữu nhà nước, trải qua nhiều lần tu bổ và mở cửa cho công chúng tham quan với tư cách là Bảo tàng Dân tục vào năm 1986, trưng bày tập trung các phong tục dân gian của vùng Tấn Trung như thời tiết lễ tết, hôn nhân tang lễ, ăn mặc ở đi lại.

Các điểm tham quan chính

Quần thể kiến trúc Nhà họ Kiều có bố cục nghiêm ngặt, trục phân minh, dưới đây là các khu vực tham quan cốt lõi:

  1. Tại Trung Đường: Phần trung tâm của đại viện, là nơi ở cũ của Kiều Trí Dung. Viện lạc sâu rộng, nhà cửa cao lớn, các tác phẩm điêu khắc gạch, gỗ, đá và hội họa tinh xảo tuyệt mỹ, nội dung chủ yếu là các hoa văn cát tường, tích truyện lịch sử, thể hiện trình độ nghệ thuật rất cao.
  2. Đức Hưng Đường, Ninh Thủ Đường, Bảo Nguyên Đường và các viện khác: Lần lượt là dinh thự của các chi nhánh khác trong gia tộc họ Kiều, phong cách kiến trúc thống nhất nhưng mỗi nơi có nét đặc sắc riêng, cùng nhau tạo nên hệ thống kiến trúc đồ sộ.
  3. Vạn Nhân Cầu (Quả cầu vạn người): Một tấm gương treo trong phòng khách nhà họ Kiều, là một quả cầu thủy tinh thủy ngân hiếm có. Dù nhìn từ góc độ nào, hình người trong phòng cũng không bị biến dạng, và có thể phản chiếu toàn bộ cảnh vật trong phòng, vừa có chức năng trang trí vừa phòng trộm, là một vật quý hiếm được gia đình họ Kiều trân trọng.
  4. Tê Ngưu Vọng Nguyệt Kính (Gương Tê giác ngắm trăng): Một chân gương quý giá được chạm khắc từ gỗ lim Đông Nam Á, hình dáng là con tê giác ngoảnh đầu nhìn trăng, mang ý nghĩa cát tường, là một bảo vật trấn trạch khác của gia tộc họ Kiều.
  5. Khu triển lãm dân tục: Phân bố ở các viện khác nhau, hệ thống trưng bày các nghề thủ công mỹ nghệ, tập quán thương mại, cảnh sinh hoạt dân gian vùng Tấn Trung, Sơn Tây, như cắt giấy, múa rối bóng, sổ sách kế toán của Tấn Thương, xe ngựa..., là cửa sổ quan trọng để tìm hiểu văn hóa địa phương.
  6. Cửu Long Đăng (Đèn chín rồng): Cổ vật quý giá cuối thời nhà Thanh, được làm từ gỗ mun quý hiếm, tinh xảo, là bảo vật mà Thái hậu Từ Hi ban tặng cho gia đình họ Kiều năm xưa.

Thông tin thực tế

Dưới đây là tổng hợp thông tin thực tế cho chuyến tham quan Nhà họ Kiều:

Hạng mục Thông tin cụ thể
Giá vé Mùa cao điểm (1/4 - 31/10): Vé người lớn 115 tệ/người.
Mùa thấp điểm (1/11 - 31/3 năm sau): Vé người lớn 100 tệ/người.
(Lưu ý: Giá vé có thể điều chỉnh, đề nghị xác nhận trước khi đi. Học sinh, người cao tuổi... được hưởng ưu đãi theo quy định.)
Giờ mở cửa Mùa cao điểm: 08:00 - 18:30 (Ngừng bán vé lúc 17:45)
Mùa thấp điểm: 08:30 - 17:30 (Ngừng bán vé lúc 17:00)
Thời gian tham quan đề xuất Khoảng 2-3 giờ
Phương thức di chuyển Tàu hỏa: Đi tàu động cơ/tàu cao tốc đến "Ga Đông huyện Kỳ", sau khi ra ga bắt taxi khoảng 20 phút là đến.
Xe khách: Từ Bến xe Kiến Nam Thái Nguyên đi xe tuyến đến huyện Kỳ, xuống xe tại thôn Kiều Gia Bảo.
Tự lái xe: Dẫn đường đến "Nhà họ Kiều", đi qua lối ra huyện Kỳ trên cao tốc Kinh Côn (G5) hoặc chuyển từ nút giao Vũ Túc trên cao tốc Nhị Quảng (G55) sang đường vành đai Thái Nguyên rồi chuyển sang cao tốc Kinh Côn. Khu du lịch có bãi đỗ xe.
Địa chỉ khu du lịch Thôn Kiều Gia Bảo, trấn Đông Quan, huyện Kỳ, thành phố Tấn Trung, tỉnh Sơn Tây
Điểm tham quan chính Kiến trúc dân cư Tấn Thương, nghệ thuật điêu khắc tam tài (gỗ, gạch, đá), cổ vật quý giá (Vạn Nhân Cầu, Tê Ngưu Vọng Nguyệt Kính), triển lãm dân tục.
Lưu ý 1. Một số mặt đất trong khu du lịch là gạch đá, đề nghị mang giày đế bằng thoải mái.
2. Hãy bảo vệ di tích văn vật, không chạm vào các tác phẩm điêu khắc và hiện vật trưng bày.
3. Ngày lễ và mùa du lịch cao điểm lượng khách đông, đề nghị sắp xếp thời gian đi tránh giờ cao điểm.

Tài liệu tham khảo

  1. Trang web chính thức của Bảo tàng Dân tục Nhà họ Kiều: http://www.qiaojiadayuan.com/
    (Trang web này cung cấp giới thiệu khu du lịch, thông báo mở cửa và thông tin liên hệ có thẩm quyền nhất.)
  2. Trang web cổng thông tin Chính phủ Nhân dân tỉnh Sơn Tây - Kênh Văn hóa Du lịch giới thiệu về Nhà họ Kiều:
    http://www.shanxi.gov.cn/zjss/whly/lyfg/202203/t20220328_567886.shtml
    (Cung cấp bối cảnh chính thức và giải thích giá trị văn hóa.)
  3. Bài viết trên trang web Trung văn của Tạp chí Địa lý Quốc gia Trung Quốc về kiến trúc dân cư Tấn Thương và Nhà họ Kiều:
    http://www.dili360.com/article/p5d43a6c4c5f8a78.htm
    (Phân tích sâu từ góc độ kiến trúc và văn hóa, có giá trị tham khảo.)

Available in other languages

Comments (0)