Ruộng bậc thang Hồng Hà
Synopsis
Tổng quan
Ruộng bậc thang Hà Nhì Hồng Hà, nằm trên địa bàn các huyện Nguyên Dương, Hồng Hà, Kim Bình, Lục Xuân thuộc Châu tự trị dân tộc Hà Nhì và Di Hồng Hà, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc, là thành quả văn minh nông nghiệp do người dân các dân tộc, chủ yếu là người Hà Nhì, khai phá và tạo dựng trong hơn 1300 năm, dựa trên điều kiện địa lý khí hậu đặc thù nơi đây với đặc điểm "một ngọn núi chia bốn mùa, mười dặm khác biệt trời"...
Tổng quan
Ruộng bậc thang Hà Nhì Hồng Hà nằm trên địa phận các huyện Nguyên Dương, Hồng Hà, Kim Bình, Lục Xuân thuộc Châu tự trị dân tộc Hà Nhì, Di Hồng Hà, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc. Đây là kỳ quan văn minh nông nghiệp được tạo nên bởi nỗ lực khai khẩn hơn 1300 năm của các dân tộc, chủ yếu là người Hà Nhì, dựa trên điều kiện địa lý khí hậu đặc thù "một ngọn núi chia bốn mùa, mười dặm khác biệt trời" của địa phương. Khu vực lõi nằm ở huyện Nguyên Dương, với tổng diện tích khoảng 1 triệu mẫu, trong đó có 170.000 mẫu tập trung liền mảnh. Ruộng bậc thang thay đổi theo địa hình núi, nơi dốc thoai thoải thì khai khẩn thành thửa lớn, nơi dốc đứng thì thành thửa nhỏ, thậm chí cả bên khe dưới gờ đá cũng được tận dụng làm ruộng. Vì vậy, có thửa ruộng rộng vài mẫu, có thửa chỉ to bằng cái nia, thường một sườn núi có đến hàng ngàn hàng vạn mẫu, quy mô đồ sộ, khí thế hùng vĩ. Năm 2013, Cảnh quan văn hóa Ruộng bậc thang Hà Nhì Hồng Hà được ghi vào Danh mục Di sản Thế giới của UNESCO, trở thành di sản thế giới thứ 45 của Trung Quốc.
Lịch sử
Lịch sử của Ruộng bậc thang Hà Nhì Hồng Hà có thể truy nguyên đến thời Tùy Đường. Vào thế kỷ thứ 7, tổ tiên của người Hà Nhì di cư từ cao nguyên Thanh Tạng đến khu vực núi Ai Lao và ven sông Hồng Hà thuộc Vân Nam. Để sinh tồn, với trí tuệ và nghị lực phi thường, trên vùng núi có độ cao từ khoảng 200m đến 2000m, độ dốc lên tới 75 độ, họ đã tận dụng hệ thống thủy văn và hệ sinh thái rừng phức tạp để tạo ra một hệ sinh thái nông nghiệp lành mạnh với cấu trúc "Rừng - Thôn bản - Ruộng bậc thang - Hệ thống nước" đồng cấu trúc. Rừng trên đỉnh núi giữ nguồn nước, thôn bản ở lưng chừng núi cho người sinh sống, phía dưới thôn bản khai khẩn thành từng tầng ruộng bậc thang, nước suối thông qua mương máng tưới tiêu từng bậc, cuối cùng đổ về sông Hồng Hà. Hệ thống này thể hiện hoàn hảo triết lý về sự chung sống hài hòa giữa con người và tự nhiên, là vật thể mang đậm đời sống xã hội, văn hóa và tinh thần của người Hà Nhì. Tính liên tục lịch sử, sự độc đáo văn hóa và trí tuệ sinh thái của nó hiếm có trên thế giới.
Điểm tham quan chính
Ruộng bậc thang Hà Nhì Hồng Hà có nhiều điểm tham quan, trong đó các khu vực ngắm cảnh nổi tiếng nhất nằm ở huyện Nguyên Dương:
* Khu thắng cảnh Bá Đạt (坝达): Nổi tiếng với cảnh hoàng hôn. Gần một vạn mẫu ruộng bậc thang chồng lớp, trải dài từ thung lũng cao 1100m lên đến đỉnh núi hơn 2000m. Khi mặt trời lặn, mặt nước ruộng bậc thang phản chiếu ánh ráng chiều rực rỡ, cực kỳ ngoạn mục.
* Khu thắng cảnh Đa Y Thụ (多依树): Nổi tiếng với cảnh bình minh và biển mây. Đây là địa điểm tốt nhất để chụp ảnh bình minh trên ruộng bậc thang. Buổi sáng sớm, khi những tia nắng đầu tiên xuyên qua mây, chiếu xuống những thửa ruộng đầy nước, biển mây, ráng trời, ruộng bậc thang và thôn bản hòa quyện, tựa như chốn bồng lai.
* Khu thắng cảnh Hổ Khẩu (老虎嘴): Từng là khu thắng cảnh có địa thế hiểm trở và khí thế hùng vĩ nhất trong số các ruộng bậc thang Nguyên Dương, được đặt tên vì hình dáng giống miệng hổ. Đường nét ruộng bậc thang ở đây uốn lượn đa dạng, cảm giác không gian mạnh mẽ. Lưu ý: Khu thắng cảnh này đã tạm dừng đón khách tham quan từ năm 2019 do nguy cơ thiên tai địa chất, du khách cần theo dõi thông báo mới nhất từ cơ quan chức năng.
