Pingtan

Synopsis

Genel Bakış

Pingtan, aynı zamanda Suzhou Pingtan olarak da bilinir, Çin'in Jiangsu, Zhejiang, Shanghai gibi Wu lehçesi konuşulan bölgelerinde popüler olan bir anlatı ve şarkı sanatı formudur. "Anlatım, mizah, telli çalgı çalma, şarkı söyleme ve performans"ı bir araya getirir. Suzhou lehçesi taşıyıcı dil olarak kullanılır, uzun hikayeler anlatmak ve karakterler yaratmak için ana eşlik enstrümanları olarak sanxian (üç telli) ve pipa (lute) kullanılır.

Genel Bakış

Pingtan, aynı zamanda Suzhou Pingtan olarak da bilinir, Çin'in Jiangsu, Zhejiang, Shanghai gibi Wu lehçesi konuşulan bölgelerinde popüler olan bir anlatı-şarkı sanat formudur. "Anlatım, mizah, çalgı çalma, şarkı söyleme ve oyunculuk"u bir araya getirir. Suzhou lehçesi taşıyıcısıdır, sanxian (üç telli) ve pipa (lute) başlıca eşlik enstrümanları olarak kullanılır, uzun hikayeler anlatır, karakterler yaratır ve "Jiangnan halk sanatlarının mücevheri" olarak kabul edilir. Pingtan sadece bir yerel halk sanatı temsilcisi değil, aynı zamanda Wu bölgesi kültürünün önemli bir taşıyıcısıdır. İnce ve kıvrak şarkı söyleme tarzı, canlı ve etkileyici performansı ve derin edebi birikimi, onu Çin geleneksel sanatlar dünyasında benzersiz ve önemli bir konuma yerleştirmiştir.

Tarihçe

Pingtan'ın tarihi çok eskilere dayanır, kökenleri Tang ve Song hanedanları dönemindeki "konuşma" (hikaye anlatma) becerilerine kadar izlenebilir. Ming ve Qing hanedanları döneminde, Jiangnan bölgesinin ekonomik refahı ve kentsel kültürünün yükselişiyle birlikte, hikaye anlatma sanatı Suzhou ve çevresinde yerel halk şarkıları, küçük ezgiler ve opera müziği ile kaynaşarak yavaş yavaş kendine özgü bir tarz oluşturdu. Qing hanedanının orta dönemlerinde, Pingtan sanatı olgunlaşmaya başladı, Wang Zhoushi gibi ilk nesil ünlü ustalar ortaya çıktı ve "Guangyu Derneği" adlı meslek örgütü kuruldu; bu, Pingtan'ın organize, aktarımlı ve profesyonel bir gelişim aşamasına girdiğinin işaretiydi. Cumhuriyet döneminde, Pingtan sanatı zirveye ulaştı, çok sayıda ünlü usta yetişti, farklı ekoller ortaya çıktı ve performans mekanları Jiangnan'ın çay evleri ve kitapçılarına yayıldı. Yeni Çin kurulduktan sonra, Pingtan sanatı korundu ve yenilendi, yeni dönemi yansıtan birçok eser yaratıldı. 2006 yılında, Suzhou Pingtan, ilk ulusal düzeyde somut olmayan kültürel miras listesine alındı.

Başlıca Özellikler

Pingtan sanatının temel özellikleri, bütünleşikliği, anlatısallığı ve yerelliğidir.