* Làng dân tộc Hà Nhì Khẩu Khanh (箐口): Nằm giữa ruộng bậc thang, du khách có thể trải nghiệm trực tiếp các công trình sản xuất sinh hoạt của người Hà Nhì như nhà nấm, rừng thần bản, cối xay nước, chày giã gạo nước, cối xay nước, cảm nhận văn hóa dân tộc và các lễ hội truyền thống như "Angmatu" (lễ cúng thần bản).
* Ruộng bậc thang Lam Ái Xuân (爱春蓝梯田): Gần khu Đa Y Thụ, trong khoảng thời gian từ 9h đến 11h sáng, khi trời trong xanh, mặt nước ruộng bậc thang sẽ hiện lên màu xanh lam tinh khiết, là điểm đến yêu thích của những người đam mê nhiếp ảnh.
Thông tin thực tế
Thông tin dưới đây chủ yếu dành cho khu vực lõi là ruộng bậc thang Nguyên Dương, đề nghị xác nhận lại trước khi đi.
| Hạng mục | Thông tin cụ thể |
|---|---|
| Vé vào cửa | Vé liên hoàn (vé toàn giá): 70 Nhân dân tệ (thường bao gồm các khu thắng cảnh như Bá Đạt, Đa Y Thụ, Làng dân tộc Khẩu Khanh...). Các điểm riêng lẻ cũng có thể mua vé riêng, giá khác nhau. |
| Giờ mở cửa | Mở cửa cả ngày (bản thân khu thắng cảnh là cảnh quan mở). Tuy nhiên, các điểm ngắm cảnh chính (như ngắm bình minh ở Đa Y Thụ, ngắm hoàng hôn ở Bá Đạt) có khung giờ ngắm đẹp nhất, đề nghị đến trước khi mặt trời mọc và rời đi sau khi mặt trời lặn. |
| Thời gian du lịch tốt nhất | Hàng năm từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau, đặc biệt là tháng 1, tháng 2. Lúc này ruộng bậc thang đã thu hoạch xong và được dưỡng nước, mặt nước như gương, hiệu ứng ánh sáng đẹp nhất. Sau khi cấy lúa (tháng 5-6) một màu xanh mướt, trước khi thu hoạch (tháng 9-10) một màu vàng rực, cũng đều có nét đặc sắc riêng. |
| Phương thức di chuyển | 1. Tự lái xe: Từ Côn Minh xuất phát, đi qua cao tốc Côn Ma, cao tốc Nguyên Mạn đến Nguyên Dương, thời gian di chuyển khoảng 5-6 tiếng. Đường núi trong khu thắng cảnh nhiều khúc cua, cần lái xe cẩn thận. 2. Xe khách đường dài: Từ Bến xe khách phía Nam Côn Minh đi xe khách đến huyện lỵ mới Nguyên Dương (trấn Nam Sa), sau đó chuyển sang xe ô tô con địa phương hoặc xe tuyến đến huyện lỵ cũ (trấn Tân Nhai) và các khu thắng cảnh. 3. Tuyến đường thường dùng: Đa số du khách đầu tiên đến Côn Minh, sau đó đi tàu cao tốc đến Kiến Thủy hoặc Mông Tự, rồi chuyển xe ô tô đến Nguyên Dương, tuyến đường này linh hoạt hơn về thời gian. |
| Đề xuất lưu trú | Các thôn bản như Đa Y Thụ, Thắng Thôn, Khẩu Khanh đều có nhiều nhà trọ và homestay, từ loại kinh tế đến khách sạn ngắm cảnh. Để tiện ngắm bình minh, đề nghị lưu trú gần khu thắng cảnh Đa Y Thụ. |
| Điều cần lưu ý | 1. Khí hậu vùng núi thay đổi thất thường, chênh lệch nhiệt độ ngày đêm lớn, cần chuẩn bị quần áo giữ ấm và dụng cụ mưa. 2. Tôn trọng phong tục tập quán của các dân tộc thiểu số địa phương, không tùy tiện vào nhà dân hoặc giẫm lên bờ ruộng khi chưa được cho phép. 3. Chú ý an toàn khi chụp ảnh, đặc biệt lúc ngắm bình minh hoàng hôn, điểm ngắm cảnh thường đông người, chật chội. 4. Một số đoạn đường có thể tạm đóng do thời tiết hoặc bảo trì, đề nghị tra cứu tình hình đường sá mới nhất trước khi đi. |
Tài liệu tham khảo
- Trung tâm Di sản Thế giới UNESCO - Giới thiệu Cảnh quan văn hóa Ruộng bậc thang Hà Nhì Hồng Hà:
https://whc.unesco.org/en/list/1111/ - Trang web chính thức Ruộng bậc thang Nguyên Dương (do Cục Văn hóa và Du lịch huyện Nguyên Dương cung cấp):
http://www.yyhntt.com/ - Trung Quốc Địa lý Quốc gia - Bài báo chi tiết về Ruộng bậc thang Hà Nhì Hồng Hà:
http://www.dili360.com/article/p5d35b7c5c5b6f82.htm
Comments (0)