• Performans Biçimleri: Temel olarak "Pinghua" ve "Tanci" olmak üzere iki ana kategoriye ayrılır. Pinghua, halk arasında "büyük kitap" olarak adlandırılır, sadece konuşma vardır şarkı yoktur, anlatım ve mizaha önem verir, tarihi destanlar, kahramanlık ve adalet hikayelerini yorumlamaya odaklanır. Tanci, halk arasında "küçük kitap" olarak adlandırılır, konuşma ve şarkı söyleme eşit derecede önemlidir, yetenekli bilginler ve güzel kadınlar, aile ve ahlak hikayelerini anlatmada başarılıdır.
• Sanatsal Araçlar: "Anlatım, mizah, çalgı çalma, şarkı söyleme ve oyunculuk" olarak özetlenir.
  • Anlatım: Hikayeyi anlatmanın, olay örgüsünü aktarmanın ve karakterleri yorumlamanın ana aracıdır. Diksiyonun net ve yapının düzenli olmasına özen gösterilir.
  • Mizah: Mizah unsurlarını içerir, "iç mizah" (olay örgüsünden doğan mizah) ve "dış mizah" (doğaçlama eklenen espriler) bulunur, performans mekanının atmosferini ayarlamanın anahtarıdır.
  • Çalgı Çalma: Enstrüman eşliğini ifade eder, sanxian ve pipanın uyumu mükemmeldir, hem atmosferi pekiştirebilir hem de bağımsız olarak çalınabilir.
  • Şarkı Söyleme: Şarkı söyleme tarzını ifade eder, birçok ekol vardır (Jiang, Xue, Zhang, Li tarzları gibi), melodiler güzeldir, kelimelere göre ezgi oluşturulur ve Suzhou lehçesiyle sıkı bir şekilde bütünleşmiştir.
  • Oyunculuk: "Rol üstlenme"yi ifade eder, yani sanatçının ses, ifade ve sınırlı fiziksel hareketlerle farklı karakterleri taklit etmesidir, "bir kişinin birden fazla rolü üstlenmesi, içeri girip çıkması" başarılır.
• Edebi Senaryo: Pingtan'ın senaryoları (yani "kitap listeleri") güçlü bir edebi niteliğe sahiptir, hem İnci Kulesi, Yeşim Yusufçuk, Üç Gülüş gibi geleneksel uzun eserler hem de Kesinlikle Huaı Nehri Düzeltilmeli, Gerçek Duygular Sahte Niyetler gibi modern orta uzunluktaki eserler bulunur.

Kültürel Anlam

Pingtan'ın kültürel anlamı, bir eğlence biçimi olmanın çok ötesindedir. İlk olarak, Wu lehçesi kültürünün "yaşayan fosili"dir, Suzhou lehçesinin ses, kelime hazinesi ve dilbilgisi özelliklerini eksiksiz bir şekilde korur ve sergiler, Wu lehçesi ve Jiangnan folkloru araştırmaları için değerli bir kaynaktır. İkinci olarak, Pingtan Jiangnan toplumunun "ansiklopedisi"dir, geleneksel kitap listeleri zengin tarihi bilgi, etik kavramlar, yaşam bilgeliği ve estetik zevkler içerir, Jiangnan halkının değer yargılarını ve ahlaki standartlarını şekillendirir. Ayrıca, Pingtan sanatı izleyicilerde yüksek bir estetik zevk geliştirir, ince psikolojik betimlemeleri, güzel edebi dili ve zarif müzik ve şarkı söyleme tarzı, halkın sanatsal birikimini artırır. Günümüzde, somut olmayan kültürel miras olarak Pingtan, sadece geçmiş ve şimdiki zaman arasında bir kültür köprüsü değil, aynı zamanda dünyaya Çin'in bölgesel kültürel çeşitliliğini ve geleneksel sanatlarının çekiciliğini sergilemenin önemli bir aracıdır.

Referanslar

1. Çin Somut Olmayan Kültürel Miras Ağı · Suzhou Pingtan Tanıtımı:
   http://www.ihchina.cn/project_details/13170/
2. Suzhou Pingtan Müzesi Resmi Web Sitesi (tarih, sanatsal özellikler vb. detaylı bilgiler sağlar):
   http://www.pingtanmuseum.com/
3. Çin Sosyal Bilimler Akademisi · Çin Somut Olmayan Kültürel Miras Koruma Merkezi İlgili Araştırma Belgeleri (web sitesinde "Suzhou Pingtan" anahtar kelimesiyle aranabilir):
   http://www.ihchina.cn/